background image

 

42

Typ 3 

Budowa:  "if"  +  the  Past  Perfect  Tense,  podmiot  +  "would"  +  "have"  +  III  forma 
czasownika 
 

If I had known that he was dishonest, I would not have lent him the money. 

Gdybym wiedzia , !e on jest nieuczciwy, nie po!ycza bym mu tych pieni"dzy. 

 
I would not have lent him the money if I had known that he was dishonest. 

Nie po!ycza bym mu tych pieni"dzy gdybym wiedzia , !e on jest nieuczciwy. 

 
U!ycie:  Odnosi  si"  do  przesz o#ci  i  opisuje  warunek  niemo!liwy  do  spe nienia:  nie 
zosta  on spe niony i czynno#$ nie nast%pi a. 
 

Mowa zale na 

Mowa  zale!na  jest  to  sposób  wyra!ania  tre#ci  czyjej#  wypowiedzi,  lecz  nie  przez 
dos owne jej cytowanie, ale przez przekazanie tre#ci, np.: 
 

John says: "I'm a doctor."  

John mówi: "Jestem lekarzem." 

 
John says that he is a doctor.  

John mówi, !e jest lekarzem. 

 
Ta cz"#$ podr"cznika sk ada si" z nast"puj%cych tematów: 

Tworzenie mowy zale nej 

1.  Opuszczamy  znaki  interpunkcyjne  wskazuj%ce  na  obecno#$  cytatu  (dwukropek  i 
cudzys ów). 
2. Uzgadniamy zaimki zgodnie z sensem zdania, np.: 
 

He says: "I lost my keys."  

On mówi: "Zgubi em moje klucze." 

 
He says that he lost his keys.  

On mówi, !e zgubi  swoje (jego) klucze. 

 
3.  Je!eli  tzw.  czasownik  wprowadzaj%cy  mow"  zale!n%  jest  w  czasie  przesz ym,  czas 
zdania podrz"dnego zmienia si" "o jeden stopie& wstecz", tj. je#li w mowie niezale!nej 
mamy  czas  tera'niejszy,  zmienia  si"  on  na  przesz y,  je#li  za#  przesz y  -  na  zaprzesz y 
(the Past Perfect Tense). 
 

He said: "I'm hungry."  

Powiedzia ; "Jestem g odny." 

 
He said that he was hungry. 

Powiedzia , !e jest g odny. 

 
He said: "I was hungry."  

Powiedzia ; "By em g odny." 

 
He said that he had been hungry. 

Powiedzia , !e by  g odny. 

 

background image

 

43

4. Zmieniamy okre#lenia dotycz%ce miejsca i czasu: 

today - that day 
yesterday - the day before 
the day before yesterday - two days before 
tomorrow - the next day /the following day 
next week/month/year - the following week/month/year 
last week/month/year - the previous week/month/year 
a year/month ago - a year/month before 
here – there 

 

Tryb rozkazuj!cy w mowie zale nej 

W zdaniach w mowie zale!nej rozkazy wyst"puj% w bezokoliczniku: 
 

She said: "Help me!"  

Powiedzia a: "Pomo! mi!" 

 
She asked me to help her.  

Poprosi a mnie, !ebym jej pomóg . 

 

Pytania w mowie zale nej 

W  pytaniach,  których  tre#$  jest  przekazana  za  pomoc%  mowy  zale!nej  nie  ma  szyku 
zdania pytaj%cego: 
 

She asks: "What is he doing?'  

Ona pyta: "Co on robi?" 

 
She asks what he is doing.  

Ona pyta, co on robi. 

 
W przypadku pyta& ogólnych stosujemy s ówka "if" i "whether" jako "czy". 
 

Tom asks John: "Do you like her?"  

Tom pyta Johna: "Czy j% lubisz?" 

 
Tom asks John if he likes her.  

Tom pyta Johna czy on j% lubi. 

 
Tom asks John whether he likes her. 

