plik

"Elektryczny Kat"
H.P.Lovecraft

Dla kogo

, kto nigdy nie był

wiadkiem egzekucji przeprowadzonej w

majestacie prawa, mam do opowiedzenia raczej dziwaczn

, a zarazem

przera

histori

o elektrycznym kacie. W istocie s

bardziej mn

to wstrz

ło, ni

mogłoby wi

kszo

ludzi, którzy w

gu swego

ycia stawali przed s

dem. Powodem tego jest co

, czego

byłem

wiadkiem czterdzie

ci lat temu - bardzo dziwne wydarzenie,

które doprowadziło mnie na brzeg nieznanych i czarnych otchłani.

W 1899 roku byłem rewidentem i kontrolerem zatrudnionym w Tlaxcala
Mining Company w San Francisco, działaj

cym w małych kopalniach

srebra i miedzi w górach San Mateo w Meksyku. Mieli

my wtedy jakie

kłopoty w kopalni numer 3, która miała gburowatego i podst

pnego

asystenta superintendenta, nazwiskiem Artur Feldon. Szóstego sierpnia
firma otrzymała telegram mówi

cy,

e Feldon dał drapaka zabieraj

c ze

sob

wszystkie ksi

gi rachunkowe, por

czenia i papiery prywatne

pozostawiaj

c administracj

i finanse w stanie zupełnego chaosu.

Wydarzenie to było dotkliwym ciosem dla przedsi

biorstwa. Pó

nym

popołudniem prezes McComb wezwał mnie do swego biura i polecił mi za
wszelk

cen

odzyska

dokumenty. Wiedział,

e b

trudno

ci. Nigdy

nie widziałem Feldona, a do dyspozycji były tylko bardzo niewyra

fotografie. Co wi

cej, moje wesele miało si

odby

we czwartek w

nast

pnym tygodniu, a wi

c ju

za dziewi

ęć

dni. Nie miałem wi

zbytniej ochoty spieszy

do Meksyku i

ciga

kogo

na Bóg wie jak

wielkich odległo

ciach. Potrzeba jednak była tak wielka,

e McComb

uwa

ał,

e ma prawo

żą

mego natychmiastowego wyjazdu, a ja ze swej

strony s

dziłem,

e w przypadku odniesienia sukcesu, moja pozycja w

firmie niepomiernie wzro

nie.

Miałem wyjecha

w nocy, prywatnym wagonem prezesa do Mexico City,

d miałem pojecha

kolejk

skotorow

do kopalni. Jackson,

kierownik kopalni numer 3 powinien mnie wtajemniczy

we wszystkie

szczegóły i udost

pni

mi wszelkie mo

liwe

lady natychmiast po mym

przyje

dzie, potem za

miałem rozpocz

ąć

niezwłocznie poszukiwania -

przez góry, wzdłu

wybrze

a, na bocznych uliczkach Mexico City -

zale

nie od tego, jak rozwinie si

sytuacja. Wyjechałem z ponur

determinacj

doprowadzenia sprawy do ko

ca i ze skutkiem tak szybko,

jak to było mo

liwe i koiłem niezadowolenie wyobra

eniami wczesnego

powrotu, z papierami i winowajc

, i my

lami o weselu, które powinno

sta

triumfaln

ceremoni

Zawiadomiwszy rodzin

, narzeczon

i najbli

szych przyjaciół

poczyniłem pospieszne przygotowania do podró

y. Spotkałem si

prezesem McCombem o ósmej wieczorem na stacji Southern Pacific,
otrzymałem od niego pewne pisemne instrukcje i ksi

ąż

eczk

czekow

, po

czym odjechałem jego wagonem, doczepionym do poci

transkontynentalnego. Podró

min

ła bez przygód i po dobrze

przespanej nocy rozkoszowałem si

przyjemno

jazdy tak rozwa

nie

mi u

yczonym prywatnym wagonem. Przeczytałem z uwag

instrukcje i

sformułowałem plany pochwycenia Feldona i odzyskania dokumentów. Do

ść

dobrze znałem okolice Tlaxcali - prawdopodobnie lepiej ni

uciekinier

- miałem wi

c ju

pewn

przewag

w mych poszukiwaniach, gdyby on ju

wcze

niej nie odjechał poci

giem.

Według instrukcji, Feldon był przedmiotem zmartwienia kierownika
Jacksona ju

od pewnego czasu, działaj

c w tajemnicy i pracuj

c bez

uzasadnienia w laboratorium kopalnianym w dziwnych godzinach.
Podejrzewano go o współprac

z dowódcami meksyka

skimi i niektórymi

peonami w kradzie

y rudy, lecz tubylców uwolniono od zarzutów, nie

było bowiem wystarczaj

cych dowodów, aby mo

na było odnie

ść

jakie

sukcesy w tak delikatnej sprawie. Mimo tajemniczo

ci, było w tym w

istocie wi

cej nieposłusze

stwa ni

winy. Był kłótliwy i mówił tak,

jakby to firma go oszukiwała, a nie on firm

. Otwarta inwigilacja

przez jego kolegów, jak pisał Jackson, wydawała si

coraz bardziej go

irytowa

, a teraz znikn

ł ze wszystkim, co było wa

ne dla zakładu. O

tym gdzie mo

e by

, nikt nie miał najmniejszego poj

cia, cho

ostatni

telegram Jacksona sugerował,

e s

to dzikie stoki Sierra de

Malinche, gdy

ten wysoki, okryty mitami szczyt o sylwetce trupa był

rejonem, z którego pochodzili okoliczni, tubylczy złodzieje.

W El Paso, do którego dotarli

my o drugiej, w noc poprzedzaj

nasze

wyruszenie w pogo

, mój wagon został odł

czony od poci

dzykontynentalnego i przył

czony do specjalnej lokomotywy, któr

telegraficznie wysłano na południe, do Mexico City. Drzemałem do

witu i przez cały nast

pny dzie

nudziłem si

na płaskiej, pustynnej

równinie Chilhuahua. Obsługa powiedziała mi,

e b

dziemy w Mexico

City w południe w pi

tek, lecz wkrótce zobaczyłem,

e istniej

niezliczone przeszkody, pochłaniaj

ce cenne godziny. Były oczekiwania

na bocznicach wszystkich stacji jednotorowej linii, to przegrzewały
si

skrzynki smarownicze osi, czy inne trudno

ci komplikowały rozkład

jazdy.

W Torreon byli

my o sze

ść

godzin pó

niej i była ju

prawie ósma rano

w pi

tek - pełne dwana

cie godzin pó

niej ni

przewidywał to rozkład

jazdy - gdy maszynista otrzymał w ko

cu zgod

na przy

pieszenie

podró

y, aby spróbowa

nadrobi

opó

nienie. Moje nerwy były na

granicy wytrzymało

ci i nie mogłem uczyni

nic innego, ni

chodzi

desperacji po przedziale tam i z powrotem. W istocie przekonałem si

e przy

pieszenie to zostało okupione wysokim kosztem, gdy

trzydziestu minutach pocz

ły si

mno

objawy przegrzania smarownic

równie

w moim wagonie. Po nerwowym oczekiwaniu zdecydowano,

jedynym wyj

ciem jest powleczenie si

z jedn

czwart

szybko

ci do

nast

pnej stacji ze sklepami - handlowej faktorii Queretaro. To była

ostatnia kropla, która przelała kielich goryczy i prawie tupałem z
w

ciekło

ci jak dziecko. Czasami wydawało mi si

e kołysz

mym fotelu na biegunach, aby przy

pieszy

bieg poci

gu z jego

ęż

owego pełzni

cia.

