background image

Podstawy finansów 2012

studia niestacjonarne

Formy pieni

ą

dza. 

Pieni

ą

dz elektroniczny. 

Emisja i kreacja pieni

ą

dza. 

background image

Formy pieni

ą

dza

PIENIĄDZ

Papierowy

Towary 

powszechnego 

użytku

Pieniądz metalowy:

- ważony,

- odliczany

Pełnowartościowe 

monety

Metalowy

PIENIĄDZ 

TOWAROWY

Bezgotówkowy

PIENIĄDZ

SYMBOLICZNY

Bilon

Monety

Banknot

(bilet bankowy)

O pełnej 

mocy 

zwalniania

z zobowiązań

Emitowany 

przez banki 
komercyjne

(depozyty)

O ograniczonej 

mocy 

zwalniania

z zobowiązań

Pełnowartościowe

Niepełnowartościowe

Skarbowy 

pieniądz 

papierowy

(bilet skarbowy)

Emitowany 

przez bank

centralny

(tzw. 

rezerwowy)

background image

Pieni

ą

dz elektroniczny

Kryterium

Pieni

ą

dz elektroniczny 

(elektroniczna portmonetka,
e-cash 
– pieni

ą

dz sieciowy)

Pieni

ą

dz tradycyjny

Status prawny

u

ż

ywany tylko w punktach go 

honoruj

ą

cych

prawny 

ś

rodek płatniczy, 

powszechnie akceptowany

Mo

ż

liwo

ść

wydawania

banki + instytucje pieni

ą

dza 

elektronicznego

tylko przez banki

Forma płatno

ś

ci

bez anga

ż

owania rachunków 

bankowych

mi

ę

dzy dwoma rachunkami 

bankowymi

Przeznaczenie

niskokwotowe transakcje 
detaliczne

brak ogranicze

ń

dot. warto

ś

ci 

transakcji

Dost

ę

p do 

ś

rodków

załadowanych na karcie

zgromadzonych na rachunku 
bankowym

Mo

ż

liwo

ść

 uzyskania kredytu

brak

istnieje

Przebieg transakcji

tryb off-line

autoryzacja on-line

ż

nice czasowe

pay before – instrument 
przedpłacowy

pay now (karty debetowe), pay
later (karty obci

ąż

eniowe)

background image

Pieni

ą

dz elektroniczny

Kryterium

Pieni

ą

dz elektroniczny 

(elektroniczna portmonetka,
e-cash 
– pieni

ą

dz sieciowy)

Karty przedpłacowe
(pre-paid
)

Zastosowanie

wielofunkcyjno

ść

jednofunkcyjno

ść

Mo

ż

liwo

ść

 ponownego 

załadowania 

ś

rodków

istnieje

brak

background image

Kreacja pieni

ą

dza

EMISJA BANKOWA  

model 

r = stopa minimalnych rezerw 10% 
 

A       BANK X        P 

 

 

 

        rezerwa 10%x1000 zł=100=R (X) 

1000 ZŁ        

1000 ZŁ

 

(gotówka)    (wkład pierwotny) 
 

 900 ZŁ     

900 Zł 

  (kredyt)       (wkład wtórny) 
 
 
 

 

      wypłata gotówki 

 
 

 

 

 

 

 

 
WPŁATA 

ROZPROSZENI POSIADACZE 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1000 ZŁ(G) 

 

A       BANK Y        P 

 

 

 

                                                  rezerwa 10%x900 zł=90=R (Y) 

  900 ZŁ          900 ZŁ 

(gotówka)         (wkład pierwotny) 

                                810 ZŁ           

810 Zł

                                  A       BANK Z      P       rezerwa 10% x 810 zł=81=R (Z) 

                                     

(kredyt)

           

(wkład wtórny) 

        wypłata gotówki             

810 ZŁ      810 ZŁ

 

(gotówka)  (wkład pierwotny) 

                                729 ZŁ     

729 Zł  

 

 

 

ITD.

 

                                     (kredyt)

     

(wkład wtórny) 

 

BANK 

CENTRALNY 

 

PPP = r 

–1   

x      [ G+

R(x+y+z...+n)  ] 

 
 
potencjalna          mnożnik 
podaż           =      kreacji     x          BAZA 
pieniądza             pieniądza     MONETARNA 
 
 

        10.000 zł =  10      x        [ 1000 zł ]

 

background image

Kreacja pieni

ą

dza

EMISJA SKARBOWA 

 
 
 

 

 

 

 

 

    WZROST DOCHODÓW<WZROST WYDATKÓW 

 

 

 

 

SKARB 

         PAŃSTWA 

 
 
 
 
 

 

samospłata 

 
 
BILETY 
SKARBOWE 
 
PAPIEROWY  
PIENIĄDZ 
SKARBOWY 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 

 

 

 

 

pogłębianie deficytu 

 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

EMISJA 

 

 

 

 

 
 

DOCHODY 

 
 

 
          90 mld 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 

WYDATKI 

 
 
 

90 mld 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

DEFICYT 

10 mld 

 

WYDATKI 

10 mld 

 

         LUDNOŚĆ 

OSZCZEDNOŚCI 

deprecjacja 

WZROST CEN 

inflacja 

hiperinflacja 

KONSUMPCJA 

background image

Kreacja pieni

ą

dza

EMISJA BUDŻETOWA 

 
 
 

 

 

 

 

 

    WZROST DOCHODÓW<WZROST WYDATKÓW 

 

 

 

 

SKARB 

         PAŃSTWA 

EMISJA  
PAPIERÓW 
SKARBOWYCH 
 
 
RPP 
 
 

kredyt  

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

EMISJA 

 

 

 

 
WZROST STÓP PROCENTOWYCH 

 
 

DOCHODY 

 
 

 
          90 mld 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 

WYDATKI 

 
 
 

90 mld 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

DEFICYT 

10 mld 

 

WYDATKI 

10 mld 

 

         LUDNOŚĆ 

OSZCZEDNOŚCI 

deprecjacja 

WZROST CEN 

inflacja 

hiperinflacja 

KONSUMPCJA 

BANKI 

KOMERCYJNE 

PRZEDSIĘBIORSTWA 

N   B   P 

LUDNOŚĆ