background image

1.  Istota i zanczenie marketingu 
ü  DEFINICJE: 

Marketing: 

KOLER

    „jest  to  proces  społeczny  i  menadżerski,  w  ramach  któ®ego  jednostki  i  grupy  uzyskują  to  , 

czego pragną, w wyniku kreowania i wymiany produktów i wartości  z innymi  jednostkami i grupami” 

Marketing  jest  systemem  zarządzania,  odpowiedzialnym  za  identyfikację  potrzeb  konsumentów, 
wprowadzenie  produkcji  zaspokajającej  te  potrzeby  oraz  umożliwienie  przedsiębiorstwu  osiąganie 
maksymalnego zysku. 

Usługa: 

W.J  Santona:

  odrębnie  występująca  działalność  niemająca  charakteru  materialnego,  dostarczająca 

określone korzyści, któ®a nie są koniecznie związane ze sprzedażą dóbr lub innych usług. 

M.Daszkowska;

 użyteczny produkt niematerialny, który jest wytwarzany w wyniku pracy ludzkiej, w 

procesie  produkcji,  przez  oddziaływanie  na  strukturę  określonego  obiektu,  w  celu  zaspokojenia 
potrzeb ludzkich. 

Marketing masowy: 

Sprowadza się do charakteru usług i jest nastawiony na przeciętnego nabywcę. Działania skierowne 
na  masowego  nabywcę  mogą  tylko  wspierać  działania  uruchamiane  w  interakcjach  usługobiorca-
usługodawca. 

Marketing zewnętrzny: 

Zajmuje  się  wszystkimi  działaniami  firmy  usługowej  skierowanymi  na  rynek  i  dotyczy  działań 
związanych z analizą rynku oraz kształtowaniem poszczególnych instrumentów marketingowych. 

Marketing wewnętrzny: 

Obejmuje działania przedsiębiorstwa, mające na celu przeszkolenie i motywowanie przacowników do 
lepszej  obsługi  klientów.  Działania  w  obszarze  marketingu  wewnętrznego  w  przedsiębiorstwie 
powinny  być  oparte  na  aktualnym  i  pożądanym  poziomie  obsługi  oraz  zestawie  działań 
informacyjnych, motywacyjnych i standaryzacyjnych. Z działaniami marketingu wewnętrznego wiąże 
się  klimat  firmy,  poprawa zachowań  przcownikó ma  istotny wpływa  na zadowalenie  nabywców ich 
usług co zwiększa dochody firmy. 

Marketing interakcyjny

Sprowadza się do oddziaływania na wszystkich pracowników firmy, mającego kształtować  pożądane 
prousługowe i projakościowe postawy w relacjach między wsługobiorcą a usługodawcą. 

A.Styś:

  „świadczący  usługi  dostarczają  użyteczności  ludziom  przez  ludzi  i  ludzie  stają  się  w  opinii 

konsumenta częścią oferty” 

 

 

 

 

    

Przedsiębiorstwo usługowe

 

 

    

 

 

 

 Klienci                         Personel 

 

Marketing zewnętrzny 

Marketing wewnętrzny 

Marketing interakcyjny 

Rys. Koncepcje marketingu usług 

background image

Marketing partnerski: 

Istota wszystkich oddziaływań marketingowych polega na budowaniu długoterminowych związków z 
nabywcami,  które  opierają  się  na  wzajemnym  zaufaniu.  Istnienie  tych  długoterminowych  relacji 
znacznie obniża tzw. koszty transakcyjne (czas i koszty). 

Clienting: 

Etap  rozwoju  marketingu.  Cechą 

clientingu 

jest  zwrot  w  kierunku  klienta  i  jego 

potrzeb.Najważniejszymi  czynnikami  determinującymi  zachowanie  jest:  klient,  stosunki  z  klientem, 
więź  z  klientem  i  pomoc  klientowi.  Clienting  uzupełnia  marketing  i  umożliwia  pełniejszy  kontakt  z 
każdym pojedynczym klientem, co decyduje o jakości obsługi i spełnieniu jego oczekiwań. 

