background image

 

Czujniki w silniku 1,4/16V i 1,6/16V 

 

1. 

regulator pr

ę

dko

ś

ci obrotowej biegu jałowego 

2. 

czujnik poło

Ŝ

enia przepustnicy.  

3. 

czujnik ci

ś

nienia zasysanego powietrza 

4. 

sonda lambda za katalizatorem 

5. 

wył

ą

cznik bezwładno

ś

ciowy 

6. 

czujnik temperatury cieczy chłodz

ą

cej 

7. 

czujnik poło

Ŝ

enia i pr

ę

dko

ś

ci obrotowej wału korbowego 

8. 

ą

cznik ci

ś

nienia wspomagania układu kierowniczego 

9. 

cewki zapłonowe 

10.  czujnik temperatury zasysanego powietrza 
11.  wtryskiwacze benzyny 
12.  czujnik spalania stukowego 
13.  elektrozawór pochłaniacza par paliwa 

 
Regulator pr

ę

dko

ś

ci obrotowej biegu jałowego 

Po prawej stronie obudowy filtra powietrza znajduje si

ę

 silnik krokowy sterowany 

przez elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika (styki 12-41 oraz 42-72). Jego 

zadaniem jest regulowanie przepływu powietrza przez kanał obej

ś

ciowy 

przepustnicy. Po ka

Ŝ

dym wył

ą

czeniu zapłonu przez 10 sekund jest utrzymywane 

działanie regulatora pr

ę

dko

ś

ci obrotowej biegu jałowego, aby w pami

ę

ci 

elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego „zapisa

ć

" ustawienia odpowiadaj

ą

ce 

swobodnemu poło

Ŝ

eniu pedału przyspieszenia. Marka: Magneti Marelli. 

Rezystancja (mi

ę

dzy stykami A i B oraz C D regulatora): 53 ± 5  

 

background image

Regulacja pr

ę

dko

ś

ci obrotowej biegu jałowego 

Pr

ę

dko

ść

 obrotowa biegu jałowego jest korygowana w nast

ę

puj

ą

cych przypadkach: 

- gdy napi

ę

cie akumulatora jest ni

Ŝ

sze ni

Ŝ

 12,8 V; pr

ę

dko

ść

 obrotowa mo

Ŝ

wzrosn

ąć

 maksymalnie do 900 obr/min; 

- wł

ą

czone jest odmra

Ŝ

anie szyby przedniej (sygnał 12 V na styku 88 

elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego) i temperatura cieczy chłodz

ą

cej wynosi 

poni

Ŝ

ej 50°C; pr

ę

dko

ść

 obrotowa jest utrzymywana na poziomie 850 obr/min. 

 
Wył

ą

cznik bezwładno

ś

ciowy 

Znajduje si

ę

 w przedziale silnika w skrzynce przeka

ź

ników umieszczonej na lewym 

nadkolu, za zbiornikiem wyrównawczym układu chłodzenia silnika. Powoduje 
wył

ą

czenie zasilania elektrycznego silnika pompy paliwa w przypadku silnego 

uderzenia samochodu o przeszkod

ę

. Reaguje wówczas, gdy działaj

ą

ce na niego 

opó

ź

nienie przekroczy odpowiednio du

Ŝą

 warto

ść

. Zasilanie elektryczne mo

Ŝ

zosta

ć

 przywrócone po naci

ś

ni

ę

ciu przycisku wył

ą

cznika chronionego elastyczn

ą

 

gumow

ą

 osłon

ą

 
Czujnik ci

ś

nienia zasysanego powietrza 

Jest to czujnik piezoelektryczny, umieszczony po prawej stronie kolektora 
dolotowego, który przekazuje do elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego silnika 

(styk 16) napi

ę

cie proporcjonalne do ci

ś

nienia w kolektorze dolotowym. Zasilany jest 

przez elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika (styki 15 i 78). Po ka

Ŝ

dym 

wymontowaniu czujnika nale

Ŝ

y wymieni

ć

 jego uszczelk

ę

Marka: Delco Electronic.  
Napi

ę

cie zasilania (mi

ę

dzy stykami A i C zł

ą

cza czujnika): 5 V.  

