I - Pedagogika jako nauka

2013-11-05

Ks. dr Marek Jeziorański

Instytut Pedagogiki KUL

Katedra Pedagogiki Ogólnej

DMM I I - 105

Pedagogika ogólna

Lektury

Literatura obowiązkowa:

1. B. Śliwerski, Pedagogika ogólna. Podstawowe prawidłowości, Kraków: Impuls 2012.

2. Z. Kwieciński, B. Śliwerski (red.), Pedagogika. Podręcznik akademicki, Warszawa: Wydawnictwo
Naukowe PWN, 2007.

3. S. Kunowski, Podstawy współczesnej pedagogiki, Warszawa: Wydawnictwo Salezjańskie, 2001.

4. M. Nowak, Podstawy pedagogiki otwartej, Lublin: RW KUL 1999.

5. S. Litak, Historia wychowania. Do wielkiej rewolucji francuskiej, Kraków: Wydawnictwo WAM,
WSF-P „Ignatianum” 2004.

Lektury

Literatura uzupełniająca:

M. Łobocki. Teoria wychowania w zarysie, Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls, 2008.

2. M. Nowak, Teorie wychowania, Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008.

3. T. Hejnicka-Bezwińska, Pedagogika ogólna, Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i
Profesjonalne, 2007.

4. B. Śliwerski (red.), Pedagogika. Podstawy nauk o wychowaniu, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo
Pedagogiczne, 2006.

5. M. Łobocki, ABC wychowania, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej,
2003.

6. R. Schulz. Wykłady z pedagogiki ogólnej. Perspektywy światopoglądowe w wychowaniu, Toruń:
Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2003.

7. W. Okoń, Dziesięć szkół alternatywnych, Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne 1999.

Zakres materiału

I. Pedagogika jako nauka

II. Ontologia wychowania

III. Antropologia wychowania

IV. Aksjologia i teleologia wychowania V. Współczesne koncepcje wychowania 3

2013-11-05

I. Pedagogika jako nauka

1. Edukacja jako przedmiot pedagogiki 2. Struktura pedagogiki

3. Geneza i rozwój pedagogiki jako nauki 4. Miejsce pedagogiki w systemie nauk 5. Przedmiot
materialny i formalny pedagogiki

Pedagogika – czyli co?

 Nauka

ale o czym?

EDUKACJA

Edukacja – ogół oddziaływań służących formowaniu się (zmienianiu, rozwijaniu) zdolności
życiowych człowieka

Pedagogika – czyli co?

Edukacja:

Oddziaływanie

Zmiana, rozwój

Zdolności

życiowe

2013-11-05

Pedagogika – czyli co?

Pojęcia jednorodne

Pojęcia

jednorodne

system oświatowo - wychowawczy

uczenie się

nauczanie

kształcenie

wychowanie

edukacja

Pedagogika – czyli co?

edukacja

Działy pedagogiki

1. Ujęcie horyzontalne

1. Dyscypliny o charakterze ogólnym: 1. Pedagogika ogólna

2. Antropologia pedagogiczna

3. Filozofia wychowania

4. Dydaktyka ogólna

5. Polityka oświaty i wychowania

2013-11-05

Działy pedagogiki

2. Dyscypliny szczegółowe

1. kryterium wieku i rozwoju

1. P. prenatalna

2. P. dziecka (pedologia)

3. P. młodzieży (hebagogika)

4. P. dorosłych (andragogika)

5. P. ludzi starych (gerontogogika) 6. P. specjalna

Działy pedagogiki

2. Kryterium osoby, miejsca i instytucji powiązanych z działalnością

wychowawczą

1. P. przedszkolna

2. P. wczesnoszkolna

3. P. szkolna

4. P. szkoły średniej

5. P. uniwersytecka

6. P. szkoły zawodowej

7. P. instytutów, ruchów, stowarzyszeń 8. P. seminaryjna

9. P. zakonów

10. P. o nauczycielu (pedeutologia) Działy pedagogiki

3. Kryterium sytuacji i stosunków międzyludzkich

1. P. opiekuńcza

2. P. społeczna

3. P. kultury

4. P. przemysłowa

5. P. rolnicza

6. P. wojskowa

7. P. lecznicza

8. P. wczasów i czasu wolnego

9. P. religii

10. P. pracy

2013-11-05

Działy pedagogiki

4. Kryterium perspektywy badań

1. Historia wychowania

2. P. porównawcza (deskryptywna)

3. P. przyszłości (prospektywna,

światopoglądowa)

Działy pedagogiki

2. Ujęcie wertykalne

1. wg J. MirskiegoJózef (Kretz), pisarz polski, * 1882, autor rozpraw pedagogicznych,

Filozofia

wychowania

Ogólna teoria

wychowania

Pedagogika praktyczna

Sztuka i technika wychowania

Działy pedagogiki

2. Ujęcie wertykalne wg. S. Kunowskiego Pedagogika

teoretyczna

(czysta)

Pedagogika

normatywna

Pedagogika opisowa

(eksperymentalna)

Konkretne doświadczenie

wychowawcze/dydaktyczne

2013-11-05

Działy pedagogiki

 Wg. S. Kawuli: (7 kryteriów klasyfikacji) Celów działalności edukacyjnej

Metodologiczne

Rozwojowe

Dewiacji i defektów rozwojowych człowieka Instytucjonalne

Problemowe

Dziedzin działalności ludzkiej

Związek pedagogiki z innymi

naukami

Inne nauki

Sytuacja

Relacje

szkolna

Rozwój

społeczne

(klasa)

osobowy

Filozofia

• ontologia

• epistemologia

Związek pedagogiki z innymi

naukami

Jan Fryderyk Herbart

Pierwszy wprowadził nauki

pomocnicze:

Etykę filozoficzną

Psychologię ogólną

2013-11-05

Związek pedagogiki z innymi

naukami

Stefan Kunowski:

 N. pedagogiczne

 N. współpracujące

 N. pomocnicze