Marketing relacji: 

Sprowadza  się  do  tych  samych  zasad  co  marketing  partnerski  i 

clienting

  i  odnoszą  się  łącznie  do 

realizacji  tych samych celów rynkowych przez przedsiębiorstwa  usługowe.  Istotą  marketingu relacji 
jest stwierzdenie, że do podstawowego marketingu mix dodaje się obsługę klienta oraz jakość.  

 

 

 

 

 

 

 

Marketing lateralny: 

Koncepcja  marketingu  lateralnego  ,bazuja  na  poszukiwaniu  okazji  do  rozszerzenia  działalności 
poprzez  zajęcie  sie  tymi  potrzebami  ,  klientami  docelowymi  lub  okolicznościami,  które  zostały 
odrzucone w dotychczasowej działalności rynkowej. Sprowadza się do innowacyjności produktu, tak 
pozytywnie spoztrzeganego na rynku. 

Rynek: 

S.Młynarski

:”  to ogół  stosunków wymiennych(towarowo-pieniężnych) między sprzedającymi,  którzy 

oferują  do  sprzedaży  towaryi  usługi  po  określonej  cenie(zgłaszają  podaż),  a  kupującymi  ,  którzy 
wyrażają  chęć  zakupu  tych  towarów  i  usług  popartą  odpowiednimi  środkami  płatniczymi  (czyli 
zgłaszają popyt) 

Usługi turystyczne: 

„wszystkie  społecznie  użyteczne  czynności  służące  zaspokojeniu  materialnych  i  niematerialnych 
(duchowych) potrzeb turystycznych człowieka. Odnoszą się one zarówno do obsługi turysty(potrzeby 
materialne) jak i jego osobowości(duchowe)” 

 

 

jakość 

obsługa klienta 

marketing 

Marketing relacji 

Rys. Koncepcja marketingu relacji 

background image

Przedsiębiorstwo turystyczne: 

To wyspecjalizowane jednostki działalności gospodarczej zajmujące się obsługą ruchu turystycznego i 
zaspokajanie potrzeb zgłaszanych przez turystów. 

Organizator turystyki: 

Organizatorem  turystyki  jest  przedsiębiorca organizujący  imprezę  turystyczną.  Występuje on zatem 
we  własnym  imieniu  jako  usługodawca  wobec  klientów.  Musi  posiadać  wpis  do  rejestru 
organizatorów turystyki, dokonuje tego właściwy ze względu na siedzibę firmy marszałek wojeództwa  

Pośrednik turystyczny

Pośrednikiem  turystycznym jest przedsiębiorca wykonujący na zlecenie klienta czynności faktyczne i 
prawne  związane z zawieraniem umów na zlecenie klienta, a zatem działa w interesie klienta , często 
bezpośrednio  w  jego  imieniu  i  nie  może  być  związany  umową  agencyjną  czy  działać  w  interesie 
drugiej  strony  umowy  np  organizatora  turystyki  lub  innego  usługodawcy.  Pośrednik  turystyczny 
podobnie jak organizator musi mieć wpis do rejestru organizatorów i pośredników turystycznych. 

Agent turystyczny

Jest to przedsiębiorca , któ®ego  działalnośc polega na stałym pośredniczeniu w zawieraniu umów o 
świadczenie  usług  turystycznych  na  rzecz  organizatorów  turystyki    wpisanych  do  rejestru 
organizatorów  turystyki  i  pośrednikó  turystycznych  prowadzonego  w  kraju  lub  na  rzeczinnych 
usługodawców mających swe siedziby w kraju. 

Popyt turystyczny: 

Wielkośc zapotrzebowania na usługi turystyczne przy danej cenie i w danym czasie. 

