Slajd 1

Co to jest CSR?



Najczęściej

opisuje

się

Społeczną

Odpowiedzialność

Biznesu

jako

koncepcję,

według

której

przedsiębiorstwa

dobrowolnie

uwzględniają

interesy

społeczne

ochronę

środowiska w swoich strategiach działań na rynku,
a także w stosunkach z różnymi grupami
interesariuszy.

(wg Komisji Europejskiej)

CSR

–

orporate

ocial

esponsibility

FIRMA ODPOWIEDZIALNA

SPOŁECZNIE



Jest to organizacja, która pozostaje otwarta i
słucha  swojego  otoczenia,  a  jednocześnie
nie  rezygnuje  z  osiągania  zysków.  Takie
podejście  zakłada

długofalową troskę nie

tylko o dobre relacje firmy z jej
klientami i akcjonariuszami, ale również
z

pracownikami,

dostawcami,

społecznościami lokalnymi.

IDEA CSR

Najprościej ideę CSR przedstawia koncepcja

„3E”, która

oznacza że na podstawowym poziomie

odpowiedzialności

firma:



działa zgodnie z prawem i społecznie
przyjętymi normami etycznymi,



chroni środowisko naturalne,



maksymalizuje swoją wartość ekonomiczną,
czyli przynosi zyski udziałowcom.

Skąd wzięła się idea

CSR?



Pierwsza

doktryna

społecznej

odpowiedzialności

biznesu

stworzona

została przez amerykańskiego przemysłowca
i filantropa, jednego z najbogatszych ludzi
swoich czasów

Andrew Carnegiego

, który

wskazywał na jej biblijne źródła. Carnegi
pisał:

„Bogactwo powinno być uważane jako

święty

depozyt,

zarządzany

przez

posiadacza, do którego rąk spływa,
ku najwyższemu dobru ludu".

Koncept CSR

Zasada

dobroczynnoś

Zasada

dobroczynnoś

Zasada

powierniczośc

Zasada

powierniczośc

INSTYTUCJE PROPAGUJĄCE CSR



Klub przedsiębiorców i największa w kraju organizacja
indywidualnych pracodawców, istniejąca od 1991 roku.



BCC

należą

przedstawiciele

wszystkich

branż,

międzynarodowe

korporacje,

instytucje

finansowe

ubezpieczeniowe, firmy telekomunikacyjne, najwięksi polscy
producenci, uczelnie wyższe, koncerny wydawnicze i znane
kancelarie

prawne.

Członkami

Klubu

są także prawnicy, dziennikarze, naukowcy, wydawcy, lekarze,
wojskowi
i studenci.

Członkowie BCC akceptują Statut organizacji

zobowiązujący ich do reprezentowania wysokich norm

etycznych, przestrzegania zasad kodeksu kupieckiego

i działania zgodnie

z ideą społecznej odpowiedzialności biznesu.

Teoria społecznego przyzwolenia



Argumenty za społeczną odpowiedzialnością
biznesu opierają się na teorii społecznego
przyzwolenia, zgodnie z którą społeczeństwo
powierzyło

przedsiębiorcom

duże

ilości

zasobów, by mogli wypełniać swoją misję

muszą zatem zarządzać tymi zasobami w

imieniu społeczeństwa jako jego „mądrzy

powiernicy”.

•

Teoria społecznego przyzwolenia zwraca
uwagę na fakt, że przedsiębiorstwo jest
częścią

większej

wspólnoty,

od której otrzymało pozwolenie do działania.
Wynika

więc

tego,

iż

jest

współodpowiedzialne

rozwój

i podnoszenie dobrobytu społeczeństwa w
którym funkcjonuje oraz jest zobowiązane
przyczyniać

się

jego

podnoszenia

zasobności.

Utożsamianie przedsiębiorstw z

otoczeniem bliskim oraz lokalną

społecznością

Teoria zasobów



Kolejnym argumentem za CSR jest

teoria zasobów

. Teoria ta podkreśla

zakres ograniczeń, jakie narzuca otoczenie działaniom organizacji i opiera

się na założeniu, że to właśnie otoczenie rządzi organizacją. Otoczenie

dostarcza organizacji różnego rodzaju zasobów, m.in. : surowce, kapitał,

siła robocza, sprawuje również nad nimi kontrolę.



