Zakład Chemii i Inżynierii Środowiska, WM, AM w Szczecinie

przedmiot: Chemia wody paliw i smarów

III ESO; semestr letni; rok akad.2010/2011

Przykładowe pytania i zadania na zaliczenie przedmiotu

I. Chemia wody

1. w jakiej postaci (podać wzory i nazwy) występują w wodzie zanieczyszczenia jonowe spowodowane związkami wapnia/magnezu/sodu/potasu/krzemu/żelaza/manganu/tlenku (IV) węgla; jakie skutki eksploatacyjne wywołują te zanieczyszczenia w obiegach wody kotłowej i chłodzącej

2.pH próbki wody kotłowej wynosi 8,0; ile wodorotlenku sodu w g należy dodać do 100 dm³ wody, aby pH wzrosło do wartości optymalnej wynoszącej 10,0; jakie eksploatacyjne właściwości wody określa pH i jak te właściwości zalezą od wartości pH

3. zasadowość wody p = 4 mval/dm³, a zasadowość m = 6 mval/dm³; obliczyć zawartość anionów powodujących zasadowość wody i przeliczyć na odpowiednie związki sodu/wapnia/magnezu/potasu; uzasadnić czy zasadowość p może być większa od zasadowości m

4. jaką twardość, w mmol CaCO₃/dm³ i ppm CaCO₃ ma woda, której próbka o objętości 250 cm³ zawiera 5 mg CaO; scharakteryzować metodę termiczną zmiękczania wody, napisać odpowiednie równania chemiczne

5. zasada oznaczania utlenialności wody, ChZT_Mn oparta jest na reakcjach redox z zastosowaniem utleniacza manganianu (VII) potasu; napisać i uzupełnić równania zachodzących reakcji dla przypadku gdy stężenie jonów Cl^- w badanej próbce wody jest mniejsze oraz większe od 300 mg/l; w jakim środowisku i dlaczego należy oznaczać utlenialność wody

II. chemia paliw i smarów

6. określić grupę związków organicznych oraz podać nazwy i wzory węglowodorów zwiększających i zmniejszających LC paliwa; scharakteryzować znaczenie eksploatacyjne liczby cetanowej i związek z LO

7. wyjaśnić pojęcia lepkość dynamiczna, kinematyczna, płynność, wskaźnik temperaturowy; w jakich jednostkach w SI określa się te wielkości; scharakteryzować znaczenie eksploatacyjne tych parametrów użytkowych

8. wyjaśnić znaczenie symboli TAN, WAN i SAN; scharakteryzować kwasy oznaczone symbolem WAN i SAN; określić zależności zachodzące między tymi pojęciami w świeżym i przepracowanym oleju

9. co oznacza skrót TBN; co charakteryzuje ten parametr użytkowy; dlaczego do olejów smarowych dodawane są substancje o charakterze zasadowym; jak i dlaczego zmienia się w czasie eksploatacji wartość ulepszonego oleju smarowego

10. Obliczyć wartość liczby kwasowej, TAN w mg KOH/g próbki dla płynu eksploatacyjnego, jeśli wiadomo, że 10 g próbkę płynu zneutralizowano za pomocą 1 ml roztworu KOH o stężeniu molowym 0,01 mol/dm³; wynik podać w mg KOH/g próbki; scharakteryzować eksploatacyjnie związek TAN, TBN i odczynu wyciągu wodnego