Pedagogika muzealna

Cele:

• zaspokajanie potrzeb poznawczych, moralnych i estetycznych młodzieży i dorosłych

• rozwijanie zdolności twórczych

• kształtowanie szacunku dla dziedzictwa kulturowego

• kształtowanie zrozumienia potrzeby ochrony przyrody

• kształtowanie zdolności do identyfikowania się z wartościami kultury narodowej, europejskiej i światowej

• humanizowanie świadomości młodzieży i dorosłych

• uczenie racjonalnej i odpowiedzialnej indywidualnej percepcji zbiorów muzealnych

• uczenie cennych znalezisk, pamiątek, dokumentów

• uczenie integracji wiedzy szkolnej z doświadczeniem muzealnym

• rozwijanie pasji poznawczej ukierunkowanej na określoną dziedzinę wiedzy o przyrodzie, społeczeństwie, kulturze

• uczenie postrzegania zabytków kultury przez pryzmat historii i współczesnych tendencji rozwoju

• uczenie szukania w kulturze różnych narodów i regionów wartości uniwersalnych (edukacja międzykulturowa) i specyfiki dla danej grupy

Zasady edukacji muzealnej:

• ukierunkowana działalność muzeum na ważne w danym społeczeństwie i momencie historycznym cele edukacyjne

• demokratyzacja dostępu do zbiorów muzealnych

• przygotowywanie młodzieży i dorosłych do racjonalnego i metodycznego zwiedzania muzeum

• respektowanie zainteresowań młodzieży, dorosłych i tworzenia wystaw problemowych uwzględniających te za zainteresowania

• integracja wiedzy szkolnej z poznawaniem zbiorów muzealnych

• racjonalna, skuteczna i wielopłaszczyznowa współpraca z instytucjami edukacyjnymi

• popularyzacja dorobku muzeum w środowisku lokalnym i w kraju

• prezentacja najbardziej atrakcyjnych i wartościowych eksponatów

• organizowanie w muzeum różnych form pracy oświatowej (kursy, cykle, wywiady, spotkania z twórcami, odczyty, prelekcje, studia)

• naukowa interpretacja poznawcza i artystyczna wartości zbiorów muzeum

• uwzględnianie rocznic i wydarzeń lokalnych w układaniu i doborze eksponatów muzealnych

• tworzenie trwałych wspólnot muzealnych (np. towarzystwo miłośników danego muzeum)

• respektowanie praw wykrytych (np. przez psychologię i socjologię reklamy)

• umacnianie roli i pozycji muzeum w systemie lokalnych instytucji kulturalno-oświatowych:

• współpraca

• komunikacja

• wymiana doświadczeń

Metody edukacji muzealnej:

• przekazywanie informacji o eksponatach muzeum

• prelekcje

• wykłady

• wyjaśnienia

• komentarze

• organizowanie kontaktów młodzieży i dorosłych ze zbiorami muzealnymi

• wycieczki

• spotkania

• prezentowanie dorobku muzeum i jego popularyzacji

• urządzanie wystaw

• pokazy

• organizowanie wystaw z okazji ważnych uroczystości

• dyskusja i przekonywanie

• przybliżanie problematyki związanej z posiadanymi przez muzeum zbiorami

• spotkania z pracownikami muzeum

• sesje naukowe

• seminaria

• sympozja

• zapraszanie instytucji i osób na otwarcie wystaw, zwiedzanie ich

• udostępnianie zwiedzającym znajdujących się w muzeum, lecz rzadko pokazywanych eksponatów

• upowszechnianie wiedzy z zakresu teorii i historii sztuki, nauki i techniki

• prezentowanie wiedzy w lokalnej prasie zasobów muzealnych i nowych nabytków

• uatrakcyjnianie pobytu w muzeum

• lekcje muzealne z udziałem nauczycieli i pracowników muzeum

• konkursy wiedzy o muzeum

Rodzaje muzeów

Podział podstawowy:

• muzea przyrodnicze

• muzea historyczne

• muzea humanistyczne

Inne:

• regionalne

• poświęcone poszczególnym twórcom

• sztuki

• literackie

• biograficzne

Przykłady muzeów:

• Muzeum Historii Miasta Warszawy

• muzeum narodowe (Warszawa, Kraków, Poznań)

• Dom Matejki (Kraków)

• Muzeum Fryderyka Chopina (Żelazowa Wola)

• Muzeum Sienkiewicza (Oblęgorek)

• muzea martyrologii narodu polskiego

• Pinakoteka (Monachium)

• Muzeum Guggenheima (Nowy Jork)

• Pergamon Meseum (Berlin)

• Villa Boghese (Rzym)

• Muzeum Lotnictwa (Kraków)

• Muzeum Poczty i Telekomunikacji (Wrocław)

• Luwr (Paryż)

• Rijksmuseum (Londyn)

• Muzeum Techniki (Warszawa)

Istotny udział przewodników naukowych muzeum.