background image

 

 

 

 

 

 

Biomedyczne podstawy NPR

Biomedyczne podstawy NPR

dr n.med

dr n.med

Alina Deluga

Alina Deluga

Katedra Środowiskowej Opieki Zdrowotnej

Katedra Środowiskowej Opieki Zdrowotnej

Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Uniwersytet Medyczny w Lublinie

 

 

background image

 

 

 

 

W  1987  r.  Światowa  Organizacja 

Zdrowia

 

wydała 

zalecenia 

promujące 

(NPR),  które  zostało  określone  w  języku 
angielskim 

(fertility  awareness  methods).

 

Po  polsku  tłumaczy  się  to  pojęcie  jako 
„metody 

rozpoznawania 

płodności”, 

chociaż w dosłownym tłumaczeniu oznacza 
ono  „metody  uświadamiania  płodności”. 
Polegają 

one 

na 

wykorzystywaniu 

umiejętności  prowadzenia  przez  kobietę 
samoobserwacji 

cyklu 

miesiączkowego 

(objawów  obiektywnych  i  subiektywnych 
towarzyszących  fazie  płodności  i  fazom 
niepłodności), 

celu 

świadomego 

dostosowania 

czasu 

współżycia 

małżeńskiego  do  zadań  odpowiedzialnego 
rodzicielstwa. 

background image

 

 

 

 

Stosowanie  przez  małżonków  metod  rozpoznawania 

Stosowanie  przez  małżonków  metod  rozpoznawania 

płodności  wymaga  od  kobiety  systematycznego 

płodności  wymaga  od  kobiety  systematycznego 

prowadzenia obserwacji, a od mężczyzny zachowania 

prowadzenia obserwacji, a od mężczyzny zachowania 

okresowej powściągliwości. 

okresowej powściągliwości. 

Etycznie poprawna regulacja poczęć tego najpierw od 

Etycznie poprawna regulacja poczęć tego najpierw od 

małżonków wymaga, aby w pełni uznawali i doceniali 

małżonków wymaga, aby w pełni uznawali i doceniali 

prawdziwe  wartości  życia  rodziny,  oraz  by  nauczyli 

prawdziwe  wartości  życia  rodziny,  oraz  by  nauczyli 

się  doskonale  panować  nad  sobą  i  nad  swymi 

się  doskonale  panować  nad  sobą  i  nad  swymi 

popędami. Nie ulega żadnej wątpliwości, że rozumne 

popędami. Nie ulega żadnej wątpliwości, że rozumne 

i  wolne  kierowanie  popędami  wymaga  ascezy,  ażeby 

i  wolne  kierowanie  popędami  wymaga  ascezy,  ażeby 

znaki  miłości,  właściwe  dla  życia  małżeńskiego, 

znaki  miłości,  właściwe  dla  życia  małżeńskiego, 

zgodne  były  z  etycznym  porządkiem,  co  konieczne 

zgodne  były  z  etycznym  porządkiem,  co  konieczne 

jest 

zwłaszcza 

dla 

zachowania 

okresowej 

jest 

zwłaszcza 

dla 

zachowania 

okresowej 

wstrzemięźliwości. (H V, 21)

wstrzemięźliwości. (H V, 21)

background image

 

 

 

 

Biomedyczne i naukowe podstawy NPR

Biomedyczne i naukowe podstawy NPR

1672  r  –  holenderski  lekarz  i  anatom 

1672  r  –  holenderski  lekarz  i  anatom 

Re’gnier  de  Graaf

Re’gnier  de  Graaf

  odkrył 

  odkrył 

komórkę jajową

komórkę jajową

1677  r  –  holenderski  przyrodnik 

1677  r  –  holenderski  przyrodnik 

Antonie  van  Leeuwehock

Antonie  van  Leeuwehock

 

 

obserwuje poraz pierwszy plemnik pod mikroskopem

obserwuje poraz pierwszy plemnik pod mikroskopem

1905  r  -  holenderski  ginekolog 

1905  r  -  holenderski  ginekolog 

Theodor  van  de  Velde

Theodor  van  de  Velde

  opisał 

  opisał 

dwufazowy  przebieg  temperatury  w  cyklu  kobiecym  oraz 

dwufazowy  przebieg  temperatury  w  cyklu  kobiecym  oraz 

podał prawidłowy sposób pomiaru. W 

podał prawidłowy sposób pomiaru. W 

1927

1927

 r odkrył, że wzrost 

 r odkrył, że wzrost 

PTC jest związany z powstaniem ciałka żółtego po owulacji

PTC jest związany z powstaniem ciałka żółtego po owulacji

1923  r  -  japoński  ginekolog 

1923  r  -  japoński  ginekolog 

Kisumaku  Ogino

Kisumaku  Ogino

  opublikował  prace 

  opublikował  prace 

dotyczącą cyklicznych zmian w macicy. Przypuszczalny termin 

dotyczącą cyklicznych zmian w macicy. Przypuszczalny termin 

owulacji określił na 12-16 dni przed miesiączką

owulacji określił na 12-16 dni przed miesiączką

background image

 

