background image

WYCHOWANIE 

WYCHOWANIE 

SOCJALIZACJA

SOCJALIZACJA

  

  

background image

SOCJALIZACJA

SOCJALIZACJA

nauka wartości i norm

nauka wartości i norm

unifikacja

unifikacja

internalizacja

internalizacja

norm i zachowań

norm i zachowań

robię co muszę

robię co muszę

robię to co mi każą

robię to co mi każą

   

   

background image

WYCHOWANIE

WYCHOWANIE

rozwój osobowości człowieka

rozwój osobowości człowieka

interioryzacja

interioryzacja

uwewnętrznianie

uwewnętrznianie

robię co czuję, że powinienem

robię co czuję, że powinienem

robię to co wypływa ze mnie i 

robię to co wypływa ze mnie i 

moich przekonań

moich przekonań

 

 

background image

WYCHOWANIE 

WYCHOWANIE 

 wiedza

 wiedza

    sądy 

    sądy 

przekonania 

przekonania 

     postawy 

     postawy 

zachowania = OSOBOWOŚĆ

zachowania = OSOBOWOŚĆ

W wychowaniu najważniejsze jest 

W wychowaniu najważniejsze jest 

zapewnienie indywidualnego rozwoju 

zapewnienie indywidualnego rozwoju 

osobowości.

osobowości.

OSOBOWOŚĆ:

OSOBOWOŚĆ:

* sfera poznawcza: intelektualna

* sfera poznawcza: intelektualna

* sfera emocjonalna: przeżycia

* sfera emocjonalna: przeżycia

* sfera wolicjonalna (działaniowa):  

* sfera wolicjonalna (działaniowa):  

   działanie

   działanie

 

 

background image

Koncepcje osobowości:

Koncepcje osobowości:

* WIEM           dowiaduję się

* WIEM           dowiaduję się

* CZUJĘ          przeżywam  

* CZUJĘ          przeżywam  

                        (percepuję)

                        (percepuję)

* DZIAŁAM          podejmuję 

* DZIAŁAM          podejmuję 

   działanie, zachowanie

   działanie, zachowanie

Osobowość to dynamiczna 

Osobowość to dynamiczna 

struktura, łącząca sferę 

struktura, łącząca sferę 

poznawczą, emocjonalną i 

poznawczą, emocjonalną i 

działaniową.

działaniową.

 

 

background image

Struktura aktu wychowawczego:

Struktura aktu wychowawczego:

 

 

WYCHOWAWCA

WYCHOWANEK

Zamiar dokonania zmian 

w osobowości 

wychowanka

background image

Interakcja wychowawcza

Interakcja wychowawcza

Wychowawca mnoży swoją osobowość 

Wychowawca mnoży swoją osobowość 

wychowując i odbierając działania 

wychowując i odbierając działania 

wychowanków.

wychowanków.

W

background image

INTERAKCJA + WARUNKI = SYTUACJA 

INTERAKCJA + WARUNKI = SYTUACJA 

WYCHOWAWCZA (warunki sprzyjające w sferze 

WYCHOWAWCZA (warunki sprzyjające w sferze 

materialnej)

materialnej)

Ciąg jednorodnie ze sobą powiązanych sytuacji 

Ciąg jednorodnie ze sobą powiązanych sytuacji 

nazywamy formą wychowania (wychowanie 

nazywamy formą wychowania (wychowanie 

przez sport, sztukę, etc.).

przez sport, sztukę, etc.).

Proces wychowania to wywoływanie zmian w 

Proces wychowania to wywoływanie zmian w 

osobowości człowieka. 

osobowości człowieka. 

