background image

 

 

 

 

RACHUNKOWOŚĆ

RACHUNKOWOŚĆ

 

 

ZARZĄDCZA

ZARZĄDCZA

część I

część I

dr Helena Poetschke

dr Helena Poetschke

background image

 

 

 

 

RACHUNKOWOŚĆ W SWEJ 

RACHUNKOWOŚĆ W SWEJ 

ISTOCIE JEST FILOZOFIĄ 

ISTOCIE JEST FILOZOFIĄ 

DOSTARCZANIA 

DOSTARCZANIA 

INFORMACJI 

INFORMACJI 

POMAGAJĄCYCH 

POMAGAJĄCYCH 

PODEJMOWAĆ WŁAŚCIWE 

PODEJMOWAĆ WŁAŚCIWE 

DECYZJE

DECYZJE

John Arnold Tony Hope

background image

 

 

 

 

Rachunkowość jako system informacyjny

Rachunkowość jako system informacyjny

DANE

PRZETWARZANIE 

DANYYCH

GROMADZENIE 

DANYCH

INFORMACJ

E

PREZENTACJA 

INFORMACJI

Obserwacja

Pomiar i wycena

Dokumentacja

Ewidencja

Rozliczanie

Kalkulacja

Sprawozdawczoś
ć 
(ex post)

background image

 

 

 

 

RACHUNKOWOŚĆ 

RACHUNKOWOŚĆ 

DLA  

DLA  

UŻYTKOWNIKÓW 

UŻYTKOWNIKÓW 

ZEWNĘTRZNYCH

ZEWNĘTRZNYCH

RACHUNKOWOŚĆ 

RACHUNKOWOŚĆ 

DLA  

DLA  

UŻYTKOWNIKÓW 

UŻYTKOWNIKÓW 

WEWNĘTRZNYCH

WEWNĘTRZNYCH

Proces identyfikacji, pomiaru, analizy, przygotowania, interpretowania 

Proces identyfikacji, pomiaru, analizy, przygotowania, interpretowania 

i komunikowania informacji, które pomagają w realizacji celów 

i komunikowania informacji, które pomagają w realizacji celów 

zarządzania

zarządzania

RACHUNKOWOŚ

RACHUNKOWOŚ

Ć

Ć

Zarząd 

Zarząd 

przedsiębiorstwa

przedsiębiorstwa

np. akcjonariusze

np. akcjonariusze

       

       

agencje 

agencje 

rządowe

rządowe

       

       

giełda

giełda

       

       

wierzyciele

wierzyciele

PLANOWANIE I 

PLANOWANIE I 

KONTROLA

KONTROLA

PODEJMOWANIE DECYZJI

PODEJMOWANIE DECYZJI

STRATEGICZN

STRATEGICZN

E

E

KOSZTY 

KOSZTY 

STANDARDOWE

STANDARDOWE

KRÓTKO-

KRÓTKO-

DŁUGO-

DŁUGO-

TERMINOWYCH

TERMINOWYCH

I ANALIZA 

I ANALIZA 

ODCHYLEŃ

ODCHYLEŃ

I  BUDŻETY

I  BUDŻETY

background image

 

 

 

 

Źródła wyniku finansowego

Źródła wyniku finansowego

  

  

Z ZEWNĄTRZ

RYNEK

PRZYCHÓD ZE SPRZEDAŻY               =   ILOŚĆ  x  
CENA

- KOSZT UZYSKANIA PRZYCHODU                     
  MIN

WYNIK                          (+) ZYSK                         
MAX

P > K = Z

P = K = 0

P < K = S

KOSZTY POWSTAJĄ 
WEWNĄTRZ 
PRZEDSIĘBIORSTWA

JEDNOSTKI ZAROBKUJĄCE

JEDNOSTKI PORZĄDKUJĄCE

JEDNOSTKI CHARYTATYWNE

background image

 

 

 

 

ZARZĄDCZE KLASYFIKACJE KOSZTÓW

ZARZĄDCZE KLASYFIKACJE KOSZTÓW

KRYTERIUM

GRUPY KOSZTÓW

STOPIEŃ  ZALEŻNOŚCI KOSZTÓW

OD WIELKOŚCI PROUKCJI                   
                             

KOSZTY STAŁE 

           (generowane przez potencjał)

KOSZTY ZMIENNE 

           (generowane przez produkcję)

 

STPPIEŃ WYKORZYSTANIA 

ZDOLNOŚCI PRODUKCYJNEJ

KOSZTY STAŁE UŻYTECZNE

KOSZTY STAŁE NIEUŻYTECZNE

 

ISTOTNOŚĆ KOSZTÓW 

PRZY PODEJMOWANIU DECYZJI 

KOSZTY ISTOTNE          – w tym

KOSZTY UTRACONYCH KORZYŚCI

KOSZTY NIEISTOTNE      – w tym

KOSZTY ZAPADŁE  (poniesione)

 

CELOWOŚĆ I MOŻLIWOŚĆ 

KONTROLI                            

KOSZTY KONTROLOWANE    (zależne

od stopnia wykorzystania potencjału)

KOSZTY NIEKONTROLOWANE 

    (zależne od rozmiarów potencjału) 

 

ZWIĄZEK KOSZTÓW 

Z OBIEKTAMI

KOSZTY INDYWIDUALNE   

KOSZTY WSPÓLNE   

background image

 

 

 

 

Przedsiębiorstwo, które wydało 340 €  na badanie rynku musi wybrać pomiędzy 

Przedsiębiorstwo, które wydało 340 €  na badanie rynku musi wybrać pomiędzy 

dwiema 

dwiema 

alternatywnymi strategiami. 

alternatywnymi strategiami. 

Według alternatywy 2. można by sprzedać więcej jednostek, lecz po niższej cenie 

Według alternatywy 2. można by sprzedać więcej jednostek, lecz po niższej cenie 

sprzedaży 

sprzedaży 

oraz należałoby ponieść dodatkowe koszty stałe w kwocie 80 €  na reklamę.

oraz należałoby ponieść dodatkowe koszty stałe w kwocie 80 €  na reklamę.