Przetrwanie organizacji jest uzależnione od jej zdolności do zdobywania

zasobów znajdujących się w otoczeniu oraz skutecznemu negocjowaniu

warunków wymiany zasobów. Ta sytuacja powoduje ograniczenie

autonomii i elastyczności organizacji, ponieważ starając się o zapewnienie

niezbędnych zasobów do własnej działalności, przedsiębiorstwo musi

formować koalicję z elementami zewnętrznymi, które zagwarantują

legitymizację jej działaniom.

Zwrot z inwestycji gwarantujący ogromny
zysk

◦

Jednym

najważniejszych

argumentów

przekonywującym

stosowania

CSR

przedsiębiorstwie jest

możliwość uzyskania

ogromnego zysku za sprawą społecznych
przedsięwzięć biznesowych.

W latach 70-tych

pojawiła

się

tzw.

Inicjatywa

Społecznie

Odpowiedzialnego Inwestowania (SRI).

◦

Podstawową zaletą SRI jest dostępność informacji
i możliwość wyboru komu i na co powierza się swój
zainwestowany kapitał.

◦

Fundusze inwestowane w etyczne przedsięwzięcia
w samych USA wyniosły już ponad kilka trylionów
dolarów.

Aktywność gospodarcza oraz rynek jako regulator



Zwolennicy koncepcji społecznej odpowiedzialności biznesu jako

na koronny argument wskazują, iż

aktywność gospodarcza

stwarza problemy i powoduje skutki negatywne, dlatego

przedsiębiorstwa powinny uczestniczyć w ich rozwiązywaniu.



Sympatycy CSR akcentują również niedoskonałość rynku

występującego w roli jedynego regulatora życia społecznego. Przez

tę funkcję rynek nakłada na przedsiębiorstwa obowiązek

harmonizowania interesu społecznego z jego własnym interesem

ekonomicznym.

Poprawienie pozycji na rynku i uzyskanie szacunku społecznego



W nawiązaniu do słów Petera Ulricha
koncepcja

społecznej

odpowiedzialności

biznesu jest to

tworzenie etycznego

zasobu przedsiębiorstwa

, co jednoznaczne

jest ze swego rodzaju opłacalną inwestycją.



    Badania na rynku amerykańskim wskazują
na pewną korzyść wynikającą  ze stosowania
CSR,  mianowicie

realizacji pozytywnie

społecznych zmian w bliskim otoczeniu
jednocześnie

towarzyszy

spełnianie

głównego celu, a więc osiąganie zysku.

Kreowanie wartości na tle społecznym

i biznesowym

•

Społeczna odpowiedzialność biznesu może uratować

społeczeństwo przez utratą wieloletnich wartości.

•

O. A. Bremer zauważa, że

przyszłość i wartości

przyszłości będą należały do decyzji menadżerów

przyszłości.

Można

zauważyć,

że wartości uznawanie w społeczeństwie wpływają na

gospodarkę, jednak to gospodarka co raz bardziej

przyczynia się do genezy wszystkich wartości i

trendów.

Kształtowanie pracowników na tle

socjologicznym i wzmacnianie ich zaufania

do przedsiębiorstwa

• Przedsiębiorstwa, których działania są etycznie

poprawne oraz gdy aktywnie angażują się w sferę

społeczną

odnoszą

również

sukces

w kwestii pracowniczej. Taka postawa niesie za sobą

wzrost

odpowiedzialności

oraz

zaangażowania

pracowników w codzienne sprawy firmy, a również

wpływa na poziom utożsamiania się z miejscem pracy.

• Według ekonomisty węgierskiego J. Kornaia to właśnie

w miejscu pracy człowiek zostaje ukształtowany, tam

tworzy się jego światopogląd, a także stosunek do

społeczeństwa. Przedsiębiorstwa nastawione jedynie na

generowanie zysku, czy prowadzące ostrą politykę

konkurencyjną, doprowadzają do tego, iż pracownicy

przepełnieni są niechęcią do jednostek oraz są

egoistycznie nastawienie do innych.

Odciążenie państwa od ustalania działań

w obszarze społecznym



Biorąc pod uwagę wątek interwencji państwowej, należy
podać

kolejny

argument

zwolenników

koncepcji

odpowiedzialności

społecznej

przedsiębiorstw

podkreślający,

że

gdy

firma

podejmuje

działania

odpowiedzialne społecznie, unika tym samym regulacji
rządowych

tym

zakresie.

Są one bowiem dla firm kosztowne i jednocześnie
ograniczają ich elastyczność w podejmowaniu decyzji
biznesowych.

Zatem

punktu

widzenia

przedsiębiorców, istotne jest utrzymanie „wolności” w
podejmowaniu decyzji, która pozwala zachować
inicjatywę podczas realizacji społecznych i rynkowych
potrzeb.



