FUNKCJE OPIEKI

 

 

FUNKCJA HOMEOSTATYCZNA

• Funkcja homeostatyczna opieki - to jej najbardziej 

pierwotne, funda-mentalne, a równocześnie kreatywne 
następstwa, dokonujące się w osobie podopiecznego. 
Oznacza to, że wielorakie czynności opiekuna podejmowane 
dla zaspokajania ponadpodmiotowych potrzeb 
podopiecznego doprowadzają w sposób ciągły do osiągania 
określonego stanu ich zaspokojenia, co jest równoznaczne z 
przywracaniem i utrzymywaniem w jego biopsychicznej 
strukturze chwiejnej równowagi, jako podstawowej 
właściwości i absolutnego warunku istnienia. Jej 
pierwotność polega na tym, ze zgodnie z naturą i warunkami 
istnienia żywego organizmu jawi się nam jako niezmiennie 
konieczne i stałe wyprzedzenie wszelkich innych funkcji 
opieki. Jest ona równocześnie pierwszym fundamentalnym 
ogniwem calego łańcucha dalszych niezmiernie doniosłych 
następstw działalności opiekuńczej, a także czynnikiem 
wyzwalającym i kreującym te następstwa.

 

 

Struktura funkcji homeostatycznej jest 

dwoista.

 

Składają się na nią dwie warstwy:

• Obiektywna to osiągany stan zaspokojenia potrzeb i 

równowagi, zwłaszcza biochemicznej, niezależnie od tego, 
czy, na ile i jak jest on odzwierciedlany przez 
podopiecznego w sferze uczuć i świadomości. Liczy się tu 
tylko to, co rzeczywiście jemu jest dane, co on faktycznie 
otrzymuje i osiągana dzięki temu równowaga. 

• Subiektywna  stanowi emocjonalne doznania. Składają się 

na nie odczucia przyjemności, błogości i zadowolenia, 
towarzyszące całemu przebiegowi zaspakajania potrzeb aż 
do ich względnego nasycenia, jako swoista gratyfikacja za 
to, co organizm otrzymuje. 

 

 

FUNKCJA EGZYSTENCJALNA

Jest to funkcja składająca się z najdonioślejszych dla istnienia 

elementów, będącymi naczelnymi wartościami. 

  Życie każdej ludzkiej (i nie tylko) jednostki zostaje zachowane 

przede wszystkim w rezultacie roztaczanej nad nią, opieki, 

zwłaszcza w zakresie zaspokajania potrzeb biologicznych, 

szczególnie w okresie dzieciństwa - całkowitej zależności 

opiekuńczej od dorosłych. Zaspokajanie potrzeb jednostek 

niezdolnych do samodzielnej egzystencji nie tylko warunkuje życie 

jako takie, ale również jego jakość. 

 Zaspokajanie potrzeb ponadpodmiotowych potomstwa warunkuje 

również zachowanie gatunku 

  Stan zdrowia każdej ludzkiej jednostki, zwłaszcza dzieci i 

młodzieży, osób chorych, niedołężnych- to w dużym stopniu 

obserwowalny na co dzień skutek zaspokojenia ich 

ponadpodmiotowych potrzeb, przede wszystkim biologicznych i 

bezpieczeństwa (tzw. potrzeb zdrowotnych). Przejawia się, on w 

zachowywaniu zdrowia, jego odzyskiwaniu we wszystkich 

przypadkach okresowej, cześciowej utraty oraz pozyskiwaniu w 

możliwym zakresie i stopniu poprzez racjonalny tryb życia, stały 

kontakt z przyrodą, hartowanie organizmu, utrzymywanie 

kondycji.

 

 

 Odwiecznym następstwem zaspokajania potrzeb 

podopiecznych w dominujacym zakresie opieki (głównie nad 
potomstwem) jest ich wielostronny rozwój

 Od określonego stanu zaspokojenia potrzeb zależy równiez 

możliwość pomyślnego przebiegu szeroko i sciśle pojętego 
wychowania oraz uzyskiwania założonych jego efektów. 

 

 

FUNKCJA REGULACYJNA

Skutkiem opieki związanym ściśle z zaspokajaniem potrzeb jest 

ich regulowanie i rozbudzanie.

 Sprawowanie opieki powoduje bowiem- poprzez określony 

model zaspokajania potrzeb podopiecznego- ich inherentne 
wobec tego modelu przyporządkowywanie się i 
kształtowanie. Inaczej mowiąc, model ten zostaje w pewnej 
mierze przyswojony przez podopiecznego jako własny. 
Niedocenianie i niewykorzystywanie w sensie 
konstruktywnym tego mechanizmu w procesie opieki 
prowadzi między innymi do powstawania u podopiecznych 
sprzecznego i niezgodnego z ich interesem życiowym układu 
potrzeb i tendencji w ich zaspokajaniu. Dlatego też w 
procesie opieki opiekun staje wobec konieczności 
podejmowania takich długofalowych działań, wykazywania 
takich tendencji, które prowadziłyby do możliwie 
najkorzystniejszych następstw w tym zakresie. W 
przeciwnym razie będą one różne, a więc dodatnie i ujemne, 
pożądane i niepożądane. 

 

 

Cele i zadania funkcji 

regulacyjno- stymulacyjnej

  

Hamowanie i ograniczanie tendencji ekstremalnych w 

zaspokajaniu potrzeb

  Rozwijanie i utrwalanie tendencji optymalizacyjnych w 

zaspokajaniu potrzeb. 

  Hamowanie i ograniczenie potrzeb „nienasyconych”
  Hamowanie i wygaszanie pragnień i dążeń sprzecznych z 

ich zasadniczymi potrzebami i globalnym interesem 
życiowym

  Hamowanie i wygaszanie potrzeb nałogowych i niektórych 

potrzeb nawykowych 

  Profilaktyka i terapia potrzeb chorobowych
  Kształtowanie postaw kompromisu w sytuacjach zdarzeń lub 

sprzeczności niektórych potrzeb  

 

 

FUNKCJA 

USAMODZIELNIAJĄCA

 Każda normalna działalność opiekuńcza, w której podopieczni 

posiadają, wszelkie dyspozycje do stopniowego 
przezwyciężania swego stanu niezdolności do samodzielnego 
zaspokajania i regulowania określonych potrzeb, prowadzi do 
ich uniezależnienia się od tej opieki, do usamodzielnienia 
życiowego. 

 

 

FUNKCJA SOCJALIZACYJNA

  Każdy  ludzki  układ  opiekuńczy  (rodzina,  placówka 

opiekuńcza) 

funkcjonuje 

współczesnie 

nie 

w 

odosobnieniu  i  pełnej  autonomii,  lecz  w  określonym, 
najcześciej  zagęszczonym  środowisku  spoleczno-
kulturowym,  w  wielorakich  zależnościach  od  niego, 
ksztaltujących 

treści, 

formy 

i 

zakresy 

jego 

działalności.  Przede  wszystkim  czerpie  on  z  tego 
środowiska 

(w 

normalnych 

przypadkach) 

odpowiednie  zasilanie,  jest  przez  nie  w  pewnym 
zakresie  i  stopniu  ciągle  pobudzany  i  regulowany,  a 
środowisko  to  staje  sie  odbiorcą,  bieżących  i 
finalnych efektów jego działalności. 

 

 

Dziękuje za uwagę!!!