background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

1

Ocena ryzyka 

zawodowego w przemyśle 

zbożowo - młynarskim

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

2

Zagrożenia biologiczne

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

3

Definicje

Czynniki biologiczne - oznaczają 

drobnoustroje, włącznie z tymi, które zostały 

zmodyfikowane genetycznie, hodowle 

komórkowe i wewnętrzne pasożyty ludzkie, 

mogące być przyczyną zakażenia i, alergii lub 

zatrucia;

Drobnoustroje -  oznaczają komórkowe i 

bezkomórkowe jednostki mikrobiologiczne, 

zdolne do replikacji lub przenoszenia materiału 

genetycznego;

Hodowle komórkowe - oznaczają hodowlę in-

vitro komórek pochodzących z organizmów 

wielokomórkowych.

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

4

Przemysł zbożowo-młynarski

Alergeny bakterii Gram-

ujemnych, endotoksyna 

bakteryjna, bakterie, grzyby, 

alergeny i toksyny grzybów 

pleśniowych, alergeny  roztoczy 

i owadów żerujących na zbożu, 

owady

 żerujące na zbożu

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

5

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

6

Swędzik 

jesienny 

(Neotrombicula 

autumnalis). 

Larwa atakuje 

rolników w czasie 

prac żniwnych

.

Jadowite roztocze jako zagrożenie zawodowe

Pyemotes tritici

pasożytuje na larwach 

wołków zbożowych, 

atakuje rolników, 

pracowników spichrzów i 

młynarzy.

Trombicula spp. Te 

drobne, zwykle 

czerwone roztocze 

atakują ludzi, mogą 

przenosić 

chorobotwórcze 

bakterie.

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

7

Uwalnianie się endotoksyny z najbardziej zewnętrznej 

warstwy ściany komórkowej Pantoea agglomerans, poprzez 

jej fragmentację i pączkowanie drobnych pęcherzyków.

 

Endotoksyna  bakteryjna

Endotoksyna bakteryjna jest wielkocząsteczkowym 
lipopolisacharydem (LPS) występującym w najbardziej 
zewnętrznej warstwie ściany komórkowej bakterii 
Gramujemnych. Uwalnia się do pyłu w postaci drobnych 
pęcherzyków mierzących średnio 30-50 nm. Przenikają one w 
dużych ilościach w głąb płuc ludzi zawodowo narażonych na 
wdychanie pyłu zbożowego i innych pyłów organicznych. 
Łączą się tam z receptorami makrofagów płucnych, 
powodując ich aktywację, uwalnianie mediatorów i reakcję 
zapalną tkanki płucnej.      

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

8

Toksyny wytwarzane przez grzyby

Grzyby

Mikotoksy
ny

Działanie szkodliwe

Ocena 
toksykologicz
na

Aspergillus 
flavus, A. 
Parasiticus,
A. nominus

Alfatoksyn
y B

1

B

2

,G

1

,G

2

Kancerogenność, 
hepatotoksyczność, 
immunotoksycznoś
ć, alergenność

Związek 
rakotwórczy

Penicilinum 
verrucosum
, A 
alutaceus

Ochratoksy
na

Nefrotoksyczność, 
teratogenność

 

immunotoksycznoś
ć, 
neurotoksyczność

Przypuszczalni

e rakotwórczy, 

tolerowane 

dzienne 

pobranie 
poniżej 5ng/kg 

m.c.

Fusarium 
moliniform
e
F. 
Proliferatu
m
(Kukurydza
)

Fumonizyn
y

Kancerogenność, 
immunotoksycznoś
ć, neurotoksyczność
Zaburzenia 
oddychania, 
krążenia

Przypuszczalni

e rakotwórczy, 

tolerowane 

dzienne 

pobranie 
poniżej 2µg/kg 

m.c.

