background image

Kierunek: BUDOWNICTWO 

Studia pierwszego stopnia 

Przedmiot: MECHANIKA TEORETYCZNA 

Semestr II    ECTS – 5 
Semestr III   ECTS - 5 

Rodzaj zaj

ęć

Ć

 

Liczba godzin w semestrze II: 

30 

 

 

15 

Semestr(y): 

II , III 

Liczba godzin w semestrze III: 

30 

 

 

15 

Przedmioty 
poprzedzaj

ą

ce:  

Matematyka 

Efekty kształcenia - 
umiej

ę

tno

ś

ci i 

kompetencje 

Od  studenta  ko

ń

cz

ą

cego  przedmiot  oczekuje  si

ę

  i  wymaga  umiej

ę

tno

ś

ci 

sformułowania i rozwi

ą

zania problemów z zakresu teorii równowa

Ŝ

no

ś

ci układów 

sił,  kinematyki  (punktu  materialnego  i  ciała  sztywnego),  statyki  (układów 
statycznie  wyznaczalnych),  dynamiki  (punktu  materialnego  i  bryły  sztywnej)  a 
tak

Ŝ

e wybranych zagadnie

ń

 mechaniki analitycznej. Szczególn

ą

 uwag

ę

 po

ś

wi

ę

ca 

si

ę

 precyzyjnemu u

Ŝ

ywaniu wprowadzonych poj

ęć

 oraz biegło

ś

ci w posługiwaniu 

si

ę

 wykorzystywanym aparatem matematycznym. 

TRE

Ś

CI KSZTAŁCENIA 

Wykłady:  PIERWSZY  SEMESTR  MECHANIKI  rozpoczyna  teoria  równowa

Ŝ

no

ś

ci  układów  sił  ,  w 

ramach  której  wprowadza  si

ę

  poj

ę

cia  „redukcji  w  punkcie”  i  „redukcji  do  najprostszej  postaci”  oraz 

klasyfikacj

ę

  układów  zredukowanych  (zerowy  układ  sił,  para  sił,  wypadkowa,  skr

ę

tnik);  omawiane  s

ą

 

szczególne  przypadki  układów  sił:  układ  płaski,  równoległy,  zbie

Ŝ

ny.  Nast

ę

pnie  w  ramach  kinematyki 

punktu materialnego definiowane s

ą

 podstawowe wielko

ś

ci kinematyczne (wektor wodz

ą

cy, pr

ę

dko

ść

przyspieszenie  punktu)  i  sposoby  opisu  ruchu  (wektorowy  oraz  naturalny).  Ruch  po  okr

ę

gu  oraz  ruch 

wzgl

ę

dny  punktu  materialnego  stanowi

ą

  wst

ę

p  do  kinematyki  ciała  sztywnego,  gdzie  obok  ruchu 

dowolnego omawiane s

ą

 szczególne przypadki ruchu: post

ę

powy, obrotowy, kulisty i płaski. W oparciu o 

„pr

ę

dko

ść

  mo

Ŝ

liw

ą

  punktu”  wprowadza  si

ę

  poj

ę

cie  „przesuni

ę

cia  wirtualnego”,  wykorzystywanego 

nast

ę

pnie  w  –  rozpoczynaj

ą

cym  statyk

ę

  –  sformułowaniu  „zasady  prac  wirtualnych”,  na  bazie  której 

buduje  si

ę

  warunki  równowagi  sił.  Definicja  „wi

ę

zów”  oraz  „stopnia  swobody  układu”  pozwala 

przeprowadzi

ć

  klasyfikacj

ę

  układów  na:  statycznie  wyznaczalne,  statycznie  niewyznaczalne,  chwiejne, 

oraz  pokaza

ć

  sposoby  wyznaczania  reakcji  wi

ę

zów  dla  tych  pierwszych,  zjawisko  tarcia,  tarcie  suche, 

problemy tarcia w zastosowaniach in

Ŝ

ynierskich.  

DRUGI  SEMESTRZE  MECHANIKI  -  omawiana  jest  dynamika  punktu  materialnego,  która  obejmuje: 
ruch harmoniczny prosty, tłumiony i wymuszony; ruch punktu po powierzchni gładkiej i krzywej gładkiej; 
poj

ę

cie  pola  sił  (w  tym  równie

Ŝ

  pola  potencjalnego),  pracy  pola  sił,  energii  kinetycznej.  Wst

ę

p  do 

rachunku  tensorowego  w  układach  kartezja

ń

skich  rozpoczyna  dynamik

ę

  sztywnego  układu 

materialnego. Dla ró

Ŝ

nych układów materialnych wprowadzane s

ą

 tu wielko

ś

ci takie jak: masa, moment 

statyczny, 

ś

rodek  masy,  p

ę

d,  kr

ę

t  oraz  omawiane  podstawowe  zasady  (p

ę

du,  kr

ę

tu)  i  twierdzenia 

(Steinera, Koeniga). Zbudowanie tensora bezwładno

ś

ci w wybranym punkcie oraz rozwi

ą

zanie dla niego 

„problemu  własnego”  pozwala    wyznaczy

ć

  w  tym  punkcie  główne  osie  i  momenty  bezwładno

ś

ci. 

Wykorzystanie  wiedzy  z  obu  semestrów  jest  zwie

ń

czone  wybranymi  zagadnieniami  mechaniki 

(zasada  d’Alamberta,  równania  Lagrange’a  II  rodzaju,  zasada  Hamiltona,  rodzaje  stanów  równowagi 
układów materialnych, dynamika ruchu wzgl

ę

dnego). 

Ć

wiczenia  projektowe: 

ć

wiczenia  projektowe  stanowi

ą

  uzupełnienie  tre

ś

ci  wykładów  i  daj

ą

  mo

Ŝ

liwo

ść

 

sprawdzenia  stopnia  przyswajalno

ś

ci  (niełatwego  na  tym  etapie  kształcenia)  materiału  oraz  mobilizacj

ę

 

do  systematycznej  pracy.  Nabieranie  przez  studenta  wprawy  w  rozwi

ą

zywaniu  przedstawianych  na 

wykładzie  problemów  idzie  w  parze  z  mocno  akcentowanymi  sposobami  weryfikacji  rozwi

ą

zywanych 

zagadnie

ń

. Podział tematyczny w poszczególnych semestrach jest analogiczny jak dla wykładu.  

Wykaz literatury podstawowej i uzupełniaj

ą

cej: 

1.  M.Paluch, „Mechanika teoretyczna”, skrypt PK 
2.  R.Gutowski, „Mechanika analityczna”, PWN, Warszawa, 1971 
3.  A.Piekara, „Mechanika ogólna”, PWN, Warszawa, 1961 

Warunki zaliczenia: II semestr: zaliczone projekty oraz kolokwia III semestr: jak w semestrze II + egzamin