background image

Epoki historyczne

Epoki historyczne

 i literackie

 i literackie

background image

Epoki historyczne

Epoki historyczne

Epoki literackie

Epoki literackie

Prehistoria

Prehistoria

---

---

Starożytność

Starożytność

Antyk

Antyk

Średniowiecze

Średniowiecze

Średniowiecze

Średniowiecze

Renesans

Renesans

Barok 

Barok 

Czasy Nowożytne

Czasy Nowożytne

Oświecenie

Oświecenie

Romantyzm

Romantyzm

Pozytywizm

Pozytywizm

Młoda Polska

Młoda Polska

Czasy Współczesne

Czasy Współczesne

Dwudziestolecie wojenne

Dwudziestolecie wojenne

Lit. Współczesna

Lit. Współczesna

Porównanie epok historycznych i literackich

background image

Prahistoria

Prahistoria

   

   

To najdłuższy okres dziejów ludzkości - od 

To najdłuższy okres dziejów ludzkości - od 

pojawienia się na Ziemi 

pojawienia się na Ziemi 

pierwszych człowiekowatych lubczłowieka 

pierwszych człowiekowatych lubczłowieka 

rozumnego do powstania pisma. Badanie 

rozumnego do powstania pisma. Badanie 

tego okresu możliwe jest jedynie 

tego okresu możliwe jest jedynie 

metodami archeologicznymi. Na 

metodami archeologicznymi. Na 

terenach Afryki zaczyna się około 5 mln lat 

terenach Afryki zaczyna się około 5 mln lat 

temu razem z pojawieniem się pierwszych 

temu razem z pojawieniem się pierwszych 

człowiekowatych, na terenie Europy około 1 

człowiekowatych, na terenie Europy około 1 

mln lat temu, natomiast na innych terenach 

mln lat temu, natomiast na innych terenach 

z momentem pojawienia się tam człowieka. 

z momentem pojawienia się tam człowieka. 

background image

Starożytność

Starożytność

   

   

Okres w historii Bliskiego 

Okres w historii Bliskiego 

Wschodu, Europy i Afryki 

Wschodu, Europy i Afryki 

Północnej obejmujący dzieje tych regionów 

Północnej obejmujący dzieje tych regionów 

od powstania pierwszychcywilizacji do 

od powstania pierwszychcywilizacji do 

politycznego upadku cesarstwa 

politycznego upadku cesarstwa 

zachodniorzymskiego 

zachodniorzymskiego 

w 476 roku. 

w 476 roku. 

background image

Antyk

Antyk

   

   

Określenie dotyczące okresu świata 

Określenie dotyczące okresu świata 

starożytnego: cywilizacja i kultura sta

starożytnego: cywilizacja i kultura sta

rożytnej Grecji i Rzymu oraz innych 

rożytnej Grecji i Rzymu oraz innych 

cywilizacji od końca II tysiąclecia 

cywilizacji od końca II tysiąclecia 

p.n.e. do V wieku n.e 

p.n.e. do V wieku n.e 

background image

Średniowiecze

Średniowiecze

-epoka historyczna

-epoka historyczna

   

   

Granice czasowe średniowiecza nie są 

Granice czasowe średniowiecza nie są 

ściśle ustalone, szczególnie w przypadku 

ściśle ustalone, szczególnie w przypadku 

granicy początkowej .Najczęściej przyjmuje 

granicy początkowej .Najczęściej przyjmuje 

się, że jest to okres historyczny 

się, że jest to okres historyczny 

rozciągający się od czasów 

rozciągający się od czasów 

rozpadu Cesarstwa 

rozpadu Cesarstwa 

Zachodniorzymskiego i wielkiej wędrówki 

Zachodniorzymskiego i wielkiej wędrówki 

ludów, do początków renesansu.  

ludów, do początków renesansu.  

Nazwa epoki wywodzi się z nazwy środka    

Nazwa epoki wywodzi się z nazwy środka    

   epoki łacińskiego określenia 

   epoki łacińskiego określenia 

medius 

medius 

aevus

aevus

 (średni wiek)

 (średni wiek)

background image

epoka literacka -

epoka literacka -

 

 

Średniowiecze

Średniowiecze

  

  

Średniowiecze to pierwsza

Średniowiecze to pierwsza

polska epoka liter

polska epoka liter

ac

ac

ka 

ka 

trwająca pomiędzy X-XV w. 

trwająca pomiędzy X-XV w. 

