ŚRODOWISKO BYTOWANIA:

makrośrodowisko

A.

klimat /mikroklimat

zanieczyszczenie powietrza

jakość wody

skażenie gleby

B.

czynniki fizyczne

czynniki chemiczne

czynniki biologiczne

czynniki psycho - społeczne i ekonomiczne

ŚRODOWISKOWE UWARUNKOWANIA ZDROWIA:

∗ stan zdrowotny społeczeństwa w kontekście jego sytuacji demograficznej

∗ stan odżywiania i zaopatrzenia w żywność

∗ warunki mieszkaniowe

∗ zaopatrzenie w odzież

∗ poziom wykształcenia

∗ sytuacja na rynku pracy ( zagrożenie bezrobociem)

∗ warunki pracy

∗ możliwości korzystania ze środków łączności i komunikacji

∗ czas wolny oraz możliwości rekreacji i wypoczynku

∗ zbiorowe spożycie i możliwości oszczędzania

∗ prawa i swobody obywatelskie

wg. WHO

CHOROBY ZWIĄZANE Z ROZWOJEM CYWILIZACYJNYM:

◊ zwłóknienie pozasoczewkowe

◊ choroba popromienna

◊ nowotwory pojawiające się pod wpływem nowych substancji rakotwórczych

◊ zatrucia zawodowe

◊ zatrucia syntetycznymi środkami leczniczymi

◊ duże opóźnienie w rozwoju wskutek ratowania w okresie okołoporodowym i w chorobach poprzednio nieuleczalnych ( np., gruźlicze zapalenie opon mózgowo - rdzeniowych i mózgu)

CHOROBY ŚRODOWISKOWE

Choroba Przyczyny

Objawy

Zespół przewlekłego

utrzymująca się infekcja

występowanie trwałego lub zmiennego

zmęczenia

subkliniczna

zmęczenia, niepełny wypoczynek nocny,

obniżenie aktywności dziennej,

podwyższenie ciepłoty ciała, nieżyt

gardła, limfadeopatia

przewlekle nieswoiste

czynniki ryzyka: cechy osobnicze,

przewlekły kaszel, zwiększona produkcja choroby układu

egzogenne ( palenie tytoniu, pyły,

śluzu. świszczący oddech, napady

oddechowego

SO2, Nox, O3, CO, formaldehyd,

duszności, duszność wysiłkowa,

kwaśne aerozole)

zmniejszenie sprawności wentylacyjnej

wieloczynnikowa

wynik ekspozycji środowiskowej w niespecyficzne_ nadmierna męczliwość, nadwrażliwość

odpowiedzi na określone bodźce

bóle głowy, zaburzenia pamięci,

chemiczna

chemiczne

nieoczekiwane reakcje emocjonalne,

nagła senność, dyskoordynacje ruchów

podrażnienie spojówek, wrażliwość na

zapachy, objawy ze strony różnych

narządów (układów)

schorzenia zależne od uwalnianie się gazów z materiałów alergiczny nieżyt błony śluzowej nosa, budownictwa ( building budowlanych i wyposażenie wnętrz, astma, podrażnienie oczu, gardła i krtani,

- related illness i sick-

zanieczyszczenia biologiczne,

suchość skóry i błon śluzowych, bóle

building syndrome)

czynniki fizyczne ( hałas, wibracja,

głowy, zmęczenie, częste nieżyty dróg oświetlenie, mikroklimat)

oddechowych, objawy neurotoksyczne,

obniżenie zdolności do pracy

MODELE SKUTKÓW EKSPOZYCJI ZŁOŻONYCH

Czynniki Model

Skutek

A + B

sumaryczny

2 + 3 = 5

A + C

synergistyczny

2 + 2 = 20

E + F

potęgujący

2 + 0 = 10

G + H

antagonistyczny

4 + 6 = 8

ŚRODOWISKO PRACY

SPECYFICZNE ZAGADNIENIA ŚRODOWISKA PRACY -

środowisko rolnicze

środowisko morskie

środowisko lotnicze

środowisko sportowe

środowisko tropikalne

TOKSYCZNE SKUTKI:

NISKICH STĘŻEŃ

SKUTKI WYSOKICH STĘŻEŃ

ZATRUCIA OSTRE

CZYNNIKI:

RÓŻA WIATRÓW,

STRUKTURA GEOLOGICZNA

STRUKTURA HYDROLOGICZNA

INNE EMITERY ZANIECZYSZCZEŃ

PARAMETRY CZYNNIKÓW

ICH DYSTRYBUCJA

FORMA FIZYCZNA,

FORMA CHEMICZNA

CZYNNIKI OSOBNICZE

WIEK

PŁEĆ

HISTORIA MEDYCZNA( CHOROBY INFEKCYJNE

HISTORIA STRESU NEUROPSYCHOLOGICZNEGO

POZIOM AKTYWNOŚCI FIZYCZNEJ

POZIOM ODZYWIENIA

HISTORIA ZATRUĆ

HOBBY

ZANIECZYSZCZENIE POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO

A. Rodzaje zanieczyszczeń:

Pyłowe:

organiczne: pochodzenia zwierzęcego, roślinnego lub chemicznego

nieorganiczne: mineralne

radioaktywne

bioaerozole ( bakterie, wirusy, grzyby, aeroplankton)

Chemiczne:

tlenki siarki, tlenki azotu, dwutlenek węgla, metale ciężkie

B. Skutki zdrowotne:

alergie, pylice, podrażnienie błon śluzowych, choroby infekcyjne, nowotwory, nieżyty górnych dróg oddechowych, nieswoiste choroby układu oddechowego,

ZANIECZYSZCZENIE POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO

C. Przemiany zanieczyszczeń w powietrzu atmosferycznym:

przemiany SO2 w kwas siarkowy, NO w NO2 i wpływ na warstwę ozonu przyziemnego

D. Ochrona powietrza wewnętrznego:

higiena pomieszczeń, filtry, jonizacja, nawilżanie, naświetlanie promieniami UV, środki chemiczne

E. Ochrona powietrza zewnętrznego:

przepisy o ochronie powietrza atmosferycznego