Metrologia wielkości geometrycznych

Przykładowe zadanie z pasowania

Treść

Dla pasowania



34 H8 / js6 obliczyć wartości

tolerancji, wymiarów, odchyłek, luzów/wcisków
granicznych, wskaźnik pasowania jeżeli wiadomo,
że:

IT8 = 39 μm

IT6 = 16 μm

Przykładowe zadanie z pasowania

Treść

Wyznaczyć wartości:

N =

To =

Tw =

Pmax =

EI =

ei =

Pmin =

ES =

es =

Tp =

Ao =

Aw =

Smax =

Bo =

Bw =

Nmax =

Przykładowe zadanie z pasowania

Treść

Narysować położenia pól tolerancji dla powyżej
wyznaczonych danych w odpowiedniej podziałce:

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – N, To

Wymiar  nominalny  N  pasowania  odczytujemy  z
zapisu oznaczenia pasowania.
N = 34 mm

Tolerancja  otworu  To  wyznaczamy  na  podstawie
średnicy  nominalnej  i  klasy  tolerancji  IT.  Otwór
wykonany  jest  w  IT8,  zatem  tolerancja  otworu
To = 39 μm, czyli 0,039 mm.
To = 0,039 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – ES, EI

Odchyłki  górną  ES  i  dolną  EI  otworu  wyznaczamy
korzystając  z  informacji  zawartej  w  symbolu
położenia  pola  tolerancji  otworu,  czyli  "H".
W  przypadku  otworu  oznacza  ona,  że  odchyłka
dolna EI jest równa zero, a pole tolerancji styka się
dolną granicą z linią zerową

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – ES, EI, Ao, Bo

Zatem odchyłka górna przyjmuje wartość równą
szerokości pola tolerancji, czyli 0,039 mm.
ES = 0,039 mm
EI = 0,000 mm
Wymiar graniczny dolny otworu
Ao = N+EI = 34,000 + 0,000 = 34,000 mm
Ao = 34,000 mm
Wymiar graniczny górny otworu
Bo = N+ES = 34,000 + 0,039 = 34,039 mm
Bo = 34,039 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – Tw

Tolerancja  wałka  Tw  wyznaczamy  na  podstawie
średnicy  nominalnej  i  klasy  tolerancji  IT.  Wałek
wykonany  jest  w  IT6,  zatem  tolerancja  wałka
Tw = 16 μm, czyli 0,016 mm.

Tw = 0,016 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – es, ei

Odchyłki  górną  es  i  dolną  ei  wałka  wyznaczamy
korzystając  z  informacji  zawartej  w  symbolu
położenia  pola  tolerancji  otworu,  czyli  "js".
Oznacza  ona,  że  pole  tolerancji  jest  położone
symetrycznie  po  stronie  dolnej  i  górnej  linii
zerowej, a wartości odchyłek granicznych są sobie
równe co do wartości i przeciwne co do znaków.

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – es, ei, Aw, Bw

Zatem  es  =  0,5  •  Tw,  =  0,5  •  0,016  =  0,008  mm,
a ei = - es = - 0,008 mm.
es = 0,008 mm
ei = - 0,008 mm
Wymiar graniczny dolny otworu
Aw = N+ei = 34,000 + (-0,008) = 33,992 mm
Aw = 39,992 mm
Wymiar graniczny górny otworu
Bw = N+es = 34,000 + 0,008 = 34,008 mm
Bw = 34,008 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – Pmax, Pmin

Wskaźnik  pasowania  obliczamy  wyznaczając  różnicę
pomiędzy  średnicami  maksymalnymi  i  minimalnymi
otworu i wałka przed ich połączeniem:
Pmax = Bo - Aw  a Pmin = Ao - Bw.
Zatem :
Pmax = 34,039 - 33,992 = 0,047 mm,
Pmin = 34,000 - 34,008 = -0,008
Pmax = 0,047 mm
Pmin = - 0,008 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – Pmax, Pmin, Nmax, Smax

Ponieważ  Pmax  >  0  >  Pmin,  zatem  mamy  do
czynienia z pasowaniem mieszanym.
Charakteryzuje  się  ono  zarówno  wciskiem  jak  i
luzem.
Wcisk  Nmax  =  |  Pmin  |  (wcisk  podajemy  jako
wartość  bezwzględną,  stąd  moduł  z  Pmin)    luz
Smax = Pmax, zatem N = 0,008 mm a S = 0,047 mm
Nmax = 0,008 mm
Smax = 0,047 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – Tp

Tolerancja pasowania mieszanego jest sumą
maksymalnego luz i maksymalnego wcisku, zatem
Tp = Smax + Nmax = 0,008 + 0,047 = 0,055 mm

Tp = 0,055 mm

Przykładowe zadanie z pasowania

Rozwiązanie – rysunek

EI (=0)