DZIURA  OZONOWA

Jest to zjawisko zmniejszonego stęŜenia 

ozonu (O

3

) w części stratosfery zwanej 

ozonosferą. Zjawisko to występuje 
głównie w obszarach podbiegunowych. 
Powstawanie dziury kojarzone jest 
zazwyczaj z emisją freonów ze źródeł
antropogenicznych.

ZNACZENIE  OZONOSFERY

Ozon stratosferyczny jest filtrem ochronnym dla 

Ziemi gdyŜ pochłania on znaczną część
promieniowania ultrafioletowego (UV) 
emitowanego ze Słońca. 

Promieniowanie UV jest szkodliwe dla 

wszystkich organizmów Ŝywych. Uszkadza 
ono komórki oraz materiał genetyczny 
komórek.

Podziału promieniowania 
ultrafioletowego na zakresy

Ze względu na działanie na człowieka

UV-C - długość fali 200-280 nm (

7% całkowitego 

strumienia promieniowania słonecznego)

UV-B - długość fali 280-320 nm

(1,5%)

UV-A - długość fali 320-380 nm

(0,5%)

POWSTAWANIE  OZONU

Ozon stratosferyczny powstaje w wyniku oddziaływania 

promieniowania ultrafioletowego Słońca na cząsteczki 

atmosferycznego tlenu. Powstały ozon zanika w 

reakcji katalitycznego rozpadu z atomami chloru, 

uwolnionymi po rozpadzie freonów.

W czasie zimy polarnej duŜe obszary podbiegunowe 

znajdują się w półmroku albo są całkowicie 

nieoświetlone przez Słońce, dlatego wytwarzanie 

ozonu w tym obszarze ulega redukcji. Naturalny oraz 

wywołany zanieczyszczeniami rozpad trójatomowej 

cząsteczki tlenu nie zatrzymuje się w tym okresie, co 

prowadzi do zmniejszenia "grubości" warstwy 

ozonowej.

JEDNOSTKA  DOBSONA

DU

– jednostka Dobsona, jednostka pomiaru ilości 

ozonu w atmosferze Ziemi. Odpowiada ona warstwie 
ozonu o grubości 10 µm w warunkach normalnych. 
Np. 300 DU ozonu odpowiada warstwie o grubości 3 
mm. Jedna DU to 2,69*10

16

cząsteczek ozonu na 

cm

2

. Co jest równowaŜne 0,447 milimola ozonu na 

m

2

.

O obszarze dziury ozonowej mówimy wówczas gdy 

grubość warstwy ozonowej jest mniejsza niŜ 220 DU.

Roczne minima ozonu nad 

Antarktydą

W czasie nocy polarnej  duŜe obszary 

podbiegunowe znajdują się w półmroku albo 
są całkowicie nieoświetlone przez Słońce, 
dlatego wytwarzanie ozonu w tym obszarze 
ulega redukcji. Naturalny oraz wywołany 
zanieczyszczeniami rozpad trójatomowej 
cząsteczki tlenu nie zatrzymuje się w tym 
okresie, co prowadzi do zmniejszenia 
"grubości" warstwy ozonowej. 

8