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

9

Toksyny wytwarzane przez grzyby

Grzyby

Mikotoksyny

Działanie 
szkodliwe

Ocena 
toksykologiczna

Fusarium 

graminearu

m, 
F. Culmorum 

Pyemotes 

tritici

Deoksyniwal

enol 

(trichotecen
y)

teratogenność

 

cytotoksyczność, 

immunotoksyczn
ość, 

neurotoksycznoś

ć

Brak dowodów na 

działanie rakotwórcze
tolerowane dzienne 

pobranie poniżej 1 

µg/kg m.c.

Fusarium 

sporotrichioi

des, 
Zarodniki  

grzyba 

Fusarium 

solani

Toksyny T –2, 

HT–2
(trichotecen

y)

Kancerogenność, 

immunotoksyczn
ość, 

neurotoksycznoś

ć,
Hematotoksyczn

ość
Zaburzenia 

oddychania

Brak dowodów na 

działanie 

rakotwórcze

 

tolerowane dzienne 

pobranie poniżej 

60ng/kg m.c.

Fusarium 

graminearu
m

),

F. Culmorum

Zearalenon

Kancerogenność, 
teratogenność

 

immunotoksycznoś

ć, hematoksyczność
Zaburzenia 

rozmnażania

Brak dowodów na 

działanie 

rakotwórcze

 

tolerowane dzienne 

pobranie poniżej 

0,2µg/kg m.c.

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

10

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

Grzyby niedoskonałe, 
aspergillus, 
penicyllium, fusarium
Gr. 2 Brak szczepień, T 

Substraty roślinne i 
zwierzęce 
Powietrzno – 
pyłowe, powietrzno 
kropelkowe, 
bezpośrednie 

Zatrucia 
(watroba, płuca, 
nerki) choroby 
nowotworowe, 
wytwarza 
mikotoksyny 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
redukcja zapylenia, 
zapobieganiu 
pleśnieniu 

 Nie 

Grzyby niedoskonałe
Aspergillus fumigatus 
kropidlak popielaty A, T
Gr. 2 Brak szczepień

Surowce roślinne, 
odpady,
Powietrzno - 
pyłowe 

Aspergiloza płuc, 
astma, alergiczny 
nieżyt nosa, 
wytwarza toksyny 

Ochrona  produktów 
przed  spleśnieniem, 
środki 

ochrony 

indywidualnej, 
wentylacja, 
dezynfekcja

Nie  

Aspergillus oryzae, 
kropidlak ryżowy
Gr 2 Brak szczepień 

Surowce roślinne
Powietrzno – 
pyłowe 

Astma 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
redukcja  zapylenia, 
ochrona  produktów 
przed spleśnieniem

Nie 

Grzyby niedoskonałe 
Sporothrix schencki 
Gr 2 Brak szczepień 

Surowce roślinne 
(rozkładające się)
Bezpośrednio przez 
uszkodzoną skórę 

Sporotrychoza, 
przewlekła 
choroba naczyń i 
węzłów 
chłonnych, płuc, i 
innych narzadów 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
wentylacja, 
odgrzybianie, 
ochrona  produktów 
przed spleśnieniem

Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

11

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

Grzyby niedoskonałe 
Aspergillus candidus 
kropidlak biały
Gr 2.brak szczepień A 

Surowce roślinne, 
pył, powietrze, 
Powietrzno pyłowe 

Alergia 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
ochrona produktów  
przed spleśnieniem, 
redukcja zapylenia

Nie 

Grzyby niedoskonałe 
Aspergillus niger 
kropidlak czarny
Gr 2.brak szczepień A, T 

Surowce roślinne, 
pył,
Powietrzno pyłowe, 
powietrzno - 
kropelkowe 

Zakażenie ucha, 
alergiczny nieżyt 
nosa , astma, 
wytwarza toksyny 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
ochrona  produktów   
przed  spleśnieniem, 
redukcja zapylenia

Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

12

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

Grzyby niedoskonałe, 
drożdżaki
Candida albicans 
Gr. 2 A 

Ludzie, bezpośrednie, 
duża wilgotność i 
temperatura 
pomieszczeń 

Grzybica skóry, 
paznokci, Alergie 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
wentylacja, mydła i 
zasypki 
przeciwgrzybicze, 
odpowiednia odzież

Nie 

Grzyby podstawczaki 
ustilago spp. A 

Pasożyty zboża 
Powietrzno pyłowe 

Astma 
oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
redukcja zapylenia

Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

13

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/drog

a zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/przech

owywanie akt

Roztocze
Rozkrusznik mączny

Mąka, ziarno, 
nasiona, sery
Powietrzno pyłowe 

Astma oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa, zapalenie 
spojówek i skóry 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
Zwalczanie 
rozkruszków, 
przechowywanie 

pomieszczeniach 
suchych 

dobra 

wentylacją

Nie 

Stawonogi, 

motyle, mklik 

mączny

Mąka
Powietrzno pyłowe 
(cząstki gąsienic, 
włoski itp.) 

Astma oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa, zapalenie 
spojówek i skóry 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
Zwalczanie mklików

Nie 

Trombicula spp.

 

Zboża, przetwory 
zbożowe, mąka 
Powietrzno pyłowe

Zboża, przetwory 
zbożowe, mąka 
Powietrzno pyłowe

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
Zwalczanie szkodników
Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

14

Zagrożenie/gr

upa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony przed 

zagrożeniem
/przechowywanie akt

Roztocze
Pediculoides

,

 

Pasożyt larw 
wołków zbożowych
Ukłucie roztoczy 

Zapalenie skóry, 
objawy ogólne, 
temperatura, bóle 
stawów, wysypka 

Środki 

ochrony 

indywidualnej,  Zwalczanie 
szkodników
Nie 

Tenebrio 

molitori 

mącznik 

młynarek A

 

Zboża, przetwory 
zbożowe, mąka 
Powietrzno pyłowe 

Choroby 
nowotworowe, 
alergie 

Środki 

ochrony 

indywidualnej,  Zwalczanie 
mączników, 
przechowywanie 

pomieszczeniach  suchych  i 
z dobra wentylacją  Nie 

Wołek 

zbożowy 

(Sitophilus 

granarius).

Kał i cząstki ciała 

wołka

Astma

Środki 

ochrony 

indywidualnej,  Zwalczanie 
szkodników
Nie

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

15

Bakterie

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/dro

ga zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/
przechowywanie 

akt

Pseudomonas

Gr. 2 brak 

szczepień

Zanieczyszczenia 

zboża glebą

Oportunistyczn

e zakażenia 

dróg 

moczowych, 
zapalenia płuc, 

zakażenie skóry 

(ropnie), 

zapalenie 

wsierdzia 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
Nie

Clostridium 

perfringens
Laseczka zgorzeli 

gazowej 
gr. 2/ brak 

szczepień

Zanieczyszczenia 

zboża glebą 

bezpośrednie, 

przyranne 

Zgorzel gazowa z 

rozpadem 

tkanek, zapalenie 

tkanki łącznej, 

posocznica, 

działanie 

toksyczne 

Szybkie 
opatrywanie ran, 
dezynfekcja, 
sterylizacja 
Nie

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

16

Pasożyty

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/dro

ga zakażenia

 

Możliwe 

skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/przech

owywanie akt

Hymenolepis 

diminuta/ 

tasiemiec 

szczurzy/ gr.2/ 

brak szczepień

Gryzonie 
( szczury, myszy), 
owady żerujące 
na ziarnie zbóż, 
pokarmowe 
(przypadkowe 
połknięcie 
zakażonego 
owada)

Deratyzacja, 
zwalczanie owadów 
pasożytujących na 
zbożu, przestrzeganie 
zasad higieny/ nie

Hymenolepis nana/ 
tasiemiec 
karłowaty/ gr.2/ 
brak szczepień

Gryzonie owady 
zerujące na 
zbożu), 
pokarmowo- 
wodne (także 
przez 
przypadkowe 
połknięcie 
zakażonego 
owada)

