Harmonogram ćwiczeń z fizjologii dla studentów II roku
Wydziału Lekarskiego i Lekarsko-Stomatologicznego
na rok akademicki 2009/ 2010, semestr letni
1. Krew I 15-19.02.2010r.
Skład, właściwości fizykochemiczne i funkcje krwi. Ilość krwi w organizmie. Zasady pobierania
krwi. Podstawowe metody oznaczania ilości erytrocytów i leukocytów. Podział i funkcje białek
osocza. Budowa komory i siatki Burkera, mieszalników Potaina. Działanie płynów Hayema
i Turcka. Przygotowanie roztworów do liczenia krwinek. Struktura i funkcje erytrocytów.
Oznaczanie ilości erytrocytów, wartości fizjologiczne. Budowa hemoglobiny, metody
oznaczania. Właściwości hemoglobiny, hemoglobina płodowa. Hemoliza, minimum i maksimum
oporności osmotycznej erytrocytów. Mikroskopowy obraz erytrocytów w roztworach izo-, hipo-
i hipertonicznych. Hematokryt, sposób oznaczania i znaczenie diagnostyczne.
______________________________________________________________________________
2. Krew II 22-26.02.2010r.
Odczyn opadania erytrocytów, oznaczanie, wartości prawidłowe. Grupy krwi, zasady oznaczania
i przetaczania krwi. Morfologia i fizjologia leukocytów, oznaczanie ilości leukocytów, wartości
prawidłowe. Klasyfikacja leukocytów wg Schillinga i obojętnochłonnych wg Arnetha. Udział
leukocytów w reakcjach obronnych organizmu. Rodzaje przeciwciał i ich funkcja. Odporność
komórkowa, humoralna, swoista, nieswoista.
______________________________________________________________________________
3. Krew III 01-05.03.2010r.
Płytki krwi. Oznaczanie ilości trombocytów. Hemostaza: rola naczyń krwionośnych, płytek
i osoczowych czynników krzepnięcia. Oznaczanie czasu krzepnięcia i krwawienia. Metody
hamowania krzepnięcia krwi in vivo i in vitro.
______________________________________________________________________________
4. Układ oddechowy I 08-12.03.2010r.
Rola układu oddechowego, wydolność oddechowa, rodzaje niewydolności oddechowej.
Anatomia czynnościowa układu oddechowego: strefy układu oddechowego, rola strefy
przewodzenia (oczyszczanie, ogrzewanie i nawilŜanie powietrza, fonacja), fizjologiczna
i anatomiczna przestrzeń martwa, unerwienie dróg oddechowych i wpływ układu
autonomicznego, rodzaje receptorów w drogach oddechowych; budowa pęcherzyka płucnego,
surfaktant i napięcie pęcherzykowe, powierzchnia wymiany gazowej. Wentylacja płuc:
mechanika oddychania, ruchy oddechowe klatki piersiowej, cykl oddechowy: zmiany ciśnienia
i objętości w drogach oddechowych, pęcherzykach płucnych i jamie opłucnowej podczas
wdechu i wydechu, wentylacja minutowa, liczba oddechów u dorosłych i dzieci, opór
i podatność, skurcz oskrzeli, reaktywność i nadreaktywność oskrzeli. Spirometria – objętości
i pojemności płuc, niewydolność wentylacyjna. Wykonanie badania spirometrycznego i pomiar
PEF (Wydz. Lekarski)
5. Układ oddechowy II 15-19.03.2010r.
Wymiana gazowa : ciśnienia gazów warunkujące wymianę w pęcherzykach płucnych, prawo
Daltona i prawo Henry’ego, przeciek wewnątrzpłucny; wentylacja daremna i perfuzja daremna.
Transport gazów we krwi: transport O2 i CO2 we krwi, hemoglobina: saturacja O2,krzywa
dysocjacji hemoglobiny, wpływ czynników fizycznych i chemicznych na krzywą dysocjacji.
