Psiankowate 

Podklasa – Zrosłopłatkowe – Sympetalidae /Sympetalae/
Rząd – Wargowce /Rurkokwiatowce, Lejkowce/ - Lamiales /Tubiflorae/
Rodzina – Psiankowate – Solanaceae
Gatunek: Lycopersicum esculentum L. - pomidor
Capsicum annuum L. – papryka słodka
Solanum melongena L. Oberżyna
Solanum tuberosum L. – ziemniak
Physalis peruviana L. – miechunka peruwiańska /rodzynek brazylijski/
Physalia ixocarpa Brot. – miechunka pomidorowa /pomidor skórzasty/
Solanum muricatum – psianka pepino

POMIDOR – pochodzenie

- Solanum lycopersicum L. var. cerasiforme A. 
Vess.          (Am. Płd. i Śr., od Peru po Meksyk)

-Solanum lycopersicum L. var. pimpinellifolium A 
Vess.   (Peru, Ekwador, Galapagos)

Krzyżowanie międzygatunkowe i selekcja na 
wielkość owocu

1548 r. - Hiszpanie sprowadzili pomidor do Europy 
jako tzw. ‘jabłko peruwiańskie’ albo ‘złote jabłko’

Do XIX w. podejrzewany w Europie środkowej o 
właściwości trujące, traktowany jako roślina 
ozdobna i afrodyzjak

 

Roślina jednoroczna

Samopylna, kwiaty 
obupłciowe 
zebrane w kwiatostany-
sierpiki

Charakterystyka

Owocem jest jagoda o 
zróżnicowanych 
kształtach – od kulistego i 
płaskiego do 
wydłużonego i o różnych 
barwach

Nasiona owłosione

Znaczenie gospodarcze

Pomidor polowy – 12 -13% powierzchni pod 
uprawę warzyw

Przemysł przetwórczy : soki, koncentraty, 
ketchupy itp.

Wartość odżywcza

s.m. 6-8 %

białko 1,5 %

witaminy: gł. witamina C (10,4 –33,2 mg%), 
witaminy B

1

, B

2

,             prowitamina A

likopen  (do 1,98 mg%)

kwasy organiczne (galakturonowy, maleinowy, 
cytrynowy)

Wartość energetyczna: 22 kcal

PAPRYKA SŁODKA – pochodzenie

Wywodzi się z ośrodka 
środkowoamerykańskiego i 
wysokogórskich rejonów Peru, Boliwii oraz 
Ekwadoru.

Do Europy sprowadzona na początku XVI 
w. (początkowo w Hiszpanii, następnie w 
basenie Morza Śródziemnego, Bułgarii, 
Rumunii, na Węgrzech)

 

  

 

                 

Charakterystyka

Roślina jednoroczna, o długim okresie wegetacji (150 

– 180 dni).

System korzeniowy palowy.

Łodyga prosta i sztywna, na pewnej wysokości 
widełkowato rozgałęziona.

Samopylna, kwiaty na zakończeniach pędów 
(pojedynczo lub po dwa).

Występuje zjawisko partenokarpii 

naturalnej gdy temperatura jest 

niesprzyjająca dla zapylenia.

Owocem jest jagoda właściwa.

Znaczenie gospodarcze

Światowa produkcja papryki w 2004 roku – 36 mln. 
ton

W Polsce:

900-1000 ha – uprawa papryki pod osłonami 

500-600 ha – uprawa papryki na otwartym polu

Spożywana świeża i przetworzona (mrożonki, sosy, 
konserwy) 

Wartość odżywcza

s.m 4 –17%

cukry (2- 9%)

witaminy: witamina C (80 – 400 mg%), tokoferol 
(0,5 – 8 mg%),               tiamina, ryboflawina, kwas 
nikotynowy

karotenoidy (0,5 – 8 mg%)

sole mineralne (głównie wapnia i żelaza)

OBERŻYNA – pochodzenie

W Polsce: 

XV w. – jako roślina ozdobna

 i lecznicza

XIX w. – uprawiana jako warzywo

Inne nazwy: bakłażan, 
gruszka miłosna, jajko 
krzewiaste

Pochodzi z dalekiego wschodu 
(Indie, Birma, Chiny)

XIV w. – we Włoszech 
uprawiana początkowo jako 
roślina ozdobna

XVI w. – kraje 
śródziemnomorskie i Europa 
Zachodnia

Charakterystyka 

W klimacie umiarkowanym 
roślina jednoroczna, w klimacie 
ciepłym może być rośliną 
wieloletnią

System korzeniowy słaby, 
korzenie rozgałęziają się tuż pod 
powierzchnią i mają małe 
zdolności regeneracyjne

Łodyga sztywna, od spodu 
zdrewniała

Wysokość roślin 20-60 cm

Kwiaty wyrastają w kątach liści, pojedynczo lub w 
gronach po2-7 sztuk, kielich może mieć silnie 
rozwinięte kolce

Owocem jest mięsista jagoda 7-70 cm długości, 3-22 
cm szerokości

Nasiona gładkie, płaskie, okrągłe, żółte lub brązowe

Znaczenie gospodarcze

Oberżyna jest warzywem mało znanym

Uprawiana głównie w ogrodach przydomowych i na 
działkach

Potrawy: marynaty, konserwy faszerowane i solone, 
tzw. kawior

Wartość odżywcza

1,5 g białka

0,3 g tłuszczu

4 g cukrów

2,3 g błonnika

14 mg witaminy C

Związki mineralne (głównie związki wapnia i 
fosforu)