MONIKA 

Ściśliwość – zdolność do zmiany objętości pod wpływem zmian ciśnienia. 
 

Współczynnik ściśliwości wody:  𝛽

𝑤

= −

1

𝑉

∙

𝑑𝑉
𝑑𝑃

  [𝑀𝑃𝑎]   - istotny dla wód naporowych i dla określania 

zasobów wody. 

 

Rozszerzalność cieplna wody               𝛼 =

1

𝑉

∙

𝑑𝑉

𝑑𝑡

  [

1

℃

]       

- to zmiana strukturalna wody powstająca w wyniku zmiany temperatury 
- rozszerzalność rośnie ze wzrostem temperatury 

 
Rozpuszczalność  gazów  (w  wodach  podziemnych)  –  wpływa  na  właściwości  hydrodynamiczne  
i  hydrogeochemiczne.  Związana  jest  z  prawem  Henry’ego.  Rozpuszczalność  gazu  zależy  od  jego  ciśnienia  nad 
powierzchnią wody. Im wyższe ciśnienie tym większa rozpuszczalność. 

 
𝑉

𝑔

= 𝛼 ∙ 𝑉 

     𝛼 − współczynnik absorpcji 
     𝑉 − objętość cieczy 

 



 

Współczynnik rozpuszczalności                𝜆 = 𝛼(1 +

𝑡

273

) 

Gazy rozpuszczają się zazwyczaj powoli, ale mogą ulatniać się z dużą szybkością, kiedy ich ciśnienie będzie 
większe od ciśnienia atmosferycznego. 
Gazy zawarte w wodzie: azot, tlen, CO

2

, metan; czasami H

2

S. 

 
Rozpuszczalność gazów zależy od:  
- temperatury (wzrost T powoduje wzrost rozpuszczalności gazów) 
- ciśnienia (wzrost ciśnienia powoduje wzrost rozpuszczalności) 
 
Siły masowe – zwane objętościowymi, są proporcjonalne do masy cieczy. Do sił masowych, działających na ciecz 
w stanie spoczynku, zalicza się: siła grawitacji, bezwładności (powstałą wskutek ruchu naczynia z cieczą). 
 
Siły powierzchniowe – są proporcjonalne do powierzchni, na którą działa ciecz. Dzielą się na normalne (siła parcia 
– powstają naprężenia ściskające) albo styczne (np. siła tarcia = 0 – nie występuje gdy ciecz jest w spoczynku). 
 
ROZKŁAD CIŚNIENIA NA ŚCIANKĘ NACZYNIA WYPEŁNIONEGO DWIEMA NIEMIESZAJĄCYMI SIĘ CIECZAMI: 
 

 

 

2 

 

Ciśnienie wywierane na dno naczynia stanowi sumę ciśnień wywieranych przez każdą z cieczy o różnych ciężarach 
objętościowych i różnych wysokościach słupa cieczy. 
 
Jeżeli  zwierciadło  statyczne  wznosi  się  ponad  powierzchnię  terenu,  mówimy  o  ciśnieniu  artezyjskim.  
Po  nawierceniu  wody  o  takim  ciśnieniu  wypływa  ona  samoczynnie  na  powierzchnię  ziemi.  Jeżeli  ciśnienie  nie 
doprowadza statycznego zwierciadła wody ponad powierzchnię terenu, wtedy mówimy o ciśnieniu artezyjskim. 
 
Ciśnienie  zredukowane  to  ciśnienie  sprowadzone  do  obranego  poziomu  odniesienia,  np.  do  poziomu  morza. 
Ciśnienie  zredukowane  eliminuje  wpływ  różnicy  ciśnień  rzeczywistych,  wynikających  z  różnego  położenia 
poszczególnych punktów zwierciadła napiętego.  
 
Określanie nadciśnienia i podciśnienia: 
 

 

 

Różnicę ciśnienia bezwzględnego i ciśnienia atmosferycznego określa się jako ciśnienie piezometryczne. Nadwyżkę 
ciśnienia bezwzględnego ponad ciśnienie atmosferyczne określa się jako nadciśnienie. Ujemną różnicę pomiędzy 
ciśnieniem bezwzględnym p i atmosferycznym p

a

 nazywa się podciśnieniem. 

Wartość podciśnienia nie może być większa od wielkości ciśnienia atmosferycznego! 
 