Na zachodzie Europy trwa 

Na zachodzie Europy trwa 

już od IV/V wieku. 

już od IV/V wieku. 

background image

   

   

Epoka w historii Europy obejmująca okres 

Epoka w historii Europy obejmująca okres 

od końca średniowiecza do 

od końca średniowiecza do 

przełomu XVIII i XIX wieku, czyli 

przełomu XVIII i XIX wieku, czyli 

czasów rewolucji przemysłowej. Za daty 

czasów rewolucji przemysłowej. Za daty 

końcowe przyjmuje się 

końcowe przyjmuje się 

najczęściej: 1789 , 1815 lub 1848. W 

najczęściej: 1789 , 1815 lub 1848. W 

Polsce przyjęło się liczyć do trzeciego 

Polsce przyjęło się liczyć do trzeciego 

rozbioru Rzeczypospolitej w 1795 r. 

rozbioru Rzeczypospolitej w 1795 r. 

background image

Czasy Nowożytne -

Czasy Nowożytne -

 

 

Renesans

Renesans

   

   

Okres w historii kultury europejskiej, obejmujący 

Okres w historii kultury europejskiej, obejmujący 

przede wszystkim XV i XVI wiek, określany często jako 

przede wszystkim XV i XVI wiek, określany często jako 

"odrodzenie sztuk i nauk" oraz 

"odrodzenie sztuk i nauk" oraz 

koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii 

koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii 

kultury włoskiej od Dantego do roku 1520. Termin ten 

kultury włoskiej od Dantego do roku 1520. Termin ten 

nie jest jednoznaczny. Jako epoka w historii kultury 

nie jest jednoznaczny. Jako epoka w historii kultury 

renesans obejmuje wiek XV i XVI, ale jego granice 

renesans obejmuje wiek XV i XVI, ale jego granice 

czasowe nie są jasno ustalone. Renesans jako 

czasowe nie są jasno ustalone. Renesans jako 

koncepcja historiozoficzna Jacoba Burckhardta, pewien 

koncepcja historiozoficzna Jacoba Burckhardta, pewien 

wzorzec do naśladowania, jaki ten historyk chciał 

wzorzec do naśladowania, jaki ten historyk chciał 

przekazać swoim współczesnym, a z którym wiąże się 

przekazać swoim współczesnym, a z którym wiąże się 

do dziś popularne i "szkolne" rozumienie tej epoki, jest 

do dziś popularne i "szkolne" rozumienie tej epoki, jest 

już przestarzały.

już przestarzały.

background image

Czasy Nowożytne - 

Czasy Nowożytne - 

Barok

Barok

   

   

Główny kierunek w kulturze środkowo i 

Główny kierunek w kulturze środkowo i 

zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się 

zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się 

na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII 

na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII 

wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła 

wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła 

katolickiego czasów potrydenckich, stąd 

katolickiego czasów potrydenckich, stąd 

pojawiające się jeszcze w połowie XX 

pojawiające się jeszcze w połowie XX 

wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy 

wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy 

"sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od 

"sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od 

humanizmu antropocentrycznego doby 

humanizmu antropocentrycznego doby 

renesansu, barok reprezentował humanizm 

renesansu, barok reprezentował humanizm 

teocentryczny. 

teocentryczny. 

background image

Czasy Nowożytne – 

Czasy Nowożytne – 

Oświecenie

Oświecenie

   

   

Nurt kulturalny oraz okres w historii 

Nurt kulturalny oraz okres w historii 

Europy przypadający na lata 1688-1789. W 

Europy przypadający na lata 1688-1789. W 

rozumieniu szerszym: epoka w 

rozumieniu szerszym: epoka w 

dziejach kultury europejskiej 

dziejach kultury europejskiej 

między barokiem a romantyzmem. Ludzie 

między barokiem a romantyzmem. Ludzie 

oświecenia najbardziej cenili to, co można pojąć 

oświecenia najbardziej cenili to, co można pojąć 

rozumem. Ważna cecha oświecenia 

rozumem. Ważna cecha oświecenia 

to sekularyzacja państw europejskich oraz 

to sekularyzacja państw europejskich oraz 

sformułowanie praw człowieka.

sformułowanie praw człowieka.

background image

Czasy Nowożytne - 

Czasy Nowożytne - 

Romantyzm

Romantyzm

   

   

Epoka w historii sztuki i literatury, trwająca od lat 

Epoka w historii sztuki i literatury, trwająca od lat 

90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm 

90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm 

był ruchem ideowym, literackim i artystycznym, 

był ruchem ideowym, literackim i artystycznym, 

który rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał 

który rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał 

się w poezji, malarstwie i muzyce. Powstał jako 

się w poezji, malarstwie i muzyce. Powstał jako 

reakcja na zmiany społeczne i polityczne 

reakcja na zmiany społeczne i polityczne 

wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją 

wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją 

francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko 

francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko 

ustalonym regułom społecznym, które rządziły 

ustalonym regułom społecznym, które rządziły 

społeczeństwami epoki Oświecenia.

społeczeństwami epoki Oświecenia.

background image

Czasy Nowożytne - 

Czasy Nowożytne - 

Pozytywizm

Pozytywizm

   

   

Kierunek w filozofii i literaturze zainicjowany 

Kierunek w filozofii i literaturze zainicjowany 

przez Auguste'a Comte'a w połowie XIX wieku i 

przez Auguste'a Comte'a w połowie XIX wieku i 

kontynuowany do czasów współczesnych . 

kontynuowany do czasów współczesnych . 

