Blok 8: Ruch harmoniczny.

Wahadło matematyczne

ZESTAW ZADAŃ NA ZAJĘCIA

Uwaga: w poniŜszych zadaniach przyjmij, Ŝe wartość przyspieszenia ziemskiego jest równa

2

| g |= 10 m / s .

RUCH HARMONICZNY

1. W ruchu harmonicznym klocka o masie m = 1

,

0 kg zaczepionego na spręŜynie i

poruszającego się po poziomym stole bez tarcia, zaleŜność połoŜenia klocka od czasu wyraŜa si

π

ę wzorem: x(t) = 1

,

0 5 sin(4π ⋅ t + ) , gdzie stałe podane są w podstawowych jednostkach

2

SI, a x = 0 jest połoŜeniem równowagi. Oblicz: amplitudę, fazę początkową, okres, częstość drgań, maksymalne przyspieszenie, maksymalną prędkość, całkowitą energię mechaniczną układu. Oblicz, w jakiej odległości od połoŜenia równowagi znajdował się klocek w chwili t = 0 .

2. W ruchu harmonicznym zaleŜność połoŜenia ciała o masie m = ,

0 05 kg od czasu wyraŜa się

wzorem: x(t) = ,

0 02 sin 1

( 2π ⋅ t + )

π , gdzie stałe podane są w podstawowych jednostkach SI, a

x = 0 jest połoŜeniem równowagi. W chwili t = T / 4 , gdzie T jest okresem drgań ciała, oblicz: fazę ruchu, wartość prędkości chwilowej, wartość przyspieszenia chwilowego, wartość siły spręŜystości, energię kinetyczną i energię potencjalną spręŜystości.

3. W ruchu harmonicznym zaleŜność połoŜenia ciała od czasu wyraŜa się wzorem:

x(t) = 1

,

0 sin(7π ⋅ t) , gdzie stałe podane są w podstawowych jednostkach SI, a x = 0 jest połoŜeniem równowagi. W chwili, gdy wychylenie ciała z połoŜenia równowagi jest równe połowie amplitudy i zgodne ze zwrotem wybranej osi OX, oblicz:

• ile razy energia kinetyczna jest większa od energii potencjalnej

spręŜystości

• stosunek wartości prędkości chwilowej ciała do wartości prędkości

maksymalnej

• stosunek wartości przyspieszenia chwilowego ciała do wartości

przyspieszenia maksymalnego

4. ZaleŜność energii całkowitej oscylatora harmonicznego od amplitudy drgań przedstawiono na wykresie:

5. Aby rozciągnąć pojedynczą spręŜynę o ∆x naleŜało zadziałać siłą o wartości F. SpręŜynę rozcięto na dwie połowy. Siłą o jakiej wartości naleŜy zadziałać, aby rozciągnąć jedną z połówek o ∆x ?

Projekt jest współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego

w ramach programu operacyjnego KAPITAŁ LUDZKI

1

BLOK 8

6. Aby rozciągnąć spręŜynę o 2 cm naleŜało zadziałać siłą o wartości 1 N. Jaką siłą naleŜy zadziałać, aby rozciągnąć spręŜynę o kolejne 2 cm?

7. Pojedynczą spręŜynę rozciągamy w taki sposób, aby siła powodująca

odkształcenie zawsze równowaŜyła aktualną siłę spręŜystości. Przy

wydłuŜeniu pojedynczej spręŜyny o x1 siła spręŜystości ma wartość 1

F .

Oblicz rozciągnięcie kaŜdej ze spręŜyn w przypadku pokazanym na

rysunku, gdy dwie takie spręŜyny połączymy i zadziałamy na nie siłą o

wartości 1

F .

