1 

Kminek 

Kmin, karolek 
Carum carvi L. — Kminek zwyczajny (rodz. Umbelliferae) 

 

 

2 

Roślina  dwuletnia,  pospolita  w  Polsce.  Rośnie  na  miedzach,  łąkach  i  przydrożach.  W 
pierwszym roku wyrasta rozeta pierzastych liści, w drugim  — wysoka, rozgałęziona łodyga. 
Może  byċ  uprawiany  w  ogrodzie,  ale  jedynie  na  glebie  żyznej,  z  duża  zawartością  wapnia, 
wilgotnej i wolnej od chwastów. Wymaga stanowiska słonecznego, rosnąc w cieniu gromadzi 
niewielkie  tylko  ilości  olejku  w  owocach,  a  wiec  jest  mało  użyteczny  w  lecznictwie. 
Rozmnaża się przez siew. 

Kminek  zakwita  w  maju.  Owoce  dojrzewają  w  lipcu,  w  tym  też  okresie  przystępujemy  do 
zbioru  surowca.  Dzień  należy  wybraċ  pogodny.  Wczesnym  rankiem  ścinamy  rośliny, 
wiążemy  w  snopki  i  suszymy.  Po  kilkudniowym  suszeniu  snopki  młóci  się,  a  otrzymane 
owoce przesiewa. Surowiec należy przechowywaċ w płóciennych woreczkach. 

Właściwości lecznicze

 

Surowcem są owoce (Fructus Carvi). 

Skład chemiczny i działanie.  

Owoce  zawierają  olejek  lotny  (karwon,  limonen).  olej  tłusty,  związki  białkowe  i  cukrowe, 
flawonoidy  (kwercetyna,  kemferol).  Działają  podobnie  jak  owoce  kopru  i  anyżu  — 
wiatropędnie,  pobudzają  wydzielanie  soków  trawiennych  oraz  są  środkiem  poprawiającym 
smak, m.in. leków. 

Zastosowanie.  

Lek  wiatropędny  i  rozkurczowy.  Stosuje  się  go  w  nadmiernej  fermentacji  jelitowej,  przy 
wzdęciach, kolce  jelitowej, utracie  apetytu. Czasami  może wykazywaċ  nieznaczne działanie 
moczopędne,  a  także  pobudzaċ  wydzielanie  żółci.  Występujący  w  olejku  lotnym  karwon 
działa  toksycznie  na  robaki  jelitowe.  Kminek  z  racji  swych  właściwości  mlekopędnych 
zalecany  jest  matkom  karmiącym;  jednocześnie  na  niemowlęta  karmione  mlekiem  matki 
działa wiatropędnie. 

Przetwory  z  kminku  są  szczególnie  polecane  u  osób  w  podeszłym  wieku  oraz  u  małych 
dzieci. 

Postacie leku 

Napar.  

Łyżkę  zmiażdżonych  owoców  kminku  zalaċ  wrzątkiem  (l  szklanka),  przykryċ.  Po  15 
minutach odcedziċ. Piċ ciepły napar 3 razy dziennie po szklance (mlekopędny). 

Napar z dodatkiem mięty i rumianku.  

Zalaċ  szklanką  wrzątku  l  łyżeczkę  kwiatów  rumianku,  2  łyżeczki  liści  mięty,  l  łyżkę 
zmiażdżonych owoców kminku, przykryċ. Odcedziċ po 15 minutach. Piċ ciepły napar 3 razy 
dziennie 

po 

szklance 

płynu 

(kojący). 

    0,5—1  g  sproszkowanego  kminku  zjadaċ  z  łyżeczką  miodu  lub  powideł  2—4  razy 
dziennie. 

*    *    * 

Kminek  jest  roślina  miododajna,  natomiast  wysuszone  ziele  —  po  wymłóceniu  i  odsianiu 
owoców — jest doskonałym, mlekopędnym dodatkiem do paszy dla bydła.