Podaż usług turystycznych: 

Całość usług turystycznych oferowanych do sprzedaży w określonej cenie i w danym okresie 

 

 

background image

ü  WYMIEŃ: 

Główne zasady marketingu: 

·  Celowy wybór i kształtowanie rynku 
·  Badania rynku – pozwalają na uzyskanie informacji o  potrzebach, pragnieniach i motywach 
·  Zintegrowane  oddziaływanie  na  rynek  poprzez  wiązankę  instrumentów  zwanych 

marketingiem mix 

·  Planowanie działań rynkowych 
·  Kontrola skuteczności działań marketingowych 

Rodzaje ofert rynkowych wg Kotlera: 

·  Czyste dobra materialne, któ®ym nie towarzyszą usługi – dobra codziennego uzytku 
·  Dobra materialne wspierane usługami – są nimi dobra wysokiej wartości, które aby spełnić 

swoje funkcje potrzebują otoczenia usługowego np samochód, komputer 

·  Hybrydy  –  produkty  rynkowe,  któ®e  w  połowie  stanowią  dobra  materialne    a  w  połowie 

usługi( usługi gastronomiczne) 

·  Usługi wspierane dobrami materialnymi – czyli takie , które są czynnościami ale do spełnienia 

swojej funkcji potrzebuja otoczenia dóbr materialnych 

·  Czyste usługi – niewymagające otoczenia materialnego np opieka nad dzieckiem  czy usługi 

towarzyskie 

Cechy usług: 

·  Brak materialnego charakteru usług- usługa to czynność 
·  Nierozerwalnosć usługi z osobą wykonawcy -  co odnosi się do jednoczesnym świadczeniem 

usług przez usługodawcę i konsumowania jej przez klienta  

·  Nietrwałośc  usługi  oraz  niemożność  produkcji  usługi  na  zapas  tj  nieistnienie  usługi  poza 

procesem jej świadczenia 

·  Heterogoniczność usługi – zróżnicowanie 
·  Trudność    standaryzacji  –  brak  możliwości  określenia  stałego  pożądanego  poziomu  jakości 

usług 

·  Wysoka komplementarność – uzupełnienie przez usługi innych produktów rynkowych, dóbr 

materialnych  oraz  innych  usług,  zarówno  w  ujęciu  zewnętrznym,  jak  i  wewnątrz  danego 
sektora usługowego. 

·  Nioemożność nabycia prawa do usługi 

Za pomocą jakich procesów kształtował się marketing partnerski? 

·  Tworzenia , utrzymywania i wzbogacania relacji z klientem 
·  Utrzymywania długotrwałych więzi z klientem 
·  Nawiązywania i podtrzymywania trwałych kontaktów z innymi rynkami np z dostawcami 
·  Integracji jakości, obsługi klienta i działań marketingowych 

Elementy marketingu relacji:  

·  Jakość 
·  Obsługa klienta 
·  Marketing 

 

 

background image

Cechy rynku turystycznego: 

·  Jest to rynek dóbr i usług ( z przewagą usług) 
·  Występuje tu popyt łączny na dobra i usługi, których sprzedaż wzajemnie się uzupełnia 
·  Konsumpcja następuje w miejscu podaży  jednocześnie z produkcją usług 
·  Rynek  turystyczny  występuje  nie  tylko  w  miejscu  czasowego  pobytu  turystów,  ale  także w 

miejscu stałego zamieszkania , przed przyjazdem i po powrocie z podróży 

Podział rynku turystycznego: 

Kryterium podziału 

Rodzaje rynków turystycznych 

Kryterium gograficzne 

Lokalny,  regionalny,  krajowy,  kontynentalny, 
światowy 

Rodzaje usług turystycznych 

Usług 

hotelarskich, 

gastronomicznych 

przewozów turystycznych 

Grupy wiekowe turystów 

Turystyki  młodzieżowej,  rodzinnej  ,  emerytów  i 
rencistów 

Relacja: miejsce zamieszkania i miejsce 
docelowe 

Turystyki przyjazdowej i wyjazdowej 

Cel podróży 

Turystyki: biznesowej, kongresowej, zdrowotnej, 
wypoczynkowej, 

krajoznawczej, 

religijnej, 

kulturalnej, motywacyjnej 

 