ALTERNATYWA 1

ALTERNATYWA 1

ALTERNATYWA 2

ALTERNATYWA 2

POZYCJE ISTOTNE

POZYCJE ISTOTNE

Koszty badania rynku     

Koszty badania rynku     

€340

€340

340

340

Poniesione

Poniesione

Jednostki sprzedane           

Jednostki sprzedane           

35

35

100

100

Na jednostkę sprzedaną

Na jednostkę sprzedaną

Na jednostkę sprzedaży

Na jednostkę sprzedaży

Cena sprzedaży            € 

Cena sprzedaży            € 

12,00

12,00

€ 

€ 

10,80

10,80

Koszty zmienne              

Koszty zmienne              

€ 

€ 

7,20

7,20

€ 

€ 

7,20

7,20

Nadwyżka cenowa         € 

Nadwyżka cenowa         € 

4,80

4,80

€ 

€ 

3,60

3,60

Globalna nadwyżka cenowa

Globalna nadwyżka cenowa

lub inaczej kwota pokrycia

lub inaczej kwota pokrycia

35 x € 4,80                           € 

35 x € 4,80                           € 

168

168

      

      

100 x € 3,60                    € 

100 x € 3,60                    € 

360

360

                       € 

                       € 

192

192

 

 

Minus: koszty stałe

Minus: koszty stałe

      

      

- produkcyjne      € 120

- produkcyjne      € 120

      

      

- reklama              -

- reklama              -

 € 

 € 

120

120

- € 80

- € 80

wspólne

wspólne

(€ 80)

(€ 80)

€ 

€ 

120

120

€ 

€ 

200

200

Zysk netto                      

Zysk netto                      

€ 48

€ 48

€ 

€ 

160

160

Wybór optymalny

Wybór optymalny

€ 

€ 

112

112

background image

 

 

 

 

DEFINICJA KLASYCZNA

DEFINICJA KLASYCZNA

RACHUNEK KOSZTÓW OBEJMUJE POMIAR, 

RACHUNEK KOSZTÓW OBEJMUJE POMIAR, 

EWIDENCJĘ, ROZLICZANIE I KALKULACJĘ 

EWIDENCJĘ, ROZLICZANIE I KALKULACJĘ 

KOSZTÓW. TAK WĄSKO ROZUMIANY RACHUNEK 

KOSZTÓW. TAK WĄSKO ROZUMIANY RACHUNEK 

KOSZTÓW STANOWI PODSYSTEM EWIDENCYJNEGO 

KOSZTÓW STANOWI PODSYSTEM EWIDENCYJNEGO 

SYSTEMU RACHUNKOWOŚCI, KTÓREGO 

SYSTEMU RACHUNKOWOŚCI, KTÓREGO 

PRZEDMIOTEM ZAINTERESOWANIA SĄ KOSZTY 

PRZEDMIOTEM ZAINTERESOWANIA SĄ KOSZTY 

DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA, USTALANE 

DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA, USTALANE 

NA POTRZEBY WYCENY ZAPASÓW I POMIARU 

NA POTRZEBY WYCENY ZAPASÓW I POMIARU 

ZYSKU.

ZYSKU.

RACHUNEK KOSZTÓW TO „OGÓŁ CZYNNOŚCI 

RACHUNEK KOSZTÓW TO „OGÓŁ CZYNNOŚCI 

ZMIERZAJĄCYCH DO USTALENIA W RÓŻNYCH 

ZMIERZAJĄCYCH DO USTALENIA W RÓŻNYCH 

PRZEKROJACH I ZINTERPRETOWANIA WYRAŻONEJ 

PRZEKROJACH I ZINTERPRETOWANIA WYRAŻONEJ 

W PIENIĄDZU WYSOKOŚCI NAKŁADÓW PRACY 

W PIENIĄDZU WYSOKOŚCI NAKŁADÓW PRACY 

ŻYWEJ I UPRZEDMIOTOWIONEJ, DOKONANYCH 

ŻYWEJ I UPRZEDMIOTOWIONEJ, DOKONANYCH 

W PRZEDSIĘBIORSTWIE W OKREŚLONYM CZASIE 

W PRZEDSIĘBIORSTWIE W OKREŚLONYM CZASIE 

I Z OKREŚLONYM PRZEZNACZENIEM”.  

I Z OKREŚLONYM PRZEZNACZENIEM”.  

(MAŁA ENCYKLOPEDIA RACHUNKOWOŚCI 1971)

(MAŁA ENCYKLOPEDIA RACHUNKOWOŚCI 1971)

background image

 

 

 

 

DEFINICJA NIEMIECKA i 

DEFINICJA NIEMIECKA i 

ANGIELSKA

ANGIELSKA

Wg M.Schweitzera:

Wg M.Schweitzera:

  „RACHUNEK KOSZTÓW POLEGA  

  „RACHUNEK KOSZTÓW POLEGA  

          NA BADANIU I TRANSFORMOWANIU, WG 

          NA BADANIU I TRANSFORMOWANIU, WG 

PRZYJĘTEGO MODELU, INFORMACJI O KOSZTACH 

PRZYJĘTEGO MODELU, INFORMACJI O KOSZTACH 

DZIAŁALNOŚCI PODMIOTU, SŁUŻĄCYCH 

DZIAŁALNOŚCI PODMIOTU, SŁUŻĄCYCH 

UŻYTKOWNIKOWI DO OCENY SYTUACJI, 

UŻYTKOWNIKOWI DO OCENY SYTUACJI, 

PODEJMOWANIA DECYZJI EKONOMICZNYCH         I 

PODEJMOWANIA DECYZJI EKONOMICZNYCH         I 

KONTROLI ICH REALIZACJI ORAZ WYCENY ZAPASÓW   

KONTROLI ICH REALIZACJI ORAZ WYCENY ZAPASÓW   

       I POMIARU ZYSKU”.

       I POMIARU ZYSKU”.

Wg C. Drury’ego:

Wg C. Drury’ego:

 „ RACHUNEK KOSZTÓW POLEGA      

 „ RACHUNEK KOSZTÓW POLEGA      

          NA GROMADZENIU KOSZTÓW W CELU WYCENY 

          NA GROMADZENIU KOSZTÓW W CELU WYCENY 

ZAPASÓW W SPOSÓB, JAKIEGO WYMAGA 

ZAPASÓW W SPOSÓB, JAKIEGO WYMAGA 

SPRAWOZDAWCZOŚĆ ZEWNĘTRZNA, PODCZAS GDY 

SPRAWOZDAWCZOŚĆ ZEWNĘTRZNA, PODCZAS GDY 

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA Z DOSTARCZANIEM 

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA Z DOSTARCZANIEM 

STOSOWNYCH INFORMACJI PRACOWNIKOM FIRMY      

STOSOWNYCH INFORMACJI PRACOWNIKOM FIRMY      

W CELU POMOCY IM W PODEJMOWANIU DECYZJI”

W CELU POMOCY IM W PODEJMOWANIU DECYZJI”

background image

 

 

 

 

SYSTEMY RACHUNKU 

SYSTEMY RACHUNKU 

KOSZTÓW

KOSZTÓW

Kryteria podziału

Kryteria podziału

       

       

S

S

                           

                           

D

D

Moment

Moment

ustalania 

ustalania 

kosztów

kosztów

Zakres rzeczowy

Zakres rzeczowy

kosztów 

kosztów 

przy wycenie 

przy wycenie 

produktów

produktów

RACHUNEK KOSZTÓW

RZECZYWISTYCH

 (EX POST)

RACHUNEK 

KOSZTÓW 

PEŁNYCH

RACHUNEK 

KOSZTÓW 

CZĘŚCIOWYCH

(NIEPEŁNYCH)

