Zawartość merytoryczna kont kosztów rodzajowych
(zespół 4 w zakładowym planie kont)

Koszty są wyrażonym w pieniądzu lub jego ekwiwalencie zużyciem zasobów, związanym z działalnością gospodarczą jednostki, prowadzoną w celu osiągnięcia w bieżącym lub w przyszłych okresach korzyści ekonomicznych. Do podstawowych zasobów, których zużycie podlega wycenie w rachunkowości należą:

• Pracownicy

• Surowce i materiały

• Maszyny, urządzenia, narzędzia

• Pomieszczenia i powierzchnie użytkowe

Z pracą pracowników wiążą się następujące koszty:

• Wynagrodzenia podstawowe i dodatki do wynagrodzeń

• Świadczenia społeczne ZUS

• Szkolenia

• Odzież robocza i inne świadczenia na rzecz pracowników

Ze zużyciem maszyn, urządzeń i pomieszczeń związane są koszty amortyzacji, zużycia energii i materiałów eksploatacyjnych, konserwacje, naprawy etc. Firma ponosi również koszty związane z nabyciem usług od dostawców zewnętrznych (usługi obce) i koszty narzucone przepisami prawa (podatki i opłaty)

W zespole 4 ujmowane są koszty według ich rodzajów (koszty rodzajowe), na następujących kontach:

401 - zużycie materiałów i energii

402 - usługi obce

403 - podatki i opłaty

404 - wynagrodzenia

405 - ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia

408 - amortyzacja

409 - pozostałe koszty (rodzajowe)

490 - rozliczenie kosztów

konto 401 - zużycie materiałów i energii

obejmuje:

• Zużycie materiałów bezpośrednich do wytworzenia produkcji i usług (surowce, paliwa, komponenty, inne materiały podstawowe)

• Zużycie materiałów pomocniczych, narzędzi i przyrządów zaliczanych do materiałów, odpadów użytkowych z procesu produkcji, materiałów i części zamiennych na cele konserwacji, napraw i remontów

• Zużycie opakowań jednostkowych i zbiorczych

• Zużycie materiałów na cele biurowe i ogólne (druki, wydawnictwa, prenumeraty, artykuły biurowe, materiały eksploatacyjne dla urządzeń biurowych, środki czystości na cele ogólne)

• Zużycie materiałów na pozostałe cele gospodarcze

konto 402 - usługi obce

obejmuje koszty:

• Usług podwykonawców

• Remontów i konserwacji budynków, budowli, urządzeń, maszyn, środków transportu i sprzętu zaliczanego do środków trwałych lub użytkowanych przez jednostkę na podstawie umów leasingu, najmu, oraz innych urządzeń i sprzętu

• Usług transportowych, składowania, z zakresu pośrednictwa, czynszów i usług związanych z najmem i dzierżawą nieruchomości, opłat leasingowych, dzierżawy sprzętu,

• Usług związanych z prowadzeniem księgowości, finansowo-podatkowych, informatycznych, prawnych, doradztwa personalnego, rekrutacji, kadrowych, badań i ekspertyz, menedżerskich, atestów, bankowych

• Usług sanitarnych, łączności, biurowych etc.

konto 403 - podatki i opłaty

obejmuje:

• Podatki od nieruchomości, opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów, podatki i opłaty lokalne, cło, podatek akcyzowy, opłaty skarbowe, sądowe i notarialne, urzędowe opłaty administracyjne, opłaty koncesyjne

• VAT od towarów i usług przekazanych na cele reprezentacji i reklamy

• Zakup druków zawierających opłatę skarbową, np. weksli

konto 404 - wynagrodzenia

obejmuje koszty:

• Wynagrodzeń pieniężnych pracowników oraz wartości i świadczeń w naturze (deputatów)

• Wynagrodzenia osób wchodzących w skład organów zarządzających jednostki (zarząd i rada nadzorcza)

konto 405 - ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia

obejmuje:

• Składki społeczne obciążające pracodawcę

• Składki na fundusz pracy oraz fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych

• Świadczenia rzeczowe związane z bezpieczeństwem i higieną pracy

• Dopłaty do okresowych biletów

• Odzież ochronną i roboczą

• Wydatki związane z ochroną zdrowia

• Szkolenia pracowników

• Ubezpieczenia osobowe pracowników

• Inne wypłaty nie zaliczane do wynagrodzeń - stypendia, nagrody, odprawy pośrednie

konto 408 - amortyzacja

obejmuje:

• Amortyzację środków trwałych

• Amortyzację wartości niematerialnych i prawnych

konto 409 - pozostałe koszty (rodzajowe)

obejmuje koszty:

• Podróży służbowych

• Reprezentacji

• Reklamy publicznej i niepublicznej

• Ubezpieczeń majątkowych

• Składek członkowskich

• Wypłat na rzecz osób fizycznych nie zaliczane do wynagrodzeń i świadczeń na rzecz pracowników

• Odsetki, prowizje, różnice kursowe od zobowiązań

Materiały dydaktyczne K. Kobiela-Pionnier