 

 

 

1929 r - austriacki ginekolog 

1929 r - austriacki ginekolog 

Herman Knaus

Herman Knaus

 niezależnie od 

 niezależnie od 

Ogino  podał  na  podstawie  swoich  badań,  że  owulacja 

Ogino  podał  na  podstawie  swoich  badań,  że  owulacja 

przypada na 15 dni przed miesiączką.

przypada na 15 dni przed miesiączką.

1930 r - niemiecki ksiądz 

1930 r - niemiecki ksiądz 

Wilhelm Hillenbrand

Wilhelm Hillenbrand

, proboszcz z 

, proboszcz z 

Rott  w  ramach  duszpasterskich  porad  uczył  kobiety 

Rott  w  ramach  duszpasterskich  porad  uczył  kobiety 

pomiaru PTC. Przyczynił się do uściślenia reguł pomiaru 

pomiaru PTC. Przyczynił się do uściślenia reguł pomiaru 

PTC. Otrzymał tytuł ojca metody termicznej.

PTC. Otrzymał tytuł ojca metody termicznej.

1950 r – doktor 

1950 r – doktor 

Edward Keefe

Edward Keefe

, wykonał pierwszą fotografię 

, wykonał pierwszą fotografię 

śluzu  szyjkowego,  rozciągniętego  między  palcami.  W 

śluzu  szyjkowego,  rozciągniętego  między  palcami.  W 

1962

1962

  r,  ukazała  się  jego  praca  pt.,  Rozpoznawanie  dni 

  r,  ukazała  się  jego  praca  pt.,  Rozpoznawanie  dni 

możliwej  płodności  za  pomocą  samoobserwacji  szyjki 

możliwej  płodności  za  pomocą  samoobserwacji  szyjki 

macicy.

macicy.

background image

 

 

 

 

Zdolność przekazywania życia 

Zdolność przekazywania życia 

dokonuje się w organizmie 

dokonuje się w organizmie 

kobiety na skutek zachodzących 

kobiety na skutek zachodzących 

cyklicznych zmian w układzie 

cyklicznych zmian w układzie 

płciowym pod wpływem 

płciowym pod wpływem 

hormonalnych procesów 

hormonalnych procesów 

sterujących 

sterujących 

background image

 

 

 

 

Do objawów 

głównych i dodatkowych

 objawów 

podlegających samoobserwacji, które dostarczają kobiecie 

przesłanek pozwalających na przypuszczenie, że w danym 

cyklu wystąpiła owulacja zalicza się: 

Pomiary  podstawowej  temperatury  ciała

  (wykazanie 

jej      dwufazowego przebiegu),

Obserwację  wydzielania  śluzu  szyjkowego

  (rozwój 

objawu śluzu),

Ocenę  przedowulacyjnych  zmian  szyjki  macicy

 

(rozwój objawu szyjki macicy),

 

Obserwację dodatkowych objawów płodności między 

innymi

  tj;  ból  owulacyjny,  krwawienie  owulacyjne, 

obrzmienie  piersi,  powiększenie  węzła  chłonnego  w 

pachwinie  po  stronie  owulacji,  zmiany  skórne, 

obrzęki 

background image

 

 

 

 

Podstawowa temperatura ciała

Podstawowa temperatura ciała

 (PTC)

 (PTC)

PTC to temperatura w warunkach podstawowej przemiany 

PTC to temperatura w warunkach podstawowej przemiany 

materii, która ma miejsce w czasie snu i utrzymuje się tuż 

materii, która ma miejsce w czasie snu i utrzymuje się tuż 

po  przebudzeniu  się,  ale  jeszcze  przed  wstaniem  z  łóżka, 

po  przebudzeniu  się,  ale  jeszcze  przed  wstaniem  z  łóżka, 

wzrasta pod wpływem progesteronu.

wzrasta pod wpływem progesteronu.