RACHUNEK

KOSZTÓW

ZMIENNYCH

RACHUNEK KOSZTÓW

EX ANTE

background image

 

 

 

 

KALKULACYJNA STRUKTURA 

KALKULACYJNA STRUKTURA 

KOSZTÓW

KOSZTÓW

KOSZTY BEZPOŚREDNIE:

KOSZTY BEZPOŚREDNIE:

MATERIAŁY BEZPOŚREDNIE

MATERIAŁY BEZPOŚREDNIE

ROBOCIZNA BEZPOŚREDNIA

ROBOCIZNA BEZPOŚREDNIA

INNE KOSZTY BEZPOŚREDNIE

INNE KOSZTY BEZPOŚREDNIE

   

   

( np. obróbka obca)

( np. obróbka obca)

KOSZTY POŚREDNIE PRODUKCYJNE

KOSZTY POŚREDNIE PRODUKCYJNE

    

    

( WYDZIAŁOWE )

( WYDZIAŁOWE )

KOSZTY PEŁNE PRODUKCYJNE

KOSZTY PEŁNE PRODUKCYJNE

    

    

( TECHNICZNY KOSZT WYTWORZENIA )

( TECHNICZNY KOSZT WYTWORZENIA )

KOSZTY ZARZĄDU (OGÓLNOZAKŁADOWE)

KOSZTY ZARZĄDU (OGÓLNOZAKŁADOWE)

PEŁEN KOSZT WYTWORZENIA

PEŁEN KOSZT WYTWORZENIA

background image

 

 

 

 

RACHUNEK KOSZTÓW 

RACHUNEK KOSZTÓW 

PEŁNYCH

PEŁNYCH

 

 

MATERIAŁY 

BEZPOŚREDNIE

ROBOCIZNA

BEZPOŚREDNIA

KOSZTY

WYDZIAŁOWE

KOSZTY

ZARZĄDU

KOSZTY

SPRZEDAŻY

PEŁEN  KOSZT 

WYTWORZENIA

PRODUKCJI CAŁKOWITEJ

PRODUKCJA

NIEZAKOŃCZONA

WYROBY

GOTOWE

KOSZT WŁASNY

SPRZEDAŻY

Wyroby

 sprzeda

ne

background image

 

 

 

 

 

 

 

 

RACHUNEK KOSZTÓW 

RACHUNEK KOSZTÓW 

CZĘŚCIOWYCH

CZĘŚCIOWYCH

 

 

MATERIAŁY 

BEZPOŚREDNIE

ROBOCIZNA

BEZPOŚREDNIA

KOSZTY

WYDZIAŁOWE

KOSZTY

ZARZĄDU

KOSZTY

SPRZEDAŻY

TECHNICZNY  KOSZT 

WYTWORZENIA

PRODUKCJI CAŁKOWITEJ

PRODUKCJA

NIEZAKOŃCZONA

WYROBY

GOTOWE

KOSZT WŁASNY

SPRZEDAŻY

Wyroby

 sprzeda

ne

background image

 

 

 

 

 

 

 

 

RACHUNEK KOSZTÓW 

RACHUNEK KOSZTÓW 

ZMIENNYCH

ZMIENNYCH

 

 

MATERIAŁY 

BEZPOŚREDNIE

ROBOCIZNA

BEZPOŚREDNIA

KOSZTY

WYDZIAŁOWE

Zmien. wsp.| stałe

KOSZTY

ZARZĄDU

KOSZTY

SPRZEDAŻY

ZMIENNY  KOSZT 

WYTWORZENIA

PRODUKCJI CAŁKOWITEJ

PRODUKCJA

NIEZAKOŃCZONA

WYROBY

GOTOWE

KOSZT WŁASNY

SPRZEDAŻY

Wyroby

 sprzeda

ne

background image

 

 

 

 

ZARZĄDCZA KLASYFIKACJA KOSZTÓW 

ZARZĄDCZA KLASYFIKACJA KOSZTÓW 

ZARZĄDU

ZARZĄDU

 

 

Koszty Działu Zaopatrzenia

Koszty Działu Zaopatrzenia

Magazyn mat. 1.

Magazyn mat. 1.

Magazyn mat. 2.

Magazyn mat. 2.

Koszty zgodności (prewencji i oceny)

Koszty zgodności (prewencji i oceny)

Koszty niezgodności (braków)

Koszty niezgodności (braków)

wg miejsc

wg miejsc

wg projektów

wg projektów

wg rodzajów

wg rodzajów

wg miejsc

wg miejsc

wg funkcji

wg funkcji

wg rodzajów

wg rodzajów

wg miejsc

wg miejsc

wg funkcji

wg funkcji

wg rodzajów

wg rodzajów

KOSZTY

ZARZĄDU

KOSZTY BADAŃ

I ROZWOJU

KOSZTY

OGÓLNOPRODUKCYJNE

KOSZTY 

ADMINISTRACYJNE

KOSZTY JAKOŚCI

KOSZTY

ZAOPATRZENIA

background image

 

 

 

 

ETAPY ROZLICZANIA KOSZTÓW

ETAPY ROZLICZANIA KOSZTÓW

ROZLICZANIE KOSZTÓW ZAKUPU  (występuje w warunkach wyceny 

ROZLICZANIE KOSZTÓW ZAKUPU  (występuje w warunkach wyceny 

materiałów   w cenie nabycia)

materiałów   w cenie nabycia)

ROZLICZENIE KOSZTÓW ROZLICZANYCH W CZASIE (jest to obowiązek 

ROZLICZENIE KOSZTÓW ROZLICZANYCH W CZASIE (jest to obowiązek 

ustawowy, wynikający z zasady współmierności kosztów i przychodów)

ustawowy, wynikający z zasady współmierności kosztów i przychodów)

ROZLICZENIE  KOSZTÓW  PRODUKCJI  POMOCNICZEJ  WEDŁUG  

ROZLICZENIE  KOSZTÓW  PRODUKCJI  POMOCNICZEJ  WEDŁUG  

ODBIORCÓW ŚWIADCZEŃ. ODBIORCAMI ŚWIADCZEŃ 

ODBIORCÓW ŚWIADCZEŃ. ODBIORCAMI ŚWIADCZEŃ 

WYDZIAŁÓWPRODUKCJI POMOCNICZEJ MOGĄ BYĆ:

WYDZIAŁÓWPRODUKCJI POMOCNICZEJ MOGĄ BYĆ:

 

 

 

 

wydziały produkcji podstawowej

wydziały produkcji podstawowej

 

 

 

 

inne wydziały produkcji pomocniczej

inne wydziały produkcji pomocniczej

 

 

 

 

działy zarządu

działy zarządu

 

 

 

 

dział zaopatrzenia (faza zakupu)

dział zaopatrzenia (faza zakupu)

 

 

 

 

dział sprzedaży (faza sprzedaży)

dział sprzedaży (faza sprzedaży)

 

 

 

 

odbiorcy zewnętrzni.

odbiorcy zewnętrzni.

