ZDROWIE I CHOROBA

ZDROWIE jest stanem pełnego dobrego samopoczucia fizycznego, psychicznego i społecznego a nie tylko nieobecnością choroby, czy niedomagania (who 1974).

ZDROWIE jako zespół umownie przyjętych wartości (norm laboratoryjnych).

Zakres wartości „prawidłowych” obejmuje zazwyczaj 95% wyników stwierdzanych w populacji arbitralnie uważanej za zdrową.

PATOFIZJOLOGIA

- jest to nauka eksperymentalna badająca zjawiska związane z powstawaniem, przebiegiem i zejściem procesów patologicznych.

EGIOLOGIA- nauka o przyczynach rozwoju chorób

PATOGENEZA- nauka o mechanizmach rozwoju chorób

ETIOPATOGENEZA- nauka o przyczynach i mechanizmach rozwoju chorób

METODY BADAŃ CHORÓB:

• Metody doświadczalne na zwierzętach: „In vitro” i „In vivo”

• Metody kliniczne

• Metody epidemiologiczne

• Metody polegające na symulacji matematycznej procesów patologicznych.

HOMEOSTAZA- jest zdolnością organizmu do utrzymania w dynamicznej równowadze stałości środowiska wewnętrznego.

MECHANIZMY KOMPENSACYJNE- są to mechanizmy utrzymujące homeostazę.

ADAPTACJA- jest ogółem odczynów czynnościowych i strukturalnych zmierzających do zachowania homeostazy ustroju w warunkach długo trwającego działania na ustrój niekorzystnych warunków środowiskowych.

Choroba powstaje wtedy gdy zaburzenia przeważają nad mechanizmami wyrównawczymi:

• Mechanizmy kompensacyjne słabną, podczas gdy nasilenie zaburzeń wzrasta.

• Słabną przede wszystkim mechanizmy kompensacyjne, podczas gdy zaburzenia utrzymują się na tym samym poziomie.

• Mechanizmy kompensacyjne utrzymują się na stałym poziomie, podczas gdy nasilenie zaburzeń narasta.

ETIOLOGIA

Jest nauką o przyczynach i uwarunkowaniach chorób.

Sprawcze czynniki chorobotwórcze dzielimy na:

• Wewnątrzpochodne

• Zewnątrzpochodne

• Nieznane- choroba idiopatyczna (morbus idiopathicus) lub samoistna (morbus essentials)

CZYNNIKI CHOROBOTWÓRCZE ZEWNĘTRZNE

• Biologiczne: wirusy, priony, ritetsje, bakterie, pasożyty, grzyby, antygeny i toksyny.

• Fizyczne: promieniowanie, prąd elektryczny, zmiany temperatury i ciśnienia atmosferycznego, fale akustyczne, wibracje i inne.

• Chemiczne: kwasy, ługi, gazy, zanieczyszczenia wody, gleby, powietrza, używki, leki.

• Społeczne: stres, niedożywienie, hipowitaminozy itp.

• Czynniki jatrogenne- następstwo działania lekarza (zespół Cushinga).

CZYNNIKI RYZYKA- czynniki zewnątrzpochodne sprzyjające powstawaniu chorób (np. palenie papierosów- nowotwory).

CZYNNIKI CHOROBOTWÓRCZE WEWNĘTRZNE

• Uwarunkowania genetyczne

• Uwarunkowania związane z przebytymi chorobami

SKŁONNOŚĆ- (dispositio) podatność na określony czynnik patogenny.

OPORNOŚĆ- (resistentia) na określony czynnik patogenny.

PRZEBIEG I ZEJŚCIE CHOROBY

Symptomatologia - nauka o objawach chorób.

Objawy dzielimy na subiektywne i obiektywne.

STADIA CHOROBY:

• Stadium wylęgania (stadium incubationis)

• Stadium zwiastunów- występowanie objawów prodromalnych: zwiastun (prodromos)

• Stadium narastania (stadium increenti)

• Stadium szczytu (stadium acmes)

• Stadium zejściowe (ustępowania) (stadium decrementi):

-łagodne (lysis)

-nagły- przełom (crisis)

PRZEBIEG CHOROBY:

• Ostry (morbus acutus)

• Podostry (morbus subacutus)

• Przewlekły (morbus chronicus)

OKRESY CHOROBY:

1. remisja (remissio)

2. zaostrzenie (exacerbatio)

3. przejściowe ustąpienie objawów- zimnica (intermissio)

4. nawrót -wznowa (recidiva)

5. okres rekonwalescencji

6. zejście śmiertelne (exitus letalis)

POWIKŁANIE (complicatio) jest nową, osobną chorobą powstałą na skutek zmian występujących we wcześniej rozwijającej się chorobie

WSPÓŁISTNIENIE CHORÓB- niezależne występowanie dwu i więcej chorób.

3