PARCIE HYDROSTATYCZNE NA POWIERZCHNIE PŁASKIE 
 
Parcie hydrostatyczne jest to siła powierzchniowa P, jaką wywiera ciecz w stanie spoczynku na ściany zbiornika, 
ciała w niej zanurzone lub dowolną powierzchnię znajdującą się w cieczy. 
 
Ciecz doskonała pozbawiona jest: 



 

lepkości 



 

oporu na rozciągania 



 

rozszerzalności cieplnej 
Ciecz ta jest nieściśliwa i posiada stały ciężar objętościowy. 

 
W praktyce posługujemy się wartościami średnimi, bo nie jesteśmy w stanie określić parametrów dla każdej 
cząstki. 
 
Pole prędkości – to pole, w którym w każdym punkcie tego pola możemy przypisać wektor prędkości cząstce. Jeśli 
prędkość  w  polu  się  nie  zmienia  to  mamy  warunki  ustalone  (stacjonarne),  jeśli  się  zmienia  to  mamy  warunki 
nieustalone (niestacjonarne). 
 
Linia prądu – jest poprowadzona w polu prędkości w ten sposób, że styczne do niej w każdym punkcie wskazują w 
danej chwili kierunek wektora prędkości. 
 
Jeśli mamy warunki ustalone, to tor cząsteczki pokrywa się z linią prądu. 

3 

 

 
Struga – oznacza pęk linii prądu przechodzących przez nieskończenie małe poletko wyodrębnione w przestrzeni 
wypełnionej  cieczą.  Struga  jest  pojęciem  fizycznym  (w  odróżnieniu  od  linii  prądu),  ponieważ  ma  wymiary, 
aczkolwiek są one nieskończenie małe. 
 
Strumień – stanowi zbiór strug przechodzących przez dowolne pole wypełnione cieczą. Przez strumień przechodzi 
nieskończona ilość strug. 
 
Podstawowym równaniem hydromechaniki wyrażającym zmiany energii mechanicznej  strumienia jest  równanie 
Bernoulliego.  
 
Schemat do wyprowadzenia równania Bernoulliego dla strugi cieczy idealnej: 
 

𝑧

1

+

𝑝

1

𝛾

1

+

𝑣

1

2

2𝑔

= 𝑧

2

+

𝑝

2

𝛾

2

+

𝑣

2

2

2𝑔

+ ∆𝐻 

 

𝑧

1

+

𝑝

1

𝛾

1

 - mówią o energii potencjalnej 

 
𝑧

1

 - wysokość położenia osi strugi;  

𝑝
𝛾

 – wysokość ciśnienia;  

𝑣

2

2𝑔

 – wysokość prędkości; 

∆H −wysokość hydrauliczna.  

 
Równanie Bernoulliego dla cieczy doskonałej: 
 

𝑧

1

+

𝑝

1

𝛾

1

+

𝛼𝑣

1

2

2𝑔

= 𝑧

2

+

𝑝

2

𝛾

2

+

𝛼𝑣

2

2

2𝑔

 

𝛼 –

 

współczynnik Saint Venanta (inaczej Coriolisa) 

 
Dla strumienia cieczy rzeczywistej uwzględnia się wartość energii mechanicznej straconej na pokonanie oporów 
przepływu: 
 

𝑧

1

+

𝑝

1

𝛾

1

+

𝛼𝑣

1

2

2𝑔

= 𝑧

2

+

𝑝

2

𝛾

2

+

𝛼𝑣

2

2

2𝑔

+ ∆𝒉

𝒔𝒕𝒓

 

 
 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

4 

 

Interpretacja graficzna równania Bernoullego dla strumienia cieczy rzeczywistej o stałym przekroju 
poprzecznym: 

 

 

Podstawowe właściwości hydrogeologiczne skał: 



 

zdolność do gromadzenia wody – porowatość, szczelinowatość, krasowatość 



 

zdolność do przenoszenia wody – przepuszczalność hydrauliczna 



 

zdolność do oddawania wody – odsączalność 



 

zdolność do pochłaniania wody – wodochłonność 

 
 
Porowatość  –  cecha utworów skalnych wynikająca z obecnych w nich pustek wzajemnie skomunikowanych, 
dostępnych dla przepływu wody (filtracji). Ilościowo wyraża się ją współczynnikiem porowatości.