Na ukształtowanie człowieka składa się:

Na ukształtowanie człowieka składa się:

genetyka – BIOS

genetyka – BIOS

środowisko – ETOS

środowisko – ETOS

wychowanie – AGOS

wychowanie – AGOS

aktywność własna – LOS

aktywność własna – LOS

 

 

background image

ŚRODOWISKO (teorie):

ŚRODOWISKO (teorie):

* środowisko to zespół warunków w 

* środowisko to zespół warunków w 

których człowiek żyje oraz zespół 

których człowiek żyje oraz zespół 

czynników kształtujących człowieka 

czynników kształtujących człowieka 

działających w sposób stały lub czasowy 

działających w sposób stały lub czasowy 

(Redlińska)

(Redlińska)

* środowisko to zespół elementów, z 

* środowisko to zespół elementów, z 

którym jednostka wchodzi w kontakt 

którym jednostka wchodzi w kontakt 

bezpośrednio i pośrednio 

bezpośrednio i pośrednio 

 (Rowit)

 (Rowit)

* środowisko to otoczenie determinujące 

* środowisko to otoczenie determinujące 

procesy życiowe człowieka 

procesy życiowe człowieka 

(Szczepański)

(Szczepański)

 

 

background image

* środowisko to mniej lub bardziej 

* środowisko to mniej lub bardziej 

trwałe warunki świata zewnętrznego, w 

trwałe warunki świata zewnętrznego, w 

którym człowiek żyje 

którym człowiek żyje 

(Pieter)

(Pieter)

* środowisko to te elementy otaczającej 

* środowisko to te elementy otaczającej 

struktury przyrodniczej, społecznej, 

struktury przyrodniczej, społecznej, 

kulturalnej, które oddziałują na 

kulturalnej, które oddziałują na 

jednostkę stale lub przez dłuższy czas, 

jednostkę stale lub przez dłuższy czas, 

albo krótko lub ze znaczną siłą jako 

albo krótko lub ze znaczną siłą jako 

samorzutny lub zorganizowany system 

samorzutny lub zorganizowany system 

kształtujących się podniet – bodźców 

kształtujących się podniet – bodźców 

(Kamiński)

(Kamiński)

 

 

background image

ŚRODOWISKO

ŚRODOWISKO

      OTOCZENIE

      OTOCZENIE

to składniki                  to cała zewnętrzna 

to składniki                  to cała zewnętrzna 

struktury                      struktura 

struktury                      struktura 

niezależnie otaczającej                  * czy jest 

niezależnie otaczającej                  * czy jest 

trwała czy jednostkę 

trwała czy jednostkę 

 

 

         zmienna 

         zmienna 

które:

które:

              * czy stanowi źródło 

              * czy stanowi źródło 

* działają jako system

* działają jako system

 bodźców 

 bodźców 

* wywołują określone

* wywołują określone

 rozwojowych 

 rozwojowych 

  

  

przeżycia psychiczne

przeżycia psychiczne

 

 

background image

 

 

ŚRODOWISKO WYCHOWAWCZE:

ŚRODOWISKO WYCHOWAWCZE:

                      

                      

rodzina 

rodzina 

* naturalne 

* naturalne 

      

      

koledzy

koledzy

* intencjonalne – szkoła 

* intencjonalne – szkoła 

środowisko    środowisko          środowisko

środowisko    środowisko          środowisko

opiekuńcze    wspomagające 

opiekuńcze    wspomagające 

 oświaty

 oświaty

 

 

rozwój 

rozwój 

background image

 

 

III grupy czynników kształtujących człowieka:

III grupy czynników kształtujących człowieka:

* rzeczy materialne (np. toalety)

* rzeczy materialne (np. toalety)

* wzory (zachowań, postaw z literatury, sztuki 

* wzory (zachowań, postaw z literatury, sztuki 

itp.)

itp.)

* organizacje (od organizacji)

* organizacje (od organizacji)

Należy pamiętać, że najpierw należy poznać 

Należy pamiętać, że najpierw należy poznać 

człowieka i środowisko, a później go 

człowieka i środowisko, a później go 

wychowywać. Bez poznania nie ma wychowania.

wychowywać. Bez poznania nie ma wychowania.