 

Strona bierna 

Strony biernej u!ywamy, kiedy nie wiadomo, lub nie jest wa!ne kto dokonuje danej 

czyno#ci  lub  kiedy  chcemy  podkre#li$  przedmiot  (lub  osob")  na  której  czynno#$  jest 
wykonywana, jako wa!niejsze od wykonuj%cego t" czynno#$. 

Stron"  biern%  tworzymy  przez  wstawienie  czasownika  "to  be"  w  czasie  takim,  jak 

zdanie w stronie czynnej oraz przekszta cenie czasownika na imies ów bierny. Ponadto 
dope nienie zdania w stronie czynnej staje si" podmiotem zdania w stronie biernej: 
Strona czynna: 
 

John reads books.  

John czyta ksi%!ki. 

 

background image

 

44

Strona bierna:  
 

Books are read (by John). 

Ksi%!ki s% czytane (przez Johna). 

 

The Present Simple Tense w stronie biernej 

Strona czynna: does 
Strona bierna: is done 
 

This work is done.  

Ta praca jest zrobiona. 

 

The Present Continuous Tense w stronie biernej 

Strona czynna: is doing 
Strona bierna: is being done 
 

The research is being carried out.  

Badania s% prowadzone. 

 

The Present Perfect Tense w stronie biernej 

Strona czynna: have/has done 
Strona bierna: have/has been done 
 

This condition has already been fulfilled.  

Ten warunek zosta  ju! spe niony. 

 

The Past Perfect Tense w stronie biernej 

Strona czynna: had done 
Strona bierna: had been done 
 

It had been done before he came.  

To zosta o zrobione zanim on przyszed . 

 

The Past Simple Tense w stronie biernej 

Strona czynna: did 
Strona bierna: was done 
 

Tom was seen with Jane yesterday.  

Toma widziano wczoraj z Jane. 

 

The Past Continuous Tense w stronie biernej 

Strona czynna: was doing 
Strona bierna: was being done 
 

I was waiting while my order was being prepared.  

Czeka em, podczas gdy moje zamówienie by o przygotowywane. 

 

background image

 

45

The Future Simple Tense w stronie biernej 

Strona czynna: will do 
Strona bierna: will be done 
 

This problem will be dealt with tomorrow.  

Ten problem b"dzie rozpatrywany jutro. 

Zdanie z"o one 

Nast#pstwo czasów 

W  zdaniach  podrz"dnie  z o!onych  w  j"zyku  polskim  nie  wyst"puje  zjawisko 

nast"pstwa czasów. Np.: 

On mówi,  e jest zimno. 
On powiedzia!,  e jest zimno. 

Natomiast  w  j"zyku  angielskim  czas  zdania  g ównego  ma  wp yw  na  czas  u!yty  w 
zdaniu podrz"dnym. 
 

He says that he is hungry. 

On mówi, !e jest g odny. 

 
He said that he was hungry.  

On powiedzia , !e by  g odny. (Wtedy by  g odny, kiedy o tym mówi ) 

 

He says that he was hungry.  

On mówi, !e by  g odny. 

 
He said that he had been hungry.  

On mówi, !e by  g odny. (By  g odny zanim o tym mówi .) 

 
A oto schemat zmian czasów w zdaniu podrz"dnym, je#li czasownik zdania g ównego 
wyst%pi w czasie przesz ym: 
 

He thinks it will be nice.  

On my#li, !e b"dzie przyjemnie. 

 
He thought it would be nice.   

On my#la , !e b"dzie przyjemnie.  

 
("will" - "would") 
 

He sees that she has done it.  

On widzi, !e ona to zrobi a. 

 
He saw that she had done it.  

On widzia , !e ona to zrobi a. 

 
(the Present Perfect Tense - the Past Perfect Tense) 
 

They work so hard that they have no time.  

Oni pracuj% tak ci"!ko, !e nie maj% czasu. 

 
They worked so hard that they had no time. 

Pracowali tak ci"!ko, !e nie mieli czasu.