 

 

Porowatość międzyziarnowa wyrażona jest współczynnikiem porowatości:    𝑛 =

𝑉

𝑝

𝑉

 [– ][%]     𝑛 =

𝛾

𝑤

−𝛾

𝑜

𝛾

𝑤

 

 

 

 

 

 

 

𝛾

𝑤

 - ciężar właściwy 

𝛾

𝑜

 - ciężar objętościowy 

 

Wskaźnik porowatości:     𝑒 =

𝑉

𝑝

𝑉

𝑧

      𝑒 =

𝛾

𝑤

−𝛾

𝑜

𝛾

𝑜

      

 
Czynniki wpływające na porowatość: 

Pierwotna: 
  Kształt i obtoczenie ziaren 
  Upakowanie 
  Wysortowanie ( zmiana wielkości ziaren) 

 

Wtórna: 
  Spoiwo 
  Ciśnienie nadkładu (kompakcja) 
  Rozpuszczanie 
  Wytrącanie minerałów ilastych. 

 
Porowatość nie zależy od wielkości ziaren a od wielkości wolnych przestrzeni między nimi. Ułożenie ziaren wpływa 
na porowatość. 
 

5 

 

Porowatość: 



 

Otwarta 



 

Zakryta 



 

Aktywna = efektywna, dynamiczna (maksymalna, powstająca przy maksymalnym gradiencie ciśnienia), 
kinematyczna, miarodajna, czynna, powierzchniowa 

 
P. całkowita n > P. odkryta n

o

 > P. aktywna n

a

 > µ   - im skała lepiej przepuszczalna, te wielkości się do siebie 

zbliżają. 
 
Szczelinowatość – cecha utworów wynikająca z obecności w nich spękań i szczelin. 
 
Rozróżnia się szczeliny i spękania o charakterze: 



 

Syngenetycznym – powstają wskutek działania sił wewnętrznych w trakcie powstawania skały 



 

Tektonicznym – z naprężeń wewnętrznych w trakcie ruchu górotworu 



 

Wietrzelinowym – w wyniku oddziaływania warunków atmosferycznych 

 

Gęstość liniowa:   𝑔

𝐿

=

𝑁

𝐿

=

𝑁

𝑠𝑖𝑛𝛼∙𝑠𝑖𝑛𝛽∙𝐿

        N – ilość szczelin,  L – odcinek pomiaru 

 

Gęstość powierzchniowa:   𝑔

𝐹

=

∑ 𝐿

𝑖

𝐹

     F – powierzchnia 

 

Współczynnik szczelinowatości:    𝑔

𝑑

=

𝑏

𝑠

∙∑ 𝐿

𝑖

𝐹

      ∑ 𝐿

𝑖

 - sumaryczna długość szczelin 

 
Krasowatość - występowanie w skałach próżni powstałych w wyniku rozpuszczania (ługowania) skały przez 
krążące w niej wody. Wapienie, dolomity, gipsy, minimalnie w np. piaskowcach o spoiwie wapiennym. Zazwyczaj 
wynosi 4 – 5 %, maksymalnie 7 – 10 %. 

Przepuszczalność  –  zdolność  skały  do  przewodzenia  cieczy  i  gazów  niezależnie  od  ich  rodzaju  i  własności,  w 
określonych warunkach środowiska, temperatury i ciśnienia. 
 
Miarą  przepuszczalności  jest  współczynnik  przepuszczalności,  który  wyraża  zdolność  do  przewodzenia  cieczy 
niezależnie od rodzaju i własności, przy jednostkowym spadku hydraulicznym. 
 
1D = 9,8697·10

-9

 cm

2

  1 cm

2

 skały przepuści w ciągu 1s 1cm

3

 cieczy o lepkości 1cP przy ciśnieniu 1atm na drodze 

1cm. 
 
Przepuszczalność zależy od własności fizycznych wody (T, lepkość, ciężar obj.), przestrzeni wolnych skały. 
 

 

𝑘 = 𝑘

𝑝

∙

𝛾
𝜂

 [

𝑚

𝑠

] = 𝑘

𝑝

∙

𝑔
𝜗

 

 
 

 

𝛾 - ciężar objętościowy 

 

 

𝜂 - współczynnik lepkości dynamicznej 

 

 

𝑔 - przyspieszenie ziemskie 

 

 

𝜗 - współczynnik lepkości kinematycznej 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

6 

 

Wodochłonność – zdolność skały do wchłaniania wody. 
 

