Krajobraz wilgotnego lasu równikowego

(dwie godziny lekcyjne)


2. Hasło: Przegląd stref klimatyczno - roślinnych świata

3. Zakres materiału:
- zapoznanie z pierwszymi podróżnikami i badaczami lasów równikowych,
- rozmieszczenie lasów równikowych,
- omówienie klimatu, szaty roślinnej i zwierząt występujących w krajobrazie wilgotnego lasu równikowego,
- znaczenie lasu równikowego dla klimatu na kuli ziemskiej,

4. Cel ogólny - poznanie cech charakterystycznych krajobrazu wilgotnego lasu równikowego oraz jego wpływu na klimat na kuli ziemskiej

5. Cele:
a) w zakresie wiadomości:
- uczeń zna pojęcie krajobrazu
- uczeń potrafi wymienić krajobrazy strefowe
- uczeń poznaje cechy charakterystyczne krajobrazu wilgotnego lasu równikowego
- uczeń wie, jaki układ roślinności występuje w w/w krajobrazie, zna zwierzęta
- uczeń poznaje badaczy zajmujących się poznawaniem lasu równikowego
- uczeń rozumie, dlaczego należy chronić wilgotne lasy równikowe

b) w zakresie umiejętności:
- uczeń potrafi pokazać i zaznaczyć na mapie rozmieszczenie wilgotnych lasów równikowych
- potrafi wymienić różne gatunki roślin występujących w krajobrazie
- potrafi rozpoznać zwierzęta żyjące w lesie równikowym
- potrafi przeprowadzić analizę klimatu jednego dnia w lesie równikowym
- potrafi wykazać czy i dlaczego wilgotnym lasom równikowym grozi zagłada

c) w zakresie postaw:
- umiejętne zachowanie na zajęciach
- współpraca z członkami zespołu
- wyrabianie właściwej postawy wobec ochrony lasów
- rozbudzanie ciekawości poznawczej

6. Metody pracy:

a) słowna	- słowo nauczyciela, podręcznik
b) oglądowa	- pokazy slajdów, zdjęć, film
c) praktyczna	- wykonywanie ćwiczeń, czytanie mapy
d) problemowa	- pogadanka

7. Formy pracy - równym frontem, indywidualna, praca w zespołach

8. Środki dydaktyczne: slajdy, plansze, zdjęcia, film video, mapy, karty z ćwiczeniami

9. Tok lekcji:
a) faza wstępna:
- sprawdzenie obecności, sprawdzenie zadania domowego
- przypomnienie wiadomości z poprzedniej lekcji - kartkówka - ksero
z pytaniami dla każdego ucznia

Zadania
1) Przyporządkuj:
krajobraz stepowy

wyróżnia się tu dwie pory roku suchą i wilgotną

krajobraz sawanny

niska temperatura powietrza panująca w ciągu całego roku, występuje np. Alaska

krajobraz pustyni lodowej

występuje w Euroazji; od Ukrainy do Mongolii; w Ameryce Północnej (prerie) i Południowej (pampy)

krajobraz tundry

2) Przedstaw za pomocą diagramu słupkowego temperaturę lipca w strefie
równikowej, pustyni i tundry, korzystając z danych w tabeli:

strefa	równikowa	pustyni	tundry
temperatura lipca	20°C	35°C	5°C

3) Uzupełnij zdanie:
Wysoka temperatura powietrza, brak pór roku, duża wilgotność to cechy
krajobrazu... .............................................................

4) Na podstawie zdjęcia odpowiedz - Jaki to krajobraz? (pokaz zdjęcia lub planszy)

5) Rozszyfruj jaki krajobraz będzie tematem dzisiejszej lekcji

A K E R I A S J Z O U B R R E A I Z O W A I K L I G N O P T R N T E
S G T O A L C A B S D U E R G Ó F W I N H I J K L O Ł W M E R G P O

b) faza główna:

- pogadanka - rozmowa nauczyciela z uczniami z wykorzystaniem slajdów,
plansz, map, podręcznika (uczniowie mieli za zadanie wcześniej zebrać informacje o krajobrazie wilgotnego lasu równikowego)

- nauczyciel prowadzi pogadankę
- Gdzie występują wilgotne lasy równikowe? Wskaż na mapie
- Jakich znasz podróżników i badaczy, którzy jako pierwsi poznawali faunę i florę w tym klimacie?
- Jaki jest klimat? Temperatura powietrza, wilgotność, nasłonecznienie, opady ( deszcze zenitalne).
- Bogata wiecznie zielona szata roślinna - Co to są epifity i liany?
Na czym polega warstwowość szaty roślinnej i jakie gatunki roślin występują?
- Jak wygląda dzień w wilgotnym lesie równikowym?
- Jakie zwierzęta występują w poszczególnych piętrach lasu?
- Czy powierzchnia lasów równikowych ma wpływ na warunki klimatyczne na kuli ziemskiej?

- praca w 4 osobowych zespołach, każdy zespół otrzymuje karty z zadaniami, czas
rozwiązywania zadań - około 30 minut.

I. Napisz na konturze każdego kontynentu jego nazwę i zaznacz na nich kolorem zielonym rozmieszczenie wilgotnych lasów równikowych.
(uczniowie otrzymują kontury kontynentów)

II. Sporządź wykres temperatury powietrza i opadów dla krajobrazu wilgotnego lasu równikowego wg danych z tabeli:

m-c	I	II	III	IV	V	VI	VII	VIII	IX	X	XI	XII
Temp.°C	23	23	25	27	22	21	20	19	25	23	23	22
Opady mm	20	70	180	160	140	120	130	170	190	220	200	80

III. Opisz dzień w wilgotnym lesie równikowym.

IV. Zilustruj na diagramie kołowym udział drzew w szacie roślinnej krajobrazu wilgotnego lasu równikowego.

V. Liczne rośliny w krajobrazie lasu równikowego przystosowały się do trudnych warunków życia w szczególny sposób. (zdjęcia)
Nazwij te sposoby i wyjaśnij na czym polegają.

VI. Znajdź zaszyfrowane niektóre zwierzęta występujące w krajobrazie wilgotnego lasu równikowego, łącząc litery w liniach poziomych i pionowych. (8)

O	K	R	N	A	Z	S	T	U	M	W	K
U	A	R	A	C	Z	E	R	W	O	N	A
A	L	K	L	A	M	P	A	R	T	C	P
O	D	Z	W	O	R	N	K	A	Y	G	I
K	A	M	E	L	E	O	N	F	L	O	B
A	G	F	L	O	R	A	W	Ż	Y	R	A
P	H	I	P	O	P	O	T	A	M	Y	R
I	J	N	T	Ż	B	O	K	I	Ł	L	A

VII. Na mapie Afryki zaznaczono kolorem zielonym współczesny zasięg wilgotnych lasów tropikalnych, a kolorem pomarańczowym pierwotny.
Dlaczego powierzchnia lasów równikowych zmniejszyła się i na co to ma wpływ?


VIII. Którzy z niżej wymienionych podróżników, nie byli badaczami krajobrazu wilgotnego lasu równikowego:
a) Stefan Szolc - Rogoziński
b) Aleksander von Humboldt
c) Krzysztof Kolumb
d) Robert E. Peary

Odczytanie i omówienie prac poszczególnych zespołów. Ocena pracy uczniów.

c) faza końcowa:

"Krajobraz wilgotnych lasów równikowych" - film video