ROZLICZENIE KOSZTÓW POŚREDNICH PRODUKCJNYCH NA PRODUKTY W 

ROZLICZENIE KOSZTÓW POŚREDNICH PRODUKCJNYCH NA PRODUKTY W 

RAMACH KALKULACJI.

RAMACH KALKULACJI.

      

      

NA TYM ETAPIE KOŃCZY SIĘ ROZLICZANIE KOSZTÓW DLA CELÓW            

NA TYM ETAPIE KOŃCZY SIĘ ROZLICZANIE KOSZTÓW DLA CELÓW            

EWIDENCYJNYCH.

EWIDENCYJNYCH.

POZAKSIĘGOWE ROZLICZENIE KOSZTÓW ZARZĄDU NAPRODUKTY DLA 

POZAKSIĘGOWE ROZLICZENIE KOSZTÓW ZARZĄDU NAPRODUKTY DLA 

CELÓW USTALENIA TZW. WYNIKOWEJ RENTOWNOŚCI PRODUKTÓW.

CELÓW USTALENIA TZW. WYNIKOWEJ RENTOWNOŚCI PRODUKTÓW.

 

 

background image

 

 

 

 

POJĘCIE  I  RODZAJE  KALKULACJI

POJĘCIE  I  RODZAJE  KALKULACJI

KALKULACJA JEST  TO PROCEDURA USTALANIA KOSZTU JEDNOSTKI  

KALKULACJA JEST  TO PROCEDURA USTALANIA KOSZTU JEDNOSTKI  

KALKULACYJNEJ.

KALKULACYJNEJ.

JEDNOSTKĄ  KALKULACYJNĄ  MOŻE  BYĆ:

JEDNOSTKĄ  KALKULACYJNĄ  MOŻE  BYĆ:

 

 

 

 

- JEDNOSTKA  NATURALNA,

- JEDNOSTKA  NATURALNA,

 

 

- WIELOKROTNOŚĆ  JEDNOSTEK  NATURALNYCH,

- WIELOKROTNOŚĆ  JEDNOSTEK  NATURALNYCH,

 

 

- JEDNOSTKA  UMOWNA.

- JEDNOSTKA  UMOWNA.

         

         

KOSZT RZECZYWISTY                       

KOSZT RZECZYWISTY                       

       KOSZT PLANOWANY

       KOSZT PLANOWANY

           

           

JEDNOSTKI KALKULACYJNEJ         

JEDNOSTKI KALKULACYJNEJ         

       JEDNOSTKI KALKULACYJNEJ

       JEDNOSTKI KALKULACYJNEJ

RODZAJE  KALKULACJI

WYNIKOWA

WSTĘPNA

background image

 

 

 

 

METODY KALKULACJI

METODY KALKULACJI

 

 

KALKULACJA PODZIAŁOWA

KALKULACJA DOLICZENIOWA

(ZLECENIOWA)

PODZIAŁOWA

PROSTA

(PRODUKCJA

MASOWA

JEDNORODNA)

PODZIAŁOWA

 ZE WSPÓŁ-

CZYNNIKAMI

(PRODUKCJA

MASOWA

RÓŻNORODNA)

FAZOWA

(PROCESOWA)

(PRODUKCJA

FAZOWA)

ZLECENIOWA

JEDNOSTKOWA

(PRODUKCJA

JEDNOSTKOWA)

ZLECENIOWA

SERYJNA

(PRODUKCJA

SERYJNA)

background image

 

 

 

 

KALKULACJA PODZIAŁOWA PROSTA

KALKULACJA PODZIAŁOWA PROSTA

NIE WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU

NIE WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU

                                    

                                    

MB + RB + KW                MB              RB                   KW

MB + RB + KW                MB              RB                   KW

J.K.W.(JKT) WG = -----------------------   =   ---------  +  -----------  +  ---------

J.K.W.(JKT) WG = -----------------------   =   ---------  +  -----------  +  ---------

                                      

                                      

ILOŚĆ  WG                   IL. WG         IL. WG           IL.WG

ILOŚĆ  WG                   IL. WG         IL. WG           IL.WG

  

  

WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU

WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU

WARIANT I:

WARIANT I:

              

              

                      

                      

(MB + RB + KW)  -  (WARTOŚĆ PRODUKCJI W TOKU)

(MB + RB + KW)  -  (WARTOŚĆ PRODUKCJI W TOKU)

J.K.W.(JKT) WG =  --------------------------------------------------------------------     

J.K.W.(JKT) WG =  --------------------------------------------------------------------     

              

              

                                                

                                                

ILOŚĆ WG

ILOŚĆ WG

WARIANT II:

WARIANT II:

              

              

                                        

                                        

MB   +   RB   +   KW

MB   +   RB   +   KW

 

 

J.K.W.(JKT) WG =   -------------------------------------------------------------------

J.K.W.(JKT) WG =   -------------------------------------------------------------------

              

              

                                 

                                 

ILOŚĆ WG + IL. PROD. W TOKU  x  % UKOŃCZENIA

ILOŚĆ WG + IL. PROD. W TOKU  x  % UKOŃCZENIA

 

 

WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU, A MATERIAŁY ZUŻYWAJĄ SIĘ W CAŁOŚCI W MOMENCIE 

WYSTĘPUJE PRODUKCJA W TOKU, A MATERIAŁY ZUŻYWAJĄ SIĘ W CAŁOŚCI W MOMENCIE 

ROZPOCZĘCIA PRODUKCJI

ROZPOCZĘCIA PRODUKCJI

                                                        

                                                        

MB

MB

J.K.MAT.  =  -----------------------------------------------------

J.K.MAT.  =  -----------------------------------------------------

              

              

                    

                    

ILOŚĆ WG  +  IL. PRODUKTÓW W TOKU

ILOŚĆ WG  +  IL. PRODUKTÓW W TOKU

WARIANT I ROZLICZENIA KOSZTÓW PRZEROBU (wycena produkcji w toku po kosztach 

WARIANT I ROZLICZENIA KOSZTÓW PRZEROBU (wycena produkcji w toku po kosztach 

materiałów bezpośrednich)

materiałów bezpośrednich)

KOSZTY PRZEROBU  =   RB  +  KW

KOSZTY PRZEROBU  =   RB  +  KW

              

              

RB  +  KW

RB  +  KW

J.K.PRZEROBU  =  ----------------------

J.K.PRZEROBU  =  ----------------------

             

             

ILOŚĆ WG

ILOŚĆ WG

             

             

WARIANT II ROZLICZENIA KOSZTÓW PRZEROBU (wycena produkcji w  toku po koszcie 

WARIANT II ROZLICZENIA KOSZTÓW PRZEROBU (wycena produkcji w  toku po koszcie 

technicznym jak wyrobów gotowych)

technicznym jak wyrobów gotowych)

                                                                                 

                                                                                 

RB  +  KW

RB  +  KW

            

            

J.K.PRZEROBU  =   ----------------------------------------------------------------------------

J.K.PRZEROBU  =   ----------------------------------------------------------------------------

                                                   

                                                   

ILOŚĆ WG  +  IL. PROD. W TOKU x % UKOŃCZENIA

ILOŚĆ WG  +  IL. PROD. W TOKU x % UKOŃCZENIA

POWYŻSZA WYCENA WG I PROD. W TOKU DOKONYWANA JEST PO KOSZCIE PRZECIĘTNYM 

POWYŻSZA WYCENA WG I PROD. W TOKU DOKONYWANA JEST PO KOSZCIE PRZECIĘTNYM 

OBEJMUJĄCYM:

OBEJMUJĄCYM:

SP (KOSZTY PRZENIESIONE)  +  KOSZTY PRODUKCJI OKRESU BIEŻĄCEGO.