Rodzaje: 



 

higroskopijna  –  związana  z  wodą  higroskopijną;  to  woda  na  granicy  fazy  stałej  i  ciekłej;  to  proces 
adsorbowania  cząstek  H

2

O  przez  ciała  stałe;  to  wynik  działania  sił  międzycząsteczkowych  i 

elektrycznych – siła jest tym większa im ciało silniej rozdrobnione (większa powierzchnia czynna);  



 

molekularna – powstaje w wyniku działania cząstek stałych ze spolaryzowanymi cząsteczkami wody; 
duża gęstość, nie rozpuszcza substancji mineralnych;  



 

kapilarna – czyt. kapilarność 



 

całkowita  –  obejmuje  wody  związane  (higroskopijną,  molekularną,  kapilarną)  oraz  wodę  wolną 
(przemieszczającą się pod wpływem siły grawitacji). 

 
Współczynnik odsączalności grawitacyjnej (odsączalność, defiltracja) – zdolność skały do oddania wody wolnej 
pod wpływem sił grawitacji. 

 

Miarą jest współczynnik odsączalności: 𝜇 =

𝑉

𝐻2𝑂

𝑉

                   Zakres: 0,01 – 0,4 

 

 

 

 

 

 

𝑉

𝐻

2

𝑂

 - objętość wody odsączonej 

 

 

 

 

 

 

𝑉 – objętość skały 

 

Współczynnik  odsączalności  jest  liczbą  zmienną,  zależną  od  czasu;  jego  wartość  można  obliczyć  kilkoma 
metodami: 

a)  metody laboratoryjne  
b)  metody terenowe – analiza naturalnych wahań zwierciadła wód podziemnych; 
c)  metody przybliżone (wzory) – na podstawie wzorów: 

a.  Wzór Biecińskiego 
b.  Wzór Kozerskiego 

 

Kapilarność – zdolność wody do podnoszenia się ponad jej zwierciadło pod wpływem działania napięcia 
powierzchniowego i sił adhezji. 
 
Wyróżniamy 3 rodzaje kapilarności: 
1)                        – powstaje tuż nad zwierciadłem wody; woda podnosi się wbrew sile ciężkości 
2)  Zawieszona – powstaje w strefie aeracji; woda zatrzymana ponad zwierciadłem wód podziemnych 
3)  Zakątkowa – powstaje przy miejscowym zagęszczeniu gruntu 
 

Kapilarność: 



 

podparta 

o  bierna 
o  czynna – nad zwierciadłem wody 



 

zawieszona – bierna; powstaje w wyniku gwałtownego opadania zwierciadła wody 

 
Wysokość wzniosu zależy od rodzaju gruntu – im frakcja drobniejsza tym wznios większy. 
 
 
RODZAJE RUCHÓW WÓD PODZIEMNYCH 
 
Wyróżniamy 3 rodzaje ruchu wód podziemnych: 

1)  laminarny (warstwowy, filtracja laminarna) 

 

Prawo Darcy:   

𝑄 = −𝑘 ∙ 𝐹 ∙

𝑑𝐻

𝑑𝐿

 („-‘’ bo na kierunku ruchu wody następuje spadek ciśnienia) 

𝑄
𝐹

= −𝑘 ∙

𝑑𝐻

𝑑𝐿

  

7 

 

 
Liniowe prawo Darcy:   𝑉 = 𝑘 ∙ 𝐽  ; prędkość jest fikcyjna. 
 
Prędkość rzeczywista wody: 
𝑉

𝑟𝑧

=

𝑘∙𝐽

𝑛

𝑎

 ;     

 

V

rz

 może być nawet kilka razy większe od V! 

 

2)  turbulentny (filtracja turbulentna, fluacja) – ruch ten występuje bardzo rzadko. 