         

         

1948  roku  Dawis  i  Fugo

1948  roku  Dawis  i  Fugo

 

 

[1]

[1]

  po  raz  pierwszy 

  po  raz  pierwszy 

stwierdzili 

na 

podstawie 

pomiarów 

hormonalnych 

stwierdzili 

na 

podstawie 

pomiarów 

hormonalnych 

wystąpienie  wzrostu  stężenia  progesteronu  mniej  więcej 

wystąpienie  wzrostu  stężenia  progesteronu  mniej  więcej 

w  połowie  cyklu.  To  odkrycie  potwierdziło  słuszność 

w  połowie  cyklu.  To  odkrycie  potwierdziło  słuszność 

hipotezy 

hipotezy 

Van de Velde (1927)

Van de Velde (1927)

, że istnieje związek czasowy 

, że istnieje związek czasowy 

i  przyczynowy  między  wzrostem  poziomu  progesteronu  a 

i  przyczynowy  między  wzrostem  poziomu  progesteronu  a 

wzrostem podstawowej temperatury ciała

wzrostem podstawowej temperatury ciała

.

.

[2]

[2]

 

 

[1]

[1]

  M.  E.  Davis,  N.  W.  Fugo. 

  M.  E.  Davis,  N.  W.  Fugo. 

The  cause  of  phisiologic  basal  temperature  changes  in  women

The  cause  of  phisiologic  basal  temperature  changes  in  women

.  J  Clin 

.  J  Clin 

Endocrinol. 1948 nr 8. s. 550.

Endocrinol. 1948 nr 8. s. 550.

[2]

[2]

 K. G. Ober. 

 K. G. Ober. 

Aufwachtemperatur und Ovarialfunktion

Aufwachtemperatur und Ovarialfunktion

. Klin.Wochenschr. 1952 nr 30 s. 357-364.

. Klin.Wochenschr. 1952 nr 30 s. 357-364.

 

 

background image

 

 

 

 

Palpacja szyjki macicy – sposób 

Palpacja szyjki macicy – sposób 

zaznaczania na karcie obserwacji 

zaznaczania na karcie obserwacji 

cyklu

cyklu

Szyjka macicy

background image

 

 

 

 

Typowy przebieg rozwoju objawu śluzu i 

Typowy przebieg rozwoju objawu śluzu i 

sposób jego zapisu na karcie obserwacji cyklu

sposób jego zapisu na karcie obserwacji cyklu

 

 

 

 

background image

 

 

 

 

Rodzaje śluzu szyjkowego

Rodzaje śluzu szyjkowego

  

  

Śluz G

Śluz G

 - 

 - 

zależny od progesteronu 

zależny od progesteronu 

Śluz L

 - estrogenozależny,

 

Śluz S

 - estrogenozależny 

Śluz P

 – estrogenozależny 

występuje pod postacią śluzu P2 i P6 

Ponadto  w  śluzie  szyjkowym  znajduje  się  zwykle 
mała ilość wydzieliny, która nie należy do żadnego z 
wymienionych  typów  śluzu.  Może  to  być  wydzielina 
endometrialna lub jajowodowa albo powierzchniowe 
glikoproteiny,  które  są  obecne  we  wszystkich 
komórkach ciała. Stanowią one razem 

śluz F.

 

background image

 

 

 

 

Samoobserwacja 

głównych 

objawów 

płodności 

jest 

wykorzystywana w metodach rozpoznawania płodności (MRP)
 

obserwacja 

objawu śluzu

 w metodzie 

owulacyjnej Billingsa

 

 

w metodzie termicznej,
pomiary

 podstawowej temperatury ciała

 

obserwacje 

obu tych objawów

 w metodach objawowo-

termicznych, które uwzględniają także obliczenia,  biorące 
pod uwagę długość poprzednich cykli lub czas trwania fazy 
niskiej temperatury w poprzednich cyklach.

background image

 

 

 

 

Do metod objawowo-termicznych należy 
między innymi:

• metoda podwójnego sprawdzenia 
według A. Flynn ,  
• metoda według J. Rötzera,
• metoda według S. i J. F. Kiplleyów,
• polska modyfikacja metody według T. 
Kramarek. 

Poszczególne  odmiany  tych  metod  w 
zależności 

od 

autora 

różnią 

się 

sposobem  prowadzenia  kart  obserwacji 
cyklu,  stosowaniem  linii  pomocniczych 
oraz definicjami niektórych kryteriów.
 

background image

 

 

 

 

Poznanie, przyjęcie i zaakceptowanie 

Poznanie, przyjęcie i zaakceptowanie 

przez małżonków  praw natury, które 

przez małżonków  praw natury, które 

rządzą cudownym darem prokreacji 

rządzą cudownym darem prokreacji 

może tylko umocnić ich miłość i 

może tylko umocnić ich miłość i 

wzajemne porozumienie oraz 

wzajemne porozumienie oraz 

otworzyć ich na przyjęcie nowego 

otworzyć ich na przyjęcie nowego 

życia

życia

background image

 

 

 

 

Dziękuję za 

Dziękuję za 

uwagę

uwagę

 

 


Document Outline