ZAGROŻENIA 

 

W ciągu ostatniego roku w prasie i 

TV pojawiło się wiele doniesień 

na temat tzw. „dopalaczy”. 

Docierają do nas coraz bardziej 

niepokojące informacje o 

zdecydowanym wzroście liczby 

przypadków hospitalizacji w związku 

z używaniem tzw. „dopalaczy”. 

Dodatkowo w ostatnich miesiącach 

pojawiły się informacje o zgonach 

oraz przyjęciach do szpitali 

pacjentów w stanie ciężkim. 

Podejrzewa się, że mogło być to 

spowodowane zażyciem tzw. 

„dopalaczy”.

 

 

 

 

 

 Co to są dopalacze 

( ang. Smarts, legal highs, herbat highs, 

boosters)?

„Dopalacze” to termin 

nieposiadający charakteru 

naukowego. Używa się go 

potocznie, dla nazwania grupy 

różnych substancji lub ich 

mieszanek 

o rzekomym bądź faktycznym 

działaniu psychoaktywnym, 

nieznajdujących się na liście 

substancji kontrolowanych 

przepisami ustawy o 

przeciwdziałaniu narkomanii. 

 

 

CZY TO JEST LEGALNE?

SPRZEDAJĄCY WYKORZYSTALI 

LUKĘ PRAWNĄ W PRZEPISACH, 

ABY LEGALNIE WPROWADZIĆ 

TE SUBSTANCJE NA RYNEK. 

DOPIERO KIEDY OKAZAŁO SIĘ, 

ŻE SĄ ONE BARDZO SZKODLIWE 

DLA ZDROWIA I ŻYCIA LUDZKIEGO 

SKLEPY OFERUJĄCE DOAPALACZE 

ZOSAŁY ZAMKNIĘTE.

 

 

DOPALACZE SĄ RÓŻNE- 

CZEGO SIĘ WYSTRZEGAĆ?

DOPLACZE SPRZEDAWANE SĄ W MAŁYCH PAPIEROWYCH 

SASZETKACH Z KOLOROWĄ GRAFIKĄ- ABY ZACHĘCIĆ 

KUPUJĄCYCH.

RODZAJE DOPALACZY:
 

SYNTETYCZNE NP. - BZP -  biały proszek, najczęściej 

tabletki bądź kapsułki, działanie podobne do amfetaminy, 

użytkownicy zgłaszają szereg objawów niepożądanych, 

takich jak: bóle brzucha, nudności, wymioty, bóle głowy, 

kołatanie serca, brak apetytu, stany lękowe, bezsenność, 

dziwne myśli, zmiany nastroju oraz drgawki. Istnieją 

przesłanki, które świadczą o tym, że BZP może 

uzależniać. Używanie tej substancji może także 

spowodować odwodnienie organizmu i przyspieszenie 

tętna, obciążając tym samym układ krążenia. Jeszcze 

jednak nie wszystko wiadomo na temat zagrożeń 

związanych z tą substancją, a także skutków 

długotrwałego jej używania. Interakcje z innymi lekami 

pozostają nieznane. Substancja ta jest nielegalna 

w Polsce

 

 

RODZAJE DOPALACZY

MEFEDRON- reklamowany przez sprzedawców jako „ sole 

do kąpieli” albo „białe proszki” . Najczęściej sprzedawany 

jest jako substancja imitująca amfetaminę lub kokainę 

(często mieszana jest z innymi substancjami). Bywa też 

sprzedawany jako legalna alternatywa do tabletek ekstazy. 

Podobnie jak w większości nowych substancji nie 

przeprowadzono do tej pory systematycznych, 

długofalowych badań na temat toksyczności mefedronu. 

Użytkownicy podają następujące działania niepożądane: 

kołatanie serca, podniesienie ciśnienia krwi, szczękościski, 

oczopląs, krwawienie z nosa, uczucie fali zimna, bóle w 

klatce piersiowej, nudności, drgawki, problemy z 

oddychaniem, silna chęć zażywania kolejnych dawek, 

niepokój, stany depresyjne, halucynacje, omany. Do tej pory 

odnotowano 15 przypadków śmiertelnych w Europie 

bezpośrednio związanych z użyciem mefedronu.

