Cechy autorytaryzmu:
- idea wodza
- na pierwszym planie kult państwo - panstwa
- silna władza wykonawcza - pomieszanie roli parlamentu
- dobro całego społeczeństwa - równość
- idea ojczyzny , historia , honor , wspolnota terytorialna
- pojecie wroga - przeciwnika , stanowil zagrozenie dla panstwa
Wspolnota walki niepodległościowej . Wladze sprawuja ci którzy walczyli o niepodległość.
- wojsko wychowuje obywateli ( glosil pewne wartości )
- autorytaryzm sięgał do religii - a religia sluzy państwu czyli jest dominacja rolnictwa
- autorytarne panstwa sięgały do faszyzmy wloskiego ( kraje baltyckie , polska , Austria , Wegry )
FASZYZM + KOMUNIZM =TOTALITARYZM
Totalitaryzm - z lac. Total= wszechogarniający panstwa totalitarne i ideologia totalitarna.
Są 2 rodzaje totalitaryzmu:
- faszyzm
- komunizm
Totalitaryzm : czli faszyzm i komunizm maja cechy wspolne i rozniace.
Różnice:
- faszyzm - zachodnia Europa
- komunizm - Rosja
1. Poglady na kwestie , kto jest podmiotem:
- faszyzm mowil ze podmiotem jest NARÓD
- komunizm mowil ze podmiotem jest KLASA
2. Różnią się ideałami :
- faszyzm państwo narodowe ( czyste cechy aryjskie )
- komunizm panstwo bezklasowe ( klasa robotnicza )
3. Podejście do wolności:
- faszyzm WŁASNOŚĆ PRYWATNA
- komunizm WROG WLASNOSCI PRYWATNEJ < WLASNOSC USPOLECZNIONA
Cechy wspólne:
1.Rola ideologii w tworzeniu ideału:- faszyzm - IDEOLOGIA NACJONALIZMU
- komunizm - IDEOLOGIA MARKSIZMU. Każdy krok tłumaczono wyższymi ideami
2. Odwoływanie się do nauki , do badan naukowych
- faszyzm - nauka o rasach , antropologia
3. Utopijność celow , wizja nowego ładu :
- komunizm - ład bezklasowy
4. Związek pomiedzy partia a państwem , dominująca rola partii . Bez niej można było nadawac stanowiska - zgody.
5. Kult wodza - idea wodza - jednostka , która decyduje o wszystkim.
6. Rola propagandy w zyciu społeczeństwa
7. Biurokracja
8. rozbudowany system represji.Początek komunizmu w Polsce po rewolucji i budowa hasel i panstwa , proletariatu , forma rządów , większości nad mniejszością.
T:II wojna światowa
Geneza i przyczyny:
- darzenie ekspansjonistyczne III Rzeszy i jej sojusznikow
- Niemcy , Włochy , Japonia
Włochy formułowały dazenia do opanowania panstw w rejonach M. Śródziemnego , kolonie w Afryce , wpływy na Bałkanach
- Japonia stala się tygrysem militarnym w latach 30 , doszli tutaj do glosu ludzie którzy tworzyli , rozwinęły się zbrojenie militarne
- zblizanie Japonii , Niemiec , Wloch nastąpiło po wojnie z Hiszpania
- we wrzesniu 1940 r. utworzono os Berlin - Rzym - Tokio panstwa te podzielily się w strefie swiecie.
Niemcom przypadal Europa. Japonii daleki Wschod , Włocho, przypadaly Bałkany , basen M. Śródziemnego . Do tego paktu skłaniały się panstwa zbliżone do Wloch i Niemiec to Węgry , Rumunia , Hiszpania . Natomiast panstwa przeciwne temu paktowi to Francja , W. Brytania. Panstwa zainteresowane traktatem wersalskim i pokojowa polityka to : Polska , Czechoslowacja , Jugoslawia , Dania , Belgia.Zwiazek Radziecki balansowal po srodki szukal sojusznika który da wiecej . Jego kontakty z zachodem były luzne. W 1932 r. Z. Radziecki zawarl związek z Polska , Finlandia , Estonia , Francja , czyli pakt o nieagresji.Nawiazal stosunki dyplomatyczne a USA w II Polowie lat 30 , prowadzil rozmowy z Niemcami . Hitler gral na 2 strony .
23. 08. 1938 r. Pakt Rabentrop Mołotow. - pakt ten zawarty zostal w Moskwie . Nazwa pochodzi od osob które go zawarly . Był to pakt o nieagresji , zakładał wymiane gospodarcza. Byl to tajny protokół do Rio - Molotow który zawieral podzial stref wpływów w Europie pomiedzy Niemcami i Związkiem Radzieckim. Podzial dotyczyl takich panstw jak Polska , Litwa , Łotwa . W świetle tego paktu Polska miala należeć do Litwy , do Niemiec miala należeć Łotwa , a Estonia do Związku Radzieckiego.
29 wrzesnia 1938 - wprowadzono korekte do paktu Liben - Mołotow i Lubelszczyzna znalazla się pod wpływami Niemców . Hitler wiedział o tym ze Związek radziecki nie stanie po stronie Zachodu17 wrzesnie 1938- wojska radzieckie przekroczyly granice Polski na wschodzie , a panstwa zachodnie milczały.
Stany Zjednoczone zajmowaly pozycje neutralna Az do momentu ataku w 1941 r. .Byly to momenty kluczowe do wybuchu II wojny światowej.
