Porównanie rozumienia pamięci jako zdolności
i jako procesu

PAMIĘĆ ROZUMIANA JAKO ZDOLNOŚĆ

PAMIĘĆ ROZUMIANA JAKO PROCES

Jest to element psychicznego „wyposażenia" jednostki, wykazujący duże różnice indywidualne.

Jest to sposób kodowania doświadczenia, stanowiący uniwersalną właściwość człowieka.

Pamięć jest składnikiem inteligencji.

Pamięć jest fazą przetwarzania informacji.

Pamięć składa się z wielu zdolności specyficznych, np. pamięci wzrokowej, słuchowej itd.

Pamięć składa się z wielu faz; liczba tych faz zmienia się w zależności od stopnia szczegółowości opisu. W opisie najogólniejszym mamy fazy zapamiętywania, przechowania
i odtwarzania informacji.

Pamięć można doskonalić.

Można doskonalić niektóre fazy procesu pamięciowego, np. fazę odtwarzania.

Podstawowe właściwości pamięci krótkotrwałej i trwałej

WŁAŚCIWOŚCI

PAMIĘĆ KRÓTKOTRWAŁA

PAMIĘĆ TRWAŁA

Czas przechowywania

kilkanaście sekund do kilku lub kilkunastu minut

praktycznie nieograniczony

Pojemność

7 ± 2 elementy; elementem może być litera, cyfra, figura geometryczna, może być nim także wyraz lub liczba

praktycznie nieograniczona; według szacunków Csikszentmihalyi, może sięgać 185 miliardów bitów informacji

Zapamiętywanie

szybkie, nie wymaga wysiłku, przebiega automatycznie

wolniejsze, wymaga zaangażowania i skupienia uwagi

Utrwalanie materiału

powtórki wewnętrzne; w pewnych wypadkach ułatwiają przekazanie materiału do pamięci trwałej

wykrycie wewnętrznej struktury lub znaczenia; uczenie się dowolne

Format zapamiętywanych informacji

akustyczny lub wzrokowy

semantyczny lub wzrokowy

Wrażliwość na zapominanie

duża; informacje zapomniane znikają bezpowrotnie

mała; inf są zapominane pozornie, ponieważ można je odzyskać dzięki stosowanym świadomie, specjalnym strategiom wydobycia, albo też odzyskiwane są spontanicznie, w wyniku reminiscencji

Dostęp

łatwy i natychmiastowy

powolny, niekiedy wymaga wysiłku

Format zapisu (kod)

głównie akustyczny i wzrokowy; niekiedy semantyczny

głównie semantyczny;
niekiedy wzrokowy lub słuchowy

Czynniki powodujące interferencję

podobieństwo akustyczne

podobieństwo semantyczne lub wzrokowe