background image

1.  Co to jest ceteris paribus  

Ceteris Paribus – „pozostałe czynniki bez zmian”; próba wyodrębnienia jednego składnika, 
który ma jedyny wpływ na przebieg jakiegoś zjawiska.   
 

2.  Uzupełnić prawo malejących przychodów  

Prawo malejących przychodów – dotyczy ono zmniejszenia się przyrostów produktu w miarę 
dodawania kolejnych jednakowych jednostek nakładu zmiennego (praca) do pewnej stałej 
ilości innego nakładu (ziemia).  
 
Przykład: Jeśli na 1 hektarze ziemi wykonam pracę równą 1, to osiągnę 100jednostek 
przychodu. Jeśli di tej pracy dodam jeszcze 1 (czyli już mamy 2 jednostki pracy) to z tego 
samego hektara osiągnę już 180 jednostek przychodu ( zamiast 200). Prawo to działa aż do 
momentu, kiedy kolejne dodanie jednostki pracy nie spowoduje zmian w przychodzie. 
 

3.  Podać 3 argumenty za hipoteza, że państwo nie działa efektywnie w sferze gospodarki 

Efektywność – podstawowe założenie gospodarki. Jeśli gosp. działa efektywnie, to znaczy, że 
nie ma marnotrawstwa, wszystkie zasoby są przetwarzane. Gospodarka pracuje efektywnie 
tylko wtedy, gdy nie da się zwiększyć produkcji jednego dobra, nie zmniejszając tym samym 
produkcji innego. 

 

4.  Wyjaśnić skrót BAEL 

BAEL - Badanie aktywności ekonomicznej ludności. 
 

Bezrobotny wg BAEL:  

wiek: 15-74, 

nie pracował w czasie badanego tygodnia, 

aktywnie poszukiwał pracy (4 tygodnie przed badaniem), 

gotowy do podjęcia pracy w ciągu 2 tygodni od badania,  

+ znalazł pracę ale czeka na jej podjęcie (do 30 dni) 

Bezrobotny wg urzędów pracy: 

nie zatrudniony i nie wykonywujący pracy zarobkowej 

zdolny i gotowy do podjęcia pracy zarobkowej 

nie uczący się w szkole 

skończone 18 lat 

kobiety –60, mężczyźni –65 lat 

brak prawa do emerytury, renty etc. 

nieposiadanie działki rolnej powyżej 2ha 

nie podleganie ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu 

stan zdrowia pozwala na prace 

nie przebywa w areszcie lub nie odbywa  kary pozbawienia wolności 
 

5.  Prawo Fischera MV=PQ - co oznaczają poszczególne literki  

Równanie wymiary Fishera – M

n * 

V = P * Q 

Zwiększenie ilości pieniądza spowoduje taki sam wzrost cen (przy ceteris Paribus); 
Ewentualne różnice tempa wzrostu ilości pieniądza można wyjaśnić zmianami szybkości obiegu i 
wartości nominalnej pieniądza; 

 

V to szybkość obiegu pieniądza 

 

ilość produktu realnego na rynku (Q) 

  ceny (P) 

 

ilość pieniądza nominalnego (M

n

 

6.  PNB Polski w 2006 roku (to chyba moje ulubione) - były podane trzy odp. 

 

background image

7.  Wyjaśnić pojęcie effiency wages  

Hipoteza płac proefektywnościowych (ang. efficiency wages) wiąże się z przekonaniem, że 
poziom płac wpływa na wydajność pracowników. Dzieje się tak na skutek skłonienia 
pracownika do rezygnacji z "obijania się" w pracy, gdyż zwiększa to wartość dochodu, jakiego 
musiałby się wyrzec w wyniku straty pracy, gdyby jego uchylanie się od pracy zostało 
wykryte. 
 

