CHRONOLOGIA DZIEJÓW 

SZTUKI

ANNA ŁASZANOWSKA

 

 

DZIEJE SZTUKI PODOBNIE JAK DZIEJE 
LUDZKOŚCI 
DZIELIMY NA WIELKIE EPOKI HISTORYCZNE

•PREHISTORIĘ

•STAROŻYTNOŚĆ

•ŚREDNIOWIECZE

•NOWOŻYTNOŚĆ

•KIERUNKI XIX WIEKU

•KIERUNKI SZTUKI NOWOCZESNEJ XX WIEKU

•WSPÓŁCZESNOŚĆ

 

 

SZTUKĄ PREHISTORYCZNĄ 

 

NAZYWAMY DZIEŁA SZTUKI POWSTAŁE 

PRZED WYNALEZIENIEM PISMA

NA TRENACH AZJI I EUROPY PISMO POJAWIŁO 

SIĘ 

W RÓŻNYM CZASIE. 

PIERWSZE TEKSTY PISANE W MEZOPOTAMII 

POWSTAŁY PRZED 3500 R A.CH. 

A W EUROPIE JESZCZE W 500 R A.CH. LUDY 

PIERWOTNE NIE ZNAJĄ PISMA.

SZTUKĘ PREHISTORYCZNĄ DZIELIMY NA 

TRZY EPOKI

•PALEOLIT – 70 000 – 8 500  R A.CH.

•MEZOLIT   -  7 500 – 5 000  R A.CH.

•NEOLIT      -  5 000 -  3 000  R A.CH.

 

 

SZTUKĘ PREHISTORYCZNĄ 

DZIELIMY NA TRZY EPOKI

•PALEOLIT – 70 000 – 8 500  r  

a.Ch.

•MEZOLIT   -  7 500 – 5 000  r 

a.Ch.

•NEOLIT      -  5 000 -  3 000  r  

a.Ch.

CO OZNACZA  SKRÓT    a.Ch. ?

 

 

SKRÓT    a. Ch.  POCHODZI OD 

ŁACIŃSKIEGO ZWROTU 

ANTE CHRISTI

CZYLI W POLSKIM 

TŁUMACZENIU 

PRZED CHRYSTUSEM 

ZWROT TEN OZNACZA TO SAMO

 CO OKREŚLENIE 

PRZED NASZĄ ERĄ 

 

 

STAROŻYTNOŚĆ

DATUJEMY NA LATA

OK.  3 000 r a.Ch.  -  476r

ROK 3 000  a. Ch. - PRZYJMUJEMY 
ORIENTACYJNIE JAKO POCZĄTKI CYWILIZACJI 
MEZOPOTAMSKIEJ.
W 476 r  NASTĄPIŁ UPADEK ZACHODNIEGO 
IMPERIUM RZYMSKIEGO. WÓDZ GOTÓW 
ODOAKER DETRONIZUJE CESARZA RZYMU 
ROMULUSA AUGUSTULUSA. 

W STAROŻYTNOŚCI ROZRÓŻNIAMY KULTURY 

STAROŻYTNEGO WSCHODU I ANTYKU 

KLASYCZNEGO 

 

 

KULTURY 

STAROŻYTNEGO 

WSCHODU  TO

•EGIPT

•MEZOPOTAMIA

•PERSJA

 

 

STAROŻYTNYMI 

KULTURAMI 

KLASYCZNYMI 

NAZYWAMY

•GRECJĘ    OK. 1200 – 146 r a.Ch. 

(PODBÓJ  

PRZEZ RZYMIAN )

•RZYM   OK. 500 r a.Ch. – 476 r 

(ODOAKER 

DETRONIZUJE OSTATNIEGO CESARZA I ODSYŁA INSYGNIA DO 
KONSTANTYNOPOLA)

 

 

ŚREDNIOWIECZE

OBEJMUJE OKRES 

OD V  DO XV WIEKU 

W TYM CZASIE DOKONAŁA SIĘ 

CHRYSTIANIZACJA 

EUROPY ZACHODNIEJ I ŚRODKOWEJ.

