WYDOLNOŚĆ FIZYCZNA OGANIZMU

WYDOLNOŚĆ FIZYCZNA RÓŻNA U

RÓŻNYCH OSÓB

Inna sprawność układu krążenia

Inna sprawność komórkowych

mechanizmów biochemicznych

Inne zasoby substratów

energetycznych

MIARĄ WYDOLNOŚCI FIZYCZNEJ JEST

ZDOLNOŚĆ ORGANIZMU DO

POKRYWANIA ZWIĘKSZONEGO

ZAPOTRZEBOWANIA

ENERGETYCZNEGO

ZDOLNOŚĆ DO LIKWIDOWANIA

SKUTKÓW ZMĘCZENIA

WYDOLNOŚĆ TLENOWA

ZDOLNOŚĆ DO DŁUGOTRWAŁEGO

WYSIŁKU O UMIARKOWANYM

NASILENIU Z ZACHOWANIEM

CIĄGŁOŚCI METABOLIZMU

TLENOWEGO

PUŁAP TLENOWY

MAKSYMALNA ILOŚĆ TLENU JAKĄ

ORGANIZM MOŻE POBRAĆ W CIĄGU

JEDNEJ MINUTY

OKREŚLA

WYDOLNOŚĆ TLENOWĄ

PUŁAP TLENOWY

MAKSYMALNY POBÓR TLENU JEST

WARTOŚCIĄ STAŁĄ DLA DANEJ

JEDNOSTKI

CO MOŻE GO ZMIENIAĆ?

TRENING FIZYCZNY

ZMIANY PATOLOGICZNE UKŁ.

ODDECHOWEGO LUB KRĄŻENIA

PUŁAP TLENOWY

ŚREDNIA WARTOŚĆ

max(maksymalny pobór tlenu)

ZDROWYCH, NIEWYTRENOWANYCH

DOROSŁYCH TO

45-55 ml/kg/min

•

Niższe u kobiet

•

Niższe u osób w wieku podeszłym

PODZIAŁ WYSIŁKÓW

FIZYCZNYCH

WYSIŁKI MAKSYMALNE

–

zapotrzebowanie na tlen równe

pułapowi tlenowemu

WYSIŁKI SUPRAMAKSYMALNE

–

zapotrzebowanie na tlen przekracza

pułap tlenowy (dług tlenowy)

WYSIŁKI SUBMAKSYMALNE

–

zapotrzebowanie na tlen mniejsze niż

wynosi pułap tlenowy

PRÓG MLECZANOWY

WZROST INTENSYWNOŚCI WYSIŁKU

FIZYCZNEGO DO POZIOMU

60-70%

PUŁAPU TLENOWEGO POWODUJE

WZROST UDZIAŁU

GLIKOLIZY

BEZTLENOWEJ

, ZA CZYM IDZIE

WZROST POZIOMU MLECZANÓW W

MIĘŚNIACH I WE KRWI

PODZIAŁ WYSIŁKÓW

WYSIŁKI PODPROGOWE

– bez

przekroczenia progu mleczanowego

WYSIŁKI PONADPROGOWE

–

przekroczenie progu mleczanowego

WSKAŹNIK PCW170

Podczas wysiłków podprogowych w okresie

równowagi czynnościowej częstość

skurczów serca wykazuje liniową zależność

od wielkości obciążenia fizycznego

PCW170

oznacza wielkość obciążenia, przy

którym częstość serca (HR) stabilizuje się

na poziomie 170 uderzeń na minutę

PCW170 wykazuje wysoką korelację z

maksymalnym poborem tlenu

WSKAŹNIK PCW170

130

150

170

PCW

130

PCW

150

PCW

170

wielkość
obciążenia

kąt nachylenia prostej
Zależy od wydolności
fizycznej

CO OKREŚLA WYDOLNOŚĆ

BEZTLENOWĄ??

MAKSYMALNA SIŁA IZOMETRYCZNA

danej grupy mięśniowej

MOC MASYMALNA

– największa moc

jaką może osiągnąć dana grupa

mięśniowa podczas wysiłków

dynamicznych. Jest to pochodna

siły

mięśniowej i

szybkości

skracania się

włókna mięśniowego.

Niech moc

będzie

z tobą…

SIŁA IZOMETRYCZNA

ZALEŻY OD:

PRZEKROJU POPRZECZNEGO MIĘŚNIA

ZAWARTOŚCI JEDNOSTEK

MOTORYCZNYCH WOLNYCH I SZYBKICH

CZĘSTOTLIWOŚCI POBUDZEŃ W

MOTONEURONACH

WYJŚCIOWEJ DŁUGOŚCI WŁÓKIEN

MIĘŚNIOWYCH

MOC MAKSYMALNA

OSIĄGANA WÓWCZAS GDY MIĘSIEŃ

SKRACA SIĘ Z SZYBKOŚCIĄ RÓWNĄ

OKOŁO

30%

SWOJEJ MAKSYMALNEJ

SZYBKOŚCI SKRACANIA (zależy od

obciążenia)