Była prawie dziesi

ta wieczorem, gdy przyjechali

my do Queretaro,

gdzie sp

dziłem pełn

niepokoju godzin

na peronie, podczas gdy mój

wagon został odstawiony na bocznic

i majstrowało przy nim ze

dwudziestu tubylczych mechaników. W ko

cu powiedzieli mi,

e zadanie

przerasta ich mo

liwo

ci, gdy

dalsza jazda wymaga nowych cz

ęś

ci,

które najbli

ej dosta

na w Mexico City. Naprawd

, wszystko

sprzysi

gło si

przeciwko mnie. Zacisn

łem z

by, gdy pomy

lałem o

oddalaj

cym si

coraz bardziej Feldonie - mo

e dotarł ju

do Vera

Cruz z jego liniami

eglugowymi, albo do Mexico City, z mo

liwo

wyjazdu stamt

d kolej

w ró

nych kierunkach - podczas gdy ci

gle nowe

przeszkody trzymały mnie tu uwi

zanego i bezsilnego. Oczywi

cie

Jackson powiadomił policj

we wszystkich okolicznych miastach, lecz

znaj

c jej mo

liwo

ci, nie potrafiłem powstrzyma

smutku.

Najlepsze, co mogłem zrobi

, to złapa

regularny nocny ekspres do

Mexico City, który jechał z Aguas Calientes i zatrzymywał si

na pi

ęć

minut w Queretaro. Tutaj powinien by

o pierwszej, je

li nie miał

opó

nienia, a w Mexico City o pi

tej w sobot

. Gdy kupowałem bilet,

dowiedziałem si

e poci

g posiada wagony typu europejskiego, z

zamykanymi przedziałami, nie za

ameryka

skiego, z długimi

przedziałami z rz

dami dwumiejscowych siedze

. Były u

ywane we

wczesnym okresie meksyka

skiego kolejnictwa, gdy

pierwszymi liniami

interesowali si

Europejczycy, a w 1889 roku Mexican Central nadal

ywał ich znaczn

ilo

ść

na krótszych trasach. Zwykle preferowałem

ameryka

skie wagony, gdy

nie lubiłem ludzi patrz

cych na mnie, lecz

tym razem byłem zadowolony z cudzoziemskiego wagonu. Miałem szcz

ęś

cie

mie

cały przedział dla siebie, a zm

czony i spi

ty, mile powitałem

samotno

ść

, jak i zajmuj

ce cał

szeroko

ść

wagonu wygodne,

tapicerowane siedzenie z mi

kkimi podpórkami dla r

k i zagłówkiem.

Kupiłem bilet pierwszej klasy, mój baga

przyniesiono z odstawionego

na bocznic

prywatnego wagonu, zatelegrafowałem do prezesa McComba i

do Jacksona powiadamiaj

c obu co si

stało i usiadłem, aby poczeka

na nocny ekspres tak cierpliwie, jak tylko pozwalały mi na to moje
napi

te nerwy.

O dziwo, poci

g miał tylko pół godziny spó

nienia, ale nawet i w tym

przypadku samotne oczekiwanie na stacji było prawie ponad moj

wytrzymało

ść

. Konduktor, wskazuj

c mi przedział, powiedział, abym

zrekompensował sobie opó

nienie i jednocze

nie skorzystał z wygód,

wyci

łem wi

c wygodnie nogi na przeciwległym siedzeniu w

oczekiwaniu na cich

, trzy i półgodzinn

podró

wiatło z olejowej

lampki nad głow

było koj

co przyciemnione i zastanawiałem si

, czy

uda mi si

troch

przespa

mimo mego niepokoju i napi

cia. Gdy poci

ruszał, wydawało mi si

e jestem sam w całym poci

gu i byłem

naprawd

z tego rad. Pocz

łem znowu rozmy

o mym poszukiwaniu i

kiwałem si

w takt kołysania wagonu wci

ąż

przy

pieszaj

cego poci

gu.

Nagle u

wiadomiłem sobie,

e nie jestem sam. W rogu naprzeciw mnie,

wci

ty tak,

e nie wida

było jego twarzy, siedział prosto odziany

ęż

czyzna niezwykłego wzrostu, którego nie pozwoliło mi wcze

niej

zauwa

słabe

wiatło. Obok niego, na siedzeniu, stała pot

ęż

waliza, zniszczona i wypchana, mocno

ciskana nawet w czasie snu

przez jego nieproporcjonalnie szczupł

. Gdy lokomotywa ostro

zagwizdała na jakim

zakr

cie czy rozje

dzie,

cy wzdrygn

ł si

nerwowo, na wpół czujnie si

budz

c, podniósł głow

ukazuj

przyjemn

twarz, brodat

i wyra

nie anglosask

, o ciemnych,

błyszcz

cych oczach. Na mój widok rozbudził si

całkowicie, a mnie

zastanowiła wrogo

ść

i dziko

ść

jego wzroku. Nic dziwnego, pomy

lałem

sobie, jest ura

ony moj

obecno

, gdy

miał nadziej

e przez

cał

podró

dzie miał przedział wył

cznie dla siebie, podobnie jak

ja byłem zawiedziony znalezieniem towarzystwa w słabo o

wietlonym

przedziale. Najlepsze jednak, co mogli

my zrobi

, to z wdzi

kiem

zaakceptowa

sytuacj

, wi

c zacz

łem przed nim usprawiedliwia

moje

wtargni

cie. Wydawał si

Amerykaninem i obaj powinni

my dozna

ulgi po wymianie kilku grzeczno

ci. Potem powinni

my si

wzajemnie

pozostawi

w spokoju przez reszt

podró

Ku memu zaskoczeniu, obcy nie odpowiedział na moje grzeczno

ci ani

słowem. Zamiast tego nadal patrzył na mnie dziko, jakby mnie
oceniaj

c. Odtr

cił proponowane mu przeze mnie cygaro nerwowym ruchem

swej wolnej r

ki. Jego druga r

ka nadal

ciskała wielk

, zniszczon

waliz

, a cała jego osobowo

ść

wydawała si

promieniowa

jak

ąś

utajon

zło

liwo

. Po pewnym czasie odwrócił twarz do okna, cho

w g

stej

ciemno

ci za oknem nie było wida

niczego. Co dziwniejsze jednak,

wydawało si

e patrzy na co

tak intensywnie, jakby w istocie

cokolwiek tam widział. Postanowiłem pozostawi

go jego

zastanawiaj

cym zaj

ciom i rozmy

laniom nie niepokoj

c go wi

cej.

Usiadłem wygodnie na swym siedzeniu, opu

ciłem nisko rondo mego

kkiego kapelusza na twarz i zamkn

łem oczy w nadziei przespania

, na co tak liczyłem.

Nie spałem ani długo, ani mocno. W pewnej chwili moje oczy otworzyły
si

, jakby pod działaniem jakiej

zewn

trznej siły. Zamkn

wszy je z

pewn

determinacj

znowu usiłowałem si

zdrzemn

ąć

, lecz zupełnie

bezskutecznie. Wydawało si

e jaka

rzeczywista siła utrzymuje mnie

w stanie czuwania, podniosłem wi

c głow

i rozejrzałem si

po słabo

wietlonym przedziale, aby zobaczy

, czy wszystko jest w porz

dku.

