Miró Juan Kobieta i ptak w świetle księżyca

autor — Joan Miró

data powstania — 1949

technika — olej na płótnie

wymiary — 81 × 65 cm

miejsce przechowywania — Londyn, Tate Modern

Miró, hiszpański malarz, rzeźbiarz i grafik początkowo tworzył pod wpływem kubizmu oraz malował kompozycje w duchu naiwnego realizmu. Najtrwalsze związki połączyły go jednak z surrealizmem, którego stał się jednym z najbardziej oryginalnych przedstawicieli. Miró wykształcił swój niepowtarzalny styl, charakteryzujący wszystkie jego wytwory — od obrazów i rysunków, po ceramikę, freski i osobliwe „surrealistyczne przedmioty”.

Prezentowana kompozycja należy do serii tak zwanych „powolnych” obrazów, namalowanych w latach 40., których tematem był opracowywany w wielu wariantach motyw kobiety i ptaka. Na ceglasto-rudym, przyciemnionym ku dołowi tle widnieją kształty nakreślone sumarycznie za pomocą czarnych i białych linii. Układy linii i kolorowych form, ułożonych w pozornym chaosie i o zakłóconej skali, budzą skojarzenia z postaciami ludzkimi i zwierzęcymi. Dominującym kształtem jest pojawiająca się w centralnej części obrazu postać w czarnej, ozdobionej białym i czerwonym pasem sukni oraz widoczny nad nią po prawej błękitny sierp księżyca.

Intensywne kolory, operowanie skrótowym znakiem i linią budzą ducha humoru i zabawy, upodabniając prace Miró do radosnych tworów dziecka. Artysta operował jednak wszystkimi środkami w sposób całkowicie świadomy i wyrafinowany, wyczarowując za ich pomocą bogactwo znaczeń i nastrojów.

Prace Miró zdają się cofać widza w ów stan pobudzonej dziecięcej wyobraźni, w którym nawet w najbardziej umownych formach i znakach można odczytać pełnię treściowego przekazu i skomplikowanej narracji. Stanowi temu towarzyszy zarazem zatarcie granic między światem wyobraźni a rzeczywistością, które stapiają się w jedno i przenikają.

Katarzyna Nowakowska-Sito