background image

 

 

LEKI W CIĄŻY

Monika Szymańska

background image

 

 

Klasyfikacja FDA 

• A brak ryzyka dla płodu, uszkodzenie płodu mało 

prawdopodobne

• B zwierzęta- brak ryzyka dla płodu (brak badań na 

ciężarnych) /zwierzęta-działanie niepożądane, u 
ciężarnych nie stwierdzono działań niepożądanych

• C zwierzęta- dz.teratogenne/zabójcze(brak badań na 

ciężarnych) / brak badań na zwierzętach i na 
ciężarnych

• D istnieją dowody na szkodliwe działanie na płód ale 

korzyści przewyższają ryzyko (np.stan zagrożenia 
życia)

• X działanie teratogenne   

background image

 

 

Farmakokinetyka leków 

w ciąży

 wchłaniania leków lipofilnych (zwolnienie 

perystaltyki, wydzielania soków 

trawiennych

 dystrybycji leku bo względnyalbumin= 

łatwiejsze przechodzenie leków przez 
łożysko

 eliminacji leku (przepływu nerkowego, 

gromadzenie leków w tkance tłuszczowej)= 
subterapeutyczne stężenia leków

background image

 

 

Działanie leku na płód

• 18-20 dzień od zapłodnienia                          - 

zabicie zarodka                                            - 
brak działania teratogennego

• 3-8 tydzień ORGANOGENEZA                      - 

nic                                                                - 
poronienie                                                       
- efekt teratogenny                                           
    - ukryta embriopatia

• po okresie organogenezy małe ryzyko 

działania teratogennego

background image

 

 

WITAMINY

• Preparaty wielowitaminowe dla kobiet w ciąży- od II 

trymestru!

• Kwas foliowy 0,4-15 mg 3 miesiące przed 

zapłodnieniem- do końca ciąży         Profilaktyka:  
                                                    1) wady cewy 
nerwowej                                                         2) 
niedokrwistość megaloblastyczna                                
    3) małopłytkowość                                                    
              4) leukopenia                                                  
                       5) zab. rozwoju trofoblastu 
(poronienia, IUGR, nieprawidłowe usadowienie 
łożyska, przedwczesne oddzielenie łożyska) 

background image

 

 

NIEDOKRWISTOŚĆ

• Preparaty żelaza 200-300mg/dobę                     

                             Fe II: (Ferro-Gradumet, 
Hemofer, Hemofer prolongatum)                       
                                 Fe III : (Ferrum Lek)          
                                   preparaty złożone : 
Fe+Ac. Folicum (Tardyferon-Fol, Hemofer F 
prolangatum)                                              Fe+ 
wit. C ( Tardyferon, Ascofer, Sorbifer Durules)

• Kwas foliowy 0,4-15 mg/dobę
• Wit. B12 sc. lub im. 1000µg co 2 dni

background image

 

 

Zakażenia dróg 

moczowych

• Gr. B :ampicylina                                    

 

    ampicylina +sulbaktam (Unasyn)      

 

    amoksycylina (Novamox)                           

     amoksycylina + kwas     

                 

        

klawulanowy(Augmentin, Forcid)    

                       

     cefalosporyny I i II 

generacja          nitrofurantoina +wit.C 

(Furagin)

• p/wsk: Tetracykliny (po 4 miesiącu 

przebarwienia zębów, zab. wzrostu kości), 

(gr.D), Chinolony-gr.C

background image

 

 

Zakażenia grzybicze w 

ciąży

• Natamycyna tabl. dopochwowe 

(Natamycyna, Pimafucin)

• Nystatyna glob.vag. 

(Nystatyna+furagin=Macmiror complex)

• Klotrimazol krem
• NIE ! w I trymestrze: flukonazol 

(Flumycon), ketokonazol, ekonazol (Gyno-
Pevaryl), mikonazol (Gyno-femidazol)

background image

 

 

Zakażenia bakteryjne w 

ciąży

• Ampicylina (kumuluje się w płynie 

owodniowym), amoksycylina

• cefalosporyny I generacji p/wsk w I trymestrze, 

nie! u kobiet z niewyd. wątroby i nerek

• cefalosporyny II generacji (Biotraxon, 

Biofuroxym Zinnat)

• Makrolidy gr.B (Rovamycyna, Erytromycyna), 

Klarytromycyna (Klacid) gr. C-NIE w ciąży!

    p/wsk w karmieniu piersią ( kumulują się w 

mleku matki i niszczą florę saprofityczną 

dziecka)

background image

 

 

Zakażenia bakteryjne w 

ciąży cd.