Tasiemczyca 
jelita cienkiego

zwalczanie gryzoni, 
owadów 
pasożytujących na 
zbożu, oświata 
zdrowotna/ nie

Tasiemczyca 
jelita 
cienkiego

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

17

Stężenie drobnoustrojów w powietrzu zakładów przetwórstwa 

roślinnego

 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

18

Stężenie endotoksyny w powietrzu zakładów przetwórstwa 

roślinnego

CFU jednostki tworzące kolonie, 

EU = jednostki endotoksyczne

 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

19

 

*

 

Dla frakcji respirabilnej proponowane wartości powinny być o połowę niższe i 

wynosić: 50.000 CFU/m

 

 dla bakterii mezofilnych, 10.000 CFU/m

3

 dla bakterii Gram-ujemnych, 10.000 CFU/m

3

 

dla termofilnych  
 promieniowców, 25.000 CFU/m

3

 dla grzybów i 100 ng/m

3

  (1.000 EU/m

3

 ) dla 

endotoksyny bakteryjnej.
 CFU = jednostki tworzące kolonie (colony forming units).   EU = jednostki 
endotoksyczne (endotoxin units

).

 

 

Propozycje dopuszczalnych stężeń drobnoustrojów i endotoksyny w 

powietrzu

       

        (Dutkiewicz, Mołocznik 1998; Górny, Dutkiewicz 2002)

Czynnik 

mikrobiologiczny

                            Dopuszczalne stężenie 

Pomieszczenia robocze

zanieczyszczone pyłem

organicznym 

Pomieszczenia 

mieszkalne,

urzędy 

Bakterie mezofilne 

100.000 CFU/m

3

 * 

5.000 CFU/m

3

 

Bakterie Gram-ujemne 

 

20.000 CFU/m

3

 *

Termofilne 

promieniowce

20.000 CFU/m

3

 *

Grzyby

50.000 CFU/m

3

 *

5.000 CFU/m

3

Bakterie i grzyby 

zaliczone

do 3 i 4 klasy 

zagrożenia 

0  CFU/m

3

 

0  CFU/m

3

 

Endotoksyna 

bakteryjna 

200 ng/m

3

  (2.000 

EU/m

3

 ) * 

5 ng/m

3

  (50 EU/m

3

 ) 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

20

Zagrożenia

  

chemiczne

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

21

Definicje

 Preparat chemiczny 

Preparaty chemiczne to mieszaniny lub roztwory 

składające się z co najmniej dwóch substancji

Mieszanka substancji powstaje na skutek :

• Sporządzenia preparatu

• Reakcji (głębokiej modyfikacji natury składników)  

§ 1.

 

 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

22

Definicje

 Czynnik chemiczny 

każdy pierwiastek lub związek chemiczny

, w postaci 

własnej lub w mieszaninie, w stanie, w jakim 

występuje w przyrodzie, lub w stanie, w jakim jest 

wytwarzany, stosowany lub uwalniany w środowisku 

pracy, w tym podczas usuwania go w postaci 

odpadów, w trakcie każdej pracy, niezależnie od 

faktu, czy jest albo nie jest wytwarzany celowo lub 

jest albo nie jest wprowadzany do obrotu 

§ 1.

 

 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

23

Enzymy

Sproszkowane enzymy są silnymi alergenami 

białkowymi i mogą powodować astmę u narażonych 
pracowników.

 Należą tu: 
 enzymy otrzymane z hodowli Aspergillus (alfa-

amylaza, gluko-amylaza, fitaza, ksylanaza) 
dodawane do mąki lub mieszanek paszowych; 

 subtilizyna,  enzym otrzymywany z Bacillus subtilis, 

stosowany jako detergent; 

 

enzymy roślinne (papaina, bromelaina); enzymy 

zwierzęce (pepsyna, trypsyna).

