Mleko

Mleko jest trwałą emulsją kropelek tłuszczu w roztworze wodnym zawierającym białka, cukier mlekowy(laktozę) i sole mineralne.

Badanie odczynu mleka.

Papierkiem uniwersalnym zbadać odczyn mleka świeżego i stojącego przez pewien czas. Porównać wyniki.

Oznaczenie kwasowości mleka.

Do erlenmajerki odmierzyć 10cm3 mleka, dodać 20 cm3 wody dest., parę kropel fenoloftaleiny i miareczkować O,1 M NaOH do słabo różowego zabarwienia.

Ilość cm3 NaOH pomnożona przez 10 daje kwasowość mleka w stopniach.

Wykrywanie cukru w mleku.

Do 2 cm3 przesączu dodać taką samą objętość odczynnika Fehlinga i ogrzać. Pojawia się ceglasty osad tlenku miedzi(I), świadczący o obecności cukru.

Wyosobnienie kazeiny z mleka.

Ogrzać w zlewce 100 cm3 wody dest. Do 38%C, dodać 50 cm3 mleka, a następnie mieszając, dodawać kroplami 1% roztwór kwasu octowego, aż do pojawienia się kłaczkowatego osadu. Po kilku minutach, kiedy osad opadnie na dno, należy go odsączyć, a Przesącz zachować do dalszych analiz.

Z osadu usunąć wodę przez wyciśnięcie między dwoma arkuszami bibuły, a następnie umieścić go w suchej zlewce i przemyć 20 cm3 etanolu. Po odlaniu etanolu przemywa się osad 20 cm3 eteru, ponownie dekantuje, suszy między dwoma arkuszami bibuły, a następnie na powietrzu. Wysuszony osad kazeiny rozpuścić w O,1 M roztworze NaOH i przeprowadzić reakcje charakterystyczne na białka, np. reakcję ksantoproteinową i biuretową.

Wykrywanie jonów Ca2+. Do 1 cm3 przesączu dodać 1 cm3 nasyconego roztworu szczawianu amonu. Wytrąca się biały osad szczawiany wapnia (COO)2Ca.

Wykrywanie jonów Cl-. Do 1 cm3 przesączu dodać kulka kropli stęż. HNO3, a następnie 1 cm3 roztworu AgNO3. Wytrąca się biały, serowaty osad AgCl.

Wykrywanie jonów PO3-4. Do 1 cm3 przesączu dodać 1 cm3 stęż. HNO3 i 3 cm3 molibdenianu (VI) amonu. Ogrzać do wrzenia. Po oziębieniu wytrąca się żółty osad fosforomolibdenianiu amonu.

Odtłuszczenie mleka

3 cm3 mleka wstrząsać w probówce z taką samą objętością eteru. Po rozdzieleniu płynów nie ma widocznej zmiany w warstwie mleka. Po dodaniu kilku kropel 2 M NaOH i ponownym wstrząsaniu, płyn dzieli się na dwie różniące się warstwy: dolną - klarowną, zawierającą białka i górną - eterową zawierającą tłuszcz.

Poprzez dodanie NaOH powstaje rozpuszczalna sól słodowa kazeiny, której roztwór, w przeciwieństwie do obecnych w mleku soli wapniowych kazeiny, nie opalizuje.

Wykrywanie kwasu mlekowego w zsiadłym mleku.

Do 10 cm3 wody dest. Dodać kilka kropel 10%-owego roztworu FeCl3, oraz 1 cm3 oraz 1 cm3 serwatki. Powstaje zabarwienie „kanarkowe”.

Odróżnienie mleka surowego od gotowanego.

Do 2cm2 surowego mleka dodać 2cm2 roztworu benzydyny w lod. kwasie octowym oraz parę kropel H2O2. Występuje niebieskie zabarwienie. Powtórzyć doświadczenie z mlekiem przegotowanym.

Ślina

Ślina jest pierwszym sokiem trawiennym działającym na pobrany pokarm, wydzielanym przez gruczoły ślinowe przyuszne, podszczękowe i podjęzykowe. Jest płynem bezbarwnym, lepkim, słabo opalizującym.

Wykrywanie białka w ślinie.

1 cm3 śliny zadać 1 cm3 10%owego NaOH i paroma kroplami 1%-owego CuSO4. Powstaje fiołkowe zabarwienie.

Wytrącanie mucyny i wykazanie w niej obecności cukru.

Do 5 cm3 śliny dodawać kroplami 0,1 M kwasu octowego. Wytrąca się klaczkowaty osad mucyny. Osad ten zebrać bagietką i przenieść do innej probówki. Dodać 3 cm3 stęż. HCl i ogrzewać kilka minut. Pojawia się fioletowe zabarwienie. Analogiczne doświadczenie można przeprowadzić wprost ze śliną.