 

 

NATURALNE

mieszanki ziołowe- susz roślinny, często 

aromatyzowany, także w postaci skrętów. 
W opisie składu mieszanek ziołowych znaleźć 

można informacje, że ich poszczególne składniki 

są pochodzenia naturalnego i od wieków 

używane były w celach rytualnych. To 

syntetyczne odpowiedniki marihuany i haszyszu. 

Do tej kategorii należy znany z mediów tajfun. 

Niektóre „mixy” mają w swoim składzie nawet do 

10(!!!!!) różnych roślin zawierających różne 

składniki psychoaktywne. Być może nie 

zaszkodzi komuś jeden składnik, ale może 

zaszkodzić trzeci i czwarty, bowiem- przynajmniej 

na dzień dzisiejszy- nie jest możliwe 

przewidzenie działania takich mieszanek. 

Jednoczesne oddziaływanie na organizm i na 

umysł ludzki substancji o różnym (czasem wręcz 

przeciwstawnym) działaniu może być dodatkowo 

niebezpieczne i nieprzewidywalne w skutkach. 

 

 

Fly agaric

 zazwyczaj muchomor, czerwony lub plamisty, 

susz kapelusza grzyba w postaci kawałków o 

różnym rozdrobnieniu. Od nadmiernej 

gadatliwości, wesołego nastroju po 

halucynacje wzrokowe i słuchowe, pobudzenie 

psychomotoryczne, czasem napady szału, 

nadmierna wrażliwość zmysłów może 

doprowadzić do podwyższonej temperatury 

ciała , nawet do 40c, niepamięci zdarzeń 

przed i w czasie zaburzeń świadomości. 

Nasilenie objawów jest zależne od przyjętej 

dawki, w ciężkich zatruciach mogą wystąpić 

skurcze, głęboka śpiączka z obniżeniem 

ciśnienia krwi i zaburzeniami oddechu.

 

 

Sprzedający 

rozprzestrzenili mity o 

„dopalaczach”, 

a więc nieprawdziwe 

informacje, zachęcające do 

nabywania tych substancji, 

a faktyczne ich działanie 

jest zupełnie inne. 

 

 

MITY I PRAWDY O DOPALACZACH

MIT: „DOPALACZE SĄ BEZPIECZNĄ ALTERNATYWĄ 

DLA SUBSTANCJI NIELEGALNYCH”

Prawda: Zamieszczane na stronach internetowych 

informacje na temat badań rzekomo potwierdzających brak 

szkodliwości określonej substancji stwierdzają, że 

przynajmniej niektóre 

    „ dopalacze” są „ bezpieczną alternatywą dla szkodliwych 

efektów nielegalnych i uzależniających narkotyków”. 

Podczas gdy informacje z badań dotyczą jedynie faktu, że 

nie zawierają one substancji objętych kontrolą prawną, co 

nie jest równoznaczne z tym, że oferowane produkty są 

bezpieczne dla użytkowników. Prawdą jest, że liczba 

wiarygodnych badań 

     i analiz na temat „dopalaczy” w większości będących 

nowo zsyntetyzowanymi substancjami, jest bardzo 

ograniczona. 

     W ostatnim czasie było przynajmniej kilka zgłoszeń do 

szpitali (głównie psychiatrycznych) spowodowanych 

używaniem „dopalaczy”. Istnieją także przesłanki do tego, 

by przypuszczać, że niektóre z nich mogą uzależniać. Czy 

nie jest tak, że swoje „wynalazki” producenci tzw. 

dopalaczy testują na młodzieży?

 

 

Mit: „DOPALACZE SĄ 

WYROBAMI 

KOLEKCJONERSKIMI”

Prawda: Na opakowaniach „dopalaczy” widnieją 

wyraźne ostrzeżenia: „ nie do spożycia przez 

ludzi”. Na niektórych opakowaniach można 

znaleźć także informacje by „ w przypadku 

spożycia niezwłocznie udać się do lekarza”. W 

sklepach, „dopalacze” sprzedawane są jako 

„ produkty kolekcjonerskie”, co znaczy, że 

oferta adresowana jest do kolekcjonerów 

tabletek, którzy umieszczają je 

    w klaserach i trzymają na półkach, obok 

kolekcji znaczków czy monet. Skoro produkty 

są bezpieczne, przebadane i legalne, dlaczego 

nie są zarejestrowane do użytku dla ludzi?