Wydawało si

e wszystko jest jak zwykle, lecz zauwa

yłem,

e obcy w

przeciwległym rogu przygl

da mi si

intensywnie - uporczywie, lecz

nie łagodnie czy przyja

nie, co oznaczałoby zmian

w jego uprzednim,

gburowatym stosunku do mnie. Tym razem nie podejmowałem próby
rozmowy, lecz wróciłem do mej uprzedniej,

cej postawy, na wpół

zamykaj

c oczy, jakbym ponownie zasypiał. Nadal jednak przygl

dałem

mu si

z ciekawo

spod mego nisko nasuni

tego ronda kapelusza.

Gdy poci

g mkn

ł przez noc, zauwa

yłem,

e w wyrazie twarzy

patrz

cego na mnie m

ęż

czyzny nast

puje subtelna, lecz stopniowa

zmiana. Zadowolony najwidoczniej z tego,

e zasn

łem, pozwolił, aby

na jego twarzy odbijała si

gmatwanina emocji, natury których nie

na było by

pewnym. Nienawi

ść

, strach, triumf i fanatyzm migotały

w zło

ony sposób na linii jego warg i w k

cikach oczu, podczas gdy

wzrok wyra

ał naprawd

niepokoj

cy stopie

chciwo

ci i okrucie

stwa.

witało mi nagle,

e ten człowiek jest szalony, a tym samym

niebezpieczny.

Nie przecz

e byłem gł

boko przestraszony, gdy zobaczyłem, jak si

przedstawia sytuacja. Oblałem si

cały zimnym potem i z trudem tylko

utrzymywałem wygl

d rozlu

nionego i drzemi

cego.

ycie miało dla mnie

naprawd

zbyt wiele uroków, a my

l o tym,

e mam do czynienia z

maniakalnym morderc

- prawdopodobnie uzbrojonym i z pewno

wyj

tkowo silnym - była przera

ca. Ka

dy rodzaj ewentualnej walki

musiałby wypa

ść

na moj

niekorzy

ść

, gdy

facet był naprawd

olbrzymem, w najlepszej atletycznej kondycji, podczas gdy ja byłem
zawsze raczej kruchy, a teraz jeszcze zm

czony strachem, bezsenno

i napi

ciem nerwowym. Była to dla mnie chwila niezaprzeczalnie ci

ęż

i czułem zupełnie blisko straszn

mier

, gdy dostrzegłem w oczach

obcego furi

szale

stwa. Dotarły do mojej

wiadomo

ci wydarzenia z

przeszło

ci - jakby na po

egnanie - jak ton

cemu w ostatniej chwili

staje przed oczami całe

ycie.

Oczywi

cie miałem rewolwer w kieszeni płaszcza, lecz ka

dy ruch z mej

strony, aby po niego si

ąć

i wyci

ąć

go, byłby zbyt oczywisty. Co

cej, gdybym to zrobił, reakcja szale

ca nie mogła budzi

adnych

tpliwo

ci. Nawet gdybym do niego strzelił raz czy dwa, mogłaby mu

pozosta

jeszcze wystarczaj

ca ilo

ść

siły, aby odebra

mi pistolet i

wyko

czy

mnie, lub je

li sam jest uzbrojony, mo

e strzeli

lub

zasztyletowa

mnie, nie usiłuj

c nawet mnie rozbroi

. Kto

zastraszy

zdrowego na umy

le człowieka gro

żą

c mu pistoletem, ale

całkowita nieprzewidywalno

ść

reakcji szale

ca daje mu sił

niebezpiecze

stwo prawie nadludzkie. Nawet w epoce przed Freudem

podzielałem ogólne przekonanie o niebezpiecznej sile osoby
pozbawionej normalnych hamulców. To,

e obcy w rogu przygotowuje si

do podj

cia jakiej

morderczej akcji nie ulegało dla mnie

najmniejszej w

tpliwo

ci, s

c po jego płon

cych oczach i

skr

caj

cych si

ęś

niach twarzy.

Nagle usłyszałem,

e jego oddech przeszedł w krótkie, urywane sapanie

i zobaczyłem,

e jego pier

unosi si

we wzrastaj

cym podnieceniu.

Chwila odkrycia kart była bliska i usiłowałem desperacko wymy

, co

mog

w tej sytuacji zrobi

. Udaj

e nadal

, zacz

łem przesuwa

stopniowo, jakby nie

wiadomie w kierunku kieszeni, w której był

mój pistolet, przygl

daj

c si

uwa

nie szale

cowi, aby zorientowa

, czy zauwa

ył mój ruch. Na nieszcz

ęś

cie zauwa

ył - prawie na

ułamek sekundy przed tym, gdy fakt ten odbił si

na jego twarzy.

Ruchem tak zwinnym i nagłym,

e wprost niewiarygodnym u człowieka

jego wzrostu, znalazł si

nagle tu

nade mn

, zanim zd

ąż

yłem si

zorientowa

, co si

stało. Wynurzył si

nade mn

i kołysz

c si

przód i w tył jak olbrzymi ogr z legend, przyszpilił mnie jedn

pot

ęż

, a drug

uniemo

liwił si

gni

cie po rewolwer. Wyj

ł go z

mej kieszeni i wło

ył do swojej, po czym uwolnił mnie z pogard

doskonale wiedz

c o swej przewadze fizycznej. Nast

pnie wyprostował

na cał

wysoko

ść

- głow

prawie dotykaj

c sufitu przedziału - i

spojrzał na mnie wzrokiem, którego w

ciekło

ść

szybko zmieniła si

wyraz współczucia i jakiej

diabelskiej kalkulacji.

Nie ruszałem si

i po chwili m

ęż

czyzna zaj

ł swe miejsce na przeciw

mnie, u

miechaj

c si

widmowym u

miechem, gdy otworzył sw

wielk

wypchan

waliz

i wyci

ł z niej jaki

przedmiot o szczególnym

wygl

dzie. Była to du

a skrzynka półgi

tkich drutów, splecionych w

taki sposób, jak maska łapacza w baseballu, lecz przypominaj

bardziej hełm nurka. Jego szczyt poł

czony był kablem, którego drugi

koniec pozostawał w walizie. Z urz

dzeniem tym obchodził si

widocznym uczuciem, tul

c je na kolanach. Ponownie pocz

ł mi si

przygl

i oblizywa

wargi prawie kocim ruchem j

zyka. Nagle, po

raz pierwszy odezwał si

- gł

bokim, dojrzałym głosem, którego

kko

ść

i kultura wydawały si

wstrz

saj

co przeczy

jego prostemu,

sztruksowemu ubraniu i zaniedbanemu wygl

dowi.

- Ma pan szcz

ęś

cie. Powinienem najpierw pana u

. Przeszedłby pan do

historii jako pierwszy owoc znacz

cego pomysłu. Ogromne konsekwencje

socjologiczne - powinienem rzuci

lekkie

wiatło. Promieniuj

przez

cały czas, lecz nikt o tym nie wie. Teraz ty si

dowiesz.

Inteligentna

winka morska. Koty i osiołki - to działa nawet na

osiołka...

Przerwał, a jego owłosione rysy twarzy pocz

ły si

porusza

konwulsyjnie, zsynchronizowane

le z szybkim, wirowym ruchem całej

głowy. Wygl

dało to tak, jakby chciał si

otrz

ąć

z jakiej

mgły.

