1.

1. Obliczyć całkę i sprawdzić wynik

1

3

a)

2

3x + 2x −

+

∫

cos 2xdx

b)

3

2

4x

( 5x + x − e

−

∫

)dx

2x

5x

−

2

−

5

c)

2

2

x + 8x

−

∫

dx

d)

5

3x

( 2x + x − e

−

∫

)dx

x

5x

6

−

2

e)

4

6x

( 5x + x − e

−

∫

)dx

f)

7

2

x + 5x −

∫

dx

7x

3

x

2

1

g)

2

x + 5x −

∫

dx

h) 3

2

x + 5x −

∫

dx

4

x

5

x

6

6

i)

2

3 x + 5x −

∫

dx

j)

2

2

x

x + 5x −

∫

dx

3

x

3

x

2

2

k)

3

3x − 2x + x −

∫

dx

l)

5

2x

( 2x + x − e

−

∫

)dx

2

x

3x

2

2

ł)

6

7 x

( 8x + x − e

−

∫

)dx

m)

5

2x

( 2x + x − e

−

∫

)dx

5x

3x

2

n)

6

7 x

( 8x + x − e

−

∫

)dx

5x

2. Obliczyć całki:

x 3 − 1

a)

x 2 − x + dx

1

∫

b)

dx

∫

c)

(e x + )

1 2 dx

∫

x 2 + x + 1

ex + e−x

(ex − )

2 2

3

d) ∫

dx

e) ∫

dx

f)

x 2e x dx

∫

2

3

e tgx

ln x

g)

dx

∫

h)

sin x cos xdx

∫

i) ∫

dx

cos2 x

x

ln x

2x + 1

2

j)

dx

∫

(p. cz.)

k)

dx

∫

l)

x

xe

∫

x

x 2 + x − 5

m)

x 2exdx

∫

3. Obliczyć całki oznaczone:

π

π

1

2

4

arctgx

a)

x(x −

∫

)

3 2 dx

b) ∫ x cos xdx

c) ∫

2

1 + x

0

0

0

62

π

1

2

2π

d)

(x3 +

∫

x2 − x + )

1 dx

e)

cos xdx

∫

f) ∫ cos xdx

0

π

0

− 2

1

2

3

1

1

x

g) ∫ x3dx

h) ∫

dx

i)

1 −

∫

xdx

j)

1 −

∫

x 2dx

x 2

0

1

0

1

−

4. Obliczyć pole obszaru ograniczonego wykresem funkcji oraz osią OX

a)

2

y(x) = sin 2x + x +1 , gdy x naleŜy do przedziału <0, π/2> b)

2

y(x) = x + 2 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1> c)

2x

y(x) = e

−1 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1> 5. Obliczyć objętość bryły powstałej z obrotu krzywej o równaniu y = 3 x wokół osi OX dla x z przedziału <0,9> 2

−

6. Obliczyć objętość bryły powstałej z obrotu krzywej o równaniu y =

x

wokół osi OX dla x z przedziału <1,16> 7. Obliczyć objętość bryły powstałej z obrotu krzywej o równaniu 3 3

y =

x wokół osi OX dla x z przedziału <0,8> 4

8. .a) Obliczyć objętość bryły powstałe z obrotu krzywej będącej wykresem funkcji

3

y(x) = x −1 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1>.

b)

Obliczyć objętość bryły powstałe z obrotu krzywej będącej wykresem funkcji

2

y(x)

x−

=

+ 1 , gdy x naleŜy do przedziału <0,5;1>

63

c)

Obliczyć objętość bryły powstałe z obrotu krzywej będącej wykresem funkcji

2

y(x) = x + 2 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1>.

9.

