background image

Co to jest „pigułka gwałtu”? 

Lekarz Marta Kucharczyk

 21 wrzesień 2009 

  
W ciągu ostatnich lat coraz częściej obserwuje się przestępstwa popełnione za pomocą tzw. pigułki gwałtu (zwanej też 
koktajlem gwałtu) – narkotyku podawanego w celu ograniczenia świadomości innej osoby i wykorzystania tego. Za 
pomocą tabletki gwałtu sprawca może zgwałcić swą ofiarę, okraść ją czy stworzyć kompromitujące materiały 
(najczęściej o charakterze pornograficznym) w celu późniejszego szantażowania. Po 72 godzinach od momentu 
spożycia narkotyk nie jest możliwy do wykrycia w organizmie! 

Tabletka gwałtu

Problem ten stał się na tyle poważny, że zainteresowały się nim media publiczne, a młodzież (bo to ona najczęściej pada 
ofiarą randkowego narkotyku gwałtu – z angielskiego: Date Rape Drug) jest szczegółowo informowana, jak uniknąć 
zagrożenia. W ogólnopolską kampanię informacyjną zaangażowało się m.in. Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania 
Narkomanii.

Pigułka gwałtu - skład

Jakich substancji przestępcy używają w celu odurzenia i wykorzystania swojej ofiary? Niestety, często wybierają środki 
legalne, dostępne w aptece na receptę. Dostęp do nich osób niepowołanych jest stosunkowo łatwy. Szczególnie chętnie 
w celach przestępczych wykorzystywany był Rohypnol – lek stosowany w medycynie jako 

środek nasenny

 oraz jako 

znieczulenie wstępne przed operacją. 
Dodatkowe niebezpieczeństwo związane z tą substancją wiąże się z jej kolorem – po rozpuszczeniu w szklance była 
bezbarwna, nie miała zapachu ani smaku. Dlatego producent tego leku wypełnił kapsułkę niebieskim barwnikiem, który 
zmieniał kolor drinka. Sprawiło to, że przestępstwa z użyciem Rohypnolu przestały być tak częste. Jednakże to 
zabezpieczenie nadal można zamaskować w napojach ciemno zabarwionych lub mających kolor niebieski. 

Niestety, znane są też i inne substancje wykorzystywane do wywołania zaburzeń świadomości. Coraz częściej stosuje 
się w tym celu kwas 4-hydroksybutanowy (tzw. GHB) oraz ketaminę. Są to substancje psychoaktywne, które – z racji 
sposobu wykorzystania przez „imprezowiczów” – nazwane zostały „narkotykami rekreacyjnymi”. Także te związki 
były pierwotnie wykorzystywane w medycynie jako znieczulenie przed operacją. Stosowane w celach pozamedycznych 
powodują uczucie oderwania od własnego ciała, odrealnienia oraz wizje przypominające barwne marzenia senne. W 
Europie Zachodniej ketamina jest najpopularniejszym narkotykiem klubowym. Niestety, jest ona także wykorzystywana 
w celach przestępczych. Zarówno ketamina, jak i GHB to substancje bezbarwne i bezwonne. Występują często w 
roztworach wodnych, co ułatwia ich niezauważalne dolanie do napoju. Ich nielegalne zdobycie jest trudniejsze, gdyż 
ich obieg jest ściślej kontrolowany niż np. w przypadku Rohypnolu.
 

Jak działają pigułki gwałtu?

Reakcja organizmu jest podobna do tej oczekiwanej przez ludzi, którzy przyjmują te same narkotyki w celu 
„wyluzowania się” podczas imprezy. Powodują one zaburzenia świadomości, zmniejszenie możliwości samokontroli. 
W większych dawkach (stosowanych w celach przestępczych) następuje utrata kontaktu ze światem zewnętrznym. 
 

Co należy zrobić, aby dobrze się bawić i nie paść ofiarą „randkowego gwałciciela”?

Przede wszystkim należy przestrzegać kilku prostych zasad bezpieczeństwa. Podstawową – jest pilnowanie swojego 
napoju. W zamieszaniu na imprezie nie zawsze jest to łatwe, dlatego warto wybierać się do klubu w towarzystwie 
zaufanej osoby – można wtedy pilnować się nawzajem. Ponadto taka osoba zauważy zmianę zachowania i wezwie 
pomoc. W dobie rozpowszechnienia zagrożenia „gwałtem na randce” to same kluby wyszły też z pomocą. Oferują one 
specjalne testery w formie podstawek do piwa. Wystarczy upuścić kilka kropel podejrzanego napoju na taką podstawkę 
i obserwować zmianę jej koloru. Jeśli taka nastąpi, może to oznaczać, że drink zawiera niebezpieczną substancję. Jest to 
bardzo pomocny gadżet, ale należy pamiętać, że podstawą bezpiecznej zabawy jest zdrowy rozsądek.

Bibliografia
Król M., Panasiuk L., Szponar E., Ostre zatrucia (Praktyka Lekarza Rodzinnego), Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 
Warszawa 2009
Pach J. Zarys toksykologii klinicznej, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellonskiego, Kraków 2009
Piotrowski J. Podstawy toksykologii, Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 2008, ISBN 978-83-204-3401-9
Szukalski B. NARKOTYKI - kompendium wiedzy o środkach uzależniających, Instytut Psychiatrii i Neurologii, 
Warszawa 2005, ISBN 83-85705-73-2


Document Outline