Transport CO2 we krwi, karbaminohemoglobina, wodorowęglany. Regulacja oddychania:
homeostat oddechowy: receptory (chemoreceptory, mechanoreceptory), ośrodek oddechowy
w pniu mózgu, ośrodki korowe i podkorowe umoŜliwiające oddychanie dowolne, efektor –
zmiana wentylacji. Budowa i funkcja ośrodka oddechowego, automatyzm oddychania (napęd
oddechowy) – ośrodek pneumotaktyczny i apneustyczny, chemoreceptory centralne i obwodowe,
Wpływ pO2, pCO2 i pH na ośrodek oddechowy. Gazometria, wpływ hipowentylacji
i hiperwentylacji na gazometrię, interpretacja wyników badania gazometrycznego (Wydz.
Lekarski ).
6. Seminarium – powtórzenie materiału ćwiczeń 1-5 22-26.03.2010r.
7. Układ krąŜenia I 29-31.03.2010r.; 08-09.04.2010r.
Funkcje układu krąŜenia, czynnościowy podział układu krąŜenia. Właściwości fizjologiczne
mięśnia sercowego, potencjał spoczynkowy i czynnościowy komórek mięśnia sercowego.
Automatyzm serca. Przewodzenie stanu czynnego w mięśniu sercowym Wpływ jonów wapnia,
potasu na czynność serca. Wpływ częstości i rytmu pobudzeń na czynność serca. ZaleŜność siły
skurczu od rytmu pobudzeń. Prawo serca Starlinga. Regulacja czynności serca. Tropizmy serca.
8. Układ krąŜenia II 12-16.04.2010r.
Fizjologia serca, czynność mechaniczna serca, tony serca. Fazy cyklu sercowego, zmiana
ciśnienia w jamach serca podczas tych faz. Pojemność wyrzutowa i minutowa serca. Praca serca.
Elektrokardiografia, odprowadzenia ekg, trójkąt Einthowena, mechanizm powstawania
załamków ekg, oś elektryczna serca, wyliczanie częstości akcji serca na podstawie zapisu EKG.
Wydz. Lekarski: Badanie fizykalne serca.
9. Układ krąŜenia III 19-23.04.2010r.
Ciśnienie tętnicze, regulacja ciśnienia tętniczego. Tętno i jego cechy. Pomiar ciśnienia tętniczego,
badanie tętna, oscylometria.
10. Układ krąŜenia IV 26-30.04.2010r.
KrąŜenie krwi w naczyniach, regulacja napięcia naczyń krwionośnych. KrąŜenie kapilarne.
KrąŜenie Ŝylne. Specyficzne cechy krąŜenia w obszarach naczyniowych : krąŜenie mózgowe,
trzewne, nerkowe, płucne, w mięśniach szkieletowych, wieńcowe.
______________________________________________________________________________
11. Układ krąŜenia V 03-07.05.2010r.
Adaptacja układu krąŜenia do zmian środowiskowych (wysiłek fizyczny, mikroklimat gorący).
Wydz. Lekarski: próba wysiłkowa.
______________________________________________________________________________
12. Przemiana materii, termoregulacja, fizjologia skóry 10-14.05.2010r.
Podstawowa przemiana materii. Czynnościowy przyrost przemian. Oznaczanie podstawowej
przemiany materii na podstawie ilości zuŜytego tlenu. Zasady prawidłowego odŜywiania.
Witaminy. Mechanizmy termoregulacji. Rola i czynność skóry jako powierzchni granicznej
między wewnętrznym i zewnętrznym środowiskiem organizmu.
13. Mechanizmy regulacji w fizjologii. 17-21.05.2010r.
14. Seminarium – powtórzenie materiału ćwiczeń 9-13 24-28.05.2010r.
15. Odrabianie zaległych ćwiczeń. 31.05-04.06.2010r.