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

24

Sproszkowane

 

enzymy otrzymane drogą biotechnologii 

Sproszkowane enzymy są silnymi alergenami białkowymi i mogą 

powodować astmę i AZPP u narażonych pracowników. Należą tu:  

enzymy otrzymane z hodowli Aspergillus (alfa-amylaza, gluko-

amylaza, fitaza, ksylanaza) dodawane do mąki lub mieszanek 

paszowych; 

 

subtilizyna,  enzym otrzy- mywany z Bacillus 

subtilis, stosowany jako detergent; 

 

enzymy roślinne (papaina, 

bromelaina); enzymy zwierzęce (pepsyna, trypsyna).

Modele 
cząsteczek

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

25

Zagrożenia chemiczne

Dezynsekcja - Insektycydy

Metody

• Zamgławianie,
•  gazowanie,
• odymianie,
•  opryski

Środki: 

• bromek metylu,
•  chloropikryna

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

26

Zagrożenia chemiczne

Dezynsekcja - Insektycydy

Fumiganty:

 Chloropikryna T

+

 bardzo 

toksyczna

R: 22-26-36/37/38 działa szkodliwie w 

przypadku spożycia,, bardzo toksycznie w 

przypadku narażenia droga oddechową, 

drażniąco na oczy, układ oddechowy i 

skórę

S: 36/37 –38-45 – odpowiednia odzież 

ochronna, przy braku wentylacji 

odpowiedni sprzęt ochronny

W razie uwolnienia ewakuować ludzi
NDS - 0,5mg/m

3, 

NDSCh  - 1,5mg/m

3

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

27

Zagrożenia chemiczne

Dezynsekcja - Insektycydy

Fumiganty:

 Bromek metylu

R 26 bardzo trujący przy wdychaniu
R 40 możliwość nieodwracalnych efektów
R 36/37/38 Drażniący oczy, układ oddechowy, 

skórę

Przenika przez układ oddechowy, skórę i układ 

pokarmowy. Bóle głowy, utrata przytomności, 

krwawe wylewy, zaburzenia widzenia, napady 

szału, porażenie układu oddechowego, śmierć

NDS - 5mg/m

3, 

NDSCh -40mg/m

3

, Próg 

wyczuwalności oddechowej 6mg/m

3

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

28

Zagrożenia chemiczne

Dezynsekcja - Insektycydy

Alfacypermetryna Xi
Drażniący

Pyretryna Xi
 Drażniący

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

29

Zagrożenia chemiczne

Deratyzacja – Środki 

gryzoniobójcze

Antykoagulanty

Warfaryna (pochodna kumaryny) Xn
R 21/22 działa szkodliwie na skórę i po 

połknięciu

S 37 nośic odpowiednie rękawice
Powoduje obniżenie krzepliwości krwi  

i krwotoki.

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

30

Zagrożenia chemiczne

Pestycydy – ochrona roślin

Pestycydy organiczne obejmują głównie:

1. Estry kwasów fosforowych
2. Chloropochodne związków alifatycznych 

i aromatycznych

3. Pochodne kwasu karbaminowego
4. Pochodne kwasu ditio karbaminowego
5. Pochodne triazyny
6. Pochodne mocznika
7. Związki metaloorganiczne (rtęci, cycny 

miedzi, manganu)

8. Piretroidy syntetyczne

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

31

Sporysz 

 

Groźny pasożyt zbóż, tworzący z ziarniaków skleroty 
zwane sporyszem. Obecnie prawie nie występuje na 
zbożach dzięki programom ochrony roślin i czyszczeniu 
materiału siewnego. Niegdyś domieszka trujących sklerot 
w zbożu i dalej w mące była przyczyną masowych zatruć - 
choroba św. Wita. Toksyna powodowała 
Spożycie sporyszu (toksycznych alkaloidów) powoduje 
przykurcze mięśni, porażenie oddychania,  zahamowanie 
krążenia, bóle reumatyczne, chroniczne podtruwanie 
prowadzi, z powodu niedokrwienia, do martwicy tkanek, 
w szczególności kończyn.
Występowanie
  Owocniki wyrastają wiosną ze skleroty uformowanej z 
ziarniaka trawy porażonej w uprzednim roku i po 
opadnięciu z kłosa, leżącej na ziemi. 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