Poznaniu służy pomiar jakościowy (miernik, 

Poznaniu służy pomiar jakościowy (miernik, 

norma, skala) nie uogólniony, dotyczący 

norma, skala) nie uogólniony, dotyczący 

konkretnego środowiska (ankieta i 

konkretnego środowiska (ankieta i 

kwestionariusz wywiadu środowiskowego).

kwestionariusz wywiadu środowiskowego).

background image

Często słyszy się, że młodzieży trzeba dać 

Często słyszy się, że młodzieży trzeba dać 

szansę… Jednocześnie nie pozwala się im 

szansę… Jednocześnie nie pozwala się im 

decydować o wielu osobistych sprawach i nie 

decydować o wielu osobistych sprawach i nie 

dopuszcza się możliwości popełnienia błędów. 

dopuszcza się możliwości popełnienia błędów. 

Pewna część młodzieży, już od starszych klas szkoły 

Pewna część młodzieży, już od starszych klas szkoły 

podstawowej, przejawia konsumpcyjną postawę 

podstawowej, przejawia konsumpcyjną postawę 

wobec świata, bo rozumie tylko „masz”, nie 

wobec świata, bo rozumie tylko „masz”, nie 

umiejąc nic dać z siebie. Tak postępują dzieci jeśli 

umiejąc nic dać z siebie. Tak postępują dzieci jeśli 

rodzice nie nauczyli ich od najmłodszych lat 

rodzice nie nauczyli ich od najmłodszych lat 

rozróżniać – co im wolno, a czego nie, gdy nie 

rozróżniać – co im wolno, a czego nie, gdy nie 

nauczyli ich współdecydowania o sobie i 

nauczyli ich współdecydowania o sobie i 

ponoszeniu konsekwencji tych decyzji. Funkcję 

ponoszeniu konsekwencji tych decyzji. Funkcję 

wychowawczą rodzice coraz częściej zastępują 

wychowawczą rodzice coraz częściej zastępują 

nadopiekuńczością. Zabiegani rodzice często nie 

nadopiekuńczością. Zabiegani rodzice często nie 

mają czasu dla swoich dzieci. Dzieci te nie mają 

mają czasu dla swoich dzieci. Dzieci te nie mają 

pewności siebie, brak im oparcia w kimś bliskim, są 

pewności siebie, brak im oparcia w kimś bliskim, są 

smutne, czują się osamotnione i niezrozumiane.

smutne, czują się osamotnione i niezrozumiane.

 

 

background image

Mimo szerokiej na pozór wiedzy  dotyczącej 

Mimo szerokiej na pozór wiedzy  dotyczącej 

postępowania i wychowania młodzieży, wciąż 

postępowania i wychowania młodzieży, wciąż 

zapomina się o pozawerbalnym kontakcie z tymi 

zapomina się o pozawerbalnym kontakcie z tymi 

młodymi ludźmi. Nieudolnie lub błędnie stosowany 

młodymi ludźmi. Nieudolnie lub błędnie stosowany 

system kar, zamiast zapobiegać, pogłębia tylko 

system kar, zamiast zapobiegać, pogłębia tylko 

liczbę młodych buntowników. Nie tylko więc z tego 

liczbę młodych buntowników. Nie tylko więc z tego 

powodu główny nacisk kłaść się powinno na 

powodu główny nacisk kłaść się powinno na 

socjalizację i wychowanie. Odpowiednio 

socjalizację i wychowanie. Odpowiednio 

przeprowadzone, skutecznie zapobiegną powstaniu 

przeprowadzone, skutecznie zapobiegną powstaniu 

większości czynników powodujących potrzebę 

większości czynników powodujących potrzebę 

stosowania samej resocjalizacji.

stosowania samej resocjalizacji.

 

 

background image

LITERATURA:

LITERATURA:

 

 

Aleksander Makowski 

Aleksander Makowski 

„Nieprzystosowanie społeczne 

„Nieprzystosowanie społeczne 

młodzieży i jej resocjalizacja”

młodzieży i jej resocjalizacja”

Jan Bradshow „Zrozumieć rodzinę”

Jan Bradshow „Zrozumieć rodzinę”

Santon E. Semenow „Zanim będzie 

Santon E. Semenow „Zanim będzie 

za późno”

za późno”


Document Outline