6. .NAPĘD ELEKTRYCZNY 504
Rys. 6.45. Praca ciągła silnika przy zmiennym obciążeniu 1 — przebieg mocy, 2 przebieg przyrostów temperatury A# w funkcji czasu
A.9^p dopuszczalny przyrost temperatury
Rys. 6.46. Praca dorywcza silnika
1 — przebieg mocy, 2 przebieg przyrostów
temperatury
(z nieznacznymi odchyłkami) prędkość obrotowa, to można mówić o mocy zastępczej i dla niej dobierać silnik z katalogu.
Przy pracy dorywczej S2 obciążenie silnika trwa krócej niż czas potrzebny do ustalenia temperatury, po czym następuje przerwa z postojem aż do ostygnięcia silnika (rys. 6.46). Przyrost temperatury zmierza do A3U i po czasie td osiąga wartość dopuszczalną ASJop < A9U.
Dopuszczalne obciążenie silnika ze względu na przyrost temperatury w czasie pracy dorywczej td wynika z równania
V
w którym: Pc — obciążenie ciągłe o stałej wartości, Te — cieplna stała czasowa.
Silniki do pracy dorywczej są specjalnie konstruowane i nie powinny być stosowane do pracy ciągłej. Można natomiast porównywać między sobą silniki do pracy dorywczej, np. jeden wytypowany (d) dla czasu td, a drugi katalogowy (dk) dla czasu pracy hk
Praca przerywana S3 jest pracą okresową ze stałym obciążeniem i następującym po nim biegiem jałowym przy całkowitym cyklu nie wystarczającym do ustalenia się
Rys. 6.47. Praca przerywana silnika
/ przebieg mocy. 2 — przebieg przyrostów temperatury w czasie pracy tp i przerwy r„
temperatury. Obciążenie oraz przebieg nagrzewania się silnika przy pracy przerywanej pokazano na rys. 6.47. Dobierając silnik do znormalizowanych katalogowych względnych czasów' pracy pk = \tpj(lp + OL należy sprawdzić, czy moc Pp wyznaczona z przebiegu
obciążenia jest użytkowana we względnym czasie pracy p = ip/(ip + tj. Silnik należy uznać za dobrany prawidłowo wówczas, gdy
Jeśli podczas pracy tp występują odcinki czasu r,, r2, w których moce wynoszą odpowiednio P,, P2, to należy wyliczyć moc zastępczą i dla niej wyznaczyć względny czas pracy z następujących wzorów:
ll+l2 t„ + t l +Ij
Znormalizowane względne czasy pracy, wyrażone w procentach, wynoszą 15, 25 i 40.
Gdy silnik pracuje w temperaturze otoczenia różnej od znormalizowanej = 40°C, wówczas jego obciążalność należy skorygować wg wzoru
P. = Pt
I A.9V + A Sa
gdzie: ASV — dopuszczalny przyrost temperatury dla danej klasy izolacji, A3„ = 40—Sv — odchyłka temperatury otoczenia.
Dobór silnika do napędu winien rozpoczynać się od analizy procesu technologicznego, na podstawie którego określa się niezbędność regulacji prędkości oraz przebieg obciążenia w czasie. Dla napędów nie wymagających regulacji prędkości stosuje się silnik indukcyjny klatkowy. Jego prędkość obrotowa winna być jak najbardziej zbliżona do prędkości agregatu technologicznego dla uniknięcia stosowania przekładni. Z warunków zasilania limitujących załączenie silnika klatkowego może wynikać konieczność zastosowania silnika pierścieniowego. Może to być również podyktowane uzyskiwaniem zmniejszonych prędkości, jak np. w mechanizmach dźwigowych. W przypadku, gdy regulacja prędkości jest związana z procesem technologicznym, należy dobrać silnik prądu stałego zasilany z prostownika sterowanego lub silnik indukcyjny z falownikiem i regulacją częstotliwościową. Mechaniczne wykonanie silnika, jego obudowa i sposób przewietrzania decydują o możliwości jego zabudowy w agregacie technologicznym.
Istotnym zagadnieniem jest częstość załączeń mogąca doprowadzić do zniszczenia izolacji. Należy sprawdzić, czy nie przekracza ona granicznej liczby załączeń w jednej godzinie wynikającej ze wzoru
3600 (PjsPa-P^Pt)
(1 +h)
przy czym: PdK, pN—znamionowe straty i znamionowy względny czas pracy; Pgx, px —jak wyżej, lecz przy rzeczywistym obciążeniu; J — moment bezwładności; cos!i - prędkość kątowa biegu jałowego; Rs, R'r rezystancje uzwojeń stojana i wirnika; h = 1 dla hamowania dynamicznego, h = 3 dla hamowania przeciw włączeniem.