 

 

 

 

Mit:„DOPALACZE SĄ 

LEGALNE W CAŁEJ 

EUROPIE”

Prawda: Często można usłyszeć opinię, że 

dopalacze są legalne w całej Europie, podczas 

gdy poziom kontroli nad substancjami 

zawartymi w „dopalaczach” w poszczególnych 

krajach jest różny. Istnieją w Europie takie 

kraje, jak Wielka Brytania czy Holandia, które 

prowadzą politykę bardziej liberalną względem 

tych substancji. Są także kraje, które prowadzą 

politykę bardziej restrykcyjną, a lista substancji 

zakazanych obejmuje bardzo szerokie spektrum 

substancji, w tym także większość składników „ 

dopalaczy” ( np. Szwecja, Belgia, Irlandia). Czy 

stwierdzenie, że dopalacze są legalne w 

Europie nie jest  zatem trochę na wyrost?

 

 

 

 

Mit:„ 

DOPALACZE TO W WIĘKSZOŚCI ZIOŁA 

LUB ICH MIESZANKI OD SETEK LAT 

WYKORZYSTYWANE W OBRZĘDACH 

RELIGIJNYCH. WSZYSTKIE SĄ POCHODZENIA 

NATURALNEGO. ŻADNEJ CHEMII”

• Prawda: Ostatnie badania przeprowadzone 

przez ekspertów chemii, między innymi 

   w Australii, Niemczech, także w Polsce 

wykazały, że w składzie niektórych 
dostępnych na rynku mieszanek ziołowych 
znajduje się przynajmniej kilka 
syntetycznych substancji, żadna z nich nie 
występuje w naturze. 

 

 

Czym grozi zażycie 

„dopalacza”?

• Nagły zgon na skutek udaru czy zawału-zdaniem 

lekarzy dotyczy w szczególności osób 

    z grup ryzyka, z chorobami układu krążenia
• Po ustąpieniu fazy euforycznej pojawia się tzw. 

zjazd- duży wzrost ciśnienia krwi, nierówna praca 

serca, kołatanie serca, duszności, stany lękowe 

(urojenia)

• Zaburzenia zachowania - agresywność, skłonność 

do prób samobójczych, łatwość wejścia w konflikt 

z prawem

• Najprawdopodobniej bardzo silne działanie 

uzależniające

 

 

Dopalacze a narkotyki

• Większość naukowców jest zdania, że 

„dopalacze” to narkotyki. Tak samo 

działają na ośrodkowy układ nerwowy, 

powodując różnego rodzaju odlot. Tak 

samo, zwłaszcza przy przedawkowaniu, 

mogą wywołać problemy z układem 

krążenia, powodować agresywne 

zachowanie, kilkudniowe depresje, 

problemy ze snem, zatrucia, zgony, tak 

samo mogą prowadzić do uzależnienia.

 

 

CZY JEDNORAZOWY KONTAK Z 

DOPALACZAMI JEST BEZPIECZNY?

Lekarze odpowiadają na to pytanie, że nie. 

Po pierwsze nie znane jest działanie tych 

substancji, gdyż badania nadal trwają. 
Po drugie nikt nie może być pewien reakcji 

własnego organizmu na substancję trującą. 
Po trzecie, nikt nie wie kiedy się uzależni.

UZALEŻNIENIE PRZYCHODZI 

PODSTĘPNIE. OSTSTNIĄ OSOBĄ, KTÓRA 

JE DOSTRZEGA JEST SAM UZALEŻNIONY.

 

 

 

 

DZIĘKUJEMY ZA 

UWAGĘ

Opracowano na podstawie: informacji 

ze strony Kuratorium Oświaty w 

Białymstoku, artykułu z gazety 

Wyborczej