Obliczyć pole obszaru wyznaczonego liniami: 2

L : f (x) = x + 2

2

L : f (x) = x −1

1

1

a) L : g(x) = 2 − x

b) L : g(x) = 1 − x

2

2

x ∈< 0, 2 >

x ∈< 0,1 >

L : f (x) = cos x

1

2

2 x

L : f (x) = x + e

1

2

c) L : g(x) = 1−

⋅ x

d)

3

L : g(x) = 1 − 2x

2

2

π

x ∈< 0,1 >

π

x ∈< 0,

>

2

10. Obliczyć pole między krzywymi (naszkicować krzywe K1 oraz K2 i zaznaczyć poszukiwane pole)

K : y = x + 1

K : y = ex

1

1

a)

π

b) K : y = 1 − x

2

K : y = cos x ,

x ∈

,

0

2

2

K : y = 0

3

1

K : y =

1

x 2 + 1

d)

− 1

K : y =

,

x ∈< − 1

,

1 >

2

x 2 + 1

K : y =

−

e

2 2x

K : y = x 2 − x − 2

e)

1

f)

1

K : y = ,

0

x ∈< ,

0 2 >

K : y = 2 − x

2

2

64

11. Obliczyć całkę oraz podać interpretację geometryczną postawionego zadania i otrzymanego wyniku:

2

2

2

2

2

2

2

a) (x −

∫

1)dx

b) (x +

∫

3)dx c) (x +

∫

2)dx d) (x −

∫

2)dx

1

−

1

−

1

−

1

−

2

1

f)

2

(x +

∫

3)dx

g)

2

( x −

∫

3) dx

0

0

Odpowiedzi

1

sin 2x

1. . a)

2

3

2

3x + 2x −

+ cos 2xdx = x + x +

+

∫

C

2x

2

3

5

4 x

2

3

2x

3

e

3

b)

3

2

4 x

3

( 5x + x − e

−

)dx = 5 ⋅

+

x −

−

ln x +

∫

C

5x

3

5

4

5

−

5

c)

2

2

3

−1

x + 8x

−

dx = x − 8x

− 5ln x +

∫

C

x

3

6

3

− x

2

5

−

2

2x

6x

e

2

d)

5

3x

∫( 2x + x − e − )dx = 2 ⋅

+

−

−

ln x + C

5x

3

5

3

−

5

3

5

6

− x

2

−

2

2x

4

e

2

e)

4

6 x

4

∫( 5x + x − e − )dx = 5 ⋅

+

x −

−

ln x + C

7x

3

5

6

−

7

8

6

x

5

f)

7

2

3

2

x

5x

dx

x

3x−

+

−

=

+

+

+

∫

C

3

x

8

3

3

3

2

2

2x

5x

2

g)

2

−3

∫ x + 5x − dx =

+

−

x

+ C

4

x

3

3

3

−

4

3

1

3x

5

1

h) 3

2

3

4

x

5x

dx

x

x−

+

−

=

+

+

+

∫

C

5

x

4

3

4

3

3

2

2

6

6x

5x

6x−

i)

2

∫3 x + 5x − dx =

+

−

+ C

3

x

3

3

2

−

7

3

2

2

6

2x

5x

6x−

j)

2

2

∫ x x + 5x − dx =

+

−

+ C

3

x

7

3

2

−

3

2

4

−1

2

2

3x

2x

2x

2x

k)

3

∫3x − 2x + x − dx =

−

+

−

+ C

2

x

2

4

3

1

−

65

3

6

2x

2

5

2

2 2x

5x

e

2

l)

5

2x

( 2x + x − e

−

)dx =

+

−

−

ln x +

∫

C

3x

3

6

2

3

3

7

7 x

2

6

2

2 8x

6x

e

2

ł)

6

7 x

( 8x + x − e

−

)dx =

+

−

−

ln x +

∫

C

5x

3

7

7

5

2

1

1

2

m)

5

2 x

( 2x +

x − e

−

)dx =

2 ⋅

+

+

+

∫

C

2

5

4

3x

2 x

3x

5 x

2

1

1

n)

6

7 x

7 x

( 8x +

x − e

−

)dx = 8 ⋅

−

− 7 ⋅ e

+

∫

C

6

5

5x

2 x

6 x

Poprawność obliczenia całek sprawdzamy licząc pochodne funkcji pierwotnych F(x)(=wynik całkowania).

1 3

1

1

1

2. a) x −

x 2 + x + c b)

x 2 − x + c

c)

e2x + e

2 x + x + c

3

2

2

2

1





x

1

1 1

d)

e −

e−x + c

e) 

e 2x − 4e x + 4x  + c

f)

2

2

3  2



1

3

e x + c

3

3

2

(ln x)2

g) (p.p.), e tgx + c

h) (p.p.), −

(cos x) 2 + c i) (p.p.)