Gesty te zast

pione zostały usiłowaniami złagodzenia rysów twarzy,

jakby chciał ukry

coraz bardziej oczywiste szale

stwo pod pozorami

łagodno

ci, przez któr

przebłyskiwała jednak chytro

ść

. Natychmiast

dostrzegłem t

ró

nic

i powiedziałem, aby przekona

, czy mog

poprowadzi

jego umysł w bezpieczniejszym kierunku: - Wydaje si

masz cudowny instrument, je

li w ogóle mog

o tym powiedzie

esz mi opowiedzie

jak na to wpadłe

Skin

ł głow

- To tylko logiczna refleksja, drogi panie. Dostrzegłem konieczno

ść

chwili i pracowałem nad tym. Inni mogliby dokona

tego samego, gdyby

mieli umysł tak pot

ęż

ny - to znaczy zdolny do nieustannej

koncentracji - jak ja. Miałem przekonanie - konieczn

sił

woli - to

wszystko. Przekonałem si

, jak nikt inny dot

d, jak konieczne jest

usuni

cie z ziemi wszystkich przed powrotem Quetzalcoatla i

stwierdziłem te

e nale

y tego dokona

w sposób elegancki.

Nienawidziłem rzezi wszelkiego rodzaju, a wieszanie jest barbarzy

sko

prostackie. Wiesz,

e w ubiegłym roku rada miejska Albany głosowała

za przyj

ciem krzesła elektrycznego jako narz

dzia egzekucji

skazanych, ale cały ten aparat, o którym my

leli, jest tak prymitywny

jak rakieta Stephensona, czy pierwszy silnik elektryczny Davenporta.
Znałem lepszy sposób i powiedziałem im o nim, lecz nie zwracali na
mnie uwagi. Bo

e, co za głupcy! Jakbym nie wiedział wszystkiego o

ludziach,

mierci i elektryczno

ci - student, m

ęż

czyzna i chłopiec -

technolog i in

ynier -

ołnierz szcz

ęś

cia...

Odchylił si

do tyłu, jego oczy zw

ziły si

- Ponad dwadzie

cia lat temu słu

yłem w armii Maksymiliana I. Chcieli

mi nada

tytuł szlachecki. Potem ci przekl

ci powsta

cy zabili go i

wróciłem do domu. Wróciłem i tułałem si

. Mieszkałem w Rochester,

Nowym Jorku...

Jego oczy stały si

jeszcze bardziej chytre, pochylił si

do przodu i

dotkn

ł mego kolana palcami swej paradoksalnie szczupłej r

ki.

- Wróciłem, jak ju

powiedziałem, ale wszedłem w to gł

biej ni

którykolwiek z nich. Nienawidziłem powsta

ców, lecz lubiłem

Meksykanów. Zagadka? Posłuchaj mnie, młody człowieku - nie my

Meksyk jest naprawd

hiszpa

ski. Bo

e, gdyby

znał szczepy, które ja

znam! W górach - Anahuac - Tenochtitlan - starzy...

Zacz

piewa

i melodyjnie wy

- Ia! Huitzilopotchli!... Nahuatlcatl! Siedem, siedem, siedem...
Xochimilca, Chalca, Tepaneca, Acolhua, Tlahuica, Tlascalteca!
Azteca!... Ia! Ia! Byłem w Siedmiu Jaskiniach Chicomoztoca, lecz nikt
nie powinien o tym wiedzie

! Mówi

ci o tym, gdy

nigdy tego nie

powtórzysz... Przestał i podsumował zwykłym tonem.

- Byłby

zaskoczony, gdyby

wiedział, o czym mówi si

w górach.

Huitzilopotchli wraca... to nie ulega w

tpliwo

ci. Ka

dy peon na

południe od Mexico City mo

e ci to powiedzie

. Lecz nie zamierzałem

tym zajmowa

. Jak ci ju

powiedziałem, wróciłem do domu i

pracowałem na korzy

ść

społecze

stwa nad mym elektrycznym katem, gdy

ta przekl

ta rada miejska Albany przyj

ła inny sposób.

art, prosz

pana,

art! Krzesło dziadka - siedz

cego przy kominku - Hawthorne...

Pocz

ł si

mia

w potwornej parodii dobrego humoru.

- Có

, prosz

pana, chciałem by

pierwszym człowiekiem, który

usi

dzie na tym przekl

tym krze

le i poczuje pr

d ich małych baterii!

Nie skurczyłyby nawet

abiej łapki! A oni chcieli tym zabija

morderców - nagroda honorowa - wszystko! Nagle jednak, młody
człowieku, zobaczyłem bezu

yteczno

ść

- w istocie szczególn

nielogiczno

ść

- zabicia tylko kilku. Ka

dy jest morderc

- morduj

idee - kradn

pomysły - ukradli mój i pilnuj

, pilnuj

...

ęż

czyzna zakaszlał si

i przerwał, a ja powiedziałem uspokajaj

co:

- Jestem pewien,

e pa

ski pomysł jest najlepszy i z pewno

cu go zastosuj

Widocznie jednak moja delikatno

ść

była zbyt mała, gdy

w jego

odpowiedzi zabrzmiała

wie

a irytacja.

- "Jest pan pewien", tak? Przyjemne, delikatne, zdawkowe zapewnienie.
Do diabła z tym - ale wkrótce si

przekonasz! Có

, do diabła, całe

dobro jakie mogłoby płyn

ąć

z tego krzesła, zostało mi skradzione.

Duch Nezahualpilli powiedział mi to na

tej górze. Pilnuj

pilnuj

, pilnuj

...

Znowu si

zakaszlał, a potem ponownie zacz

ł trz

ąść

głow

, wyraz

twarzy te

mu si

zmieniał. Wydawało si

e to go uspokaja na pewien

czas.

- Czego potrzebuje mój pomysł, to wypróbowania. O, tutaj! Druciany
kaptur czy te

sie

na głow

jest gi

tka i łatwo si

nakłada.

ęść

szyjna wi

ąż

e, lecz nie dusi. Elektrody dotykaj

czoła i

podstawy mó

ku - wszystko to jest konieczne. Przytrzyma

głow

czego jeszcze trzeba? Głupcy, tam w Albany, z ich rze

bionym,

bowym, wygodnym krzesłem uwa

e to co

wspaniałego. Idioci! -

nie wiedz

e nie potrzeba pora

całego ciała, wystarczy tylko

mózg! Widziałem ludzi, którzy zgin

li w walce - wiem lepiej. A ten

ich głupi obieg pr

du - dynamo - cały ten kram. Dlaczego nie chc

zobaczy

, czego dokonałem z akumulatorem? Sza - nikt o tym nie wie -

sam tylko posiadam t

tajemnic

, sam - ja i oni, je

li im pozwol

...

Lecz musz

mie

obiekty do

wiadczalne - obiekty - wiesz kogo wybrałem

na pierwszy? Próbowałem

artowa

, szybko przechodz

c w przyjazn

powag

w charakterze

rodka uspokajaj

cego. Szybka my

l i trafne

słowa mogły mnie uratowa

- Có

, jest mnóstwo doskonałych obiektów w

ród polityków w San

Francisco, stamt

d pochodz

. Potrzebuj

twego sposobu, a ja chciałbym

pomóc ci go wdro

! Naprawd

e b

mógł ci pomóc. Posiadam

pewne wpływy w Sacramento i je

li chciałby

wróci

ze mn

do Stanów

po tym, gdy załatwi

swoje sprawy w Meksyku, zobaczysz,

e ci

wysłuchaj

Odpowiedział spokojnie i grzecznie:

- Nie, nie mog

wróci

. Przyrzekłem sobie to, gdy ci przest

pcy z

Albany odrzucili mój pomysł i wysłali szpiegów, aby mnie pilnowali i
ukradli mi go. Ale musz

mie

jako obiekt Amerykanina. Ci powsta

pod kl

, to byłoby zbyt łatwe, a pełnej krwi Indianie -

prawdziwe dzieci Opierzonego W

ęż

a - s

ci i nietykalni, chyba

tylko jako po

cone ofiary... a i te musz

zabijane zgodnie z

ceremoniałem. Musz

mie

Amerykanina nie wracaj

c tam - a pierwszego

człowieka, którego wybior

spotka szczególny honor. Wiesz kto to

jest?