Podci

ś

nienie: 32 ± 4 kPa. 

 
Czujnik poło

Ŝ

enia przepustnicy 

Czujnik poło

Ŝ

enia przepustnicy jest umieszczony na ko

ń

cu osi przepustnicy, po 

prawej stronie jej obudowy. Jest to potencjometr o pojedynczej liniowej rezystancji, 
po której 

ś

lizga si

ę

 styk poł

ą

czony sztywno z osi

ą

 przepustnicy. Zasilany jest przez 

elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce (styki 74 i 75) i przekazuje mu (przez styki 43 

i 75) sygnał proporcjonalny do k

ą

ta obrotu przepustnicy (od poło

Ŝ

enia jej 

zamkni

ę

cia). Czujnik nie jest regulowany. 

Marka: CTS. 
Napi

ę

cie zasilania (mi

ę

dzy stykami A i B zł

ą

cza 

czujnika): 5 V. 
Rezystancja (mierzona mi

ę

dzy stykami czujnika): 

-

 A i B: 1250 

- A i C: pedał przyspieszenia swobodny: 1245 

 pedał wci

ś

ni

ę

ty do oporu: 2230 

 

- B i C: pedał przyspieszenia swobodny: 2230 

 pedał wci

ś

ni

ę

ty do oporu: 1245 

 

 
Czujnik poło

Ŝ

enia i pr

ę

dko

ś

ci obrotowej wału korbowego 

Jest to czujnik indukcyjny, zamocowany na górnej cz

ęś

ci obudowy sprz

ę

gła, 

naprzeciw wyst

ę

pów na kole zamachowym. Przekazuje do elektronicznego 

urz

ą

dzenia steruj

ą

cego silnika (styki 24 i 54) sinusoidalny sygnał napi

ę

cia, którego 

cz

ę

stotliwo

ść

 i amplituda zale

Ŝą

 od pr

ę

dko

ś

ci obrotowej wału korbowego. Na jego 

podstawie elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce okre

ś

la sekwencje wtrysku paliwa dla 

poszczególnych cylindrów. Czujnik nie jest regulowany. Marka: Electrifil lub 
Siemens. Rezystancja: 200 do 270 

 

 
Czujnik spalania stukowego
 
Jest to czujnik piezoelektryczny, wkr

ę

cony w 

ś

cian

ę

 kadłuba silnika pod 

wtryskiwaczami 2. i 3. cylindra. Przekazuje do elektronicznego urz

ą

dzenia 

steruj

ą

cego sygnał napi

ę

cia (styki 20 i 79) sygnalizuj

ą

cy spalanie stukowe w 

background image

cylindrach silnika. Wymieniaj

ą

c czujnik nale

Ŝ

ś

ci

ś

le przestrzega

ć

 zalecanego 

momentu dokr

ę

cania 

ś

rub w kadłub silnika. Marka: Sagem. 

Napi

ę

cie sygnału mierzone na stykach czujnika: mi

ę

dzy 0,1 i 0,7 V. 

 
Czujnik temperatury zasysanego powietrza
 
Jest to czujnik termistancyjny o ujemnym współczynniku temperaturowym 
rezystancji, umieszczony na wlocie do kolektora dolotowego. Przekazuje do 
elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego silnika (styki 49 i 77) sygnał napi

ę

cia 

proporcjonalny do temperatury powietrza dopływaj

ą

cego do kolektora dolotowego 

silnika. Marka: Jaeger. 
Napi

ę

cie zasilania (mierzone na stykach zł

ą

cza czujnika): 5 V.  