8.  Obliczyć mnożnik przy MPC = 0,7 (jakoś tak, generalnie zdałem sobie sprawę, że nie 

umiem liczyć ułamków) 
 

9.  Coś tam o alokacji - zaznaczyć TAK lub NIE  

 

10.  Czy podatki bezpośrednie to takie nakładane na towary i usługi (TAK/NIE)  

Nie 
 

11.  Jakie podmioty budują globalny popyt?  

Globalny popyt (AD) – suma, którą przy danych cenach i dochodach wydadzą: gospodarstwa 
domowe, rząd i przedsiębiorstwa; 
 

12.  Podać i opisać jedną z teorii wyjaśniających wahania cykliczne 

Teoria neoklasyczna: 

Czynniki zakłócające w gospodarce mają charakter zewnętrzny a ich wystąpienie uruchamia 
mechanizmy obronne gospodarki. Takimi czynnikami zewnętrznymi są: przyroda, wojny, nowe 
technologie, odkrycia geograficzne itd.; 

 

 

1.  post hoc ergo propter hoc  

Post hoc ergo Procter hoc – „po czymś nie oznacza, że z powodu tego czegoś”; Czy rozwód 
prezydenta Sarkozy’ego miał wpływ na notowania giełdowe w Londynie? Podręcznik 
streszcza tą klauzulę tak: „Fakt, że wystąpienie zjawiska A zaobserwowano przed 
wystąpieniem zjawiska B nie stanowi dowodu, że zjawisko A jest przyczyną zjawiska B.” 
Klauzula potrzebna jest po to, żeby się ekonomiści nie zapędzali i nie próbowali wszystkich 
wydarzeń łączyć ze zmianami w gospodarce, a poza tym ma ona skłonić ich do szerszej 
analizy zjawiska i sięgania po inne źródła. „Post hoc…” to błąd logiczny. 
 

2.  Wymień narzędzia realizacji celów makroekonomicznych  

Narzędzia realizacji celów: 

 

Polityka fiskalna (czyli przychodów i wydatków); składają się na nią podatki 
(przychód ) i konsumpcja; 

 

Polityka pieniężna; 

  Polityka dochodowa; 

 

Stosunki międzynarodowe; 

 

3.  Uzupełnić prawo malejących przychodów 

Prawo malejących przychodów – dotyczy ono zmniejszenia się przyrostów produktu w miarę 
dodawania kolejnych jednakowych jednostek nakładu zmiennego (praca) do pewnej stałej 
ilości innego nakładu (ziemia). Przykład: Jeśli na 1 hektarze ziemi wykonam pracę równą 1, to 
osiągnę 100jednostek przychodu. Jeśli di tej pracy dodam jeszcze 1 (czyli już mamy 2 
jednostki pracy) to z tego samego hektara osiągnę już 180 jednostek przychodu ( zamiast 200). 
Prawo to działa aż do momentu, kiedy kolejne dodanie jednostki pracy nie spowoduje zmian 
w przychodzie. 
 

4.  O co skorygowane jest PKB w stosunku do PNB  

PNB koryguje PKB o: 

background image

transfery dochodów za granice 

transfery dochodów z zagranicy 

 

PKB – produkt krajowy brutto, jest najczęściej stosowanym miernikiem obliczania dochodów 
państwa.  
PNB – produkt narodowy brutto; do suma wartości dóbr wytwarzanych tylko przez obywateli 
danego kraju, nie uwzględnia transferu dochodów za granicę i zza granicy; 
PNN – produkt narodowy netto; to PNB pomniejszony o koszty amortyzacji (czyli nie 
uwzględnia kosztów eksploatacji sprzętu, który poniosły przedsiębiorstwa); 
 

5.  Jakie było PKB w 2005 

967,7 mld zł. 

 

 

6.  To dziwne, coś ze stopą rezerw obowiązkowych 

 

Stopa rezerw obowiązkowych – miernik kwoty rezerw obowiązkowych, jaką banki 

komercyjne są zobowiązane wpłacić do banku centralnego (w Polsce jest nim NBP) w celu 
zabezpieczenia ich wypłacalności (banków komercyjnych). W zależności od tego jaki jest 
wskaźnik rezerwy obowiązkowej bank centralny decyduje o tym jaka jest podaż pieniądza. 
Stopa rezerw obowiązkowych może być naliczana od wkładów złotowych płatnych na 
żądanie, od wkładów złotowych - terminowych, wkładów w walutach obcych płatnych na 
żądanie i od wkładów terminowych w walutach obcych. 
 

Wysokość stopy rezerwy obowiązkowej ustala Rada Polityki Pieniężnej. Od 31 

października 2003 r. stopa rezerwy obowiązkowej wynosi 3,50% dla wszystkich rodzajów 
depozytów. Od 30 września 2003 r. wszystkie banki pomniejszają naliczoną rezerwę 
obowiązkową o równowartość 500 tys. euro. Środki rezerwy obowiązkowej od 1 maja 2004 r. 
są oprocentowane. 