Desperacko grałem na zwłok

- Och, je

li tylko w tym trudno

ść

, znajd

ci tuzin pierwszorz

dnych

Jankesów, gdy tylko dotrzemy do Mexico City! Wiem, gdzie s

tłumy

górników, znikni

cia których nikt nie zauwa

y przez całe dnie...

Lecz przerwał mi ponownie z min

autorytetu, w której był cie

rzeczywistej godno

ci.

- Zbyt długo ju

artujemy. Wsta

i stój wyprostowany jak m

ęż

czyzna.

Ty jeste

wybranym przeze mnie obiektem i powiniene

na tamtym

wiecie dzi

kowa

mi za zaszczyt, jak po

cona ofiara dzi

kuje

kapłanowi za to,

e przeniósł j

do wiecznej chwały. Nowa zasada -

aden inny

ywy człowiek nie

nił nawet o takiej baterii i nikt nigdy

by na to nie wpadł, cho

wiat eksperymentował przez tysi

c lat.

Wiesz,

e atomy nie s

tym, za co je uwa

amy? Głupcy! Za sto lat

jaki

głupek mo

e na to wpadnie, je

li pozostawi

wiat przy

yciu.

Gdy wstałem na jego polecenie, wyci

ł dodatkow

stop

kabla z

walizy i stan

ł wyprostowany obok mnie, druciany hełm wyci

obur

cz w moj

stron

, na jego opalonej i brodatej twarzy pojawił si

wyraz prawdziwej egzaltacji. Przez chwil

podobny był do ja

niej

cego

helle

skiego hierofanta.

- Oto, Młodo

ci - libacja! Wino kosmosu - nektar mi

dzygwiezdnych

przestrzeni - Linosie - Iacchusie - Ialemusie - Zagreusie -
Dionizosie - Atisie - Hylasie - wyskoczcie z Apollina i zabijajcie
przy pomocy psów Argosa - nasienie Psamathe - dziecko sło

ca - Evoe!

Evoe!

Pocz

ł znowu

piewa

, tym razem jego umysł wydawał si

daleko w

przeszło

ci, w

ród klasycznych wspomnie

z dni sp

dzonych na uczelni.

Stoj

c wyprostowany zauwa

yłem,

e nad moj

głow

zwisa kabel

sygnałowy i zastanowiłem si

, czy mógłbym do niego si

ąć

gestem

odpowiadaj

cym jego ceremonialnemu nastrojowi. Warto było spróbowa

c z takim samym antyfonalnym okrzykiem "Evoe!" wyci

łem ramiona

do przodu i w gór

w rytualny sposób, maj

c nadziej

szarpn

ąć

kabel zanim zauwa

y, co si

stało. Lecz to było na nic. Zobaczył mój

zamiar i zrobił ruch r

w kierunku prawej kieszeni płaszcza, gdzie

znajdował si

mój rewolwer. Słowa były zb

dne, stali

my przez chwil

jak wyrze

bione pos

gi. Potem powiedział spokojnie: - Pospiesz si

Znów jak szalony szukałem w mym umy

le dróg ucieczki. Wiedziałem,

drzwi w meksyka

skich poci

gach nie s

zamykane, lecz mój towarzysz

bez trudu mógł mnie zatrzyma

, gdybym próbował je otworzy

wyskoczy

. Prócz tego poci

g jechał zbyt szybko i nawet gdyby mi si

to udało, cała sprawa zako

czyłaby si

prawdopodobnie fatalnie.

Pozostało tylko gra

na zwłok

. Po trzy i pół godzinnej podró

przejechali

my ju

dobry kawałek, teraz doje

ali

my ju

do Mexico

City i stra

i policja na dworcu powinny natychmiast zapewni

bezpiecze

stwo.

Pomy

lałem,

e powinny istnie

dwa sposoby dyplomatycznej zwłoki.

Gdyby udało mi si

odroczy

nało

enie mi hełmu, zyskałbym

wystarczaj

ilo

ść

czasu. Oczywi

cie nie s

dziłem, aby to naprawd

było

mierciono

ne, ale znałem wystarczaj

co szale

ców, aby wiedzie

co si

e zdarzy

, gdy ich zamiary zawiod

. Do jego rozczarowania

doł

czy si

obł

kane uczucie,

e to ja jestem odpowiedzialny za

niepowodzenie rzeczy, która zaprz

tała jego uwag

i prowadziła go do

mniej lub bardziej rozległych poszukiwa

. Zastanawiałem si

tylko,

jak daleko si

gnie ta naiwno

ść

i czy b

mógł zawczasu przygotowa

przepowiedni

niepowodzenia, które to niepowodzenie przypnie mi na

zawsze łatk

proroka czy wtajemniczonego, czy te

nawet boga. Miałem

jakie takie poj

cie o meksyka

skiej mitologii, warto wi

c było

spróbowa

, cho

chciałem najpierw sprawdzi

inne sposoby gry na

zwłok

, tak aby przepowiednia była nagł

rewelacj

. Czy oszcz

dzi

mnie w ko

cu, gdyby udało mi si

go przekona

e jestem prorokiem

czy istot

bosk

? Czy mog

"objawi

" jako Quetzalcoatl lub

Huitzilopotchli? Wszystko, aby tylko przeci

ąć

cał

rzecz do

tej, kiedy to powinni

my dotrze

do Mexico City.

Moje pocz

tkowe "wej

cie" powinno podst

pnie opanowa

wol

weterana.

Gdy maniak powtarzał swe polecenie, abym si

pieszył,

opowiedziałem mu o mojej rodzinie, o moim zamierzonym mał

stwie i

poprosiłem o mo

liwo

ść

pozostawienia przesłania i rozporz

dzenia mym

maj

tkiem. Je

li, powiedziałem, da mi kawałek papieru i zgodzi si

wysła

poczt

to, co napisz

, b

mógł umrze

spokojniejszy i z

własnej woli. Po chwili wahania wyraził na to zgod

i pocz

ł grzeba

w walizie szukaj

c notatnika i wr

czył mi go z powag

, podczas gdy ja

ponownie usiadłem. Przygotowałem ołówek, zr

cznie ułamałem koniuszek

grafitu i znów zyskałem chwil

zwłoki, podczas gdy on szukał swojego

ołówka. Gdy dał mi go, sam wzi

ł mój złamany i pocz

ł go ostrzy

ym no

em z rogow

koje

, który trzymał za pasem pod

płaszczem. Było jasne,

e złamanie drugiego ołówka nie na wiele by mi

przydało.

Co tam napisałem, teraz z trudem sobie przypominam. Po wi

kszej

ęś

ci był to bełkot zło

ony z przypadkowo wybranych, zapami

tanych

fragmentów literatury, gdy nie mogłem sobie przypomnie

niczego

cej. Pisałem tak niewyra

nie jak tylko mogłem, nie niszcz

c samej

natury tego jako pisma, wiedziałem bowiem,

e b

dzie chciał rzuci

to okiem, zanim przyst

pi do eksperymentu i u

wiadamiałem sobie, jak

by zareagował na widok oczywistych nonsensów. Próba była straszliwa i
denerwowałem si

z ka

sekund

, gdy poci

g zwalniał. W przeszło

sto pogwizdywałem radosny galop w takt wesołego stukotu kół

poci

gu, lecz teraz wydawało si

e tempo zwolniło do szybko

marsza pogrzebowego - mojego marsza pogrzebowego, zreflektowałem si

ponuro.