8. Praca wykonana przy rozciąganiu układu spręŜyn z poprzedniego zadania jest: A) cztery razy mniejsza niŜ w przypadku rozciągania jednej spręŜyny siłą o wartości 1

F

B) dwa razy mniejsza niŜ w przypadku rozciągania jednej spręŜyny siłą o wartości 1

F

C) taka sama jak w przypadku rozciągania jednej spręŜyny siłą o wartości 1

F

D) dwa razy większa niŜ w przypadku rozciągania jednej spręŜyny siłą o wartości 1

F

E) cztery razy większa niŜ w przypadku rozciągania jednej spręŜyny siłą o wartości 1

F

9. Dwie identyczne spręŜyny oraz dwie kule o cięŜarach Q1 i Q2

( Q >

2

Q1) zawieszono kolejno tak, jak na rysunkach. WydłuŜenia

x1 i x 2 górnej spręŜyny oraz y1 i y2 - dolnej w obu przypadkach

spełniają zaleŜność:

A) x =

1

x 2 i y =

1

y 2

B) x =

1

x 2 i y >

1

y 2

C) x <

1

x 2 i y >

1

y 2

D) x <

1

x 2 i y =

1

y 2

WAHADŁO MATEMATYCZNE

10. Kuleczka na nici stanowi wahadło matematyczne. Jeśli masę kuleczki zwiększymy czterokrotnie a długość nici zmniejszymy dwukrotnie, to ile razy zmieni się okres drgań wahadła?

11. Wahadło matematyczne o okresie zawieszono w windzie i wyznaczono okres jego drgań własnych: T = 5 s , gdy winda spoczywa. Oblicz okres drgań wahadła, jeŜeli winda:

• porusza się w górę z przyspieszeniem

m

a = 3

2

s

• porusza się w górę z opóźnieniem

m

a = 3

2

s

12. Wahadło matematyczne o okresie T = 5 s zawieszono w autobusie. Oblicz okres drgań wahadła, jeŜeli autobus:

• rusza z przystanku z przyspieszeniem

m

a = 2

2

s

• hamuje z opóźnieniem

m

a = 2

2

s

Projekt jest współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego

w ramach programu operacyjnego KAPITAŁ LUDZKI

2

BLOK 8

ZESTAW ZADAŃ DO SAMODZIELNEGO ROZWIĄZANIA

1. Pojedynczą spręŜynę rozciągamy w taki sposób, aby siła

powodująca odkształcenie zawsze równowaŜyła aktualną siłę

spręŜystości. Przy wydłuŜeniu pojedynczej spręŜyny o x1 siła

spręŜystości ma wartość 1

F . Oblicz rozciągnięcie kaŜdej ze

spręŜyn w przypadku pokazanym na rysunku, gdy dwie takie

spręŜyny połączymy i zadziałamy na nie siłą o wartości 1

F .

2. ZaleŜność okresu drgań wahadła matematycznego od jego długości poprawnie przedstawiono na wykresie:

3. Na dwóch spręŜynach o współczynnikach spręŜystości k1 i k 2 i jednakowych długościach początkowych, zaczepionych u sufitu zawieszono cięŜarki o jednakowych masach. JeŜeli wydłuŜenie spręŜyny (2) jest dwa razy większe od wydłuŜenia spręŜyny (1), to:

A) k = ⋅

1

2 k 2

B) k = ⋅

1

4 k 2

C) k =

1

k 2

D) 2 ⋅ k =

1

k 2

4. Ciało wykonuje drgania harmoniczne. W połoŜeniu równowagi:

A) szybkość ciała osiąga wartość maksymalną, a przyspieszenie jest równe zeru

B) przyspieszenie ciała osiąga wartość maksymalną, a szybkość jest równa zeru

C) szybkość i przyspieszenie przyjmują wartości maksymalne

D) szybkość i przyspieszenie przyjmują wartości minimalne

5. Na spręŜynie o małej masie zwieszono ciało o masie 1 kg. Oblicz okres drgań tego odwaŜnika, jeŜeli pod wpływem siły 1 N spręŜyna wydłuŜa się o 0,5 cm.

6. W tym samym czasie jedno z dwóch wahadeł matematycznych wykonało 12 pełnych wychyleń, zaś drugie z nich – 18 pełnych wychyleń. RóŜnica długości wahadeł wynosi 10 cm.

Oblicz długości wahadeł.

7. Oblicz energię potencjalną ciała o masie m = 1

,

0 kg wykonującego drgania harmoniczne o

amplitudzie A = 30 mm z częstotliwością f = 20 Hz po czasie t

1

= T od wychylenia z

4

połoŜenia równowagi.

Projekt jest współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego

w ramach programu operacyjnego KAPITAŁ LUDZKI

3

BLOK 8