SP (KOSZTY PRZENIESIONE)  +  KOSZTY PRODUKCJI OKRESU BIEŻĄCEGO.

 

 

background image

 

 

 

 

PRZYKŁAD KALKULACJI 

PRZYKŁAD KALKULACJI 

WSPÓŁCZYNNIKOWEJ

WSPÓŁCZYNNIKOWEJ

Zakłady przemysłu metalowego produkują z blachy dwa rodzaje pudełek do pasty:   

Zakłady przemysłu metalowego produkują z blachy dwa rodzaje pudełek do pasty:   

                o pojemności 100 i 150 gram. W ciągu bieżącego okresu 

                o pojemności 100 i 150 gram. W ciągu bieżącego okresu 

wyprodukowano 5.100 pudełek   o pojemności 100 gram i oraz  2000 pudełek o 

wyprodukowano 5.100 pudełek   o pojemności 100 gram i oraz  2000 pudełek o 

pojemności 150 gram.

pojemności 150 gram.

Za przedmiot kalkulacji przyjmuje się 100 pudełek każdego rodzaju. Koszty 

Za przedmiot kalkulacji przyjmuje się 100 pudełek każdego rodzaju. Koszty 

produkcji są proporcjonalne do pojemności pudełek.

produkcji są proporcjonalne do pojemności pudełek.

Poniesione w ciągu miesiąca koszty produkcji pudełek są następujące:

Poniesione w ciągu miesiąca koszty produkcji pudełek są następujące:

Materiały bezpośrednie                  4.050,- zł

Materiały bezpośrednie                  4.050,- zł

Płace bezpośrednie                         1.620,- zł

Płace bezpośrednie                         1.620,- zł

Koszty wydziałowe                         

Koszty wydziałowe                         

1.134,- zł

1.134,- zł

                              

                              

Razem                6.804,- zł

Razem                6.804,- zł

Obliczenie kosztów przypadających na jednostkę współczynnikową:

Obliczenie kosztów przypadających na jednostkę współczynnikową:

Materiały bezpośrednie                        4.025,- : 162 = 25,- zł

Materiały bezpośrednie                        4.025,- : 162 = 25,- zł

Płace bezpośrednie                               1.620,- : 162 = 10,- zł

Płace bezpośrednie                               1.620,- : 162 = 10,- zł

Koszty wydziałowe                               1.134,- : 162 =   7,- zł

Koszty wydziałowe                               1.134,- : 162 =   7,- zł

Koszt wytworzenia produkowanych wyrobów:

Koszt wytworzenia produkowanych wyrobów:

                                                                                 

                                                                                 

Pudełka 

Pudełka 

 Pudełka

 Pudełka

      

      

                                                                     

                                                                     

100 gram                   150 gram

100 gram                   150 gram

           

           

Materiały bezpośrednie                                       50,- zł                         75,- zł

Materiały bezpośrednie                                       50,- zł                         75,- zł

           

           

Place bezpośrednie                          

Place bezpośrednie                          

   20,- zł                         30,- zł

   20,- zł                         30,- zł

           

           

Koszty wydziałowe                            

Koszty wydziałowe                            

   14,- zł  

   14,- zł  

                   

                   

    21,- zł    

    21,- zł    

           

           

Koszt wytworzenia wyrobu  (100 pudełek)       84,- zł                       126,- zł

Koszt wytworzenia wyrobu  (100 pudełek)       84,- zł                       126,- zł

    

    

Koszt pudełka                      

Koszt pudełka                      

                       0,84 zł                          1,26 zł

                       0,84 zł                          1,26 zł

background image

 

 

 

 

KALKULACJA FAZOWA (PROCESOWA)

KALKULACJA FAZOWA (PROCESOWA)

                   

                   

P

P

I                     

I                     

P

P

I                        

I                        

P

P

II                    

II                    

 

 

P

P

II

II

 

 

 

 

Surowce

Surowce

              

              

           

           

P

P

I

I

     

     

 

 

P

P

II

II

 

 

(materiały

(materiały

 

 

WG 

WG 

 

 

podstawowe)

podstawowe)

       

       

  

  

 

 

Metoda

Metoda

                       

                       

KF

KF

I

I

                                 KF

                                 KF

II 

II 

                                           KF

                                           KF

III

III

  

  

Półfabryka-

Półfabryka-

   

   

KP

KP

I

I

  = -------         KP

  = -------         KP

II

II

 = KP

 = KP

I

I

+ -------         KWG  =  KP

+ -------         KWG  =  KP

II

II

   +  ---------

   +  ---------

  

  

towa                            il. P

towa                            il. P

                              il. P

                              il. P

II

II

                                         il. 

                                         il. 

WG

WG

  

  

Metoda                                                  KF

Metoda                                                  KF

II

II

                    KF

                    KF

III

III

 

 

  

  

Bezpółfabry-         KWG  =  KP

Bezpółfabry-         KWG  =  KP

I

I

   + ----------     +    -----------

   + ----------     +    -----------

  

  

katowa                                                  il. P

katowa                                                  il. P

II

II

                il. WG

                il. WG

F A Z A  I

F A Z A  I

F A Z A  II

F A Z A  II

F A Z A   III

F A Z A   III

MAGAZYN PÓŁABRYKATÓW

MAGAZYN PÓŁABRYKATÓW

background image

 

 

 

 

PRZYKŁAD  ROZLICZENIA KOSZTÓW 

PRZYKŁAD  ROZLICZENIA KOSZTÓW 

WYDZIAŁOWYCH

WYDZIAŁOWYCH

( KLUCZ WYRAŻONY W MIERNIKU NATURALNYM)

( KLUCZ WYRAŻONY W MIERNIKU NATURALNYM)

Wydział produkcji podstawowej X przepracował 1.500 mh, z czego dla:

Wydział produkcji podstawowej X przepracował 1.500 mh, z czego dla:

Zlecenia I (produkt A)                                   

Zlecenia I (produkt A)                                   

800 mh

800 mh

Zlecenia II  (produkt B)                               

Zlecenia II  (produkt B)                               

500 mh

500 mh

Zlecenia III (produkt C będący w toku produkcji)

Zlecenia III (produkt C będący w toku produkcji)

200 mh

200 mh

                                

                                

Razem              1.500 mh

Razem              1.500 mh

Koszty (pośrednie produkcyjne) poniesione przez ten wydział wyniosły 

Koszty (pośrednie produkcyjne) poniesione przez ten wydział wyniosły 

15.000 zł.

