background image

Zasady postępowania ze 

szczenięciem i młodym 

psem 

w celu uzyskania 

"psa przyjaznego rodzinie"

Agnieszka 

Zyzda

background image

Fazy rozwoju psychiki psa

• Noworodek  (0 do 13 dni)
• Faza psiej socjalizacji (14 do 49 dni)
• Faza socjalizacji z człowiekiem (7 do 12 tygodni)
• Faza ustalania hierarchii (12 do 16 tygodni)
• Faza ucieczek (4 do 18 miesięcy)
• Okres dojrzewania (6 do 14 miesięcy)
• Wiek dojrzały (1 do 4 lat)

background image

Noworodek

• 0 do 13 dni
• Nauka bycia psem
• Rozwój zmysłów
• Całkowita 

zależność od matki

• Brak zdolności do 

nauki

background image

Faza psiej socjalizacji

• Nauka zachowania 

względem innych psów

• Szczenięta przez cały 

okres z matką 

• Kształtowanie porządku 

stada

• Walki  z rodzeństwem
• Nauka zadawania i 

otrzymywania bólu

• Dyscyplinowanie 

szczeniąt przez sukę

background image

Skutki zaburzeń socjalizacji

Syndrom pozbawienia bodźców zewnętrznych

o Wychowanie w dużych hodowlach
o Przetrzymywanie zwierząt w klatkach i kojcach
o Zwierzęta domowe, wychowane w ciszy, spokoju, bez kontaktu z 

innymi ludźmi, szczeniętami, samochodami

o Nasilenie symptomów po przeniesieniu do nowego domu

o 3 fazy choroby:

1.

Fobia rozwojowa- nietolerancja bodźców, np. huku, samochodów; 
skutkiem napady paniki

2.

Lęk kenelowy- postawa badawcza lub wyczekująca, jedzenie nocą, 
wylizywanie i wygryzanie ciała

3.

Stadium depresji- brak zainteresowania otoczeniem, niechęć do 
zabaw, niespokojny sen, ranienie ciała

o Rozwiązaniem problemu terapia behawioralna połączona z 

technikami relaksacyjnymi

background image

Skutki zaburzeń socjalizacji

Nadpobudliwość, nadaktywność

o Zaburzenia spowodowane izolacją od matki w 4-6 tygodniu 

życia (nauka samokontroli i posłuszeństwa)

o Izolacja od środowiska zewnętrznego w pierwszych trzech 

miesiącach życia

o Bezustanny ruch zwierzęcia
o Uciążliwość i brak karności
o Niszczenie mieszkania pod nieobecność właścicieli

o Terapia ucząca psa kontroli pobudzenia ruchowego

background image

Zakończenie karmienia przez 

sukę

• Końcowa faza laktacji
• Ostrzegawcze 

pomrukiwania suki 

• Powarkiwanie na 

szczenięta

• Dyscyplinowanie 

dominujących młodych

NIE NALEŻY zabierać 

psów od matki!

background image

7 tygodni 

najlepszy czas na 

przeniesienie szczenięcia do 

nowego domu

• Zbyt długie 

przebywanie z matką 
przyczyną problemów 
emocjonalnych w 
dorosłym życiu, braku 
samodzielności i 
niezależności

• Zbyt wczesne 

oddzielenie od matki 
przyczyną 
niewykształcenia 
właściwego charakteru 
psa

background image

Wybór psa odpowiadającego 

oczekiwaniom nowych 

właścicieli

• Testy psychologiczne w wieku ok. 7 tygodni
• Określenie temperamentu szczeniąt w miocie
• Sprawdzenie 5 typów zachowań ocenianych w skali od 1 do 5:

o 1 punkt – bardzo dominujący
o 2 punkty dominujący
o 3 punkty- uległy
o 4 punkty- bardzo uległy
o 5 punktów- niezależny