Mój fortel działał do chwili, gdy zapełniłem cztery kartki sze

ść

dziewi

ęć

, a

w ko

cu szaleniec wyci

ł zegarek i powiedział,

e mam

jeszcze pi

ęć

minut. Co powinienem teraz zrobi

? Pospiesznie my

lałem

nad formami sformułowania mej ostatniej woli, gdy przyszła mi do
głowy nowa my

l. Zako

czywszy zawijasem i wr

czywszy mu kompletn

stron

, któr

wło

ył bez ceregieli do lewej kieszeni płaszcza,

przypomniałem mu o moich wpływowych przyjaciołach w Sacramento,
którzy powinni by

bardzo zainteresowani jego pomysłem.

- Mog

ci da

do nich list polecaj

cy? - powiedziałem. - Mog

zrobi

szkic z opisem twego kata, aby ci

przyja

nie wysłuchali? Mog

uczyni

sławnym, wiesz - a nie stanowi

adnego problemu, aby

zastosowa

twoj

metod

w całym stanie Kalifornia, je

li usłysz

tym od kogo

takiego jak ja, kogo znaj

i wierz

mu.

Spróbowałem tego sposobu w nadziei,

e my

li zawiedzionego wynalazcy

pozwol

mu na chwil

zapomnie

o aztecko-religijnej stronie całej

sprawy. Gdy znów zwróci si

w tym kierunku, wyskocz

z "objawieniem"

i "proroctwem". Ten schemat zadziałał, gdy

jego oczy zaja

niały

gorliw

akceptacj

, cho

szorstko powiedział mi, abym si

pospieszył.

Nadal opró

niał waliz

, wyci

gaj

c z niej dziwacznie wygl

daj

tanin

szklanych pojemników i spiral, do których były przymocowane

druty id

ce od hełmu, opatruj

c to komentarzem zbyt technicznym, abym

mógł go zrozumie

, dla niego jednak najwidoczniej prostym. Udawałem,

e notuj

wszystko to co mówi, zastanawiaj

c si

, czy rzeczywi

cie

ten dziwaczny aparat mo

e by

bateri

. Czy doznam wstrz

su, gdy

zastosuje to urz

dzenie? M

ęż

czyzna mówił pewnie, jakby był

autentycznym elektrykiem. Opis wynalazku był dla niego stosownym
zadaniem i zobaczyłem,

e przestał si

niecierpliwi

. Nios

nadziej

szaro

ść

witu zamigotała za oknem czerwieni

zanim zako

czył

i poczułem w ko

cu,

e moja szansa ucieczki poczyna si

urzeczywistnia

Jednak on tak

e zobaczył

wit i znów zacz

ł si

denerwowa

. Wiedział,

e poci

g powinien by

w Mexico City o pi

tej i z pewno

podj

łby

szybkie działanie, gdybym nie zapełnił jego umysłu nowymi pomysłami.
Gdy wstał zdecydowanie, kład

c bateri

na siedzenie obok otwartej

walizy, przypomniałem mu,

e nie zrobiłem jeszcze koniecznych szkiców

i poprosiłem go, aby potrzymał hełm tak, bym mógł go narysowa

blisko

baterii. Usiadł znowu, przypominaj

c mi wiele razy, abym si

pospieszył. Po chwili przerwałem, aby zasi

ąć

informacji, w jakiej

pozycji ofiara znajduje si

w czasie egzekucji i w jaki sposób

zostaje przezwyci

ęż

ona jej prawdopodobna szamotanina.

- Có

- odparł - przest

pca jest mocno przywi

zywany do pala. Nie ma

znaczenia jak bardzo szarpie głow

, gdy

hełm przylega

le, a

jeszcze bardziej si

ga, gdy przepłynie przeze

d. Przekr

camy

wył

cznik stopniowo - o tutaj, i starannie aran

ujemy całe

przedsi

wzi

cie potencjometrem.

Przyszedł mi do głowy nowy pomysł, gdy uprawne pola z coraz
cz

stszymi domami w

wietle

witu zapowiadały nasze zbli

anie si

stolicy.

- Musz

jednak - powiedziałem - narysowa

hełm na ludzkiej głowie,

tak jak narysowałem go obok baterii. Czy nie mógłby

go nało

chwil

, tak abym mógł ci

naszkicowa

wraz z tym? Gazety i

przedstawiciele władz mog

chcie

tego wszystkiego, a bardzo lubi

aby wszystko było kompletne.

Gdyby si

to udało, miałbym mo

e lepsz

szans

ucieczka, gdy

moj

uwag

oczy szale

ca znowu rozbłysły.

- Gazety? Tak - do cholery, mo

esz zrobi

tak, aby to dostało si

gazet? Redaktorzy

miali si

ze mnie i nie chcieli wydrukowa

ani

słowa. No, pospiesz si

! Nie mamy ani sekundy do stracenia. Dalej,

niech to diabli, wydrukuj

rysunki! Sprawdz

twój szkic, czy nie

zrobiłe

jakiego

bł

du - musi by

dokładny za wszelk

cen

. Pó

niej

znajdzie ci

policja - powiedz

jak to działa. Notatka w Associated

Press - twój list - nie

miertelna sława... Pospiesz si

, mówi

pospiesz si

do cholery!

Poci

g chwiał si

na gorszych torach w pobli

u miasta i zataczali

nieskładnie raz po raz. Udało mi si

złama

ponownie ołówek, lecz

oczywi

cie szaleniec natychmiast wr

czył mi mój własny, który

wcze

niej zaostrzył. Mój pierwszy zasób forteli był ju

bliski

wyczerpania i czułem,

e musz

za chwil

odwoła

do głównego

pomysłu. Nadal byli

my o dobry kwadrans od stacji i nadszedł czas,

aby skierowa

li mego towarzysza w stron

religii i spreparowa

bosk

przepowiedni

Przypomniawszy sobie wszystko, co wiedziałem o mitologii Azteków,
rzuciłem nagle ołówek i papier i zacz

łem

piewa

- Ia! Ia! Tloquenahuaque, Ty, Którego Istota Jest w Tobie! Ty tak

Ipalnemoanie, Przez Którego

yjemy! Słysz

, słysz

! Widz

, widz

Orle nios

cy W

ęż

a! Przesłanie! Przesłanie! Huitzilopotchli, twój

grzmot rozlega si

echem w mej duszy!

Na mój za

piew szaleniec popatrzył z niedowierzaniem przez sw

dziwn

mask

, na jego przystojnej twarzy ukazał si

wyraz zaskoczenia i

zdumienia, który szybko zmienił si

w zaniepokojenie. Wydawało si

e jego umysł opustoszał na chwil

, a potem przekrystalizował w inny

wzór. Podniósłszy r

ce w gór

, pocz

piewa

jakby we

nie.

- Mictlanteuctli, Wielki Panie, znak! Znak z twej czarnej jaskini!
Ia! Tonatiuh-Metztli! Cthulhu! Rozkazuj, a ja b

słu

ył!