+ c

3

2

j) (p.cz.), 2 x ln x − 4 x + c k) (p.p.), ln | x 2 + x − 5 | +c l) (p.p.), 1

2

e x + c m) (dwa razy P.cz.), x 2ex − (

2 xe x − e x ) + c

2

{(p.p.)-przez podstawienia; )p.cz.)- przez części}

1

π

x 4

3

9

π

3. a)

− 2x +

x 2

= 1 ,

2 75 b) x sin x + cos x 2 =

− 1

4

2

0

2

0

π

1

π

(arctgx)2 4

1

1 4

1 3

1 2

13

c)

=

d)

x +

x −

x + x

=

e) sin x 2 = 2

2

2

4

3

2

12

π

−

0

0

2

2

1

2

−

3

3  1



2π

1 4

1

f) sin x

= 0

g)

x

=

h) −

x 3

= −

− 1

0





4

4

2

2 3

0

 4



1

66

1

3

1

2

1

1



 



3

1

1

4

i) x −

x 2

=

j) x −

x

= 1 −

 − 1 +  =

3

3

3



3 



3 

3

1

−

0

4. Obliczyć pole obszaru ograniczonego wykresem funkcji oraz osią OX

a).

2

y(x) = sin 2x + x +1 , gdy x naleŜy do przedziału <0, π/2> Pole obszaru wyznaczymy obliczając całkę π

π

2

3

2

cos 2x

x

2

∫(sin2x + x +1)dx = ( −

+

+ x ) =

2

3

0

0

3





 π 



 



3

cos π



 2 

π

 cos 0



1

π

π



= −

+

+

− −

+ 0 + 0 =

+

+

+





1



2

3

2  

2



2

24

2













b).

2

y(x) = x + 2 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1>. Pole obszaru wyznaczymy obliczając całkę

1

1

3

x

1

7

2

(x + 2)dx = (

+ 2x ) =

+ 2 − 0 =

∫

3

3

3

0

0

c).

2x

y(x) = e

−1 , gdy x naleŜy do przedziału <0, 1>. Pole obszaru wyznaczymy obliczając całkę

1

1

2x

0

e

 e

  e



e

3

2x

∫(e −1)dx = (

− x ) =  −1 − 

− 0  =

−

2

 2

  2



2

2

0

0

9

b

9

2

2

9x

9 ⋅ 9

729

5.

2

V = π f (x)dx = 9xdx =

=

− 0 =

∫

∫

2

2

2

a

0

0

b

16 4

16

6.

2

V = π f (x)dx =

dx = 4 ln x

=4 ln16 − 4 ln1 =

∫

∫

4 ln16

1

x

a

1

8

5

b

9

2

3

9

27x

27 ⋅ 8

216

7.

2

3

V = π f (x)dx =

x dx =

=

− 0 =

∫

∫

16

80

80

80

a

0

0

67

8.

1

b

1

7

4

x

2x

1

1

9

a)

2

V = π f (x)dx = ( 6

3

x − 2x + )

1 dx =

−

+ x =

−

+ 1 − 0 =

∫

∫

7

4

7

2

14

a

0

0

b)

1

b

1

3

−

1

x

2x−



 



−

−

1

8

1

7

2

V = π∫f (x)dx = ∫ ( 4

2

x + 2x + )

1 dx =

+

+ x

=

− 2 +1 −

− 4 +

=



 



3

−

1

−

 3

−

  3

−

2  6

a

0.5

0.5

1

b

1

5

3

x

2x

 1 2



8

c)

2

V = π∫f (x)dx = ∫( 4

2

x + 2x + )

1 dx =

+

+ x = − +1 − 0 =

5

3

 5 3



15

a

0

0

9.