Podstawowe i szczegółowe podmioty rynku usług turystycznych: 

Podstawowe podmioty rynku turystycznego 

Szczegółowe podmioty rynku usług 

turystycznych 

·  Przedsiębiorstwa turystyczne 

·  Konsumenci 

·  Podmioty polityki turystycznej 

·  Jednostki samorządu terytorialnego 

·  Organizacje branżowe w turystyce 

·  Stowarzyszenia branżowe w turystyce 

 

Przedsiębiorstwa turystyczne: 

·  Organizatorzy turystyki 
·  Pośrednicy turystyczni 
·  Agenci turystyczni 
·  Inni usługodawcy turystyczni (hotelarze, przewoźnicy, osoby świadczące usługi rekreacyjne, 

przewodnicy  wycieczek,  restauratorzy  itp,  którzy  nie  organizują  imprez  turystycznych  i  nie 
pośredniczą w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych. 

Typy klientów wg Panasiuka: 

Typ indywidualny 

Typ instytucjonalny 

Turyści 

samodzielnie 

organizują 

podróż 

turystyczną  i  pozostałe  elementy  z nią  związane  
lub  
korzystają 

oferty 

wyspecjalizowanych 

podmiotów zajmujących się organizacją turystyki 
i pośrednictwem sprzedaży 

Nabywają  usługi  turystyczne  dla  większej 
zbiorowości  turystów  –  zakłady  pracy  dla 
pracowników  na  cele  turystyki  socjalnej  lub 
motywacyjnej,  Narodowy  Fundusz  Zdrowia 
kupujący 

usługi 

od 

przedsiębiorstw 

uzdrowiskowych 

 

background image

Etapy procesu marketingu wg Marcinkiewicza: 

·  Analiza i poznawanie potrzeb klientów 
·  Kreowanie i rozwój nowych produktów i usług w celu zaspokojenia tych potrzeb 
·  Wyznaczanie konkurencyjnej ceny produktów i usług 
·  Promocja i terminowe dostarczanie produktów i usług klientowi 

Instrumenty marketingu mix wg Marcinkiewicza: 

 

Produkt / usługa 

Cena usługi 

Dystrybucja usługi 

Promocja usługi 

Oferta podstawowa: 

· 

Korzyści 
oferowane 

do 

sprzedaży

 

· 

Rodzaj 
zaspokajanych 
potrzeb

 

Formuły ustalania cen: 

· 

Rynkowa(popytowa) 

· 

Kosztowo-popytowa

 

Kanały dystrybucji: 

· 

Sprzedaż 
bezpośrednia 

· 

Sprzedaż pośrednia

 

Promocja uzupełniająca: 

· 

Nagrody losowe 

· 

Rabaty 

· 

Konkursy 

· 

Upominki 

Personel usługowy: 

· 

Liczba, 
kwalifikacje, 
cechy 
indywidualne, 
motywacje 

Różnicowanie cen: 

Kryterium różnicowania: 

· 

Termin wykonania 

· 

Sezon 

· 

Miejsce świadczenia 

· 

Możliwości 

finansowe 

konsumentów 
 

Sieć placówek usługowych: 

· 

Lokalizacja

 

· 

Czas,  gotowość  do 
świadczenia usług

 

· 

Wyposażenie 

 

· 

Estetyka

 

· 

obsługa

 

Public relations: 

· 

Kształtowanie 
dobrych  kontaktów 
z otoczeniem

 

· 

publicity

 

Środki świadczenia: 

· 

Lokal usługowy 

· 

materiały 

Cena jako zachęta: 

· 

kredyty

 

· 

abonamenty

 

· 

rabaty

 

Organizacja dystrybucji: 

· 

system zamówień

 

· 

czas 

wykonania 

usługi 

· 

doradztwo

 

