Konflikt (chroniczny) pomiędzy id ego superego (konfliktowe motywy i cele). Konflikt: zderzenie pragnień i potrzeb własnych z wymaganiami i oczekiwaniami otoczenia.

Internalizacja wartości społecznych oznacza przeniesienie wojny (człowiek - otoczenie) do wewnątrz: wojna jest toczona pomiędzy komponentami osobowości, wywołując lęk.

Lęk jest doświadczeniem uniwersalnym i wszechobecnym:

Ego i superego bronią się przed zawładnięciem przez id - celem jest doprowadzenie do wycofania pragnień i sprowadzenie ich do poprzedniego stanu utajenia

Ego przeciwstawia id rozeznanie rzeczywistości

Superego nakazy wynikające z norm moralnych (por.tab.3.2)

Charakter = styl obronny jednostki, najczęstszy sposób rozwiązania konfliktu i radzenia sobie z lękiem

Rys. 11. Konflikt i lęk