15.000 zł.

I   Wycena wyrobów gotowych i produkcji w toku wg TKW

I   Wycena wyrobów gotowych i produkcji w toku wg TKW

     

     

15.000

15.000

         

         

Koszt 1 mh wynosi  ------------  =  10 zł

Koszt 1 mh wynosi  ------------  =  10 zł

                                               

                                               

1.500 

1.500 

         

         

Koszty przypadające na zlecenia (produkty)

Koszty przypadające na zlecenia (produkty)

          

          

Zlec.I (prod.A)   -   800 mh  x  10zł  =  8.000 zł

Zlec.I (prod.A)   -   800 mh  x  10zł  =  8.000 zł

          

          

Zlec.II (prod.B)  -   500 mh  x  10zł  = 5.000 zł 

Zlec.II (prod.B)  -   500 mh  x  10zł  = 5.000 zł 

          

          

Zlec.III (prod.C) -  200 mh  x  10zł  =

Zlec.III (prod.C) -  200 mh  x  10zł  =

 2.000 zł

 2.000 zł

            

            

15.000 zł

15.000 zł

II   Wycena produkcji w toku po kosztach bezpośrednich

II   Wycena produkcji w toku po kosztach bezpośrednich

                                               

                                               

15.000

15.000

          

          

Koszt 1 mh wynosi  -------------  =  11,54 zł

Koszt 1 mh wynosi  -------------  =  11,54 zł

                                                 

                                                 

1.300

1.300

           

           

Zlec. I   (prod. A)  -   800 mh  x  11,54 zł  =   9.232 zł

Zlec. I   (prod. A)  -   800 mh  x  11,54 zł  =   9.232 zł

           

           

Zlec. II (prod. B)   -   500 mh  x  11,54 zł  =

Zlec. II (prod. B)   -   500 mh  x  11,54 zł  =

  5.768 zł

  5.768 zł

    

    

                        

                        

15.000 zł

15.000 zł

 

 

background image

 

 

 

 

KALKULACJA DOLICZENIOWA

KALKULACJA DOLICZENIOWA

Założenia:

Założenia:

Przedsiębiorstwo produkuje dwa asortymenty wyrobów gotowych A i B. 

Przedsiębiorstwo produkuje dwa asortymenty wyrobów gotowych A i B. 

Bezpośrednie koszty produkcji tych wyrobów ma koniec okresu były następujące  (w 

Bezpośrednie koszty produkcji tych wyrobów ma koniec okresu były następujące  (w 

zł):

zł):

Pozycja kalkulacyjna

Pozycja kalkulacyjna

Wyrób A

Wyrób A

Wyrób B

Wyrób B

 

 

Razem

Razem

Materiały bezpośrednie

Materiały bezpośrednie

Płace bezpośrednie

Płace bezpośrednie

7 000

7 000

3 000

3 000

12 000

12 000

5 000

5 000

19 000

19 000

8 000

8 000

Razem

Razem

10 000

10 000

17 000

17 000

27 000

27 000

Koszty wydziałowe poniesione w bieżącym okresie sprawozdawczym wyniosły 16 000 

Koszty wydziałowe poniesione w bieżącym okresie sprawozdawczym wyniosły 16 000 

zł, których podstawę rozliczenia stanowi suma płac bezpośrednich.

zł, których podstawę rozliczenia stanowi suma płac bezpośrednich.

Rozwiązanie

Rozwiązanie

                         

                         

Rozliczenie kosztów wydziałowych na poszczególne asortymenty

Rozliczenie kosztów wydziałowych na poszczególne asortymenty

1. Ustalenie wskaźnika narzutu kosztów wydziałowych: 

1. Ustalenie wskaźnika narzutu kosztów wydziałowych: 

2. Ustalenie sumy kosztów wydziałowych przypadających na poszczególne asortymenty 

2. Ustalenie sumy kosztów wydziałowych przypadających na poszczególne asortymenty 

wyrobów:

wyrobów:

Wyrób A

Wyrób A

Wyrób B

Wyrób B

3 000 x 200% =   6 000

3 000 x 200% =   6 000

5 000 x 200% = 10 000

5 000 x 200% = 10 000

Razem              = 16 

Razem              = 16 

000

000

16 000
  8 000

x 100% = 200%

background image

 

 

 

 

KALKULACJA DOLICZENIOWA - PRZYKŁAD

KALKULACJA DOLICZENIOWA - PRZYKŁAD

Przedsiębiorstwo X realizowało 2 zlecenia produkcyjne:  zlec. 1. (1000 sztuk), zlec. 2. 

Przedsiębiorstwo X realizowało 2 zlecenia produkcyjne:  zlec. 1. (1000 sztuk), zlec. 2. 

(1000 sztuk), 

(1000 sztuk), 

                 

                 

Na podstawie powyższych danych przeprowadzono kalkulację jednostkowych 

Na podstawie powyższych danych przeprowadzono kalkulację jednostkowych 

kosztów wytworzenia wyrobów A i B, przyjmując kolejne zasady rozliczania kosztów 

kosztów wytworzenia wyrobów A i B, przyjmując kolejne zasady rozliczania kosztów 

pośrednich:

pośrednich:

      

      

Pozycje kalkulacyjne

Pozycje kalkulacyjne

Koszty produkcji

Koszty produkcji

ogółem

ogółem

zlecenie 1.

zlecenie 1.

zlecenie 2.

zlecenie 2.

Materiały bezpośrednie 

Materiały bezpośrednie 

    

    

(w rzeczywistych cenach 

(w rzeczywistych cenach 

nabycia)

nabycia)

200 000

200 000

80 000

80 000

120 000

120 000

Płace bezpośrednie z narzutami

Płace bezpośrednie z narzutami

400 000

400 000

250 000

250 000

150 000

150 000

Koszty wydziałowe

Koszty wydziałowe

150 000

150 000

Koszty zarządu

Koszty zarządu

90 000

90 000

Razem koszty produkcji

Razem koszty produkcji

840 000

840 000

Razem koszty bezpośrednie 

Razem koszty bezpośrednie 

zleceń

zleceń

330 000

330 000

270 000

270 000

Wariant I:

Wariant I:

koszty wydziałowe i zarządu 

koszty wydziałowe i zarządu 

 proporcjonalnie do kosztów materiałów 

 proporcjonalnie do kosztów materiałów 

bezpośredniej

bezpośredniej

Wariant II:

Wariant II:

koszty wydziałowe i zarządu 

koszty wydziałowe i zarządu 

― 

― 

proporcjonalnie do płac bezpośrednich

proporcjonalnie do płac bezpośrednich

Wariant III:

Wariant III:

koszty wydziałowe i zarządu 

koszty wydziałowe i zarządu 

 proporcjonalnie do sumy kosztów 

 proporcjonalnie do sumy kosztów 

bezpośrednich

bezpośrednich

Wariant IV:

Wariant IV:

koszty wydziałowe 

koszty wydziałowe 

 proporcjonalnie do robocizny bezpośredniej, natomiast 

 proporcjonalnie do robocizny bezpośredniej, natomiast 

koszty zarządu 

koszty zarządu 

 w stosunku do technicznego kosztu wytworzenia ( MB + 

 w stosunku do technicznego kosztu wytworzenia ( MB + 

RB + KW )

RB + KW )

background image

 

 

 

 

Wyniki kalkulacji:

Wyniki kalkulacji:

Lp

Lp

.

