background image

Wejście, zadanie 1. 

Temat dwiczenia: DIAGNOSTYKA 
KONSTRUKCJI ZA POMOCĄ ANALIZY 
MODALNEJ 

Wejście, zadanie 2. Narysowad funkcję impulsową  i napisad dlaczego może byd używana do 
widma (?) 

 

 

Wykres do pytania o funkcję impulsową. 

 

Dlaczego może byd używana do widma? Prowadzącego powinien zadowolid dopisek, że 
amplituda jest stała, a zmienia się tylko częstotliwośd. W szerokim zakresie. 

 

Te poprzeczne, cienkie linię oznaczają tylko tyle, że pozioma linia powstaje przez nakładanie 
się setek takich małych punkcików. 

background image

Zadanie trzecie dotyczyło rezonansu  

REZONANS 

Najpierw co to jest i o co w tym chodzi – Rezonans to zjawisko, które zachodzi dla drgao 
wymuszonych (czyli pochodzących z jakiegoś źródła - siły, dźwięku itp., w każdym razie nie 
pojawiają się znikąd jak SWOBODNE, które pojawiają się w przypadku wychylenia np. ciała z 
położenia równowagi (nie działają żadne siły)) 

I ta siła wymuszająca, działająca na strukturę (w dwiczeniu pochodzi od uderzenia młotka w 
płaskownik) ma swoją CZĘSTOTLIWOŚD. I istnieją takie jej częstotliwości, które są w stanie 
wywoład bardzo duże AMPLITUDY drgao. (czyli że będzie mocno drgało)  I właśnie o takich 
częstotliwościach mówimy, że jeśli pokryją się z CZĘSTOTLIWOŚCIĄ DRGAO WŁASNYCH 
uderzonej struktury to powstaje rezonans. W rezonansie Amplituda dąży do 
nieskooczoności, ale oczywiście nigdy jej nie osiąga. 

 

Gdyby ktoś zapomniał, to tak opisuje się  
amplitudę na wykresie. 

 

 

 

Czyli innymi słowy – jak się dobrze trafi młotkiem, to można uzyskad duuużo większe drgania 
niż by to z mocy uderzenia wynikało. I to są właśnie wtedy drgania rezonansowe. 

I fachowo: 

Zjawisko rezonansu występuje wtedy, kiedy częstotliwośd sił wymuszających, pokryje się z 
częstotliwością drgao własnych struktury. 

 

Widmowa funkcja przejścia: [pytanie do studenta].  Jest to funkcja częstotliwości opisująca 
relację między wymuszeniem, a odpowiedzią Mierzoną w dwóch punktach. 

Od czego zależy? –[pytanie do studenta] Od transformaty Fouriera odpowiedzi i od 
transformaty Fouriera wymuszenia, a konkretnie ich stosunku [ :D ] 

 

 

background image

Wykres

 

Wöhlera 

 

 

 

Jest to funkcja naprężenia od ilości cykli. Chodzi o to, że on puszcza film, w którym pod 
wpływem drgao rezonansowych zawala się most i chodzi o to, że nawet niewielka liczba 
cykli, przy dużym naprężeniu może wywoład zmęczenie materiału itp. Za to przy małych 
naprężeniach jest potrzebna duuuża liczba cykli aby uzyskad ten sam efekt. (w tym 
przypadku most składał się w coś w stylu harmonijki, nie wiem jak to inaczej opisad :P) 

CZĘSTOŚCI DRGAO WŁASNYCH – te sławne częstości drgao własnych (pierwsza, druga, 
trzecia, czwarta… itd.) inaczej nazywane HARMONICZNYMI (tak mi się zdaje, ale mogę się 
mylid) to po prostu chodzi o to, że struktura ma więcej niż jedną częstotliwośd drgao 
własnych, dla której istnieje pewna częstośd siły wymuszającej, praktycznie się z nią 
pokrywająca. 

 

 

 

 

Tak to wygląda dla struny: 

background image

Pierwsza częstośd drgao własnych: 

(To czarne to struna) 

 

 

 

 

 

 

 

Druga częstośd drgao własnych:                                                  Trzecia częstośd drgao własnych: 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

To czerwone powinno się cały czas „kręcid” naokoło czarnego, ale.. Wyobraźcie sobie po 
prostu, jak się szarpnie struną w gitarze, co się wtedy z nią dzieje  

 

background image

Dla płaskownika mi się nie chce rysowad, poszukajcie w Google jak się odkształca belka 
zamurowana „w podłodze” pod wpływem działania na nią siły przyłożonej w połowie jej 
wysokości. 

