Rehabilitacja po zabiegach
kardiochirurgicznych
Rehabilitacja po zabiegach
kardiochirurgicznych
Zadania rehabilitacji
1.
Poprawa tolerancji wysiłku
2.
Walka z czynnikami ryzyka choroby
niedokrwiennej serca
3.
Psychologiczne aspekty rehabilitacji
4.
Edukacja prozdrowotna
Poprawa tolerancji wysiłku
•
Przygotowanie przedoperacyjne
•
Okres pooperacyjny (w szpitalu)
•
Okres wczesnej rehabilitacji
•
Okres późnej rehabilitacji
Okres pooperacyjny (w szpitalu) – I
Etap
8 do 10 dni (bez powikłań)
Pobyt na Sali intensywnego nadzoru 2-3 dni
- rozintubowanie – najpóźniej po kilkunastu godzinach
- siadanie – 2 doba
- lekkie ćwiczenia oddechowe – jak najszybciej
- lekkie bierne i czynne ćwiczenia kończyn – jak najszybciej
Pobyt na oddziale kardiochirurgicznym
- pionizacja 3 doba
- spacery o stopniowo zwiększanym dystansie i
częstotliwości
7 – 9 doba
-
samodzielne opuszczenie szpitala 8 – 10 doba
Powikłania po zabiegu
- Powikłania płucne
jednostronne porażenie n. przeponowego
następstwa mechanicznej wentylacji,
osłabienie mięśni oddechowych,
zatorowość płucna
- Powikłania kardiologiczne
zawał okołooperacyjny,
zaburzenia rytmu serca – migotanie przedsionków
- Niedokrwistość
- Wysięk w worku osierdziowym
- Powikłania neurologiczne
przejściowe zakłócenie funkcji OUN
zaburzenia psychiki
Powikłania po zabiegu
Powikłania późne:
- opóźniony zrost mostka
- zakażenia ran po sternotomii
- zakażenia po pobraniu żył
Okres wczesnej rehabilitacji
II Etap Rehabilitacji
od 2-4 tygodnia po zabiegu do ok. 8 tygodnia po zabiegu
Pobyt rekonwalescencyjny
- pielęgnacja ran
- delikatne ćwiczenia oddechowe (z wyjątkiem ćwiczeń
rozciągających mostek i ćwiczeń w pozycji na brzuchu)
- ćwiczenia ułożeniowe kończyn dolnych wspomagające poprawę
odpływu żylnego ( szczególnie z kończyny, z której pobrano
żyłę)
- delikatna fizykoterapia zmniejszająca bolesność klatki
piersiowej (zalecane ciepło, lekki masaż)
- ćwiczenia ogólnie wzmacniające w pozycji siedzącej na
taborecie i leżące na wznak
Okres wczesnej rehabilitacji
II Etap Rehabilitacji
W 3 tygodniu po zabiegu – test wysiłkowy
(test submaksymalny – do 70% tętna maksymalnego)
- nie tolerujący 25 W – usprawnianie indywidualne
ćwiczenia oddechowe
niewielkie dynamiczne ćwiczenia kończyn
bardzo wolne spacery po płaskim terenie z asekuracją kinezyterapeuty
- dobra tolerancja 25 W – trening ergometryczny bez obciążenia
- od 50 W – trening ergometryczny z obciążeniem
- od 75 W – elementy biegu i pływanie
- co najmniej 100 W – pewne elementy treningu siłowego
Po rutynowych zabiegach wymagających sternotomii –
opóźnienie wdrożenia do rehabilitacji pełnego zakresu ćwiczeń
szczególnie dotyczących mięśni klatki piersiowej (gojenie rany
po sternotomii – 6 tygodni)
Program Rehabilitacji – II Etap
A. Trening usprawniający na cykloergometrze
czas trwania sesji treningowej: średnio 15 do 35
min
częstotliwość:
1 raz dziennie przez 3 dni w tygodniu
do 2 razy dziennie przez 5 – 7 dni w tygodniu
rodzaj treningu:
trening interwałowy
trening ciągły
elementy treningu oporowego
B. Dodatkowa aktywność
ćwiczenia ogólnokondycyjne przez 30 min dziennie
ćwiczenia indywidualne, oddechowe, spacery
Okres późnej rehabilitacji
III Etap Rehabilitacji
od 8 do 12 tygodni po zabiegu (czas nieograniczony)
• trening indywidualny
• trening grupowy
• interwałowy lub ciągły
• co najmniej 3 do 4 razy w tygodniu z sesją treningową
trwającą 30 do 40 min
• codzienna gimnastyka uzupełniona o spacery, jazdę
na rowerze, pływanie itp. (w miarę możliwości
pacjenta)
Serce po transplantacji
Odnerwienie serca eliminuje mechanizm kontrolujący
jego adaptację do obciążenia organizmu wysiłkiem
fizycznym:
- mniejsze tempo zwiększania się objętości minutowej pod wpływem
wysiłku
- zmniejszona tolerancja zmian ortostatycznych
- częstość skurczów serca podczas standardowego wysiłku większa
niż w sercu zdrowym
- tętno tlenowe VO
2
/HR jest mniejsze niż u ludzi zdrowych – większa
częstość skurczów serca i mniejsze pochłanianie tlenu przez
organizm
Serce po transplantacji
Program Rehabilitacji
- Zasady jak u chorych z niewydolnością serca
- Monitorowanie intensywności wysiłku przy użyciu
skali Borga (11 – 13 punkt)
- Trening oporowy jako metoda wspomagająca
odbudowę masy i siły mięśniowej oraz ułatwiającej
zwalczanie osteoporozy posterydowej
Stan po operacji zastawek serca
• Pacjenci po operacji zastawek serca nie poprawiają
w takim stopniu poziomu swojej aktywności jak
pacjenci po operacjach pomostowania aortalno-
wieńcowego
• Powrót do maksymalnej sprawności fizycznej
następuje w ciągu 3 do 6 miesięcy
• Intensywność wysiłku powinna być określona na
podstawie badania echokardiograficznego z
jednoczesną oceną ruchomości zastawek,
kurczliwości komory oraz ciśnienia w tętnicy płucnej
• Pacjent wymaga co najmniej 6-miesęcznej dokładnej
obserwacji i oceny stosowanego leczenia by
powrócić do normalnego życia