ZE SZTUKI WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKIEJ 

WYKSZTAŁCIŁA SIĘ SZTUKA BIZANCJUM

SZTUKA BIZANCJUM 

Od 330 r. (przeniesienie stolicy do 

Konstantynopola)

          Do 1453 r. (podbój Konstantynopola przez 
Turków)

 

 

SZTUKĘ ŚREDNIOWIECZA 

DZIELIMY NA 

•OKRES WCZESNEGO ŚREDNIOWIECZA OD V 
DO X W.

•STYL ROMAŃSKI  OD XI DO XII W.

•STYL GOTYCKI  OD 1137 r ( przebudowa Saint-
Denis)
                                   DO 1420 r ( pierwsze 
dzieło renesansowe         -                                      
                 - kopuła katedry florenckiej)

STYL

 – WSPÓLNE , CHARAKTERYSTYCZNE 

CECHY FORMALNE DZIEŁ Z WSZYSTKICH 

DZIEDZINNA PRZESTRZENI OKREŚLONEGO 

CZASU. STYL MA CHARAKTER PONADNARODOWY.

 

 

NOWOŻYTNOŚĆ

OBEJMUJE OKRES

 OD 1420 r DO 1830 r

OKOŁO 1830 ROKU KOŃCZY SIĘ 

OSTATNI STYL NOWOŻYTNOŚCI - KLASYCYZM

NOWOŻYTNOŚĆ DZIELIMY NA TRZY 
STYLE

•RENESANS    OD 1420 r DO OKOŁO 1580 r

•BAROK    OD 1563r (

Sobór Trydencki) 

DO 

OKOŁO 1760 r.

•KLASYCYZM  OD OKOŁO 1760 r DO OKOŁO 
1830 r.

 

 

SZTUKA XIX WIEKU

JEST TO OKRES BARDZO NIEJEDNOLITY 

ROWNOLEGLE DO SIEBIE WYTĘPUJE KILKA

 NURTÓW LUB KIERUNKÓW

NURTEM NAZYWAMY PEWNE TENDENCJE W 
SZTUCE POWTARZAJĄCE SIĘ LUB DZIEJĄCE SIĘ 
NIEPRZERWANIE  NA PRZESTRZENI KILKU 
STYLÓW NP. SENTYMENTALIZM, ROMANTYZM.

KIERUNKIEM NAZYWAMY WSPÓLNE CECHY W 
TWÓRCZOŚCI GRUPY ARTYSTÓW DZIAŁAJĄCYCH W 
BLISKIM SOBIE CZASIE W JEDNEJ LUB KILKU 
DZIEDZINACH SZTUKI  NP. REALIZM, 
IMPRESJONIZM

 

 

W XIX WIEKU ROZWIJAJĄ SIĘ

•AKADEMIZM

•ROMANTYZM

•SYMBOLIZM

•REALIZM

•HISTORYZM

•IMPRESJONIZM

•NEOIMPRESJONIZM

•POSTIMPRESJONIZM

•SECESJA

 

 

SECESJA 

OD OKOŁO 1880 r DO 1914r 

JEST OSTATNIM WIELKIM STYLEM

OBEJMUJĄCYM SWOIMI CECHAMI 

WSZYSTKIE DZIEDZINY SZTUKI.

 

 

 SZTUKA  XX W.

•FOWIZM  1905 r. - 1908 r.

•EKSPRESJONIZM  NIEMIECKI  1905 r – 1933 
r

•KUBIZM 1906 r – 1914 r 

•FUTURYZM  1909 r – 1914 r 

•DADAIZM  1914 r – 1922 r

KIERUNKI PRZED II WOJNĄ 

ŚWIATOWĄ

 

 

•KONSTRUKTYWIZM  1917 r – 1932 r 

•NEOPLASTYCYZM  1917 r – 1924 r 

•SZKOŁA BAUHAUS 1919 r – 1933 r 

•SURREALIZM 1924 r 

•REALIZM SOCJALISTYCZNY  1933 r - 1956 r 

 

 

KIERUNKI PO II WOJNIE ŚWIATOWEJ

•INFORMEL  1947 r

•GRUPA ZERO 1958 r 

•HAPPENINGI I PERFORMANCE 1959

•POPULAR ART. 1963 r

•MINIMAL ART. 1964 r

•OPTICAL ART.  1964 r

•NOWA FIGURACJA  1965 r

 

 

•SZTUKA BIEDNA CZYLI ARTE POWERA  1967 
r

•KONCEPTUALIZM  1969 r

•HIPERREALIZM  1970 r

 

 

KONIEC