Podstawowe etapy działan wojennych:
17 wrzesnia 1938 r. atak na Polske
-10 maja 1940 uderzenie Niemiec na Belgie , Holandie , Danie , Norwegie , Francje
-10 - 28 maja opór panstw zostal zlamany i był to okres działań wojennych na Francji , zakończone 22 czerwca kapitulacja Francji. Niemcy zabraly Alzacje i Lotaryngie . Panstwo podzielono na 3 czesci:
Pół- Zach - okupowana strefa przez Niemcy
Poł - wsch - to strefa samodzielna , z francuska policja i administracja. Głównym osrodkiem miejscowości było wiszi a głównym dowodca którym stal na czele był Peten.W wyniku tego Francja miala zapłacić wysokie odszkodowania . honor Francji staral się uratowac general Charl Dego który opuścił Francje i chciał organizowac ruch opru. Wyjechal on do W. Brytanii i tam zorganizowal komitet narodowy Wielkich francuzów.
Upadek Francji był wielkim szokiem. W planach Hitlera była tez W. Brytania . Premierem Francji w tym czasie był Churchli . jednak Hitler zdecydowal się tam na atak.
-Od 8 sierpnia do początku listopada 1940 r. trwala bitwa o ---W. Brytanie . w bitwie braly udzial oddzialy wojskowe : Polacy , Czesi , okrety podwodne.
Wojna pod Alamaj w pazdz. 1942 przesadzila o klesce Wloch i o klesce w Egipcie i Libil Włosi również chcieli opanowac wybrzeże Jugoslawi i Grecji.
W 1941- Europa Południowa zostala wciagnieta w dzialania wojenne.
1944- ogolna ofensywa
7 grudnia 1941 r. - wejście USA do wojny. USA zostaly sprowokowane do tej wojny gdyz do samego konca rokowana zmagania pokojowe . USA rozpoczęły pomoc w koloniach na Oceanie Indyjskim
III etapy:
I Polska - uderzenie na Polske - Rosjanie zabrali 230 tys. żołnierzy polskich do niewoli , 30 lipca 1941 - podpisanie układu Sikorski- mojski . układ ten pozwolil ze obywatele polscy mogli pojsc do wojska , utworzenie armii.
17 wrzesnia 1939 r.
II 30 listopada 1939 - uderzenie na Finlandie . Hitler wyslal ultimatum dotyczące granicy . Od 30 list. Do początku marrca Finlandia wytrzymala ofensywe Związku radzieckiego .
III wiosna 1940 r. - podporządkowanie panstwa Litwy , Łotwy i Estonii
Po pakcie Ribe - Mołottow panstwa te znalazly się w strefie wpływów. Aresztowano osoby uwazane za opozycje . Wynajdowano komunistow i tworzono z nich 2 rzady które odsuwaly rzady demokratyczne . na prozie ich rządów Litwa , Łotwa i Estonia zostaly wlaczone do Związku Radzieckiego , było to na przelomie marca i sierpnia
22 czerwca 1941- Niemcy uderzyly na swojego sojusznika czyli Związek Radziecki . Hitler liczyl na latwa wygrana z ZSSR i chciał to zakończyć , wszystko wczesna jesienia . Kaukaz , Leningrad , Moskwa - kierunki na które miał uderzac Hitler. Wojna ta jednak nie udala się Hitlerowi. Pod koniec wrzesnia były kola Leningradu a 23 listopada 1941 r. Niemcy byli 27 km. Pod Moskwa
- brak dowodctwa
- brak wyposażenia
Armia Czerwona liczyla 4 mln żołnierzy a Niemcy w tym kierunku mogli Kucic 3 mln. Żołnierzy. Niemcy dominowali w ; czolgach , samolotach .
1941-1942 bitwa o Stalingrad- zgromadzono tam ok. 6 mln. Ludzi ZSSR już w tym momencie bardziej zmobilizowany , gdyz pokazywano ze jest to walka na śmierć i Zycie z faszyzmem , była to wojna ojczyzniana. Dla Niemiec były to tereny gdzie można było mor dowac tysiące ludzi. Niemcy byli po tej bitwie przegrani.. Leningrad był oblezony przez 3 lata.
5- 12 lpca 1943 - bitwa pod Kurskiem . Niekorzystna dla Niemców.
Lipiec 1944 - Rosjanie doszli do Bugu . Granica polsko - radziecka jest na Bugu.
9 maja 1945 - podpisanie kapitulacji w Berlinie . Hitler popełnia samobójstwo . Wojska Armii Czerwonej doszly do nazizmu i tam go pokonali.
6 . VI . 1940 - rozpoczęcie 2 frontu na zachodzie londowaniem w Normandii . w rejonie Kanału La Manche , dowodca był Aisehomer
23 sierpnia - wolny stal się Paryz
2 maja 1940 - zdobyto Berlin
9 maja - dzien zwycięstwa.Wojna pochłonęła ok. 50 mln. Ofiar.
Strona polityczna:
Koalicja antyhitlerowska rozpoczęła się ksztaltowac w roku 1940 po to aby zaprzestac i wygrac wojne. Wychodzilo to z USA , do USA uciekalo wiele ludzi.
14 sierpnia 1941 - spotkanie Churchilla i Rozwelta i podpisali dokument tzw. Karte Atlantycka- wskazywala ona jak zakończyć wojne i jak pozniej to wszystko uporządkować . Należało dazyc do zmagac pokojowych , bez ekspansji . Nie można dokonywac zmian terytorialnych bez zgody narodu. Karta ta wzywala do wzajemnej pomocy w handlu i żywności. Karta ta mówiła ze po wojnie powinno nastąpić rozbrojenie i odrzucenie przemocy. Po wojnie zakladano swobodny przeplyw ludzi , dobro , spkoj , wolność .Karta ta stala się manifestem.
4 wrzesnia 1941 - ZSRR podpisuje Karte Atlantycka i rozpoczęły się rozmowy o pomocy w dostarczeniu broni , wspolpraca polityczna