.

        

        

Pozycje kalkulacyjne

Pozycje kalkulacyjne

Koszty produkcji

Koszty produkcji

zlecenie 1.

zlecenie 1.

wyroby A 

wyroby A 

― 1000 szt

― 1000 szt

.

.

zlecenie 2.

zlecenie 2.

wyroby B 

wyroby B 

― 1000 szt.

― 1000 szt.

1

1

2

2

Materiały bezpośrednie

Materiały bezpośrednie

Płace bezpośrednie

Płace bezpośrednie

80 000

80 000

250 000

250 000

120 000

120 000

150 000

150 000

3

3

Razem koszty bezpośrednie

Razem koszty bezpośrednie

330 000

330 000

270 000

270 000

4

4

5

5

Wariant I

Wariant I

Koszty wydziałowe 

Koszty wydziałowe 

(150x100%)/200=75%

(150x100%)/200=75%

Koszty zarządu          

Koszty zarządu          

(90x100%)/200=45%

(90x100%)/200=45%

60 000

60 000

36 000

36 000

90 000

90 000

54 000

54 000

6

6

Całkowity koszt 

Całkowity koszt 

wytworzenia

wytworzenia

=

=

poz

poz

(

(

3

3

+

+

.

.

4

4

+

+

5

5

)

)

426 000

426 000

414 000

414 000

7

7

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

426,00

426,00

414,00

414,00

8

8

9

9

Wariant II

Wariant II

Koszty wydziałowe  

Koszty wydziałowe  

(150x100%)/400= 

(150x100%)/400= 

37,5%

37,5%

Koszty zarządu          

Koszty zarządu          

(90x100%)/400= 

(90x100%)/400= 

22,5%

22,5%

93 750

93 750

56 250

56 250

56 250

56 250

33 750

33 750

10

10

Całkowity koszt wytworzenia 

Całkowity koszt wytworzenia 

=

=

poz

poz

(

(

3

3

+

+

.

.

8

8

+

+

9

9

)

)

480 000

480 000

360 000

360 000

11

11

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

480,00

480,00

360,00

360,00

12

12

13

13

Wariant III

Wariant III

Koszty wydziałowe 

Koszty wydziałowe 

(150x100%)/600=25%

(150x100%)/600=25%

Koszty zarządu          

Koszty zarządu          

(90x100%)/600=15%

(90x100%)/600=15%

82 500

82 500

49 500

49 500

67 500

67 500

40 500

40 500

14

14

Całkowity koszt wytworzenia

Całkowity koszt wytworzenia

 

 

=

=

poz

poz

(

(

3

3

+

+

12

12

+

+

13

13

)

)

462 000

462 000

378 000

378 000

15

15

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

462,00

462,00

378,00

378,00

16

16

17

17

Wariant IV

Wariant IV

Koszty wydziałowe      

Koszty wydziałowe      

(150x100%)/400= 

(150x100%)/400= 

37,5%

37,5%

Koszty 

Koszty 

zarządu (90x100%)/(200+400+150)= 

zarządu (90x100%)/(200+400+150)= 

12%

12%

93 750

93 750

50 850

50 850

56 250

56 250

39 150

39 150

18

18

Całkowity koszt wytworzenia

Całkowity koszt wytworzenia

 

 

=

=

poz

poz

(

(

3

3

+

+

16

16

+

+

17

17

)

)

474 600

474 600

365 400

365 400

19

19

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu

474,60

474,60

365,40

365,40

background image

 

 

 

 

ROLA I MIEJSCE DZIAŁAŃ (

ROLA I MIEJSCE DZIAŁAŃ (

activities

activities

) W KONCEPCJI

) W KONCEPCJI

 

 

ABC

ABC

 

 

WYDATKI

Zasoby gospodarcze: personel, 

maszyny i urządzenia, wyposażenie, 

lokale czynszowe itd.. 

Działania (procesy) zużywające zasoby

do realizacji celów podmiotu gospodarczego

działanie 1

działanie 2

działanie 3

działanie n

koszty

działania 1

koszty

działania 2

koszty

działania 3

koszty

działania n

background image

 

 

 

 

Struktura systemu Activity-Based 

Struktura systemu Activity-Based 

Costing

Costing

 

 

Działanie

Pule kosztów

Wolumen działania

Stawki kosztów
działania

Koszty działań
rozliczone na 
rodzaje produktów
przy użyciu stawek

Koszty pośrednie
na jednostkę pro-
dukcji poszczegól-
nych produktów 

D

1

X

1

D

n

D

3

D

2

X

2

X

3

X

n

Kw

1

KP

1

KP

2

KP

3

KP

n

S

1

S

2

S

3

S

n

Kw

m

Kw

6

Kw

5

Kw

4

Kw

3

Kw

2

background image

 

 

 

 

MODEL A

MODEL A

CTIVITY

CTIVITY

 B

 B

ASED

ASED

 C

 C

OSTING

OSTING

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ

Wyszczególnienie

Wyszczególnienie

100

100

Razem

Razem

A

A

B

B

Wielkość produkcji

Wielkość produkcji

100 szt.

100 szt.

1200 

1200 

szt.

szt.

