background image

Politechnika Poznańska  

Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania 

 

Podstawy Automatyki – laboratorium 

 

Ćw. 2: 

Układy kombinacyjne oparte na elektronicznych układach TTL 

 

 

 

Ćwiczenie 2) 

Układy kombinacyjne oparte na elektronicznych układach TTL 

 

Cel ćwiczenia: 

a) poznanie  podstawowych  elektronicznych  układów  (bramek)  logicznych  realizowanych  w  technice 

TTL na podstawie układów scalonych, 

b) realizacja  kombinacyjnych  układów  przełączających  oparta  na  elementach  syntezy  funkcji 

logicznych  (z  minimalizacją  metodą  Karnaugha)  i  zasadach  przekształcania  (transformacji)  tych 
układów do postaci NAND. 

 

Zakres niezbędnych wiadomości teoretycznych: 

a) dwuelementową algebrę Boole'a [12, 13], 
b) podstawowe wiadomości o funkcjach logicznych, postać kanoniczną [12, 13],  
c) definicję układu kombinacyjnego oraz zasady syntezy układów kombinacyjnych, 
d) minimalizację funkcji logicznych metodą Karnaugha, 
e) metody  (umiejętności)  przekształcania  funkcji  logicznych  do  określonego  Systemu  Funkcjonalnie 

Pełnego (SFP), 

f) symbolikę i umiejętności rysowania schematów logicznych. 
 

Opis stanowiska lab: 

W  ćwiczeniu  wykorzystywać  będziemy  układy  scalone,  które  zamontowane  zostały  w  kostkach 

funkcjonalnych.  KaŜda  kostka  funkcjonalna  zaopatrzona  jest  w  łącze  wielostykowe  umoŜliwiające 
włączenie  jej  w  zaprojektowany  układ  logiczny  bez  lutowania.  Na  wierzchniej  ścianie  kostki 
narysowano  symbol  logiczny  bramki  oraz  zamontowano  gniazda  wejścia  i  wyjścia  bramki.  Kostki 
funkcjonalne  łączymy  poprzez  wielostykowy  wtyk  do  dowolnego  gniazda  tablicy  połączeń,  która 
umoŜliwia zasilanie układów scalonych. Tablica łączeniowa połączona jest przewodami z zasilaczem 
stabilizowanym  prądu  stałego.  NaleŜy  zwrócić  uwagę  na  właściwą  biegunowość  połączenia  (plus 
tablicy  z  plusem  zasilacza)  oraz  wymaganą  wartość  napięcia  +  5V  (poziom  1).  Realizacja  układu 
logicznego  polega  na  wykonaniu  połączeń  przewodowych  między  odpowiednimi  gniazdami 
wejściowymi  i  wyjściowymi  (na  wierzchniej  ścianie  kostki  funkcjonalnej)  z  wejściami  i  wyjściami 
innej  kostki  (bramki)  według  sporządzonego  schematu  logicznego.  Poprawność  połączeń  (działanie 
układu)  sprawdzamy  za  pomocą  indykatora,  którym  jest  kostka  z  zamontowanymi  diodami 
ś

wiecącymi  typu  LED.  Świecenie  diody  oznacza  logiczną  jedynkę.  PoniewaŜ  budowa  układów 

scalonych  UCY74  oparta  jest  na  funkcji  NAND,  minimalna  postać  funkcji  logicznej  musi  być 
przekształcona do postaci zawierającej tylko funktory NAND.  

 
Uwaga. NaleŜy bezwzględnie przestrzegać następujących zasad
1) napięcie zasilania (z zasilacza) +5V, 
2) połączenie tablicy połączeń z zasilaczem musi być zgodne z właściwą biegunowością tablicy. 
Zmiana  biegunowości  oraz  napięcie  wyŜsze  od  +5V  spowoduje  uszkodzenie  układów  scalonych 

oraz diod świecących. 
 

background image

Politechnika Poznańska  

Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania 

 

Podstawy Automatyki – laboratorium 

 

Ćw. 2: 

Układy kombinacyjne oparte na elektronicznych układach TTL 

 

 

 

Przebieg ćwiczenia: 

a)

 

Zidentyfikować wskazaną kostkę funkcjonalną na podstawie symbolu, 

b)

 

Zrealizować  prosty  układ  logiczny,  opisany  funkcją  w  postaci  kanonicznej  trzech  lub  czterech 
zmiennych. 

 

– zastosować minimalizację metodą Karnaugha, 

 

– sporządzić schemat logiczny, 

 

– wykonać układ połączeń, 

 

– sprawdzić działanie układu dla wszystkich moŜliwych kombinacji zmiennych. 

 

– przekształcić  otrzymaną  minimalną  postać  funkcji  logicznej  do  postaci  zawierającej  tylko 
funktory NAND, 

c) wykonać  układ  przełączający,  realizujący  zadanie  automatyzacji  podane  przez  prowadzącego,  w 

następujący sposób: 

– napisać postać kanoniczną funkcji logicznej, 
– dokonać minimalizacji metodą Karnaugha, 
– sporządzić schemat logiczny, 
– wykonać układ połączeń, 
– sprawdzić działanie układu. 
– dokonać transformacji na elementy NAND, 

 
Uwaga.  
Włączenie  napięcia  zasilającego  tablicę  łączeniową  moŜe  nastąpić  dopiero  po  uzyskaniu 

zgody prowadzącego zajęcia. 

 

 

 

Sprawozdanie: 

Sprawozdanie powinno zawierać: 
– opis  zidentyfikowanych  elementów,  zawierający  nazwę,  symbol  graficzny,  równanie  oraz  tabelę 

wartości realizowanej funkcji logicznej, 

– schemat  logiczny,  tabelę  wartości,  tabelę  minimalizacyjną  (Karnaugha)  i  przekształcenia  zadanej 

funkcji logicznej, 

– słowny opis zadania automatyzacji, równanie kanoniczne i tabelę wartości funkcji przełączającej, jej 

minimalizację metodą Karnaugha oraz przekształcenia i schemat logiczny funkcji, 

– wnioski  dotyczące  zagadnień  budowy  i  projektowania  układów  przełączających  za  pomocą 

elementów bezstykowych TTL.