Reklama: 

· 

prasowa 

· 

radiowa 

· 

telewizyjna 

· 

wydawnicza 

· 

przekaz słowny 

Usługi dodatkowe: 

· 

gwarancje 

· 

rezerwacje  

· 

kontrola 
wykonania

 

 

 

Sprzedaż osobista: 

Prowadzona przez 

· 

personel usługowy 

· 

akwizytorów

 

Marka handlowa: 

· 

marka 

firmy 

usługowej

 

· 

znak  firmy  (jego 
ochrona)

 

 

 

 

 

ü  WYMIEŃ I OPISZ 

Usługi turystyczne:  

·  Podstawowe – umożliwiają turyście dojazd, pobyt i powrót z miejsca czasowego pobytu. Są 

one tworzone przez komplementarne dobra i urządzenia turystyczne.  

·  Komplementarne – świadczone są w związku z podstawowymi dobrami turystycznymi oraz 

czasem  wolnym.  Ułatwiają  one  korzystanie  z  walorów  turystycznych  danego  miejsca  oraz 
zaspokajają potrzeby kulturalno- rozrywkowe 

 
 

background image

Podział biur podróży:  

Biura  podróży  występują  w  roli  pośredników  i  organizatorów  turystyki;  ze  względu  na  zakres 
pełnionych czynności wyróżniamy: 

·  Touroperator  –  to  podmiot  ,  który  sam  tworzy  produkt  turystyczny  w  postaci  gotowego 

pakietu  usług,  jakim  może  być  zorganizowany  pobyt  turystyczny,  wycieczka,  wyjazd  na 
kongres lub konferencję 

·  Agent  regionalny  –  to  biuro  podróży  ,  któ®e  na  zlecenie  touroperatora  przygotowuje  i 

realizuje  program  wycieczek  turystycznych,  zwierając  umowy  z  bezpośrednimi  wytwórcami 
usług.  Może  on  również  sam  tworzyć  imprezę  turystyczną  lub  przyjmować  ją  od 
touroperatora. W obu przypadkach działa na zlecenie i w imieniu touroperatora 

·  Agent  lokalny  –  to  biuro  zajmujące  się  przede  wszystkim  kreowaniem  produktu  w 

świadomości potencjalnych nabywców, jego sprzedażą i tworzeniem możliwie szerokiej sieci 
dystrybucji 

Orientacje rynkowe: 

·  Produkcyjna  –  opiera  się  na  założeniu,  że  masowa  produkcja  ,  niskie  koszty  i  rozwinięty 

system  dystrybucji  kieruje  na  zysk  przedsiębiorcy,  gdyż  klientów  interesuje  niska  cena  i 
dostępność produktów 

·  Sprzedażowa – opiera się na założeniu, że sukcesem jest nie tylko niska cena i dostępność 

produktu  ale także wzmożony wysiłek działu handlowego firmy 

·  Marketingu tradycyjnego – osiągnięcie celów firmy uwarunkowane jest od poznania potrzeb 

i gustu klientów oraz na dostarczaniu im takich produktów 

·  Marketingu  strategicznego  –  wiąże  się  z  przygotowaniem  długofalowych  strategii 

przygstosowania  przedsiębiorstw  do  zmian  zachodzących  na  rynku,  czego  efektem  jest 
wyprzedzanie potrzeb konsumentów oraz wprowadzanie na rynek gotowych ofert   

·  Marketingu społecznego –podstawowym celem przedsiębiorstwa jest efektywne i skuteczne 

pobudzenie  i  zaspokajanie  potrzeb  i  pragnień  konsumentów  przy  zachowaniu  zgodności 
interesów indywidualnych oraz społeczeństwa jako całości. 

Koncepcje działalności rynku:  

·  Produkcyjna  –opiera  się  na  założeniach  ,  że  konsumenci  prefarują  produkty,  które  są 

dostępne dzięki niskiej cenie. 