• Likozamidy- Klindamycyna gr B. (Dalacin krem 

dopochwowy)

• Sulfonamidy- Furagin  I trymestr i po 36 Hbd-

nie! (żółtaczka u noworodka)

• Metronidazol- I trymester nie! 
• Chinolony gr.C (zab. OUN, nefropatia)
• Antybiotyki polipeptydowe-Wankomycyna gr.D
• Tetracykliny-gr.D (zab. wzrostu kości, zaćma)
• Chloramfenikol-gr.D

background image

 

 

Poronienie zagrażające

• Spazmolityki:
   No-Spa, Scopolan tabl., czopki 

(gr. C)

• Luteina tabl. podjęzykowe lub 

dopochwowe 2x100 mg

• Duphaston 2x1 tabl
• Kaprogest 1 amp. im. co 3 dni

background image

 

 

ZAGRAŻAJĄCY PORÓD 

PRZEDWCZESNY

• Spazmolityki: No-spa, Scopolan

• Tokolityki: najsilniejsze działanie przeciw 

skurczowe:               

 

                          

   

          Fenoterol (B2 –mimetyk) iv./po

                       Isoptin ( Ca-bloker) iv./po.

• Gestageny Luteina 2x100mg s.l/ per vaginam

• Ca-blokery Cordafen

 

background image

 

 

p/wsk. do tokolityków

- Wady serca u matki (zwężenie aorty. zab. rytmu serca, 

wady zastawki mitralnej, choroby mięśnia sercowego) 

- nadczynność tarczycy 

- Nie wyrównana cukrzyca

- Nadciśnienie tętnicze

- Choroby matki z gorączką

- śmierć płodu 

- infekcja wewnątrzmaciczna 

- wady rozwojowe płodu 

- objawy zagrożenia płodu 

- przedwczesne oddzielenie łożyska 

- krwawienia o nieznanej etiologii

- Jaskra

- Rozwarcie 5 cm

background image

 

 

Objawy niepożądane 

tokolityków

• Tachykardia ciężarnej 

HR>120/min=odstawić tokolizę!

• Tachykardia płodu    FHR 

>180/min=odstawić/zmniejszyć tokolizę!

• Kołatanie serca, duszność, ucisk w klatce 

piersiowej, niemiarowa czynność serca

 glukozy
  potasu

background image

 

 

Nadciśnienie w ciąży

• Metyldopa (Dopegyt) szczyt działania 2-3h

  i β-bloker Carvedilol (Vivacor)

• Dihydralazyna szczyt dz. po 1 h.

• Nifedipina (Cordafen)                                          

                                                                             

          

    leki p/wsk.: inh.konwertazy( II i III 

trymestr: uszk. nerek, małowodzie, IUGR, 

niedorozwój sklepienia czaszki, PDA, urodzenie 

martwego płodu),                                                

                   β-blokery (IUGR, niedociśnienie, 

hyperglikemia, nadmierne owłosienie)

background image

 

 

Cukrzyca w ciąży

• Tylko Insuliny ludzkie krótko i 

długo działające!-leczenie z wyboru

• NIE doustne leki hipoglikemizujące! 
   nie mają działań teratogennnych
   pochodne sulfonylomocznika 

przechodzą przez 
łożysko=hypoglikemia u płodu

background image

 

 

Antykoagulanty w ciąży

• Zakrzepica żył głębokich 
• Żylaki kk.dolnych i sromu
• z. antyfosfolipidowy
• inne trombofilie (niedobór białka 

C, S, AT III, mutacja genu 
protrombiny,mutacja cz.V v. 
Leiden)

background image

 

 

Antykoagulanty w ciąży 

cd.