Rezystancja (mierzona na stykach czujnika): 
- przy 0°C: 5290 do 6490 

- przy 20°C: 2400 do 2600 

- przy 40°C: 1070 do 1270 

  

 
Czujnik temperatury cieczy chłodz

ą

cej 

Jest to czujnik podwójny o ujemnym współczynniku temperaturowym rezystancji. 
Pierwszy przekazuje sygnał napi

ę

cia do elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego 

silnika (styki 13 i 73), który wł

ą

cza w zestawie wska

ź

ników lampk

ę

 ostrzegawcz

ą

 w 

przypadku przegrzewania si

ę

 silnika, wł

ą

cza silnik wentylatora chłodnicy oraz 

optymalizuje (dla danej temperatury) k

ą

t wyprzedzenia zapłonu i skład mieszanki. 

Drugi przekazuje w sposób ci

ą

gły sygnał napi

ę

cia do wska

ź

nika temperatury w 

zestawie wska

ź

ników. 

W przypadku uszkodzenia czujnika cieczy chłodz

ą

cej elektroniczne urz

ą

dzenie 

steruj

ą

ce zasila w sposób ci

ą

gły elektryczny silnik wentylatora cieczy chłodz

ą

cej. 

Marka: Jaeger. 
Napi

ę

cie zasilania (mierzone na stykach B1 i B2 zł

ą

cza czujnika): 5 V.  

Rezystancja: 
- przy 20°C: 3060 do 4045 

;  

- przy 40°C: 1315 do 1600 

- przy 80°C: 300 do 370 

 

- przy 90°C: 210 do 270 

 

ą

cznik ci

ś

nieniowy wspomagania układu kierowniczego 

ą

cznik ten jest umieszczony na wylocie wysokiego ci

ś

nienia pompy wspomagania 

układu kierowniczego (nad pomp

ą

). Przekazuje do elektronicznego urz

ą

dzenia 

steruj

ą

cego silnika, przez poł

ą

czenie z mas

ą

 (styk 85), sygnał, 

Ŝ

e ci

ś

nienie oleju 

wytwarzane przez pomp

ę

 wzrosło w stopniu powoduj

ą

cym konieczno

ść

 reakcji na 

spadek pr

ę

dko

ś

ci obrotowej silnika samochodu (spowodowany jego obci

ąŜ

eniem 

przez pomp

ę

 wspomagania układu kierowniczego). 

 
 
Sonda lambda
 
W zale

Ŝ

no

ś

ci od wersji samochodu wyst

ę

puje jedna sonda lambda (za katalizatorem 

spalin) lub dwie sondy lambda (jedna przed, druga za katalizatorem spalin), 
podgrzewane elektrycznie. Oporniki grzejne obu sond s

ą

 zasilane (styk 63 dla sondy 

umieszczonej przed katalizatorem i 65 dla sondy umieszczonej za katalizatorem) 
przez główny przeka

ź

nik sterowany przez elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika. 

Podgrzewanie sond jest wył

ą

czane w dwóch przypadkach: 

- gdy pr

ę

dko

ść

 samochodu przekroczy 145 km/h; 

- gdy silnik jest bardzo obci

ąŜ

ony. 

Napi

ę

cie zasilania oporników grzejnych (styk A zł

ą

cza sondy i masa): 12 V. 

 
Sonda lambda za katalizatorem spalin
 

background image

Sonda ta przekazuje cyklicznie do elektronicznego urz

ą

dzenia steruj

ą

cego silnika 

(styki 45 i 80) napi

ę

cie od 0,1 do 1,0 V w zale

Ŝ

no

ś

ci od składu mieszanki spalanej w 

silniku (na podstawie zawarto

ś

ci tlenu w spalinach - przyp. tłumacza). Elektroniczne 

urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika koryguje skład mieszanki oraz reguluje odsysanie par 

paliwa zatrzymanych w ich pochłaniaczu w taki sposób, aby skład spalin spełniał 
obowi

ą

zuj

ą

ce normy. 