·  Produktowa – zakłada , że konsument nie podziela entuzjazmu producenta i  oferanta, 

gdy konkurenci  mają coś bardziej interesującego do zaoferowania lub , że ich pragnienia 
i  ppotrzeby  znacznie  rozbiegają  się  z  wizją  projektantów.  Taki  konsument  preferuje 
znacznie nowy , jakościowo odmienny produkt,dostarczający dużej wartości użytkowej i 
odznaczający sie innymi zaletami 

·  Koncepcja  sprzedażowa(promocyjno-dystrybucyjna)  należy  poświęcić  znacznie  więcej 

uwagi  na promocję i  dystrybucję,  by  dotrzeć  do klienta,  a także  po to by  zrozumieć  ich 
potrzeby  i  oczekiwania.  Wówczas  klient  wychodzi  z  złożenia  ,  że  jego  potrzeby  będą 
uwzględnione i zrealizowane. 

·  Koncepcja ogólno – marketingowa -  zadowolenie i zaspokojenie wszystkich oczekiwań 

klienta  wymaga  od  przedsiębiorcy  skoordynowaniu  wszystkich  działań  i  funkcji 

background image

marketingowych  w  stronę  odbiorcy.    Wiąże  się  to  z  prowadzeniem  marketingu 
zewnętrznego na równi z marketingiem wewnętrznym. Wspólpraca obu działań przynosi 
efekt w postaci zysków i długofalowych relacji z klientem 

·  Koncpcja  marketingowo-społeczna  podczas  podejmowania  decyzji  marketingowych 

należy  uwzględnić  indywidualne  wymagania  klienta  ,ich  zaspokajanie  i  i  dostarczanie 
nabywcy  zadowolenie  w  sposób  badziej  efektywny  i  wydajny  niż  konkurencja,  przy 
podnoszeniu dobrobytu konsumenta i całego społeczeństwa 

·  Koncepcja  elektroniczno-medialna  –  pozostanie  w  stałym  kontakcie  klientów  ze 

sprzedawcą  usług  turystycznych  ,  z  biurami  ,  przedsiębiorstwami  i  agencjami  określa 
wzrost zainteresowania produktami , dostępność informacji o produkcie turystycznym  

Marketing mix 7P: 

·  Produkt  –  towar,  idea  lub  usługa,  która  może  znaleźś  się  na  rynku    -  staje  się  potrzebą  i 

pragnieniem nabywców  

·  Cena  –  mówi  o  tym  ile  nabywca  jest  skłonny  zaoferować  w  celu  zdobycia  produktu.  W 

przypadku  turystyki  w  praktyce  służy  do  zmniejszania  lub  zwiększania  wielkości  sprzedaży, 
zgodnie z warunkami rynkowymi 

·  Promocja – obejmuje wszystkie działania mające na celu komunikowanie się z potencjalnymi 

nabywacami, aby skłonić ich do zakupu. W turystyce ulotki, broszury, foldery itp. 

·  Dystrybucja – określa liczbę potencjalnych nabywców, będących w stanie znaleźć wygodne 

miejsce lub sposoby do zmiany intencji zakupu na faktyczny zakup. 

·  Ludzie  –  personel  odgrywa  istotną  rolę  w  kontakcie  z  klientem,  ich  zachowanie  generuje 

późniejsze zachowania klientów, dochodzi do zakupu usługi i zaspokajania potrzeb. Osoby te  
powinne posiadać odpowiednie kwalifikacje i cechy indywidualne 

·  Świadectwo materialne –część składowa dystrybucji, dotyczy lokalizacji różnych elementów 

otoczenia, wyposażenia i wyglądu wnęyrza pomieszczeń, które powinny być eleganckie, choć 
bez zbędnego przepychu i bogactwa 

·  Praca  świadczenia  –  proces  świadczenia  usług  omawia  wszelkie  kwestie  związane  ze 

sprawnym funkcjonowaniem przedsiębiorstwa turystycznego