• W ocenie głównie 1: predyspozycje stróżujące lub policyjne, 

wymagany doświadczony przewodnik

• Oceny 3:  pies właściwy dla rodziny, nawet z małymi dziećmi
• Oceny 5:  pies niewłaściwy dla rodziny, nadający się do dużej 

hodowli

background image

Pierwsze kontakty z 

człowiekiem

• Przyzwyczajanie 

szczeniąt do 
pielęgnacji, kontaktu z 
ludźmi

• Lekki stres
• Wykształcenie 

właściwej odporności na 
stres

background image

Faza socjalizacji z 

człowiekiem

• Kształtowanie 

charakteru przez 
kontakt z człowiekiem

• Wychowanie w 

przyjaznej atmosferze 

• Unikanie krzyku i 

przemocy

• Ochrona przed urazami 

psychicznymi

• Oswojenie z 

weterynarzem

background image

Pies poznaje świat

zasada złotej 12

• Kontakt z różnorodnością świata
• W przyszłości opanowany, pewny siebie pies

1. 12 różnych powierzchni- np miękki dywan, zimne kafelki, śliski 

parkiet, twardy chodnik, szorstki żwir, głęboki piasek, szeleszczące 
gazety, etc.

2. Zabawa 12 różnymi przedmiotami- drewnianym patykiem, pluszową 

maskotką, piszczącą piłką, dzwoniącą zabawką, szeleszczącymi 
papierkami, metalowymi przedmiotami 

3. Poznanie 12 różnych miejsc- podwórko, mieszkania innych osób, 

klatka schodowa, plaża, las, łąka, plac zabaw, gabinet weterynaryjny

4. potkanie z 12 różnymi osobami- dziećmi, dorosłymi, osobą na wózku, 

o kulach, osobą z parasolem, osobą w kapeluszu czy w pelerynie 
przeciwdeszczowej

5. Poznanie 12 różnych odgłosów – dzwonka do drzwi, krzyczących 

dzieci, głośnej muzyki, zgiełku ulicznego, pralki, odkurzacza, 
jeżdżących zabawek dla dzieci, klaskanie, tupanie

background image

6. 12 szybko poruszających się przedmiotów: rower, 

deskorolka, wózek z supermarketu, dzieci biegające, osoby 
grające w piłkę

7. 12 wyzwań: wejście na pufę, wejście/zejście po schodach, 

przejście przez tunel, przejście po desce(niskiej równoważni)

8. 12 różnych przytrzymań przez różne osoby(w każdym 

tygodniu) – trzymanie w górze na rękach, trzymanie jak 
dziecko, przytrzymanie na podłodze, przytrzymanie na 
grzbiecie

9. jedzenie z 12 różnych przedmiotów- metalowa miska, 

plastikowa miska, talerz, filiżanka, plastikowy kubeczek

10. jedzenie w 12 różnych miejscach – kuchnia, klatka 

schodowa, pralnia, garaż, podwórko

11. Pozostawanie samemu( z dala od przewodnika, rodziny i 

innych zwierząt) na 5-45 min 12 razy w ciągu każdego 
tygodnia

12. Poznanie 12 różnych „ubranek” - obroża, smycz, kaganiec, 

kubrak, szelki, czapeczka, spodenki, sweterek, skarpetki

background image
background image

Nauka strachu

• Miedzy 8 a 11 tygodniem życia
• Stała nadmierna lękliwość skutkiem przeżycia zbyt 

silnego lęku w tym czasie 

• Pies wystraszony i niepewny może się bronić i 

atakować

background image

Faza ustalania hierarchii

• Początek dorosłości
• Faza ząbkowania, 

gryzienie przedmiotów

• Zadomowienie 
• Nadmierna pewność 

siebie, sprawdzanie 
dopuszczalnych granic

• Określenie jasnych 

prostych zasad

• Konsekwencja w 

działaniu właściciela

background image

Faza ucieczek 

(4-8 miesięcy)

• Niedozwolone karanie psa po powrocie
• Rozwiązaniem spacery w nieznane psu miejsca

