64.Oksydacja beta kwasów tłuszczowych.

Proces β-oksydacja zachodzi w matrix mitochondrium u eukariotów i w cytozolu u prokariotów. Transport przez błonę wewnętrzną mitochondrium poprzedzony jest aktywacją kwasu tłuszczowego, polegającą na utworzeniu przez niego wiązania tioestrowego z CoA i powstaniem acylo-CoA. Transport cząsteczek acylo-CoA zawierających łańcuchy mające do 10 atomów węgla zachodzi bezpośrednio przez błonę mitochondrialną.Reakcje β-oksydacji polegają na takich przemianach by rozczepić "dłuższy" acylo-CoA na acetylo-CoA i acylo-CoA "krótszy", po czym rozpocząć proces od początku, aż do momentu gdy powstają dwie cząteczki acetylo-CoA w przypadku kwasów tłuszczowych o parzystej liczbie węgli lub propionylo-CoA i acetylo-CoA w przypadku kwasów o nieparzystej liczbie węgli.

65.Fosforylacja substratowa i oksydatywna.

reakcja chemiczna, która ma miejsce, gdy reszta fosforanowa zostanie przeniesiona ze związku ufosforylowanego - substratu - bezpośrednio na ADP przez enzymy, najczęściej z grupy kinaz. Ten sposób wytwarzania ATP nie wymaga udziału tlenu i zachodzi np. w glikolizie oraz cyklu Krebsa. Fosforylacja ta pozwala, np. mięśniom szkieletowym funkcjonować sprawnie podczas dużego wysiłku fizycznego przy niedostatecznym dopływie tlenu. Jest to proces o bardzo niskiej wydajności w porównaniu z fosforylacją oksydacyjną.

Fosforylacja oksydacyjna: gradient jonowy jest uniwersalnym sposobem sprzegania termodynamicznie niekozystnych z termodynamicznie korzystnymi.U zwierzat gradient protonowy, powstajacy w wyniku utleniania czasteczek paliwa komorkowego przyczynia się do powstania ponad 90% ATP.

66.Oksydacja beta kwasów tłuszczowych.

Tak jak 64

67.Dekarboksylacja pirogronianu.

dekarboksylacja pirogronianu jest katalizowana przez kompleks wieloenzymatyczny, zwany dehydrogenazą pirogronianową, zlokalizowaną w macierzy mitochondrialnej. W przebiegu tego procesu pirogronian ulega dekarboksylacji (odłącza CO2), a pozostający fragment dwuwęglowy utlenia się do acetylo-S-CoA. Nieodwracalność procesu sprawia, iż pirogronian nie może odtwarzać się z acetylo-S-CoA, dlatego acetylo-S-CoA nie może być substratem w procesie glukoneogenezy.

68.“Wprowadzanie” azotu do biosfery.

Gazowy azot z atmosfery przenika do biosfery na trzy sposoby:

a)Pierwotne wchłanianie azotu przez bakterie azotowe.

N2 + 8H+ + 8e + 16 ATP → 2NH3 + H2 + 16ADP + 16

Powstający amoniak jest dalej błyskawicznie przekształcany w jony amonowe (NH4+), które są stosowane bezpośrednio do syntezy kwasu glutaminowego, który jest dalej przekształcany w glutaminę. Wchłanianie to odbywa się częściowo przez wolno żyjące bakterie oraz częściowo przez bakterie brodawkowe żyjące w symbiozie z roślinami motylkowymi.

b)Dostarczanie azotu w formie nawozów azotowych. Nawozy te produkuje się z amoniaku, który otrzymuje się w procesie Habera-Boscha:

N2+ 3H2 → 2NH3

c)Wchłanianie azotynów, które powstają w wyniku naturalnych procesów atmosferycznych i geologicznych. Ilość wchłanianego tą drogą azotu jest jednak minimalna i nie liczy się w ogólnym bilansie tego pierwiastka.

69.Główne etapy glikolizy.

Pierwszy faza glikolizy: celem jest wychwytywanie glukozy w komurce i utworzenie związku łatwo ulegajacego rozszczepieniu na fosforylowane jednostki truj weglowe.

Droga faza glikolizy: obejmuje rozszczepienie fruktozo-1,6-bisfosforanu do dwuch fragmentow trój weglowych. Te powstajace truj weglowe jednostki latwo przeksztalcaja się w siebie nawzajem.

Trzecia faza glikolizy: trójweglowe fragmety są utlenione do pirigronianu, wytwarzany jest ATP.

70.Miejsca syntezy i degradacji kwasów tłuszczowych w komórce.

synteza ma miejsce w cytozolu, degradacja przebiega w matrix mitochondrialnym.

71.Glukoneogeneza - przebieg i rola.

enzymatyczny proces przekształcania niecukrowcowych prekursorów, np. aminokwasów, glicerolu czy mleczanu w glukozę. Resynteza glukozy następuje głównie w komórkach wątroby i w mniejszym stopniu w komórkach nerek, a głównym punktem wejścia substratów do tego szlaku jest pirogronian. Szybkość zachodzenia procesu jest zwiększana podczas wysiłku fizycznego i głodu. W wyniku glukoneogenezy wydzielają się duże ilości energii.Niecukrowcowe substraty przekształcane są najpierw w pirogronian lub wchodzą do szlaku na etapie późniejszych intermediatów, takich jak fosfodihydroksyaceton lub szczawiooctan, w który pirogronian jest przekształcany w reakcji karboksylacji zachodzącej w mitochondriach, kosztem jednej cząsteczki ATP.Ostatnim krokiem glukoneogenezy jest z reguły wytworzenie glukozo-6-fosforanu z fruktozo-6-fosforanu przez izomerazę fosfoglukozy. Wolna glukoza nie jest tworzona od razu, gdyż wydyfundowałaby z komórki. Fosforyloglukoza jest hydrolizowana do glukozy przez enzym znajdujący się w membranie retikulum endoplazmatycznego. Stamtąd glukoza jest wysyłana do cytozolu.

72.Rola cytrynianu w syntezie kwasów tłuszczowych.

cytrynian jako wskaźnik dużej ilości energii w komórce aktywuje syntezę kwasów tłuszczowych w cytoplazmie aktywując wspomnianą karboksylazę (podobnie jak insulina) w ten sposób magazynuje tłuszcze w sytuacji gdy energii jest za dużo niż potrzeba np. bezpośrednio po jedzeniu (faza resporpcyjna).

73.Reduktaza azotanów, reduktaza azotynów, nitrogenaza.

elektrony przepływaja z ferrodoksyny do reduktazy (białko żelazowe), a następnie do nitrogenezy (bialko zelazo-molibdenowe), gdzie nastepuje redukcja azotu do amoniaku. Hydroliza ATP w obrebie reduktazy prowadzi do zmian konformacyjnych koniecznych do wydajnego transferu elektronów.

74.Przykłady defektów genetycznych związanych z metabolizmem aminokwasów.

nierozkładanie aminokwasow aromatycznych prowadzi do fenyloketonurii

75.Formy transportowe lipidów w osoczu człowieka.

Wolne kwasy tłuszczowe i monoacyloglicerole są wchlaniane przez kom. nablonka jelit. W komorkach tych zachodzi ponowna synteza triacylogliceroli, upakowanych następnie z innymi lipidami woraz apoliproteina w chylomikrony. W tej formie tluszcze są uwalniane do ukladu limfatycznego, a następnie do krwi.