 

7.  Czy funkcja dystrybucyjna koryguje coś tam 

W największym stopniu koryguje rynkowy podział dochodów między osoby fizyczne podatek 
dochodowy od osób fizycznych. Jest to bowiem podatek progresywny. 
Tak 
 

8.  Czy podatki pośrednie są bezpośrednio nakładane na usługi i towary 

Tak 

 

9.  Rozwiń skrót NAIRU- non accelerating inflation rate of unemployment- teoria bezrobocia 

równowagi. 

 

10. Prawo Fischera MV=PQ - co oznaczają poszczególne literki  

Równanie wymiary Fishera – M

n * 

V = P * Q 

Zwiększenie ilości pieniądza spowoduje taki sam wzrost cen (przy ceteris Paribus); 
Ewentualne różnice tempa wzrostu ilości pieniądza można wyjaśnić zmianami szybkości obiegu i 
wartości nominalnej pieniądza; 

 

V to szybkość obiegu pieniądza 

 

ilość produktu realnego na rynku (Q) 

  ceny (P) 

 

ilość pieniądza nominalnego (M

n

 

11. Co to jest bezrobocie frykcyjne 

 

Bezrobocie frykcyjne - bezrobocie związane z przerwami w zatrudnieniu z powodu 

poszukiwania lepszej/innej pracy lub zmianą miejsca zamieszkania. Stanowi minimalne, możliwe 
bezrobocie w gospodarce wolnorynkowej (3-5% ogółu ludności aktywnej zawodowo). Stan 
bezrobocia na poziomie frykcyjnym oznacza w praktyce występowanie pełnej równowagi na rynku 
pracy. 

background image

 

Powody powstania bezrobocia frykcyjnego: 

 

Niedoskonała informacja - informacja o potencjalnych pracodawcach i/lub pracownikach jest 

kosztowna oraz często trudna do uzyskania. 
 

Poszukiwanie pracy - przeprowadzane zarówno przez pracodawców jak i pracowników; 

obydwie strony poszukują dla siebie najlepszej dostępnej oferty i będą kontynuować te poszukiwania 
aż koszty poszukiwań i korzyści płynące z poszukiwania nie wyrównają się. 
 

Bezrobocie frykcyjne może pełnić pozytywną rolę jako czynnik elastyczności rynku pracy, 

hamowania nadmiernego wzrostu płac i umacniania dyscypliny pracy. 
Trzeba pamiętać, iż bezrobocie frykcyjne ma charakter krótkotrwały. 

 

12. Wymień fazy cyklu koniunkturalnego 
13. - kryzys  
14. - depresja 
15. - ożywienie 
16. - rozkwit (prosperity) 

 
Inflacja zrównoważona 
- –relacje cen pozostają w dużej mierze niezmienne (wszystkie ceny rosną w 
jednakowym tempie) 

Inflacja niezrównoważona - wzajemne proporcje cen ulegają zmianom 

Recesja – zjawisko makroekonomiczne polegające na znacznym zahamowaniu tempa 
wzrostu gospodarczego, skutkujące najczęściej spadkiem produktu krajowego brutto. 
 

Polityka fiskalna – proces kształtowania podatków oraz wydatków rządowych dla:  

 

Złagodzenia wahań cyklu koniunkturalnego; 

  Podtrzymania tendencji wzrostowej w gospodarce; 

 

Uniknięcia zmiennej i wysokiej inflacji; 

 
Ekonomia pozytywna
 – wyjaśnia zjawiska ekonomiczne, jest oparta na obiektywnej wiedzy o 
rzeczywistości. 

Ekonomia normatywna – dokonuje wartościowań faktów opisanych przez ekonomię pozytywną (na 
podstawie obserwacji rynku wyciąga wnioski na przyszłość).  

Różnica: Pozytywna opiera się na obiektywnej wiedzy, normatywna jest subiektywna. 

 

Krańcowa / Marginalna skłonność do konsumpcji (MPC) - przyrost konsumpcji generowany przez 
przyrost dochodu o jednostkę. KSK 

Marginalna skłonność do oszczędzania (MPS) 

określa ona ile z każdej dodatkowej zarobionej 

(otrzymanej) jednostki dochodu społeczeństwo jest skłonne przeznaczyć na oszczędności

KSO 

 

rodzaje regulacji ekonomicznej ???? 

  

 
 

background image