Preston i Post podkreślają natomiast powiązanie
w działaniach biznesowych i rządowych przy podejmowaniu
decyzji społecznych.

ZALETY CSR



obniżenie kosztów,



wzrost przychodów,



ograniczenie ryzyka biznesowego,



budowa reputacji,



lepszy dostęp do kapitału,



poprawa relacji z otoczeniem społecznym,



wzrost wartości marki,



zwiększenie liczby innowacji,



zmniejszenie rotacji pracowników,



podnoszenie poziomu kultury organizacyjnej
firmy,



większa lojalność klientów.

Maksymalizacja zysku i koncentracja

na przedsiębiorstwie zamiast troski

o resztę gospodarki i świata



Pierwszym argumentem jest przykład stanowiska
Miltona Friedmana, który uważał, że jedyną
społeczną

odpowiedzialnością

biznesu

jest

przynoszenie zysków właścicielom

, ponieważ

taki

jest

podstawowy

cel

działalności

przedsiębiorstwa.



Milton wprost pisał w swoich tekstach, że biznes
ponosi jednego i tylko jednego rodzaju społeczną
odpowiedzialność:

może wykorzystywać swoje

zasoby  i  angażować  się  w  działania  w  celu
zwiększania  swoich  zysków  dopóty,  dopóki
uczestniczy  w  otwartej  i  wolnej  konkurencji
bez podstępów i oszustwa.

Ukryte społeczne koszty odpowiedzialnej

działalności przedsiębiorstw



Milton Friedman oskarża również CSR o

zbyt wysokie koszty przeznaczone na cele
społeczne

odniesieniu

kosztów

ponoszonych przez przedsiębiorstwo.



Zdaniem Miltona,

koszty ponoszone na

odpowiedzialny biznes mogą zagrozić
efektywności przedsiębiorstwa.

Co więcej,

przedsiębiorstwo  dysponuje  wtedy  kapitałem
pewnej  społeczności  i  może  wykorzystywać
dane  środki  według  własnej  woli  na  cele
charytatywne,

nie

według

jednostek

społeczności.

Zbyt duża ingerencja przedsiębiorstwa

w sferę polityczną za sprawą CSR



Idea społecznej odpowiedzialności zakłada w
istocie

angażowanie

się

korporacji

rozwiązywanie

problemów

współczesnego

świata.

Czy jest to właściwy co do przesłanek

podmiot,  który  kieruje  się  swoimi  partykularnymi
kryteriami  jako  uczestnik  ważnych  społecznie
przedsięwzięć?
Takie  wątpliwości  stawiane  są  po  stronie
przeciwników CSR.



Milton

Friedman

uważa,

że

biznesmen

przeznaczając środki przedsiębiorstwa na cele
społeczne,

wykracza poza sferę rynku i wkracza

w politykę.

Rynek dostarcza stanowczo za mało

informacji użytecznych do podejmowania decyzji
alokacyjnych w obszarze społecznym.

Może być źródłem lub przesłanką

nieuczciwej konkurencji w różnych

branżach



Przedostatnim argumentem jest to, że

społeczne zaangażowanie zasadniczo
poszerza

władzę

i zwiększa wpływy biznesu

, podczas gdy

dzisiejszy biznes i tak ma za dużą władzę.



Narzucając  doktrynę  CRS,  społeczeństwo
pozwala  więc  biznesowi  na  działanie
w  obszarach,  które  nie  są  dla  niego
właściwe,
w  których  nie  posiada  on  doświadczenia
i  umiejętności  poruszania  się  w  sferach
społeczno - kulturowych.

Konflikt na tle podziału roli danych

interesariuszy



Z kolei M. Jensen, formułując zastrzeżenia

pokazuje

ułomności

mechanizmu

uwzględniania interesów różnorodnych grup

interesariuszy

, gdzie powstaje problem z

selekcją otrzymywanych postulatów, a także

z ustaleniem hierarchii realizowanych celów.

WADY CSR



Niepewność korzyści,



Trudna niemierzalność efektów CSR,



Ryzyko niepowodzenia,



Brak natychmiastowych efektów,



Wciąż słaba świadomość społeczna wagi CSR,



Trudność w wyborze adresata działań,



Zbyt małe zainteresowanie mediów nagłaśnianiem CSR,



Konieczność długofalowego zaangażowania środków,



Brak odpowiedniego przygotowania merytorycznego osób
wdrażających koncepcję społecznej odpowiedzialności biznesu.