Do czego służy wzorcowanie układu pomiarowego – jemu chodzi o to, że jak np. mierzysz coś 
kablem o długości 100*m+, to najpierw należy sprawdzid czy nie przychodzi jakiś powalony 
sygnał, który nie ma sensu i którego nie oczekiwałeś, bo może należy sprawdzid czy coś się 
gdzieś nie zjebało. Na PWD to pewnie lepiej tłumaczyli, ale kto tam to pamięta… 

 

W sumie tyle z moich zajęd. Pragnę przypomnied, że CZĘSTOŚD i CZĘSTOTLIWOŚD to jedno i 
to samo. Nie ponoszę odpowiedzialności za ew. błędy w opracowaniu. Ja laborkę zaliczyłem. 

 Wrzucam pytanka, żeby była spójnośd: 

1.  Jaki jest cel wykonywania analizy modalnej? 

Analizę modalną wykonuje się w celu identyfikacji częstotliwości drgao własnych struktury po 
to, aby zaprojektowana maszyna nie wpadała w rezonans, który może doprowadzid do 
uszkodzenia bądź zniszczenia. 

2.  Rodzaje analizy modalnej i czym się między sobą różnią? 

a)  Analiza modalna eksperymentalna  -  pobudza się obiekt do drgao za pomocą znanych sił, 

na podstawie odpowiedzi układu wylicza się widmowe funkcje przejścia (dalej estymacje 
parametrów i budowy modelu) – młotek modalny lub wzbudnik drgao 

b)  Analiza modalna eksploatacyjna – polega na pomiarze odpowiedzi układu na nieznane 

wymuszenie, dużo szersze zastosowanie, modele dokładniejsze. 

c)  Analiza modalna teoretyczna -  przeprowadzana dla modeli numerycznych, np. modeli 

MES, uwzględniające właściwości konstrukcyjne i brzegowe modelu. 

3.  Na jakiej zasadzie działa piezoelektryczny czujnik drgao? 

Działanie opiera on się na zjawisku piezoelektrycznym, gdzie ładunek elektryczny usytuowany 
jest na ściankach kryształu przy deformacji, natomiast zmiana odkształcenia kryształu 
powoduje zmianę znaku ładunku na przeciwny. Jest to jedno ze zjawisk wykorzystanych w 
tych czujnikach, drugim zjawiskiem jest tzw. „zjawisko odwrotne” czyli jeśli przyłożymy 
napięcie do kryształu nastąpi odkształcenie-zmiana wymiaru. 

4.  Co to jest widmowa funkcja przejścia? 

Jest to funkcja częstotliwości opisująca relacje między wymuszeniem, a odpowiedzią 
mierzoną w dwóch punktach. Możną ją opisad jako iloraz transformaty Fouriera odpowiedzi 
przez transformatę Fouriera wymuszenia. 

5.  Co to jest diagram stabilizacyjny? 

Narzędzie numeryczne analizy modalnej będące wizualizacją równania matematycznego 
wysokiego rzędu przybliżającego uśrednione przebiegi wszystkich widmowych funkcji 
przejścia – otrzymuję się wyestymowane bieguny diagramu. 

6.  Co to jest transformacja Fouriera i co daje zastosowanie jej na sygnale czasowym? 

Transformacja Fouriera jest operatorem liniowym 

określanym na pewnych przestrzeniach 

funkcyjnych

, elementami których są funkcje n zmiennych rzeczywistych. Zastosowanie jej na 

sygnale czasowym skutkuje uzyskaniem widma amplitudowego (przejście amplitudy z funkcji 
czasu na 

amplitudę w funkcji częstotliwości) 

background image

7. 

Co to jest widmo i jak należy je interpretować? 
Widmo jest wynikiem transformacji Fouriera, jest to wykres amplitudy lub fazy 

sygnału od 

częstotliwości. Z widma można odczytać składowe harmoniczne wchodzące w skład danego 
sygnału, sprawdzić czy sygnał ma ograniczone pasmo, jaka jest jego szerokość oraz czy 
zawiera składowe wolno- czy szybko- zmienne. 

8. 