32

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

33

Zagrożenia fizyczne

Zapylenie 

PYŁ  NIEORGANICZNY –powstający w czasie zabiegów z ziarnem
PYŁ ORGANICZNY – powstający w młynie właściwym, pakowni
                                     i  magazynie produktów gotowych
 Średnica cząstek pyłu od poniżej 0,1 μm do ponad 1000μm

NDS - dla pyłu zbożowego – 4 mg/m

3,  

NDS - dla pyłu mącznego – 10 

mg/m

3

Mąka powoduje:

Próchnicę zębów,
Podrażnienie dróg oddechowych, 
Podrażnienie spojówek,
Pylicę krzemową cząstki pyłu zbożowego o 

średnicy do 5 μm 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

34

WYBUCHOWOŚĆ PYŁU

Granice wybuchowości pyłu zbożowo-

mącznego suchego – 20-1000 g/m

3

Zapalenie lub wybuch pyłu mącznego 
następuje pod wpływem otwartego ognia o 
temp. 410

0

C

Osady pyłowe zalegające na konstrukcjach, 
maszynach, urządzeniach grzewczych, itp. mogą 
wytworzyć chmurę pyłowo-powietrzną o znacznym 
stężeniu.
Przykładowo:
1m

2  

warstwa o grubości 0,5 mm – 2m

3

 chmury o 

stężeniu 50g/m

3

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

35

Zagrożenia fizyczne

Samozapłon pożar 

Nieodpowiednio 

przechowywane zboże

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

36

Zagrożenia fizyczne

Hałas

Główne źródła hałasu w młynie:

•     wentylatory –ok.. 102-110dB

•     mlewniki ok.. 90-100 dB

•     trzepaki worków ok.. 110 dB

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

37

Zagrożenia fizyczne

wibracje

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

38

Oceny ryzyka zawodowego

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

39

Identyfikacja charakterystyka zagrożeń  

biol.1

 

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

Grzyby niedoskonałe 
Aspergillus candidus 
kropidlak biały
Gr 2.brak szczepień A 

Surowce roślinne, 
pył, powietrze, 
Powietrzno pyłowe 

Alergia 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
ochrona produktów  
przed spleśnieniem, 
redukcja zapylenia

Nie 

Grzyby niedoskonałe 
Aspergillus niger 
kropidlak czarny
Gr 2.brak szczepień A, T 

Surowce roślinne, 
pył,
Powietrzno pyłowe, 
powietrzno - 
kropelkowe 

Zakażenie ucha, 
alergiczny nieżyt 
nosa , astma, 
wytwarza toksyny 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
ochrona  produktów   
przed  spleśnieniem, 
redukcja zapylenia

Nie 

Grzyby niedoskonałe 
Aspergillus ryzae
 kropidlak ryżowy
Gr 2.brak szczepień A, T 

Surowce roślinne, 
pył, 
Powietrzno pyłowe 

Alergia, astma, 
wytwarza toksyn 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
ochrona  produktów 
przed  spleśnieniem, 
redukcja zapylenia

Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

40

Identyfikacja charakterystyka zagrożeń biol.2

 

 

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

Grzyby niedoskonałe, 
drożdżaki
Candida albicans A 

Ludzie, 
bezpośrednie, duża 
wilgotność i 
temperatura 
pomieszczeń 

Grzybica skóry, 
paznokci, Alergie 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
wentylacja, mydła i 
zasypki 
przeciwgrzybicze, 
odpowiednia odzież