Marka: Bosch. 
Rezystancja oporników grzejnych (mi

ę

dzy stykami A i B zł

ą

cza): 9 

Przekazywane napi

ę

cie (przy szybkich oscylacjach na stykach C i D sondy): 

- mieszanka uboga: 20 ± 50 mV; 
- mieszanka bogata: 840 ± 70 mV. Zale

Ŝ

no

ść

 czasu regulacji od temperatury cieczy 

chłodz

ą

cej silnik: 

- przy20°C: 18 do 72 s; 
- przy 60°C: 20 do 80 s. 

Ŝ

nica napi

ę

cia dla mieszanki bogatej i ubogiej powinna wynosi

ć

 co najmniej 500 

mV. Je

Ŝ

eli warunek ten nie jest spełniony, nale

Ŝ

y sprawdzi

ć

 obwód podgrzewania 

sondy lambda. 
 
Sonda lambda przed katalizatorem spalin (zale

Ŝ

nie od wersji) 

Sonda ta umo

Ŝ

liwia dokładniejsz

ą

 regulacj

ę

 składu mieszanki oraz sprawdzenie 

skuteczno

ś

ci działania katalizatora spalin. 

 
Lampka kontrolna niesprawno

ś

ci systemu przeciwdziałaj

ą

cego nadmiernej 

emisji toksycznych składników spalin (zale

Ŝ

nie od wersji) 

Lampka ta znajduje si

ę

 w zestawie wska

ź

ników, ma kolor pomara

ń

czowy i jest 

ą

czana przez elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika (styk 34) w zale

Ŝ

no

ś

ci od 

sygnałów przekazywanych przez sond

ę

 lambda umieszczon

ą

 za katalizatorem. Po 

ą

czeniu zapłonu lampka ta za

ś

wieca si

ę

 i po ok. 3 sekundach ga

ś

nie. 

 
Elektrozawór pochłaniacza par paliwa
 
Elektrozawór ten jest umieszczony w obudowie pochłaniacza par paliwa. Ma dwa 
poło

Ŝ

enia: otwarte i zamkni

ę

te. Jest sterowany przez elektroniczne urz

ą

dzenie 

steruj

ą

ce silnika (styk 4), które cyklicznie ł

ą

czy i rozł

ą

cza jego obwód z mas

ą

otwieraj

ą

c i zamykaj

ą

c zawór. Zmiana stosunku czasu otwarcia do czasu 

zamkni

ę

cia reguluje intensywno

ść

 odsysania par paliwa przez silnik. 

Marka: Sagem. 
Napi

ę

cie zasilania (mi

ę

dzy stykiem 1 zł

ą

cza elektrozaworu i mas

ą

): 12 V. 

Rezystancja (przy 23°C): 26 ± 4 

. Warunki sterowania elektrozaworem: 

- temperatura cieczy chłodz

ą

cej: powy

Ŝ

ej 60°C; 

- temperatura zasysanego powietrza: powy

Ŝ

ej 10°C; 

Elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika koryguje skład mieszanki oraz reguluje 

odsysanie par paliwa zatrzymanych w ich pochłaniaczu w taki sposób, aby skład 
spalin spełniał obowi

ą

zuj

ą

ce normy. 

Marka: Bosch. 
Rezystancja oporników grzejnych (mi

ę

dzy stykami A i B zł

ą

cza): 9 O. 

Przekazywane napi

ę

cie (przy szybkich oscylacjach na stykach C i D sondy): 

- mieszanka uboga: 20 ± 50 mV; 
- mieszanka bogata: 840 ± 70 mV. Zale

Ŝ

no

ść

 czasu regulacji od temperatury cieczy 

chłodz

ą

cej silnik: 

- przy20°C: 18 do 72 s; 
- przy 60°C: 20 do 80 s. 

Ŝ

nica napi

ę

cia dla mieszanki bogatej i ubogiej powinna wynosi

ć

 co najmniej 500 

mV. Je

Ŝ

eli warunek ten nie jest spełniony, nale

Ŝ

y sprawdzi

ć

 obwód podgrzewania 

sondy lambda. 
 

background image

Sonda lambda przed katalizatorem spalin (zale

Ŝ

nie od wersji) 

Sonda ta umo

Ŝ

liwia dokładniejsz

ą

 regulacj

ę

 składu mieszanki oraz sprawdzenie 

skuteczno

ś

ci działania katalizatora spalin. 