• Rozwój samodzielności
• Poznawanie świata zewnętrznego
• Gonitwy za innymi zwierzętami
• Czas pierwszej cieczki u suk

background image

Okres dojrzewania

• Właściwe ignorowanie 

niepożądanych 
zachowań

• Unikanie uspokajania i 

karcenia

• 6 do 14 miesięcy
• Duże zmiany 

hormonalne

• Irracjonalne reakcje na 

znane przedmioty i 
bodźce

• W zależności od 

reakcji właściciela 
utrwalenie lub 
zniechęcenie do 
podobnych zachowań

background image

Wiek dojrzały 

• 1 do 4 lat
• Ostateczne ustalenie 

hierarchii stada

• Możliwa próba 

przejęcia 
przewodnictwa stada 
przez psy dominujące

background image

Najczęstsze trudne zachowania u 

szczeniąt

• ciągnięcie na smyczy 
• skakanie na ludzi podczas powitania lub zabawy
• szczekanie na pobudzające bodźce (np. dzwonek 

do drzwi, jazda samochodem)

• szczekanie w sytuacji, gdy pies jest odizolowany 

(np. przywiązany pod sklepem, zamknięty w 
osobnym pomieszczeniu)

• żebranie przy stole
• chwytanie zębami rąk człowieka
• uciekanie na spacerze do innych ludzi lub psów
• wchodzenie na zakazane meble (np. kanapę)

background image

Sposoby eliminacji zachowań

 niepożądanych

• Niedopuszczanie do wystąpienia 

zachowania

• Ignorowanie zachowania
• Eliminacja nagrody
• Nauczenie zachowania wykluczającego

background image

zachowanie

nagroda, która utrwala to zachowanie

eliminacja nagrody

ciągnięcie na smyczy

poruszanie się do przodu, by osiągnąć 
zamierzony cel, np. dotrzeć do krzaka, 
człowieka, innego psa

zatrzymanie się bez ruchu za każdym razem, 
gdy pies napnie smycz

skakanie na ludzi

otrzymanie uwagi od człowieka (kontakt 
wzrokowy, słowny, dotykowy) lub zabawy 
(odpychanie psa rękami)

- niepatrzenie na psa, stanie bez ruchu, 
- odwracanie się plecami 
- zachowanie milczenia

szczekanie na 
pobudzające bodźce

- odwiedziny gościa,
- widok innych psów z okna samochodu

- brak przyjścia gościa mimo sygnału dzwonka;
- zasłonięcie szyb w samochodzie.

szczekanie podczas 
izolacji

- krzyki właściciela "cicho!"
- powrót właściciela

- właściciel milczy
- właściciel nie wraca dopóki pies szczeka

żebranie przy stole

- otrzymanie smakołyka
- uwaga właściciela

- brak smkołyka 
- podawanie czegoś, czego pies nie lubi (np. 
plasterka cytryny)
- niepatrzenie na psa

chwytanie zębami rąk 
człowieka

- zabawa z właścicielem

- chowanie rąk za plecy, stanie bez ruchu
- izolowanie psa w chwilach pobudzenia

uciekanie na 
spacerze

- możliwość poznania nowych ludzi i psów
- zabawa z psami
- możliwość gonienia kotów

niemożliwa, ponieważ nagroda nie jest zależna 
od właściciela

wchodzenie na 
zakazane meble

wygodne, pachnące właścicielem posłanie

niemożliwa, ponieważ nagroda nie jest zależna 
od właściciela

background image

Podsumowanie

• Wybór odpowiedniej hodowli
• Wybór szczenięcia o 

temperamencie odpowiednim dla 
właściciela

• Zapewnienie prawidłowego 

rozwoju poprzez pokazanie świata i 
unikanie przemocy

• Właściwy rozwój społeczny psa 

względem innych zwierząt i ludzi 

• SAMOKONTROLA i 

SAMOKRYTYCYZM

• WYZNACZENIE GRANIC
• KONSEKWENCJA W DZIAŁĄNIU

background image

Literatura

• Fisher John, ‚Okiem psa’
• Kosińska Joanna, Zaburzenia zachowania spowodowane 

niewłaściwą socjalizacją, Kynologia

• www.urban.poznan.pl


Document Outline