background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

Polskie bociany co roku 
pokonują trasę długości 10 
tys. km w drodze na 
zimowiska w Afryce, by po 
odpoczynku trwającym około 
miesiąca ruszać w drogę 
powrotną do Polski. 
Bociania podróż trwa około 3 
tygodni.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

lutym bociany 
rozpoczynają wiosenną 
wędrówkę kierując się w 
stronę lęgowisk, dziennie 
pokonują średnio 250 km. 
Odpoczywają w miejscach 
obfitujących  w pokarm.    
Jest to dobry moment na 
przeprowadzenie renowacji 
zagrożonych gniazd. 

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

Pod koniec marca /ok.20.03./ 

przylatują pierwsze bociany, 

ostatnich możemy się spodziewać w 

drugiej połowie kwietnia. Przyloty w 

znacznym stopniu uzależnione są od 

warunków pogodowych. Bociany 

wcześnie powracające narażone są 

na ataki mrozu, ale mają możliwość 

zajęcia najlepiej usytuowanych 

gniazd, albo przystępują do budowy 

nowych. Często pierwszy przybywa 

samiec, a około 7 dni później 

samica. Na początku sezonu 

lęgowego możemy obserwować 

zaciekłe walki bocianów o gniazda.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

• Kwiecień to miesiąc, w 

którym niemal wszystkie 
gniazda są już zasiedlone. 
Rozpoczynają się lęgi. Samica 
składa /najczęściej w 
odstępach dwudniowych/ od 2 
do5 jaj. Okres inkubacji trwa 
33-34 dni. Jaja wysiadują 
oboje rodzice. Wysiadywanie 
rozpoczyna się od złożenia 
drugiego jaja.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

maju wykluwają się pisklęta. 

Młody przychodzący na świat jako 

pierwszy jest zwykle większy i 

silniejszy od kolejnych swoich braci i 

sióstr. Trwa okres intensywnego 

karmienia i wychowywania młodych. 

Zdarza się, że rodzice wyrzucają z 

gniazda osobniki słabe i chore. W ten 

sposób działa mechanizm naturalnej 

selekcji, dzięki któremu przeżywają 

najsilniejsze.
Bociany należą do gniazdowników, 

czyli ptaków, których pisklęta 

wykluwają się ślepe, niedołężne i 

pozostają przez dłuższy czas w 

gnieździe pod opieką rodziców. 

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

Czerwiec – młode bociany szybko 
rosną. W wieku 3-4 tygodni potrafią 
już stać na gnieździe i zaczynają 
machać skrzydłami.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

lipcu młode osiągają rozmiary 

dorosłych osobników, uczą się sztuki 

latania i w drugiej połowie miesiąca 

potrafią już wykonać samodzielne 

loty. W ciągu dnia żerują z rodzicami, 

na noc wracają do gniazda. Różnią 

się od rodziców nieco bledszymi i 

krótszymi dziobami.
W czasie swych pierwszych lotów 

narażone są na liczne 

niebezpieczeństwa. Rozbijanie się  

młodych o budynki, drzewa, a 

zwłaszcza przewody energetyczne 

stanowi ważną przyczynę śmierci i 

kalectwa uczących się latać 

bocianów.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

sierpniu bociany zbierają się w stada, 

tworząc tzw. sejmiki i intensywnie żerują 

gromadząc siły przed wędrówką. Wszystkie 

bocianie rodziny szykują się do jesiennej 

wędrówki na zimowiska. W tym okresie można 

zobaczyć stada bocianie liczące kilkadziesiąt i 

więcej osobników.
Sejmiki bocianie zawsze intrygowały ludzi. 

Związany jest z nimi przesąd o sprawdzaniu 

przez stado kondycji poszczególnych 

osobników i zadziobywaniu tych, które nie 

mają szans na dotarcie na zimowiska.
W ostatniej dekadzie miesiąca bociany 

opuszczają Polskę i wędrują do Afryki, by tam 

spędzić  zimę /każdego roku w Polsce zostaje 

na zimę od kilku do kilkunastu sprawnych, 

lotnych bocianów/, lecą przez Ukrainę, dalej 

wzdłuż wybrzeża Morza Czarnego /przez 

Rumunię, Bułgarię do Turcji/. Podczas 

wędrówki pokonują dziennie od kilkudziesięciu 

do 500 km, średnio ok. 250 km. Co pewien 

czas odpoczywają  dzień lub dwa w miejscach 

obfitych w pożywienie.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

We wrześniu bociany przekraczają 
cieśninę Bosfor, lecą nad Turcją, dalej 
wzdłuż wybrzeża Morza Śródziemnego 
/przez Syrię, Liban, Izrael /. W Izraelu 
odpoczywają 7-10dni do nabrania sił do 
dalszej wędrówki. Pod koniec miesiąca 
docierają do Egiptu i podążają na 
południe wzdłuż doliny Nilu.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

październiku lecą przez Sudan, 
Etiopię, Ugandę. Część ptaków 
pozostaje tu na całą zimę, większość 
podąża dalej na południe.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

listopadzie wędrują przez Kenię, 
Tanzanię, Malawi, Zambię. Część 

kończy tu swoją wędrówkę, pozostałe 

lecą na południe kontynentu.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

grudniu bociany, lecą przez 
Botswanę i Zimbabwe / część  z nich 
zimuje w tych krajach/, docierają do 
Republiki Południowej Afryki.

background image

 

 

ROK Z ŻYCIA POLSKIEGO 
BOĆKA
 

styczniu bociany przebywają na 

zimowiskach, gdzie spotykają się ze 

swymi „kuzynami”: marabutem 

afrykańskim czy bocianem białoszyim.
Znaczna część bocianów pierwszo- i 

drugorocznych, po opuszczeniu kraju, 

przez cały rok pozostaje na terenach 

zimowiskowych bądź na trasie wędrówki, 

a powraca do Polski dopiero w trzecim 

roku życia. Jest to związane z tym, że 

młode osiągają dojrzałość płciową 

zwykle w wieku trzech lub czterech lat. 

Do tego czasu nie łączą się w pary i 

tworzą niewielkie koczujące stada 

liczące zwykle kilkanaście osobników. 

Bocian na wolności może żyć 

maksymalnie 20-30 lat.

background image

 

 

Opracował:
Wiesław Ćwikła


Document Outline