W całym tym bełkocie było jedno słowo, które poruszyło jak

ąś

dziwn

strun

w mej pami

ci. Dziwn

, gdy

nigdy nie wyst

powało w

adnym

opracowaniu meksyka

skiej mitologii, jednak słyszałem je

niejednokrotnie w przej

tych groz

szeptach peonów w mojej

macierzystej kopalni w Tlaxcali. Wydawało si

ęś

jakiej

wielkiej tajemnicy i prastarego rytuału, gdy

nast

powały po nim

charakterystyczne, wypowiadane szeptem odpowiedzi, które słyszałem
raz po raz, a które nie było znane nawet nauce akademickiej. Ten
szaleniec musiał sp

dzi

o czasu z peonami ze wzgórz i z

Indianami, tak jak to zreszt

powiedział, gdy

z cał

pewno

niezanotowana wiedza nie pochodziła z samej nauki zawartej w
ksi

ąż

kach. Stwierdziwszy,

e nale

y uwiarygodni

swój ezoteryczny

bełkot, zdecydowałem si

uderzy

w jego najczulszy punkt i dałem

odpowied

, jakiej u

ywali tubylcy.

- Ya-R'lyeh! Ya-R'lyeh! - krzykn

łem. - Cthulhu fhtaghn! Nigurat-Yig!

Yog-Sothoth...

Ale nie miałem okazji doko

czy

. Wprawiony w religijny szał

prawidłow

odpowiedzi

, której jego na wpół

wiadomy mózg

prawdopodobnie nie oczekiwał, szaleniec rzucił si

na kolana, raz po

raz skłaniaj

c sw

głow

w drucianym hełmie i kr

c ni

w lewo i w

prawo. Za ka

dym razem jego pokłony stawały si

coraz gł

bsze i

usłyszałem,

e jego pokryte pian

wargi powtarzaj

"zabij, zabij,

zabij" w szybko nabrzmiewaj

cej monotonii. Przyszło mi na my

przesadziłem i moja odpowied

wyzwoliła narastaj

mani

, która mo

go doprowadzi

do punktu w którym mnie zabije, zanim dotrzemy do

stacji.

Gdy łuk pokłonów szale

ca stawał si

stopniowo coraz wi

kszy,

odległo

ść

kabla z jego hełmu od baterii stawała si

coraz mniejsza.

Teraz, w swym delirium zacz

ł powi

ksza

zakres obrotów głow

, aby

zatoczy

pełny okr

g, tak

e kabel owin

ł mu szyj

i pocz

ł szarpa

za jego zamocowania do baterii le

żą

cej na siedzeniu. Zastanawiałem

co zrobi, gdy wydarzy si

rzecz nieuchronna i bateria zostanie

gni

ta na podłog

i prawdopodobnie zniszczona.

Wtem nast

pił nagły kataklizm. Bateria, szarpni

ta z brzegu siedzenia

przez ostatni gest maniaka w jego orgiastycznym szale

stwie, istotnie

spadła, ale nie stłukła si

całkowicie. Zamiast tego, jak to

zanotowały moje oczy w ułamku sekundy, uderzenie przesun

ło

potencjometr, tak

e przeł

cznik skoczył natychmiast w swe kra

cowe

poło

enie, przepuszczaj

c pełny pr

d. Zadziwiaj

ce,

e tam był pr

Wynalazek nie był tylko snem szale

ca. Zobaczyłem ol

niewaj

niebiesk

zorz

, usłyszałem wycie, bardziej przera

ce ni

wszystkie krzyki, jakie słyszałem w czasie tej szalonej, straszliwej
podró

y i poczułem przyprawiaj

cy o mdło

ci smród palonego ciała. To

było wszystko, co mogła znie

ść

moja

wiadomo

ść

. Zemdlałem.

Gdy stra

kolejowa w Mexico City ocuciła mnie, zobaczyłem na peronie

tłum wokół drzwi do mego przedziału. Na mój mimowolny krzyk tłocz

twarze stały si

zaciekawione i w

tpi

ce i byłem zadowolony, gdy

stra

nik usun

ł wszystkich z wyj

tkiem lekarza, który przeciskał si

do mnie. Mój krzyk był całkiem naturaln

rzecz

, lecz wydałem go pod

wpływem czego

cej, ni

szokuj

cego widoku na podłodze przedziału,

który spodziewałem si

zobaczy

. Nale

ało by raczej powiedzie

- pod

wpływem braku, gdy

, prawd

mówi

c, na podłodze niczego nie było.

Nie było te

, jak powiedział stra

nik, w chwili gdy otworzył drzwi

przedziału. Mój bilet był jedyn

zapłat

za ten przedział i byłem

jedyn

osob

, któr

w nim znaleziono. Tylko mnie i moj

waliz

, nic

cej. Jechałem sam, przez cał

drog

od Queretaro. Stra

nik, doktor

i gapie pukali si

znacz

co w czoła w odpowiedzi na me chaotyczne

pytania.

Czy to wszystko było snem, czy te

rzeczywi

cie oszalałem?

Przypomniałem sobie mój niepokój, napi

te nerwy i wzdrygn

łem si

Podzi

kowawszy stra

y i doktorowi i uwolniwszy si

od tłumu,

wtoczyłem si

do taksówki, któr

pojechałem do Fonda Nacional, gdzie,

po zatelegrafowaniu do Jacksona w kopalni, spałem a

do popołudnia w

nadziei pozbierania si

. Obudziłem si

o trzynastej, w sam

por

, aby

złapa

kolejk

skotorow

do okolic kopal

, lecz gdy wstałem,

znalazłem pod drzwiami telegram. Był od Jacksona i donosił,

znaleziono Feldona martwego w górach tego ranka; wie

ść

o tym dotarła

do kopalni około dziesi

tej. Wszystkie papiery s

bezpieczne, a biuro

w San Francisco zostało natychmiast powiadomione. Tak wi

c cała ta

podró

, z jej nerwowym po

piechem i rani

cymi do

wiadczeniami nie

zdała si

na nic.

Wiedz

e McComb b

dzie oczekiwał osobistego raportu niezale

nie od

przebiegu wypadków, wysłałem nast

pny telegram i mimo wszystko

złapałem w

skotorówk

. Cztery godziny pó

niej turkotałem i

podskakiwałem do stacji przy kopalni nr 3, gdzie czekał ju

Jackson,

aby mnie kordialnie powita

. Był tak przej

ty tym, co si

dzieje w

kopalni,

e nie zauwa

ył, i

nadal si

trz

. Nie zauwa

ył te

mego

cierpi

cego wyrazu twarzy.

Opowiadanie superintendenta było krótkie i przekazał mi je, gdy
szli

my w stron

chaty na zboczu wzgórza nad jaskini

, w której

ało ciało Feldona. Powiedział,

e Feldon zawsze był dziwaczn

pos

osob

. Od czasu, gdy go przyj

to rok temu, pracował nad

jakimi

tajemniczymi urz

dzeniami mechanicznymi, uskar

ał si

na to,

e go nieustannie szpieguj

i bratał si

wyra

nie z tubylczymi

robotnikami. Z cał

pewno

jednak był fachowcem, znał okolice i

ludzi. Miał zwyczaj robienia długich wycieczek na wzgórza, gdzie

yli

peoni i nawet brał udział w niektórych ich prastarych, poga

skich

ceremoniach. Napomykał o dziwnych sekretach i obcych siłach tak samo
cz

sto, jak cz

sto chwalił si

czno

w zagadnieniach

mechaniki. Ostatnio rozło

ył si

zupełnie, stał si

chorobliwie

podejrzliwy w stosunku do kolegów i niew

tpliwie skłonił swych

tubylczych przyjaciół do kradzie

y rudy w chwili, gdy zacz

ło mu

brakowa

gotówki. Potrzebował niewiarygodnych ilo

ci pieni

dzy to na

to, to na tamto - przychodziły do niego skrzynie z laboratoriów i
sklepów sprzedaj

cych maszyny w Mexico City lub w Stanach.

li chodzi o ostatnie znikni

cie z papierami - uczynił tylko

szalony ruch oznaczaj

cy odwet za to, co nazywał "szpiegowaniem". Z

pewno

był szalony, gdy

pod

ąż

ył przez cał

krain

do ukrytej

jaskini na dzikim zboczu nawiedzonej Sierra de Malinche, gdzie nie ma

adnego białego człowieka i czynił tam jakie

niezwykle potworne

rzeczy. Jaskinia, której nigdy wcze

niej nie znaleziono przed ko

cow

tragedi

, była pełna przera

cych, prastarych azteckich idoli i

ołtarzy; te ostatnie pokryte były zw

glonymi ko

ść

mi niedawno

spalonych ofiar w

tpliwej natury. Tubylcy nie powiedzieli nic - a

nawet przysi

gali,

e o niczym nie wiedz

- lecz łatwo było

spostrzec,

e jaskinia jest ich miejscem spotka

od bardzo dawna i

Feldon brał udział w ich obrz

dach w całej pełni.

