„Dominujące problemy współczesnej andragogiki w teorii i w praktyce”

Andragogika pochodzi od słów greckich: aner (andros), co oznacza męŜczyznę,

człowieka dorosłego i agein ( ago)- prowadzić. Ogólnie rzecz biorąc termin andragogika

oznacza naukę o prowadzeniu ludzi dorosłych i jak kaŜda z dziedzin nauki wiąŜe się z

pewnymi problemami.

Wraz z rozwojem świata i społeczeństwa rodzą się róŜnorodne problemy i tak teŜ we

współczesnym świecie rozwój cywilizacji postawił ludzkość przed wieloma problemami.

Zawsze postępowi cywilizacji oprócz ulepszeń istnieją takŜe ujemne skutki rozwoju.

W miarę postępu technologicznego i naukowego wzrosła liczba zagroŜeń globalnych

takich jak rozprzestrzenienie się broni jądrowej, degradacja środowiska naturalnego, konflikt

nuklearny a takŜe eksplozja demograficzna. Obok tych zagroŜeń istnieje takŜe wiele innych

powstających z biegiem lat, takich jak: efekt cieplarniany, zanikanie eko-biosfery, migracje

ludności, AIDS, przemyt narkotyków, bezrobocie a takŜe przestępczość i terroryzm.

PowyŜsze problemy wynikają między innymi z tego, iŜ w niskim stopniu w rozwoju

współczesnej cywilizacji uwzględnione są treści humanistyczne.

Człowiek znalazł się w sytuacji, która wyniszcza jego kulturę i istnienie w znaczeniu

indywidualnym i ogólnym. Człowiek postawiony został w konieczności podjęcia

odpowiednich kroków w celu zapobiegania współczesnym problemom i zagroŜeniom.

Konieczne jest kształcenie świadomości całego społeczeństwa w celu poszanowania

praw człowieka, godności ludzkiej, poczucie solidarności między ludźmi, umacnianie

humanizmu i uczuć przyjaźni między narodami. NaleŜy uczyć szacunku i uznania dla innych

narodów, co ma przynosić skutki w postaci rozwoju intelektualnego, poszerzanie horyzontów

wiedzy i formułowaniu prawidłowych wniosków ogólnych płynących z posiadania zasobów

wiedzy i własnych doświadczeń Ŝyciowych.

Wychowywanie dorosłych ma na celu nauczanie zasad wzajemnego zrozumienia,

szacunku, tolerancji wobec innych. NaleŜy budować poczucie godności i pokoju w umysłach

i sercach dorosłych. Zadanie wychowania dorosłych jest bardzo waŜne i jego realizacji będzie

przywracała poczucie sensu i wartości Ŝycia.

NajpowaŜniejsze współczesne problemy w dziedzinie ochrony środowiska to

nadmierna eksploatacja nieodnawialnych zasobów ziemi, np. źródła energii i surowców

kopalnianych. Jednocześnie naraŜone są w wysokim stopniu zasoby odnawialne poprzez

zanieczyszczenia atmosfery, wody i gleby. Ochrona środowiska naturalnego jest bardzo

waŜnym problemem w wychowaniu współczesnego człowieka.

Wychowanie ekologiczne człowieka dorosłego powinno polegać na przygotowaniu go

do zrozumienia wzajemnych stosunków pomiędzy jednostką ludzką a środowiskiem.

Postępowanie takie powinno słuŜyć akceptacji otaczanego środowiska, zainteresowaniu nim

oraz poszukiwaniu rozwiązań problemów tegoŜ środowiska. Człowiek powinien teŜ zdawać

sobie sprawę , iŜ w pewnym sensie decyduje o środowisku i jego działanie ma duŜe znaczenie

dla ekologii środowiska.

Kluczowym problemem współczesnej andragogiki jest eksplozja demograficzna, a

mianowicie szybki, niezwykły przyrost ludności. Zjawisko to pogłębia zjawisko nędzy, głodu,

bezrobocia i migracji. Jednym z najpowaŜniejszych wyzwań dla ludzkości jest zwiększenie

produkcji Ŝywności dla gwałtownie przyrastającej liczby ludności.

Bardzo waŜnym problemem są równieŜ choroby społeczne i cywilizacyjne takie jak:

narkomania, AIDS, alkoholizm, nowotwory oraz choroby układu krąŜenia. NaleŜy wierzyć iŜ

ludzie są w stanie sprostać tym problemom, które są takŜe ich dziełem i mają nad nimi

władzę, którą naleŜy wykorzystać.

Według Bogdana Suchodolskiego edukacja dorosłych ma obejmować trzy

podstawowe elementy kształcenia: myślenia globalnego, dostrzegania moŜliwości zmiany

rzeczywistości oraz myślenia alternatywnego. Autor zwraca uwagę na wspólną postawę

wartości tych trzech elementów wychowania, które ma przygotować człowieka dom stawiania

czoła problemom współczesnym.

Podsumowując uwaŜam iŜ naleŜy zwrócić uwagę na wielką rolę edukacji w

rozwiązywaniu współczesnych problemów. Trzeba odpowiednio przygotować człowieka w

celu sprostania wyzwaniom, jakie niesie rozwój cywilizacji, zarówno tym dobrym jak i

ujemnym skutkom. NaleŜy korzystać z dóbr jak i teŜ stawiać czoła problemom, korzystać w

pełni ze swego przygotowania intelektualnego i zaspokajać potrzeby wyŜszej rangi. Zadaniem

wychowania dorosłych jest takŜe znalezienie sposobów przekazywania informacji, aby

człowiek mógł wykorzystać je w swoim działaniu przez całe Ŝycie w celu sprostania

kolejnym wyzwaniom.

Rozwój nauki i techniki niesie za sobą powstawanie problemów oświatowych, które

determinują działalność edukacji dorosłych. NaleŜy ciągle poszerzać swoją wiedzę ogólną i

specjalistyczną, gdyŜ jest potrzebą zachowania przez ludzi psychicznej równowagi i

koniecznością ekonomiczną.

Zadaniem człowieka jest zatem borykanie się z problemami ówczesnymi i

zadawaniem sobie pytań: cóŜ moŜe nieść ze sobą najbliŜsza przyszłość a przy tym problemy,

którym czoła musi stawić dorosły człowiek.

Literatura: ” Wychowanie mimo wszystko”- Bogdan Suchodolski, Warszawa 1990

„ Andragogika ogólna”- L. Turos Warszawa 1999