ZALEŻY OD TEMPERATUTY

WEWNĄTRZMIĘŚNIOWEJ I OD

ZASOBÓW SUBSTRATÓW

ENERGETYCZNYCH W MIĘŚNIACH

TOLERANCJA WYSIŁKOWA

ZDOLNOŚĆ DO WYKONYWANIA

OKREŚLONYCH WYSIŁKÓW BEZ

ZABURZEŃ FUNKCJONOWANIA

NARZĄDÓW WEWNĘTRZNYCH

PRZYDATNE U OSÓB CHORYCH

W SPORCIE POMIAR WYDOLNOŚCI

FIZYCZNEJ OKREŚLANY JEST JAKO

PUŁAP TLENOWY

MOC MAKSYMALNA

W REHABILITACJI I PRAKTYCE

KLINICZNEJ OCENIA SIĘ

TOLERANCJĘ WYSIŁKOWĄ

SPRAWNOŚĆ FUNKCJONOWANIA, np.

układu krążenia lub oddechowego

PRÓBY WYSIŁKOWE

JAZDA NA CYKLOERGOMETRZE

CHÓD LUB BIEG PO BIEŻNI O

REGULOWANYM KĄCIE NACHYLENIA

METODY POMIARU

WYDOLNOŚCI FIZYCZNEJ

POMIAR

MAKSYMALNEGO POBORU TLENU

PRZEZ

ORGANIZM

Metoda bezpośrednia – oblicza się ilość tlenu

pochłoniętego w czasie oddychania

Metoda pośrednia – liniowa zależność pomiędzy

poborem O2 a HR

OZNACZANIE

PROGU MLECZANOWEGO

– badanie

stężenia mleczanów we krwi

WYZNACZANIE

PCW170

, PCW 150, PCW130

WYZNACZANIE

MAKSYMALNEJ SIŁY

IZOMETRYCZNEJ I MOCY MAKSYMALNEJ

OCENA TOLERANCJI

WYSIŁKOWEJ

POZWALA ODPOWIEDZIEĆ NA

NASTĘPUJĄCE PYTANIA:

JAKI JEST MAKSYMALNY WYSIŁEK

TOLEROWANY PRZEZ OSOBĘ

JAKI JEST MAKSYMALNY WYSIŁEK,

KTÓRY NIE POWODUJE JESZCZE

WYSTĄPIENIA OBJAWÓW

PATOLOGICZNYCH

TOLERANCJA WYSIŁKOWA

PODAJE SIĘ JĄ JAKO:

ILOŚĆ POBIERANEGO TLENU

CZĘSTOŚĆ TĘTNA

%PWC

170

KIEDY KOŃCZY SIĘ PRÓBĘ

WYSIŁKOWĄ?

GDY ODMÓWI PACJENT

ZMIANY W EKG

SPADEK CIŚNIENIA SKURCZOWEGO

LUB WZROST CIŚNIENIA

ROZKURCZOWEGO

WYSTĄPIENIE SINICY I DUSZNOŚĆI

SPADEK SATURACJI <75%

CO WPŁYWA NA WYDOLNOŚĆ

FIZYCZNĄ?

CZYNNOŚĆ UKŁADU ODDECHOWEGO

WŁAŚCIWIE NIE OGRANICZA

WYDOLNOŚCI FIZYCZNEJ

PODSTAWOWE ZNACZENIE MA

SPRAWNE FUNKCJONOWANIE

UKŁADU

KRĄŻENIA

(przede wszystkim

objętość wyrzutowa serca)

Nawodnienie

Poziom elektrolitów

Pojemność tlenowa krwi

- Ilość i jakość erytrocytów

Wielkość przepływu krwi przez tkanki

Otwarcie naczyń dotychczas nie perfundowanych

Ilość kapilar w tkance

•

Zasoby glikogenu – dla wysiłków długotrwałych

•

Budowa mięśni – ilość mitochondriów

SARKOPENIA

ZWIĄZANY Z WIEKIEM UBYTEK MASY

CIAŁA I SIŁY MIĘŚNIOWEJ

Od 50 r. życia ubytek masy

mięśniowej wynosi 1-2% rocznie

Obniża się ilość włókien

mięśniowych, zwłaszcza szybkich

Obniża się maksymalny pobór tlenu

Zmniejsza się przekrój porzeczny

włókien mięśniowych

PRZYCZYNY SARKOPENII

BRAK REGULARNEJ AKTYWNOŚCI FIZYCZNEJ

ZMIANY W METABOLIZMIE BIAŁEK MIĘŚNIOWYCH

ZMIANY W UKŁADZIE HORMONALNYM – oporność

na insulinę oraz spadek stężenia hormonów

powodujących syntezę białek a wzrost hormonów

powodujących degradację białek

ZMIANY W UKŁADZIE NERWOWYM – zmniejszenie

się ilości motoneuronów

STRES OKSYDACYJNY – większe wytwarzanie

wolnych rodników tlenowych które uszkadzają

białka mięśniowe

Document Outline