Poszukiwacze znale

li to miejsce tylko dzi

ki za

piewom i ko

cowemu

okrzykowi. Było to tu

po pi

tej tego ranka i po całonocnym

obozowaniu grupa zbierała si

, aby powróci

do kopalni. Nagle kto

usłyszał delikatny rytm w pewnej odległo

ci i rozpoznał natychmiast

jeden z tych potwornych, starych, tubylczych rytuałów, odprawianych w
jakim

odosobnionym miejscu, na zboczu góry maj

cej kształt trupa.

Słyszano te same stare imiona: Mictlanteuctli, Tonatiuh-Metztli,
Cthulhu, Ya-R'lyeh i cał

reszt

- lecz potworn

rzecz

było to,

zmieszane z nimi były angielskie słowa. Naprawd

był to angielski

białego człowieka a nie złodziejski

argon. Prowadzeni tymi

kami, pospieszyli poro

tym zielskiem zboczem w ich kierunku,

gdy nagle po chwili ciszy usłyszeli wrzask. Był tak straszliwy,

aden z nich nigdy nie słyszał w

yciu nic straszniejszego. Poczuli

tak

e dym i jaki

gryz

cy zapach.

Potem natkn

li si

na jaskini

, której wej

cia chronił g

szcz krzewów

mesquite. Buchały stamt

d kł

mierdz

cego dymu. Gdy o

wietlili

trze, ujrzeli znajduj

cy si

tam potworny ołtarz i jakie

groteskowe wyobra

enia, migocz

ce w

wietle

wiec, które musiały by

zmienione nie dalej ni

pół godziny temu, a na wysypanej

wirem

podłodze le

ało co

tak potwornego,

e wszyscy cofn

li si

. To był

Feldon z głow

spalon

na frytk

przez jakie

dziwne urz

dzenie,

które miał na ni

nało

one - był to pewien rodzaj drucianej klatki

poł

czonej z roztrzaskan

bateri

, która najwidoczniej spadła na

podłog

z pobliskiego ołtarza. Gdy ludzie to zobaczyli, wymienili

dzy sob

spojrzenia, my

c o "elektrycznym kacie". Feldon zawsze

chwalił si

pomysłem rzeczy, któr

wszyscy odrzucali lecz próbowali

mu j

ukra

ść

i skopiowa

. Papiery spoczywały bezpiecznie w stoj

cej

obok niego torbie i w godzin

pó

niej kolumna poszukiwaczy wyruszyła

w drog

powrotn

do kopalni nr 3 z przera

cym ci

ęż

arem na

zaimprowizowanych noszach.

To było wszystko, lecz wystarczyło, abym pobladł i zachwiał si

, gdy

Jackson prowadził mnie do chaty, w której le

ało ciało. Posiadałem

bowiem wyobra

i czułem,

e w jaki

nadnaturalny sposób tragedia

zamienia si

w koszmar. Wiedziałem co zobacz

w chacie, za tymi

otworzonymi drzwiami, wokół których zgromadzili si

zaciekawieni

górnicy i nie drgn

łem, gdy moje oczy spocz

ły na olbrzymiej postaci,

prostym, sztruksowym ubraniu, dziwnie delikatnych dłoniach, kłaczkach
spalonej brody i na tej samej piekielnej maszynie - lekko uszkodzonej
baterii i hełmie, poczerniałym od spalenia tego, co było w

rodku.

Wielka, otwarta waliza nie zaskoczyła mnie - l

kałem si

tylko jednej

rzeczy: zło

onych kartek wystaj

cych z lewej kieszeni. W chwili, gdy

nikt nie patrzył, wyci

łem r

i zabrałem te dobrze znajome

papiery i zmi

łem je w r

ku nie odwa

ywszy si

spojrze

na zapis.

Powinienem

ałowa

e jaki

rodzaj panicznego strachu sprawił,

spaliłem je tej samej nocy, nawet nie patrz

c na nie. Mogły by

dowodem na co

lub przeciwko czemu

- lecz je

li o to chodzi, to

miałbym dowód, gdybym zapytał koronera o rewolwer, wyci

gni

ty z

prawej kieszeni płaszcza. Nigdy jednak nie miałem odwagi pyta

o to -

gdy

mój własny rewolwer zgin

ł po tej nocy w poci

gu. Mój ołówek

tak

e nosił

lady prymitywnego i po

piesznego ostrzenia, niepodobnego

do starannego zaostrzenia, jakie mu nadałem w pi

tek po południu, w

prywatnym wagonie prezesa McComba.

W ko

cu zaintrygowany pocz

łem zbiera

do powrotu. Prywatny wagon

został ju

naprawiony, gdy wróciłem do Queretaro, lecz najwi

kszej

ulgi doznałem po przekroczeniu Rio Grande w El Paso i po wje

dzie do

Stanów. W nast

pny pi

tek byłem w San Francisco, a w nast

pnym

tygodniu odbył si

odroczony

lub.

Co naprawd

zdarzyło si

tej nocy? Jak powiedziałem, nie o

mielam si

nawet domy

. Ten facet, Feldon, był szalony rozpoczynaj

c to i u

szczytu swego szale

stwa przyswoił sobie pewn

ęść

prehistorycznej

azteckiej wiedzy czarnoksi

skiej, której nikt nie miał prawa zna

Był naprawd

wynalazczym geniuszem, a ta bateria musiała by

autentyczn

rewelacj

. Słyszałem pó

niej, jak był postponowany przez

pras

, opini

publiczn

i mo

nych tego

wiata. Zbyt wiele rozczarowa

nie jest dobre dla człowieka jego rodzaju. W jaki

sposób zadziałało

pewne piekielne poł

czenie wpływów. Nawiasem mówi

c, rzeczywi

cie

mógł by

ołnierzem Maksymiliana.

Gdy opowiadam t

histori

, wi

kszo

ść

ludzi uwa

a mnie za kłamc

. Inni

kład

to na karb nienormalnej psychologii - niebiosa tylko wiedz

jak byłem zdenerwowany - za

jeszcze inni mówi

o pewnego rodzaju

"projekcji astralnej". Moja gorliwo

ść

w pochwyceniu Feldona z

pewno

wysłała me my

li ku niemu, a z cał

india

magi

zdolny był do ich rozpoznania i wyj

cia im na przeciw. Czy był w

przedziale wagonu, czy w jaskini góry o kształcie trupa? Czy to, co
przydarzyło si

mnie, przydarzyło si

w istocie jemu? Musz

wyzna

e nie wiem i nie jestem pewien, czy chc

wiedzie

. Od tego czasu

nigdy nie byłem w Meksyku i, jak powiedziałem na pocz

tku, nie chc

słysze

o elektrycznym kacie.