 
𝑉 = 𝑘 ∙ √𝐽  
𝑞 = 𝑘 ∙ √𝐽 ∙ 𝐹  
k – współczynnik fluacji 

 

3)  ruch mieszany (nieliniowy) 

 
𝑉 = 𝑘

′

∙ 𝐽

1

𝑁

  ;    𝑁 =

3
2

  ;   𝑁 [1 − 2]  

kiedy 𝑁 = 1

1
2

 to ruch jest mieszany 

 

 
FILTRACJA W OBRĘBIE UTWORÓW SŁABOPRZEPUSZCZALNYCH 
 
J < J

o

 – nie obserwujemy ruchu wody 

J > J

o

 – zaczyna się ruch i objawiają się właściwości lepki i reologiczne wody; współczynnik filtracji zależy od spadku 

hydraulicznego 
J >> J

o

 – liniowe Prawo Darcy; ruch wody ma charakter liniowy kiedy są duże spadki hydrauliczne 

 
 
 
Filtracja opiera się na dwóch zasadach: 

1)  mechanika ośrodków ciągłych – w oparciu o modele lepkie 
2)  teoria molekularno – kinematyczna 

 
Strumień  filtracyjny  –  forma  występowania  wód  podziemnych,  charakteryzująca  się  odpowiednim  przebiegiem 
linii prądu i linii ekwipotencjalnych (hydroizohips). Charakter i bieg tych linii jest uzależniony od: 



 

warunków zalegania warstwy 



 

rozmieszczenia i przebiegu granic warstw wodonośnych 



 

ukształtowania nieprzepuszczalnego podłoża 



 

przepuszczalności warstw wodonośnych 



 

charakteru podstawy drenażu 



 

warunków zasilania 



 

oddziaływania budowli hydrotechnicznych 

 
 
Współczynnik poziomo przepuszczalności (układ swobodny) – ma wymiar przewodności [m

2

/d]; im większa tym 

lej  depresji  rośnie  szybciej  w  warstwie  wodonośnej;  współczynnik  ten  określa  prędkość  przemieszczenia  fali 
ciśnienia. 

Piezoprzewodność (układ naporowy) – wartość jest o wiele większa niż współczynnik poziomo przepuszczalności; 
również wyraża rozrost leja depresji; fala ciśnienia przemieszcza się szybciej niż w zwierciadle swobodnym. 

SIATKA HYDRODYNAMICZNA 
Pozwala  na  ocenę  jakościową  i  ilościową  strumienia  wód  podziemnych.  Kreśli  się  ją  na  podstawie  badań 
modelowych.  Zbudowana  jest  z  hydroizohips  (izolinii  wysokości  hydraulicznej)  i  linii  prądu  (prostopadłych  do 
hydroizohips). Wykorzystuje się ją do oceny wydatku, jakości, spadku hydraulicznego. 

8 

 

 
 
WARUNKI BRZEGOWE:  

 

 

 

 

 

 

 

 

 



 

Zastosowanie w modelowaniu hydrogeologicznym, wykorzystywanym do rozpoznania przestrzennego 
układu krążenia i bilansowania wód podziemnych. 
 

I 

DIRICHLETA – zadana, stała wartość funkcji ciśnienia H na brzegu obszaru (warunki zewnętrzne) lub w jego 
wnętrzu (warunki wewnętrzne), przy czym mogą być stałe lub zmienne w czasie H = f(x,y,z,t). 
Warunki to: poziom wody w rzekach i zbiornikach wodnych ograniczających obszar filtracji; rzędne depresji 
zwierciadła wody w studniach eksploatacyjnych; wysokość hydrauliczna na umownej granicy (np. izolinia). 
Warunek ten może zostać użyty, kiedy wydajność rzeki jest większa niż znajdującej się w pobliżu studni. 

 

H = f(x,y,z) = const 
H = f(x,y,z) 
H = f(x,y,z,t

0

) 

 

II 

NEUMANNA – określa wartość przepływu na brzegu obszaru lub w jego wnętrzu, wyrażoną przez pochodną 
funkcji H. 
Warunki to: infiltracja z opadów atmosferycznych; wydajność studni eksploatacyjnej bądź innych systemów 
odwodnień. Można ją przyjąć przy braku zasilania. 

 

Q = f(x,y,z) = const 
Q = f(x,y,z) 
Q = f(x,y,z,t

0

) 

Q = 0 
 

III 

ROBBINSA  (Dirichleta  –  Neumanna)  –  połączenie  liniowe  warunków  I  i  II;  dotyczy  zmiennego  przepływu o 
kierunku  pionowym,  zachodzącym  w  wyniku  zmian  ciśnienia  Q  =  f(H

x,y,z,t0

)  występującego  w  ciekach 

powierzchniowych  z  ilastym  dnem  lub  kolmatującym  się  korytem  oraz  w  strefach  przesączania  wód 
podziemnych przez utwory słabo przepuszczalne. 