Nie 

Grzyby podstawczaki 
ustilago spp. A 

Pasożyty zboża 
Powietrzno pyłowe 

Astma 
oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
redukcja zapylenia

Nie 

Roztocze
Rozkrusznik mączny

Mąka, ziarno, 
nasiona, sery
Powietrzno pyłowe 

Astma 
oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa, zapalenie 
spojówek i skóry 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
Zwalczanie 
rozkruszków, 
przechowywanie 

pomieszczeniach 
suchych  i  z  dobra 
wentylacją

Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

41

Identyfikacja charakterystyka zagrożeń biol.3

 

 

Zagrożenie/grupa

Źródło 

zagrożenia/droga 

zakażenia

 

Możliwe skutki

Środki ochrony 

przed 

zagrożeniem/prze

chowywanie akt

stawonogi, motyle, 
mklik mączny

Mąka
Powietrzno pyłowe 
(cząstki gąsienic, 
włoski itp.) 

Astma 
oskrzelowa, 
alergiczny nieżyt 
nosa, zapalenie 
spojówek i skóry 

Środki ochrony 
indywidualnej, 
Zwalczanie mklików

Nie 

Roztocze
Pediculoides

Pasożyt larw 
wołków zbożowych
Ukłucie roztoczy 

Zapalenie skóry, 
objawy ogólne, 
temperatura, bóle 
stawów, wysypka 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
Zwalczanie 
szkodników
Nie 

tenebrio molitori 
mącznik młynarek A 

Zboża, przetwory 
zbożowe, mąka 
Powietrzno pyłowe 

Choroby 
nowotworowe, 
alergie 

Środki 

ochrony 

indywidualnej, 
Zwalczanie 
mączników, 
przechowywanie 

pomieszczeniach 
suchych  i  z  dobra 
wentylacją
Nie 

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

42

Wartościowanie ryzyka

Szacowanie szkód i prawdopodobieństwa 

szkód oraz wartościowanie ryzyka 
wykonano metodą RISK SCORE

1)

. W 

metodzie RISK SCORE wartościowanie 
ryzyka opisuje wyrażenie:
R = S * E * P
gdzie: S – możliwe skutki, – 
ekspozycja na zagrożenie P
 – 
prawdopodobieństwo wystąpienia 
zdarzenia

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

43

Informacja o ryzyku zawodowym

Zagrożenie 

Możliwe skutki

Ekspozycja

Prawdopodobieńs
two zdarzenia

Ryzyko

Grzyby 
niedoskonałe 
Aspergillus 
candidus 
kropidlak biały
Gr 2.brak 
szczepień A 

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

Grzyby 
niedoskonałe 
Aspergillus niger 
kropidlak czarny
Gr 2.brak 
szczepień A, T 

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

Grzyby 
niedoskonałe 
Aspergillus 
ryzae
 kropidlak 
ryżowy
Gr 2.brak 
szczepień A, T 

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

44

Informacja o ryzyku zawodowym 

Zagrożenie 

Możliwe skutki

Ekspozycja

Prawdopodobieńs
two zdarzenia

Ryzyko

Grzyby 
niedoskonałe, 
drożdżaki
Candida albicans 

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

Grzyby 
podstawczaki 
ustilago spp. A 

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

Roztocze
Rozkrusznik 
mączny

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

45

Informacja o ryzyku zawodowym

Zagrożenie 

Możliwe skutki

Ekspozycja

Prawdopodobieńs
two zdarzenia

Ryzyko

stawonogi, 
motyle, mklik 
mączny

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Akceptowal
ne 
Wskazana  
kontrola

Roztocze
Pediculoides

Absencja

Codzienna

Mało 
prawdopodobne, 
ale możliwe

Akceptowal
ne 
Wskazana  
kontrola

tenebrio molitori 
mącznik 
młynarek A 

Ciężkie 
uszkodzenie 
ciała, choroba 
nowotworowa

Codzienna

Tylko 
sporadycznie 
mozliwe

Małe
Potrzebna 
kontrola

background image

13.06.21

dr inż. Iwona Romanowska - 
Słomka

46


Document Outline