Krew

Krew, będąca jedyną płynną tkanką ustroju, znajduje się w ciągłym ruchu w układzie krążenia. Spełnia ona rolę łącznika między poszczególnymi tkankami i narządami, przyczyniając się w znacznym stopniu do utrzymania stałości środowiska wewnętrznego. Krew składa się z ok. 55% płynnego osocza, a pozostały procent stanowią zawieszone w nim krwinki, głównie erytrocyty, leukocyty i płytki krwi.

Osocze stanowi roztwór wodny przede wszystkim białek - albumin i globulin, nadto cukrów, lipidów, kwasu moczowego, kreatyniny, witamin, hormonów i soli mineralnych.

Odbiałczenie surowicy kwasem trichlorooctowym (TCA).

Surowicę rozcieńczyć 4 objętościami wody i dodawać kroplami mieszając 5 objętności 20%-owego TCA. Po 10 minutach odsączyć osad wytrąconego białka, a przesącz zachować do dalszych prób.

Wykrywanie kwasu moczowego.

Do 4 cm3 przesączu dodać kilka kropel odczynnika Folina Denisa i 2 cm3 20%Na2CO3. Roztwór przyjmuje zabarwienie niebieskie.

Wykrywanie kreatyniny.

Do 2cm3 przesączu dodać nasyconego roztworu kwasu pikrynowego, a następnie 1 cm3 10%-owego NaOH. Roztwór przyjmuje pomarańczowe zabarwienie. Równolegle przeprowadzić próbę porównawczą z wodą.

Wykrywanie glukozy.

Wykrywanie tłuszczowców.

Do 1cm3 surowicy dodać 5cm3 1%-owego fenolu w 12%-owym roztworze NaCl. Zawartość próbówki mętnieje.

Mocz

Mocz jest płynem wytwarzanym w nerkach, a ściślej w ich nefronach. Jest on wydalany z organizmu razem ze szkodliwymi lub zbędnymi końcowymi produktami przemiany materii, głównie produktami przemiany białek i innych związków azotowych.

Normalny mocz ma barwę jasnożółtą, pochodzącą od głównego barwnika moczu urochromu.

  1. Próby obecności białka.

a.) Próba z kwasem sulfosalicylowym

Wykonanie: Do 4 cm3 moczu dodać 2 krople 30%-owego kwasu octowego i w razie powstanie zmętnienia przesączyć. Dodać następnie po 2 krople 20%-owego kwasu sulfosalicylowego na każdy cm3 moczu. W zależności od ilości białka pojawia się opalescencja, zmętnienie lub wyraźny osad.

b.) Próba koagulacji cieplnej

Do 4 cm3 moczu dodać 0,5 cm3 nasyconego roztworu NaCl, zakwasić 2 kroplami 30%-owego kwasu octowego i zagotować. Jeżeli pojawi się zmętnienie lub osad, to może on pochodzić od zdenaturowanego białka, fosforanu lub węglanu wapni. W celu rozstrzygnięcia wątpliwości, należy dodać 3,4 krople 30%-owego kwasu octowego i ponownie zagotować. Jeżeli osad pochodzi od soli wapnia, uleganie rozpuszczeniu; jeżelu od białka - pozostanie niezmieniony.

  1. Wykrywanie cukru.

Jeżeli do 5cm3 odczynnika Benedicta doda się 8 kropli moczu i ogrzeje do wrzenia przez 2 minuty, to na podstawie powstałego zabarwienia można orientacyjnie wnosić o ilość glukozy e badanym moczu. Jeżeli kolor nie zmienił się - glukoza nieobecna, kolor zielony bez osadu - 0,1-0,3% cukru, zielony z osadem - 0,5% cukru, oliwkowozielony - 1%, pomarańczowy 1,5%, jasnoczerwony - 2 i więcej % cukru.

  1. Wykrywanie ciał ketonowych

Wykonanie: Przygotować odczynnik przez dokładne roztarcie 0,5 g nitroprusydku sodu z 20 g siarczanu (VI) amonu oraz 20g bezw. węglanu sodu. Szczyptem mieszaniny zwilżyć analizowanym moczem.

W przypadku obecności ciał ketonowych występuje zabarwienie fioletowe, a w razie ich braku słabo różowe.

  1. Wykrywanie mocznika.

Mocznik utlenia się bromianem (I) sodu na azot, wodę i CO2. Ten ostatni wiązany jest przez NaOH na węglan sodu.

CO(NH2)2+3NaOBr+2NaOH→N2+Na2CO3+3NaBr+3H2O

Jest to metoda gazometryczn. Z objętości wydzielonego azotu oblicza się zawartość mocznika, uwzględniając warunki: temperaturę i ciśnienie.

Wykonanie: Do 1cm3 moczu dodać 1cm3 odczynnika bromianowego. Przy zmieszaniu obserwujemy wydzielanie azotu.