2

L : f (x) = x + 2

1

2

3

2

3

2

x

x

2

2

2

a) L : g(x) = 2 − x P = ∫( 2

x + 2) −(2 − x)

2

dx =

+

=

+

=

2

0

3

2

3

2

3

0

x ∈< 0, 2 >

b)

L : f ( x) = 2

x − 1

1

1

3

2

x

x

2

13

1

12

1

L : g( x) = 1 − x P =

x

x

dx

2

∫(1− )− ( − )

1

= −

−

+ 2 = −

−

+ 2 = 1

3

2

0

3

2

6

0

x ∈< 1

,

0 >

c)

L : f ( x) = cos x 1

π

2

2



2 

1

π

π

π

π

L : g( x) = 1 −

⋅ x

P =

x

x dx

x

x

x

2

∫(cos )−1−



= sin −

+

2 2 = 1−

+

= 1 −

π



π



0

π

2

4

4

0

π

x ∈< ,

0

>

2

68

d)

L : f ( x) = ( 2

2

x + e x )

x ∈< 1

,

0 >

1

L : g( x) = 1 − 2 3

x

2

1

P = ∫ ( 2

2

x + e x )− (1 − 2 3

x )

1 3

1 2 x

2 4 1

1

1 2

1

1 2

1

dx =

x +

e

− x +

x

=

+

e − 1 +

=

e −

3

2

4

0

3

2

2

2

6

0

π

10.a)

P = e 2 − 2

1

2

7

b) P = P + P =

+

=

1

2

2

3

6

 π

π 

d) P = 2 ⋅ P = 2 ⋅ 

+

 = π

1

 4

4 

e)

4

P = 1 e−

−

f)NaleŜy wyznaczyć punkty wspólne obydwu krzywych P = (− , 2 4) ,

1

32

P = ( 0

,

2 ) , granice całkowania to przedział < − , 2 2 > , P =

.

2

3

2

2

11. a)

(x −

∫

1)dx , wykresem funkcji podcałkowej jest parabola.

1

−

Wartość całki oznaczonej wyraŜa róŜnice pól obszaru pomiędzy osią

69

OX a wykresem. Obszar poniŜej osi OX ze znakiem ujemnym, powyŜej dodatnim.

2

3

2

x

2

 8

  1

−



∫ (x −1)dx = − x

=  − 2 − 

− 9 − ( 1

− )  = 9

−1

3

 3

  3



1

−

2

b)

(x +

∫

3)dx , wykresem funkcji podcałkowej jest linia prosta.

1

−

Wartość całki oznaczonej wyraŜa pole obszaru pomiędzy osią OX a 2

2

x

 4

  1



21

wykresem.

2

∫ (x + 3)dx = ( + 3x) =  + 6 −  + ( 3

− )  =

1

2

−

 2

  2



2

1

−

2

2

c) (x +

∫

2)dx , wykresem funkcji podcałkowej jest parabola. Wartość 1

−

całki oznaczonej wyraŜa róŜnice pole obszaru pomiędzy osią OX a wykresem.

2

2

3





2

x

 8

  1

−



∫ (x + 2)dx =  + 2x =  + 4 −  − 2 = 8

 3



 3

  3



1

−

1

−

2

2

d). (x −

∫

2)dx , wykresem funkcji podcałkowej jest parabola. Wartość 1

−

całki oznaczonej wyraŜa róŜnice pól obszaru pomiędzy osią OX a wykresem. Obszar poniŜej osi OX ze znakiem ujemnym, powyŜej dodatnim.

2

2

3





2

x

 8

  1

−



∫ (x − 2)dx =  − 2x =  − 4 −  + 2 = 3

 3



 3

  3



1

−

1

−

2

f).

2

(x +

∫

3)dx , wykresem funkcji podcałkowej jest parabola. Wartość 0

całki oznaczonej wyraŜa pole obszaru pomiędzy osią OX a wykresem.

2

2

3





2

x

 8

  0



26

∫(x + 3)dx =  + 3x = +



6 −

−

 

0 =



 3



 3

  3



3

0

0

70

1

g).

2

( x −

∫

3) dx , wartość całki oznaczonej wyraŜa pole obszaru 0

pomiędzy osią OX a wykresem.

3

1

1

2

2

x

x

2

∫( x −3) dx = ∫(x − 6 x + 9)

1

dx = (

−12

+ 9x)

=

0

2

3

0

0

1

27

=

+ 4 + 9 − 0 =

2

2