Założenia analizy modalnej. 
a) 

Układ jest liniowy i jego dynamika może być opisana za pomocą liniowego układu równań 
różniczkowych zwyczajnych lub cząstkowych 

b) 

Współczynniki równań opisujących dynamikę układu są stałe w czasie pomiarów 

c) 

Układ jest obserwowalny i istnieje możliwość pomiaru wszystkich charakterystyk 

d) 

Badany układ spełnia zasadę wzajemności Maxwella 

e) 

Tłumienie w układzie jest małe lub proporcjonalne 

9.  Etapy realizacji eksperymentalnej analizy modalnej. 

a)  Przygotowanie i zaplanowanie eksperymentu 

– rozważyć sposób wymuszenia drgań, 

wybrać punkty rejestracji, dobrać odpowiedni sprzęt pomiarowy(np., żeby masa czujników 
nie wpływała na wynik) 

b)  Eksperyment modalny 

– należy unikać pobudzenia struktur w skutek oddziaływania sił 

innych niż przyłożone przez eksperymentatora, należy zachować staranność i 
sumienność 

c) 

Estymacja parametrów modelu modalnego – jest to część analizy modalnej polegającej 
na przetwarzaniu wyników pomiarów, na początku oblicza się widmową funkcję przejścia 
na podstawie zarejestrowanych 

sygnałów, dalej przeprowadza się estymację – uzyskuje 

się diagram stabilizacyjny, a następnie wybiera się bieguny ustabilizowane ( opisują one 
dynamikę strukturalną danego układu) 

d)  Weryfikacja i walidacja modelu 

– przeprowadza się analizę poprawności modelu 

matematycznego i wprowadza się ewentualne poprawki. 

10.  Co daje 

znajomość parametrów modalnych struktury? 

Pozwala na tworzenie modeli matematycznych dających możliwość przewidywania 
zachowania się układów na skutek dowolnych zaburzeń równowagi – tworzą pełny opis 
wewnętrznych własności dynamicznych, na które nie działają siły. 

11. 

W jaki sposób struktura może być pobudzana do drgań? 
Wymuszenie może zostać zrealizowane poprzez młotek modalny z czujnikiem siły, wzbudnika 
drgań lub kilku współpracujących ze sobą wzbudników. 

12. 

Jakie narzędzia potrzebne są do wykonania eksperymentalnej analizy modalnej? 
Wzbudnik drgań lub młotek modalny, czujniki pomiarowe, program komputerowy z 
zaimplementowanym algorytmem pozwalającym na estymację parametrów modalnych. 

13.  Co to jest zj

awisko rezonansu? Opisz na przykładzie układu o jednym stopniu swobody. 

 

Zjawisko fizyczne

 

zachodzące dl

drgań

 

wymuszonych, objawiające się 

wzrostem 

amplitudy

 

drgań układu drgającego dla określonych 

częstotliwości

 

drgań 

wymuszających.  

14. 

Co to jest model modalny i jakie parametry mogą wpłynąć na zmianę mod? 
Model modalny to zbiór częstości własnych, współczynników tłumienia dla tych częstości oraz 
postaci drgań. Moda to własności wewnętrzne struktury i są zdeterminowane przez masę, 
tłumienie, sztywność i warunki brzegowe. Na zmianę mod może wpływać: masa, tłumienie, 
sztywność oraz warunki brzegowe danego układu. 

15.  Co przedstawia diagram stabilizacyjny? 

Diagram stabi

lizacyjny przedstawia ewolucję biegunów dla kolejnych modeli o odpowiednio 

rosnącym rzędzie. Odczytuje się z niego bieguny stabilizacyjne, czyli takie które opisują 
dynamikę strukturalną układu rzeczywistego (są biegunami rzeczywistymi). 

16.  Co to jest 

estymator H1 widmowej funkcji przejścia i po co się go stosuje? 

Estymator H1 używany jest w celu minimalizacji wpływu zaburzeń na wyjściu toru 
pomiarowego (wp

ływu innych pracujących maszyn), jest to stosunek widma wzajemnego 

odpowiedzi X i wymuszenia F do 

widma własnego wymuszenia F. H1=Gfx(w)/Gff(w) 

background image

17.  Co to jest decybel? 

Jest to 

porównawcza skala logarytmiczna określona wzorem 10log(Xpeak/X0peak), służąca 

do porównania wartości zmierzonej z wartością odniesienia, dla 0dB jest to tzw. Poziom 
odniesienia 

– mówi o tym, ile razy coś jest mocniejsze od p.o. 

18.  Jaki jest wynik transformaty Fouriera. 

Widmo zespolone (wykres w 3ch osiach: Imaginalis, Realis i Amplituda) 

19. 

Zasada wzajemności Maxwella. 
Mówi o tym, że odpowiedź mierzona w pkt. J na wymuszenie w pkt. I jest identyczne z 
odpowiedzią pktu. I na wymuszenie w pkt. J.