Powstanie Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (PKWN): 
Komuniści powoli dążą do przejęcia władzy. W styczniu'44 roku powstaje Centralne Biuro Komunistów 
Polskiech z S.Zawadzkim na czele. Byli oni nieufni wobec PPR, chcieli być instytucją nadrzędną. 
Odpowiadali za politykę komunistów w ZSRR, armię Berlinga i Zw. Patriotów Polskich. Tworzą Polski 
Komitet Narodowy, lecz później rezygnują z własnego ośrodka władzy. W lipcu'44 Armia Czerwona zbliża 
się do Bugu, lecz Stalin nie wie co robić. Polska jest przecież sojusznikiem Rosji, nie może wkroczyć na 
nasze tereny bez zgody Polski. W tej sprawie odbywa się w Moskwie narada CDKP, ZPP i Krajowej Rady 
Narodowej. Na jej mocy powst. PKWN jako organ wykonawczy KRN - przewodniczącym zostaje zostaje 
Edward Osóbka-Morawski, a przedstawiciele to Wanda Wasilewska (ZPP) i Andrzej Witos(SL). PKWN 
liczy sobie 15 osób: 10 z CDKP i ZPP, a 5 z KRN. Jest więc 10 osób z emigracji; w sumie 5 komunistów, 
4 ludowców, 3 socj., 1 demokrata i 2 bezpartyjnych. Tak więć PKWN kierowali komuniści, a poza 
Witosem to inni byli bardzo mało znani. PKWN przez pierwsze dni przebywa w Moskwie, a od 27 list. 
przechodzi do Polski. Jeszcze 21 list. podjęto decyzję o połączeniu Wojska polskiego z Armią ludową, 
pod dowództwem Żemierskiego. W Moskwie przygotowano manifest PKWN, który został rozplakatowany 
w Polsce. Postanowienia: #nieuznawano konstytucji kwietniowej i rządu emigracynego, #PKWN opiera 
się o konst. marcową, #zgoda na odstąpienie ZSRR terenów wschodnich, #zapowiada przywrócenie 
własności prywatnej odebranych od Niemców, #reforma rolna obejmie gospodarstwa pow. 5ha i pow. 10 
ha na terenach włączonych do III Rzeszy.obszarnicy nie dostaną odszkodowanie lecz zaopatrzenie, 
#ziemie otrzymają bezrolni - do 5 ha, za symboliczne opłaty. Manifest miał charakter propagandowy, jego 
program nie dawał nic więcej niż program państwa podziemnego (Rada Jedności Narodowej). 26 lipca 
PKWN podpisuje z ZSRR dwa kontrakty: 1)dotyczył stosunków dowódcy Armii Czerwonej, a polską 
administracją na terenach wyzwolonych - Rosjanie przekazują władzę na terenach wyzwolonych poza 
pasmem przyfrontowym, poruszono kwestię sądzenia Polaków za zbrodnie przeciw AC (mają podlegać 
ZSRR). 2)porozumienie między PKWN a ZSRR w sprawie granic - PKWN uznaje linię Bugu za granię 
wschodnią, a ZSRR zobowiązuje się udzielić poparcia w sprawie granicy na Odrze i Nysie. Pierwszą 
siedzibą PKWN jest Chełm. Zaczynają likwidować struktury państwa podziemnego, tworzą własną 
administrację. Zaczynają tworzyć administrację terenową (np. starostwa), powołuje MO 7 X 42, UB, 
Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego. UB i KBW utrwala władzę PKWN. Odbudowują szkolnictwo i 
przemysł, już 1 września'44 rusza szkoła na terenach wyzwolonych, przeprowadza reformy: 6 wrz.'44 
reforma rolna zgodnie z manifestem na terenach wyzwolonych. Rozprawiono się z przeciwnikami 
politycznymu, 30 wrz.'44 wprowadzono dekret o ochronie państwa. PKWN zezwalało na działalność tylko 
przyjaznym partiom, popierali powstawanie odłamów od partii popierających rząd na emigracji. Powstaje 
grupa "Dziś i jutro" z Piaseckim na czele, która przekształca się później w PAX. Rząd na emigracji 
sprzeciwia się powstaniu PKWN, lecz nikt go nie poparł. 31 grudnia;44 PKWN przekształca się w rząd 
tymczasowy z premierem E. Osóbką-Morawskim. PKWN zdobywa władzę dzięki poparciu Stalina.