PYTANIA JAKIE STAWIA NAM

CSR



Kto ma rozstrzygnąć spór?



Czyje interesy – akcjonariuszy czy pracowników –
powinny być chronione w pierwszej kolejności?



W jakim stopniu poszczególne cele mają być
realizowane?



Jak w obliczu wielości różnych postulatów firma ma je
pogodzić z ekonomicznymi wymogami obecności na
rynku i radzić sobie z presją konkurencyjną?



Czy podejmowane działania na pewno pomogą
społeczeństwu?

Czy CSR jest zgodne

z kanonami zarządzania?



Zwraca się uwagę też na wątpliwości, co do formalnych
i organizacyjnych aspektów przyjęcia zasad społecznej
odpowiedzialności biznesu.



W  tradycyjnym  ujęciu,  proponowanym  przez  zasady  nadzoru
korporacyjnego,  pracownicy  odpowiadają  przed  menedżerami
i  członkami  rady  (nadzorczej,  dyrektorów-zarządów),  natomiast
menedżerowie i dyrektorzy-zarząd przed akcjonariuszami.



Zgodnie z podejściem CSR, menedżerowie i dyrektorzy powinni
odpowiadać także m.in. wobec dostawców, społeczności
lokalnych

pracowników,

którzy

przecież

podlegają

menedżerom.



Pojawia się, więc pytanie o możliwość sformalizowania
odpowiedzialności menedżerów wobec interesariuszy
i zasad rozliczania ich z podjętych zobowiązań.

DANONE



Jako jeden z liderów CSR od lat
konsekwentnie

stara

się

minimalizować negatywny wpływ
działalności ludzi na środowisko
naturalne.

priorytet

Danone

uznało

systematyczne zmniejszanie emisji
gazów

cieplarnianych

i zużycia wody.

POLSKA GRUPA ENERGETYCZNA



Przedsiębiorstwo propaguje ostatnio swoją
akcję na rzecz odpowiedzialności względem
środowiska,

odbudowując

środowisko

naturalne

za sprawą sadzenia lasów,

tworzenia jezior i akwenów.

Podsumowanie



Argumentacja

przeciwników

społecznej

odpowiedzialności biznesu opiera się na interpretacji
wyłącznie głównej roli społecznej jaką odgrywa
przedsiębiorstwo

społeczeństwie

czyli:

produkcyjnej,  handlowej  czy  usługowej,  przy
ignorowaniu  ról  uzupełniających.  Mechanizm  ten
prowadzi  do  przerzucania  własnych  zobowiązań  na
inne  instytucje,  ograniczania  własnej  roli  czy
obarczania

innych

uczestników

działań

odpowiedzialnością

wynikającą

naszego

postępowania.



Nie  chodzi  także  o  to,  aby  oceniać  obie
argumentacje,  a  następnie  wybrać  właściwą.  Często
bowiem  wybór  argumentacji  jest  ściśle  powiązany  z
cyklem  rozwoju  firmy:  firmy  stabilniejsze  finansowo
potencjalnie  łatwiej  mogą  pozwolić  sobie  na
zaangażowanie w działania społeczne.



Rozstrzygająca  decyzja,  co  do  podjęcia  się
działalności  zgodnej  z  zasadami  koncepcji
społecznej  odpowiedzialności  biznesu,  nie
może  jednak  być  podejmowana  ani  na  skutek
liczebnej  przewagi  argumentów  jednej  ze
stron,  ani  też  pod  wpływem  jakiejkolwiek
formy nacisku.



Musi  bowiem  wynikać  z  wewnętrznego,
silnego  przekonania  przedsiębiorców  jako
głównych  przyszłych  decydentów  o  formie
i

treści

koncepcji

społecznej

odpowiedzialności przedsiębiorstwa.

BIBLIOGRAFIA



Rybak M., „Etyka Menadżera – Społeczna Odpowiedzialność
Przedsiębiorstwa”, Wyd. PWN, Warszawa: 2004.



Ocieczek W., Gajdzik B., „Społeczna Odpowiedzialność
Przedsiębiorstw Produkcyjnych”, Wyd. POLSL, Gliwice: 2010



Bankier.pl, Koncepcja CSR. 24 lipiec 2007



Portal CSR:

www.odpowiedzialnybiznes.pl



Magdalena Rojek - Nowosielska
Katedra Socjologii i Polityki Społecznej
Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu



http://www.csr.szczecin.pl/baza-wiedzy/czym-jest-csr

Document Outline