Koszty materiałów bezpośrednich

Koszty materiałów bezpośrednich

1 500

1 500

18 000

18 000

19 500

19 500

Płace bezpośrednie z narzutami

Płace bezpośrednie z narzutami

1 800

1 800

21 600

21 600

23 400

23 400

Koszty pośrednie (wydziałowe)

Koszty pośrednie (wydziałowe)

39 000

39 000

Roboczogodziny bezpośrednie (rh) 

Roboczogodziny bezpośrednie (rh) 

na jednostkę produkcji (ogółem)

na jednostkę produkcji (ogółem)

1 rh

1 rh

1 rh

1 rh

1300 rh

1300 rh

Maszynogodziny bezpośrednie (mh)

Maszynogodziny bezpośrednie (mh)

 

 

na jednostkę produkcji (ogółem)

na jednostkę produkcji (ogółem)

1,5 mh

1,5 mh

1 mh

1 mh

1350 

1350 

mh

mh

Liczba dostaw materiałów

Liczba dostaw materiałów

5

5

25

25

30

30

Liczba serii produkcyjnych

Liczba serii produkcyjnych

10

10

30

30

40

40

Założenia:
Przedsiębiorstwo „X” produkuje dwa wyroby A i B przy zastosowaniu tych samych maszyn 
i urządzeń oraz podobnych procesów technologicznych. Szczegółowe dane o wyrobach 
i poniesionych kosztach zawiera tabela

background image

 

 

 

 

MODEL A

MODEL A

CTIVITY

CTIVITY

 B

 B

ASED

ASED

 C

 C

OSTING

OSTING

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

Na podstawie analizy działań ustalono, że na koszty pośrednie w kwocie 39 000 zł 

składają się koszty następujących działań

 ● dostaw materiałów

     9 000

● utrzymania ruchu maszyn

 16 900

● technicznego przygotowania produkcji  13 100

Należy skalkulować koszt jednostkowy wyrobu A i B stosując:

 a) tradycyjny sposób kalkulacji doliczeniowej; za podstawę rozliczenia przyjąć 

     sumę płac bezpośrednich,

 b) system ABC.

background image

 

 

 

 

MODEL A

MODEL A

CTIVITY

CTIVITY

 B

 B

ASED

ASED

 C

 C

OSTING

OSTING

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

Pozycja kosztów

Pozycja kosztów

Wyroby

Wyroby

Razem

Razem

A

A

 100 szt.

 100 szt.

B

B

 1200 szt.

 1200 szt.

Materiały 

Materiały 

bezpośrednie

bezpośrednie

1 500

1 500

18 000

18 000

19 500

19 500

Płace bezpośrednie

Płace bezpośrednie

1 800

1 800

21 600

21 600

23 400

23 400

Koszty pośrednie

Koszty pośrednie

3 000

3 000

36 000

36 000

39 000

39 000

Koszty ogółem

Koszty ogółem

6 300

6 300

75 600

75 600

81 900

81 900

Koszty jednostkowe

Koszty jednostkowe

Materiały 

Materiały 

bezpośrednie

bezpośrednie

15

15

15

15

Płace bezpośrednie

Płace bezpośrednie

18

18

18

18

Koszty pośrednie

Koszty pośrednie

30

30

30

30

Razem

Razem

63

63

63

63

Rozwiązanie   

a)

  Tradycyjna doliczeniowa kalkulacja kosztów

 Narzut kosztów pośrednich =                 x100% = 166      %

Kwota narzutu kosztów pośrednich na wyroby

39 000
23 400

2
3

2
3

2
3

 

A

  166      %    z   1 800 zł  = 3 000 zł  

B

  166      %    z  21 600 zł  =  36 000 zł

Wyniki kalkulacji  (w zł) zawiera tabela

background image

 

 

 

 

MODEL A

MODEL A

CTIVITY

CTIVITY

 B

 B

ASED

ASED

 C

 C

OSTING

OSTING

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

Rodzaje działań

Rodzaje działań

Pule 

Pule 

kosztó

kosztó

w

w

[ zł ]

[ zł ]

Jednostka pomiaru

Jednostka pomiaru

wolumenu 

wolumenu 

działania

działania

Wolumen 

Wolumen 

działania

działania

Stawka 

Stawka 

kosztów

kosztów

Dostawy materiałów

Dostawy materiałów

9 000

9 000

dostawa 

dostawa 

materiałów

materiałów

30 dostaw

30 dostaw

300 zł 

300 zł 

/dostawę

/dostawę

Techniczne 

Techniczne 

przygotowanie 

przygotowanie 

produkcji

produkcji

13 100

13 100

seria produkcyjna

seria produkcyjna

40 serii 

40 serii 

produkcyjnych

produkcyjnych

327,5 zł 

327,5 zł 

/serię

/serię

Utrzymanie ruchu 

Utrzymanie ruchu 

maszyn

maszyn

16 900

16 900

maszynogodzina 

maszynogodzina 

[mh]

[mh]

1350 mh

1350 mh

12,52 

12,52 

zł /mh

zł /mh

Razem koszty 

Razem koszty 

pośrednie

pośrednie

39 000

39 000

Rozwiązanie   

b)

   System ABC

Jednostkowe koszty bezpośrednie pozostają na takim samym poziomie, 
jak w poprzednim rozwiązaniu.
Innym zasadom rozliczenia podlegają jedynie koszty pośrednie. W tym celu zestawiono
niezbędne dane i obliczono w tabeli 3 stawki kosztów na jednostkę wolumenu działania,
generującego określone pule kosztów pośrednich.

Tabela przedstawia ustalenie stawek kosztów działań

background image

 

 

 

 

MODEL A

MODEL A

CTIVITY

CTIVITY

 B

 B

ASED

ASED

 C

 C

OSTING

OSTING

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ c.d.

Tabela przedstawia koszty jednostkowe (w zł) wyrobów w przekroju 
poszczególnych pozycji kosztów bezpośrednich i pośrednich.

Obliczenia do pozycji kosztów pośrednich

Lp.

Lp.

Pozycja kosztów

Pozycja kosztów

Wyrób

Wyrób

A

A

B

B

1

1

2

2

Materiały bezpośrednie

Materiały bezpośrednie

Płace bezpośrednie

Płace bezpośrednie

15,00

15,00

18,00

18,00

15,00

15,00

18,00

18,00

3

3

Koszty bezpośrednie

Koszty bezpośrednie

33,00

33,00

33,00

33,00

4

4

5

5

6

6

Dostawa materiałów

Dostawa materiałów

Techniczne przygotowanie 

Techniczne przygotowanie 

produkcji

produkcji

Utrzymanie ruchu maszyn

Utrzymanie ruchu maszyn

15,00

15,00

32,75

32,75

18,78

18,78

6,25

6,25

8,19

8,19

12,52

12,52

7

7

Koszty pośrednie

Koszty pośrednie

66,53

66,53

26,96

26,96

8

8

Razem koszty

Razem koszty

99,53

99,53

59,96

59,96

Dostawa materiałów

A

   (300zł/dostawę x   5 dostaw) :   100 szt. =   15  zł/szt.

B

   (300zł/dostawę x 25 dostaw) : 1200 szt. = 6,25 zł/szt.

Techniczne przygotowanie produkcji

A

   (327,5zł/serię x   10 serii) :   100 szt. = 32,75 zł/szt.

B

   (327,5zł/serię x   30 serii) : 1200 szt. =   8,19 zł/szt.

Utrzymanie ruchu maszyn

A

   (12,52zł/mh x   1,5 mh) = 18,78 zł

B

   (12,52zł/mh x     1  mh) = 12,52 zł

background image

 

 

 

 

MODEL ABC - PRZYKŁAD

MODEL ABC - PRZYKŁAD

background image

 

 

 

 

KALKULACJA – PRODUKCJA ŁĄCZNA

KALKULACJA – PRODUKCJA ŁĄCZNA


Document Outline