Podstawowa teza pozytywizmu głosi, że jedynie 

Podstawowa teza pozytywizmu głosi, że jedynie 

prawdziwą wiedzą jest wiedza naukowa, która 

prawdziwą wiedzą jest wiedza naukowa, która 

może być zdobyta tylko dzięki pozytywnej 

może być zdobyta tylko dzięki pozytywnej 

afirmacji teorii za pomocą empirycznej metody 

afirmacji teorii za pomocą empirycznej metody 

naukowej. 

naukowej. 

background image

Czasy Nowożytne – 

Czasy Nowożytne – 

Młoda Polska

Młoda Polska

  

  

Polska odmiana modernizmu w

Polska odmiana modernizmu w

  

  

literaturze, muzyce i sztuce polskiej

literaturze, muzyce i sztuce polskiej

  

  

przypadającego na lata 1890 – 1918. 

przypadającego na lata 1890 – 1918. 

  

  

Nazwa tego prądu artystycznego jest analogiczna 

Nazwa tego prądu artystycznego jest analogiczna 

do np. Młodych Niemiec. 

do np. Młodych Niemiec. 

background image

Czasy Współczesne

Czasy Współczesne

   

   

Epoka w historii Europy obejmująca okres od 

Epoka w historii Europy obejmująca okres od 

zakończenia nowożytności do dziś. Za daty 

zakończenia nowożytności do dziś. Za daty 

początkowe przyjmuje się 

początkowe przyjmuje się 

najczęściej: 1789, 1815 lub 1848. W Polsce 

najczęściej: 1789, 1815 lub 1848. W Polsce 

przyjęło się liczyć od trzeciego rozbioru 

przyjęło się liczyć od trzeciego rozbioru 

Rzeczypospolitej w 1795 r. Część badaczy 

Rzeczypospolitej w 1795 r. Część badaczy 

przyjmuje, że właściwą cezurą była dopiero I 

przyjmuje, że właściwą cezurą była dopiero I 

wojna światowa. 

wojna światowa. 

background image

Czasy Współczesne –

Czasy Współczesne –

 

 

Dwudziestolecie Wojenne

Dwudziestolecie Wojenne

   

   

Okres między odzyskaniem niepodległości 

Okres między odzyskaniem niepodległości 

przez Polskę a wybuchem II wojny światowej .   

przez Polskę a wybuchem II wojny światowej .   

Oficjalnie za Święto Odzyskania Niepodległości 

Oficjalnie za Święto Odzyskania Niepodległości 

uważany jest dzień 11 listopada, a więc dzień 

uważany jest dzień 11 listopada, a więc dzień 

zakończenia I wojny światowej. W dniu tym na 

zakończenia I wojny światowej. W dniu tym na 

prośbę Rady Regencyjnej Józef Piłsudski objął 

prośbę Rady Regencyjnej Józef Piłsudski objął 

urząd dowództwa Wojska Polskiego, a Warszawę 

urząd dowództwa Wojska Polskiego, a Warszawę 

opuściły rozbrojone wojska niemieckie

opuściły rozbrojone wojska niemieckie

background image

Czasy Współczesne – 

Czasy Współczesne – 

Lit. Współczesna

Lit. Współczesna

    

    

Epoka w historii literatury polskiej, która trwa do chwili 

Epoka w historii literatury polskiej, która trwa do chwili 

obecnej. Początkowy okres polskiej literatury 

obecnej. Początkowy okres polskiej literatury 

współczesnej jest sporny. Zdaniem niektórych 

współczesnej jest sporny. Zdaniem niektórych 

krytyków i historyków literatury współczesność w 

krytyków i historyków literatury współczesność w 

polskiej literaturze należy liczyć od roku 1918, czyli od 

polskiej literaturze należy liczyć od roku 1918, czyli od 

odzyskania przez Polskę niepodległości. Są też tacy, 

odzyskania przez Polskę niepodległości. Są też tacy, 

dla których literatura współczesna rozpoczyna się od 

dla których literatura współczesna rozpoczyna się od 

roku 1939. Większość jednak pozycji i dzieł naukowych 

roku 1939. Większość jednak pozycji i dzieł naukowych 

przyjmuje, że współczesną literaturę liczyć należy od 

przyjmuje, że współczesną literaturę liczyć należy od 

1945 roku. Literatura współczesna nie jest i nie była 

1945 roku. Literatura współczesna nie jest i nie była 

jednolita, ale podobnie jak sytuacja polityczna Polski 

jednolita, ale podobnie jak sytuacja polityczna Polski 

po II wojnie światowej, ulegała licznym metamorfozom 

po II wojnie światowej, ulegała licznym metamorfozom 

i przemianom, często analogicznym do przemian 

i przemianom, często analogicznym do przemian 

politycznych jakie następowały w państwie polskim.

politycznych jakie następowały w państwie polskim.

background image

Prezentacje przygotował:

Prezentacje przygotował:

Piotrek Panowicz

Piotrek Panowicz


Document Outline