• Heparyna niefrakcjonowana sc/iv. Pod kontrolą 

APTT (1,5-2,5 wartości referencyjne) dz. 
niepożądane:  krwawienia, małopłytkowość 
immunologiczna

• Heparyny drobnocząsteczkowe  

profilaktycznie: Clexan 1x 0,04 sc.,                  
leczniczo 1mg/kg mc/24h

• NIE doustne antykoagulanty!- z.warfarynowy 

(hypoplazja nasady k.nosowej, atrofia 
n.wzrokowego, niedorozwój kończyn, wady serca, 
agenezja ciała modzelowatego, wylewy do OUN)

 

background image

 

 

Choroby tarczycy

• Nadczynność tarczycy 

PROPYLOTIOURACYL=Propicyl, Thyrosan 

(blokowanie syntezy hormonów tarczycy+ ham. 
obwodowej konwersji T4 do T3) 3x100-150 mg/dobę (3x 2-
3 tabl./dobę)

 

Karmienie piersią do 4 tabl/dobę.

                 

                              Propranolol przy tachykardii    
                          Witaminy Elevit, Prenatal (bez 
jodu)                       NIE: Tiamazol (Metizol)-

 

okres 

krytyczny do 9 Hbd: aplazja skóry czaszki, plackowate 
owłosienie głowy, zarośnięcie nozdrzy, przełyku, wady 
twarzy, brak brodawek sutkowych opóźnienie rozwoju, 
wole

!      NIE: jod promieniotwórczy!

background image

 

 

Choroby tarczycy - cd.

• Niedoczynność tarczycy                  

                  - zwiększenie dawki 
tyroksyny o 40-60% na początku 
ciąży!                                               
    - TSH=1 mj                              
                        - 
preparaty: 
Eutyrox, Letrox

background image

 

 

Padaczka w ciąży

Monoterapia + najmniejsze dawki + leki 

najnowszej generacji (wady 2x częściej/4x w 

politerapi)

     Gabapetyna, Felbamat, Lamotrygina

Lewetiracetam, Okskarbezina, Tiagabina, Zonisamid- 

gr.C

   starsze leki: kw.walproinowy,benzodiazepina, 

fenytoina, karbamazepina, fenobarbital- gr.D

Padaczka: poronienia, porody przedwczesne,wady, 

upośledzenia psychoruchowe i poznawcze (leki

napady, geny)

 Profilaktyka : kwas foliowy 3 miesiące przed ciążą 4 

mg/dobę, wit. K 10mg/24h

background image

 

 

Astma oskrzelowa w ciąży

• Sterydy wziewne+B2 mimetyki wziewne 

długodziałajace (leczenie z przed ciąży)

• leki objawowe: B2 mimetyki krótkodziałające     

  ( Fenoterol=Berotec, Salbutamol)

• NIE teofilina (nudności, tachykardia)
• unikać sterydów doustnych (rozszczep 

podniebienia, IUGR)

• Indukcja porodu: oxytocyna
• Poród: Hydrokortyzon 100 mg iv. co 8h do

 24h 

po porodzie

background image

 

 

Sterydy w ciąży

• Zagrażajacy poród przedwczesny             

 24-35,6 Hbd Dexaven 24mg iv. celem 
pobudzenia pneumocytów II-go rzędu do 
produkcji surfaktantu

• małopłytkowość 
• Choroby przewlekłe                                  

    - RZS                                                     
        - SLE                                                 
                  - astma oskrzelowa 

background image

 

 

Leki przeciwbólowe

Lek

Ryzyko dla płodu

Kwas acetylosalicylowy

Poronienie, wytrzewienie
krwawienia (karmienie-NIE 
bo kumulacja leku)

Paracetamol

Bezpieczny, wytrzewianie?

Indometacyna

Poronienia, zamknięcie 
PDA, krwawienia OUN, 
małowodzie, perforacja jelit

Ibuprofen

Poronienie, wytrzewienie, 
zamknięcie PDA, 

małowodzie 

Kodeina (Talvosilen, 

Thiocodin, Tussipini), 
Petydyna , Oksykodon

bezpieczny

Inh. COX-2

nieznane

background image

 

 

Efedryna/pseudefedryna        

            (sympatykomimetyk, 

bronchodylatator)

• Rubital Compositum, Syrop 

prawoślazowy złożony, Tussipect

• Sudafed, Actifed, Cirrus, 

Clarinase, Disophrol retard, 
Gripex, Grypostop, Ibuprom 
zatoki, MaxFlu, Modafen, Nurofen 
Antigrip, Tabcin Trend, Zyrec-D

background image

 

 

Dziękuję za uwagę

Czas dla dociekliwych


Document Outline