 
Lampka kontrolna niesprawno

ś

ci systemu przeciwdziałaj

ą

cego nadmiernej 

emisji toksycznych składników spalin (zale

Ŝ

nie od wersji) 

Lampka ta znajduje si

ę

 w zestawie wska

ź

ników, ma kolor pomara

ń

czowy i jest 

ą

czana przez elektroniczne urz

ą

dzenie steruj

ą

ce silnika (styk 34) w zale

Ŝ

no

ś

ci od 

sygnałów przekazywanych przez sond

ę

 lambda umieszczon

ą

 za katalizatorem. Po 

ą

czeniu zapłonu lampka ta za

ś

wieca si

ę

 i po ok. 3 sekundach ga

ś

nie. 

 
Elektrozawór pochłaniacza par paliwa
 
Elektrozawór ten jest umieszczony w obudowie pochłaniacza par paliwa. Ma dwa 
poło

Ŝ

enia: otwarte i zamkni

ę

te. Jest sterowany przez elektroniczne urz

ą

dzenie 

steruj

ą

ce silnika (styk 4), które cyklicznie ł

ą

czy i rozł

ą

cza jego obwód z mas

ą

otwieraj

ą

c i zamykaj

ą

c zawór. Zmiana stosunku czasu otwarcia do czasu 

zamkni

ę

cia reguluje intensywno

ść

 odsysania par paliwa przez silnik. 

Marka: Sagem. 
Napi

ę

cie zasilania (mi

ę

dzy stykiem 1 zł

ą

cza elektrozaworu i mas

ą

): 12 V. 

Rezystancja (przy 23°C): 26 ± 4 

. Warunki sterowania elektrozaworem: 

- temperatura cieczy chłodz

ą

cej: powy

Ŝ

ej 60°C; 

- temperatura zasysanego powietrza: powy

Ŝ

ej 10°C; 

Rezystancja: 
- obwód pierwotny (styki 1 i 2 cewki): 0,5 ±0,02 

- obwód wysokiego napi

ę

cia: 7500 ± 1100 

. Jednoczesne iskrzenie 

ś

wiec 

zapłonowych w cylindrach nr: 1 i 4 oraz 2 i 3. 
 
Kondensator układu zapłonowego
 
Kondensator układu zapłonowego jest zamocowany z lewej strony głowicy, pod 
uchem do podnoszenia silnika. 
 

Ś

wiece zapłonowe 

Zastosowano 

ś

wiece zapłonowe o płaskiej powierzchni oporowej z podkładk

ą

 

uszczelniaj

ą

c

ą

.  

Marka i typ: Eyquem RFC 50 LZ 2E.  
Odst

ę

p elektrod: 0,85 do 0,95 mm.  

Wymiana: co 40 000 km. 
 
Kontrola składu spalin
 
Warunki kontrolne: 
- temperatura cieczy chłodz

ą

cej 80°C; 

- pr

ę

dko

ść

 obrotowa ustalona na 2500 obr/min przez ok. 30 sekund przed przej

ś

ciem 

do pr

ę

dko

ś

ci obrotowej biegu jałowego. 

Pr

ę

dko

ść

 obrotowa biegu jałowego (nieregulowana): 750 ± 50 obr/min. Maksymalna 

zawarto

ść

 tlenku w

ę

gla (CO) w spalinach: 

- na biegu jałowym: 0,5%; 
- przy 2500 obr/min: 0,3%. 
Zawarto

ść

 CO

2

 (nieregulowana) na biegu jałowym: co najmniej 14,5%. 

Kolejno

ść

 wtrysku (cylinder nr 1 od strony koła zamachowego): 1 - 3 - 4 - 2. 

Kolejno

ść

 zapłonu: 1 - 4 i 2 - 3.