Formy ewidencji i rozliczeń podatkowych 

działalności gospodarczej

1. Wstęp

Zmiana  systemu  gospodarczego w Polsce po roku 1989 spowodowała wzrost aktywności

gospodarczej  Polaków.  Powstało  wówczas  wiele   prywatnych  firm  oraz   mnóstwo   nowych

przepisów,   mających   ułatwić   podatnikom   rozliczanie   się   z   fiskusem.   Bardzo   szybko

przedsiębiorcy   przekonali   się,   że   prowadzenie   działalności   gospodarczej   nakłada   na   nich

wiele   ograniczeń   i   obowiązków.   Niektóre   z   nich   są   obligatoryjne   i   bez   ich   spełnienia

prowadzenie własnej firmy nie jest możliwe. 

Jednym   z   takich   obligatoryjnych   obowiązków   są   podatki   nakładane   przez   państwo   na

wszystkich   obywateli.   Każdy   dorosły,   pracujący   obywatel   musi   część   swoich   dochodów

oddawać na rzecz państwa. Ci, którzy prowadzą własną działalność gospodarczą jako osoby

fizyczne bądź w formie spółki są także zobligowane do odprowadzania podatków na rzecz

państwa. 

Aby   ułatwić   podatnikom   rozliczanie   się   z   urzędami   skarbowymi,   które   powołano   jako

instytucje   kontrolujące   podatników,   wprowadzono   ewidencje   księgowe   dla   celów

podatkowych. Każdy z prowadzących własną działalność gospodarczą ma możliwość wyboru

odpowiedniej dla siebie ewidencji - takiej, która będzie najlepiej dostosowana do rozmiaru

prowadzonej przez niego działalności oraz pozwoli mu w jak najkorzystniejszy dla niego

sposób rozliczać się z państwem z obligatoryjnych podatków.

W zależności od skali prowadzonej działalności podatnik ma do wyboru jedną z czterech

ewidencji:   kartę   podatkową,   zryczałtowany   podatek   dochodowy   od   przychodów

ewidencjonowanych,   podatkową   księgę   przychodów   i   rozchodów   oraz   księgi   handlowe.

Wybór   jednej   z   tych   ewidencji   zależy   przede   wszystkim   od   wysokości   planowanych

przychodów, ilości zatrudnionych osób oraz skali planowanej działalności. 

Wybór odpowiedniej ewidencji nie jest sprawą prostą i wymaga zapoznania się z zasadami

prowadzenia wszystkich ewidencji. Ustawodawca ułatwił zadanie podatnikom wprowadzając

szereg   ograniczeń,   dotyczących   wyboru   odpowiedniej   ewidencji   dla   celów   podatkowych.

Podstawowym ograniczeniem jest tu wysokość planowanego, bądź też osiągniętego w roku

poprzednim, przychodu.

2

Celem   poniższego   opracowania   jest   charakterystyka   ewidencji   dla   celów   podatkowych,

poznanych w czasie odbytej praktyki w Biurze Doradctwa Podatkowego Jadwigi Morawskiej

przy ul. Jagiellońskiej 1 w Częstochowie.

Rozdział 1. Informacje ogólne o rozliczeniach i ewidencjach podatkowych 

działalności gospodarczej

Ze   względu   na   różne   sposoby   rozliczania   podatku   wyróżnia   się:   ewidencje

uproszczone   w   postaci   karty   podatkowej,   ryczałtu   od   przychodów   ewidencjonowanych,

podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz ksiąg handlowych.

W działalności gospodarczej za pomocą karty podatkowej rozliczać się mogą jedynie

osoby   fizyczne   prowadzący   niewielką,   co   do   skali   i   przedmiotu   działalność.   Podatnicy,

rozliczający   się   w   ten   sposób   są   zwolnieni   od   obowiązku   prowadzenia   ksiąg,   składania

zeznań podatkowych, deklaracji o wysokości uzyskanego dochodu oraz wpłacania zaliczek na

podatek   dochodowy.   Ograniczeniem   stawianym   prowadzącym   działalności   gospodarczą   i

rozliczającym  się przy pomocy karty podatkowej  jest liczba  zatrudnionych  osób - łączne

zatrudnienie nie może  przekroczyć  stanu zatrudnienia  przewidzianego  dla danego rodzaju

działalności, określonego w tabeli miesięcznych stawek podatku dochodowego. 

Ryczałt jest korzystną formą ewidencji księgowych w szczególności dla podatników,

których   działalność   nie   wymaga   ponoszenia   wysokich   kosztów.   Aczkolwiek   ustawa

regulująca przepisy dotyczące ryczałtu eliminuje wiele rodzajów działalności gospodarczych,

dla których ta forma opodatkowania byłaby najkorzystniejsza. Chodzi tu między innymi o

apteki,  działalność  w zakresie  udzielania  pożyczek  pod zastaw (prowadzenia  lombardów)

oraz działalność w zakresie kupna i sprzedaży wartości dewizowych. 

Prawo   do   prowadzenia   podatkowej   księgi   przychodów   i   rozchodów   mają   osoby

fizyczne i spółki cywilne osób fizycznych, wykonujące pozarolniczą działalność gospodarczą

w tym również w zakresie wolnych zawodów, osoby wykonujące działalność na podstawie

umów   agencyjnych   i   umów   na   warunkach   zlecenia,   zawartych   na   podstawie   odrębnych

przepisów, jak i podmioty prowadzące działy specjalne produkcji rolnej, jeśli zgłosiły zamiar

prowadzenia tych ksiąg, a ich przychody netto w roku poprzednim były niższe niż 800000

EURO.

3

http://notatek.pl/formy-ewidencji-i-rozliczen-podatkowych?notatka