 

Q = f(H

x,y,z

) 

Q = f(H

x,y,z,t0

) 

 

 
ZASADY SCHEMATYZACJI HYDROGEOLOGICZNEJ 
 
Schematyzacja  strumienia  filtracji  wiąże  się  z  oceną  jego  struktury.  Strukturę  strumienia  można  najlepiej 
odwzorować  za  pomocą  siatki  hydrodynamicznej.  Schematyzacja  wynika  ze  słabego  rozpoznania  budowy 
geologicznej i zmiennych warunków hydrogeologicznych.  
Należy zgromadzić zbiór danych wyjściowych, map oraz przekrojów aby właściwie przeprowadzić schematyzację. 
Jest ona prowadzona w określonej kolejności: 

1)  Ustalenie postaci strumieni filtracji; 
2)  Rozmieszczenie strefy oddziaływania obiektów hydrotechnicznych; 
3)  Zdefiniowanie warunków przepływu wód podziemnych; 
4)  Uproszczenie struktury strumienia filtracji i ustanowienie typu wymiany wody; 
5)  Schemat warstwy wodonośnej oraz warunków początkowych i brzegowych obliczeń prognostycznych. 

 
 
 
 
 
 

9 

 

Zadania schematyzacji (uogólnienie, schematy obliczeniowe): 



 

określenie zasięgu wpływu obiektu hydrotechnicznego czyli określenie granic obszaru filtracji, 



 

uproszczenie struktury strumienia filtracji do filtracji przestrzennej: 

  dwuwymiarowej 
  jednowymiarowej 



 

określenie roli zasilania dla badanego obszaru, 



 

ocena parametryczna obszaru (rejonizacja obszaru) , 



 

określenie zasięgu obszaru uwzględnionego do obliczeń, 



 

uproszczenie warunków brzegowych, 



 

określenie postaci strumienia filtracji w zależności od warunków zalegania poziomu wodonośnego i 
możliwości jego zasilania. 

 

Parcie – to siła, z jaką ciało działa na powierzchnię w kierunku prostopadłym do tej powierzchni. Jednostką parcia 
jest niuton (N). 
 
Ciśnienie – wielkość skalarna, której miarą jest wartość siły parcia (nacisku) działającej na jednostkową 
powierzchnię. 
 

Wzór na ciśnienie: p = F / S 

 

p – ciśnienie, 

 

F – wartość siły nacisku (parcia) 

 

S – pole powierzchni 

 
 

Jednostka ciśnienia: 

[p] = N/m

2

 = Pa (paskal) 

 

Jeden paskal jest to ciśnienie, jakie wywiera siła nacisku 1N na pole powierzchni 1m

2

. 

 
Lepkość  –  (tarcie  wewnętrzne)  to  opór,  jaki  występuje  podczas  ruchu  ośrodka  (cieczy)  względem  innych.  Ze 
wzrostem  T  lepkość  wszystkich  cieczy  maleje  (wyjątek  stanowi  woda  w  zakresie  T  2  -  4°C).  Najważniejszym 
czynnikiem decydującym o wielkości siły tarcia wewnętrznego w cieczach są siły międzycząsteczkowe, które zależą 
od energii drgań cząsteczek i ze wzrostem stanu wzbudzenia termicznego maleją. 
 

Współczynnik filtracji: 𝑘 = 𝐾 ∙

𝛾

𝑤

𝜂

     [m/s] 

 

K – współczynnik przepuszczalności [m

2

]; 

 

𝛾

𝑤

− ciężar właściwy wody [N/m

2

]; 

 

𝜂 − współczynnik lepkości dynamicznej wody [Ns/m

2

]; 

 
Im większa lepkość wody, tym współczynnik filtracji mniejszy = wzrost lepkości obniża filtrację. 
 
Lepkość zależy od: temperatury (lepkość maleje ze wzrostem T), mineralizacji (lepkość znacznie rośnie przy 
mineralizacji powyżej 80g/l), ciśnienia, składu chemicznego, rodzaju i ilości rozpuszczonych gazów. 
 



 

Lepkość kinematyczna  𝜂 =

𝜇
𝜌

[

𝑚

2

𝑠

]       𝜇 − lepkość dynamiczna