background image

Ratownictwo ludzi, 

zwierząt i mienia

background image

Treści nauczania

Czynniki stwarzające zagrożenie dla  

Czynniki stwarzające zagrożenie dla  

zdrowia  i życia ludzi. Zachowanie się 

zdrowia  i życia ludzi. Zachowanie się 

osób dorosłych i dzieci w sytuacjach 

osób dorosłych i dzieci w sytuacjach 

zagrożenia. Przeprowadzenie rozpoznania 

zagrożenia. Przeprowadzenie rozpoznania 

zagrożonych ludzi, wyszukiwanie, 

zagrożonych ludzi, wyszukiwanie, 

warunki bezpiecznego ratowania. 

warunki bezpiecznego ratowania. 

Ewakuacja pojedynczych osób. Zasady 

Ewakuacja pojedynczych osób. Zasady 

ewakuacji w warunkach paniki. 

ewakuacji w warunkach paniki. 

Ewakuacja zwierząt domowych i mienia.   

Ewakuacja zwierząt domowych i mienia.   

background image

Pojęcia podstawowe

Ewakuacja 

to 

zorganizowane 

Ewakuacja 

to 

zorganizowane 

działanie 

zmierzające 

do 

działanie 

zmierzające 

do 

usunięcia  ze  strefy  zagrożonej 

usunięcia  ze  strefy  zagrożonej 

ludzi, zwierząt i mienia.

ludzi, zwierząt i mienia.

   

   

Ratownictwo to niesienie pomocy 

Ratownictwo to niesienie pomocy 

w sytuacjach bezpośredniego 

w sytuacjach bezpośredniego 

zagrożenia dla zdrowia i życia 

zagrożenia dla zdrowia i życia 

ludzi, zwierząt oraz mienia.

ludzi, zwierząt oraz mienia.

background image

Czynniki zagrożenia

 

 

 

 

K

K

ażdy  pożar  stwarza  niebezpieczeństwo  dla 

ażdy  pożar  stwarza  niebezpieczeństwo  dla 

człowieka

człowieka

.  D

.  D

e

e

  ilości  ciepła,  możliwość 

  ilości  ciepła,  możliwość 

bezpośredniego 

kontaktu 

płomieniami, 

bezpośredniego 

kontaktu 

płomieniami, 

toksyczne 

oddziaływanie 

substancji 

toksyczne 

oddziaływanie 

substancji 

powstających  podczas  spalania,  postępujące 

powstających  podczas  spalania,  postępujące 

zadymienie  i  grożące  odcięciem  dróg  wyjścia, 

zadymienie  i  grożące  odcięciem  dróg  wyjścia, 

możliwa  utrata  wytrzymałości  elementów 

możliwa  utrata  wytrzymałości  elementów 

konstrukcyjnych  obiektu  w  wyniku  zmian 

konstrukcyjnych  obiektu  w  wyniku  zmian 

zachodzących podczas nagrzewania elementów 

zachodzących podczas nagrzewania elementów 

konstrukcyjnych, a także groźba wybuchu.

konstrukcyjnych, a także groźba wybuchu.

 Stan 

 Stan 

psychofizyczny ludzi.

psychofizyczny ludzi.

background image

Ratownictwo

Decyzję 

ratowaniu 

ludzi 

Decyzję 

ratowaniu 

ludzi 

podejmuje  kierujący  akcją,  ale 

podejmuje  kierujący  akcją,  ale 

może  ją  też  podjąć  każdy 

może  ją  też  podjąć  każdy 

ratownik,  który  w  toku  działań 

ratownik,  który  w  toku  działań 

spostrzegł 

grożące 

innemu 

spostrzegł 

grożące 

innemu 

człowiekowi 

człowiekowi 

niebezpieczeństwo.

niebezpieczeństwo.

background image

Zachowanie ludzi w 
sytuacjach zagrożenia 

 

 

Do  charakterystycznych

Do  charakterystycznych

  zachowań

  zachowań

  w  stanach 

  w  stanach 

osobistego zagrożenia

osobistego zagrożenia

 

 

zaliczymy np.:

zaliczymy np.:

   

   

dezorganizację  agresywną

dezorganizację  agresywną

  (polegającą  na  ślepym 

  (polegającą  na  ślepym 

ataku na przeszkodę, a nawet na ratownika),

ataku na przeszkodę, a nawet na ratownika),

  

  

dezorganizację  lękową

dezorganizację  lękową

  (mogącą  przybrać  postać 

  (mogącą  przybrać  postać 

lękowego  zahamowania  np.  bezruchu,  braku  mowy, 

lękowego  zahamowania  np.  bezruchu,  braku  mowy, 

zblednięcia, 

pojawiającej 

się 

słabości, 

lub 

zblednięcia, 

pojawiającej 

się 

słabości, 

lub 

gwałtownego  wyładowania  ruchowego  np.  ucieczki  z 

gwałtownego  wyładowania  ruchowego  np.  ucieczki  z 

miejsca wypadku),

miejsca wypadku),

    

    

fiksację

fiksację

  (polegającą  na  usztywnieniu  się  w  pewnych 

  (polegającą  na  usztywnieniu  się  w  pewnych 

formach  działania  i  myślenia,  które  uniemożliwiają 

formach  działania  i  myślenia,  które  uniemożliwiają 

osiągnięcie określonego celu).

osiągnięcie określonego celu).

 

 

background image

                          j/w

 

 

Reakcja człowieka wobec zagrożenia uzależniona jest 

Reakcja człowieka wobec zagrożenia uzależniona jest 

od 

jego 

zdolności 

dostosowania 

się 

do 

od 

jego 

zdolności 

dostosowania 

się 

do 

występujących  zjawisk  czy  sytuacji.  Czynnikami 

występujących  zjawisk  czy  sytuacji.  Czynnikami 

decydującymi będzie: wiek, płeć, wiążąca się z nimi 

decydującymi będzie: wiek, płeć, wiążąca się z nimi 

sprawność  fizyczna,  także  zmęczenie,  wyczerpanie, 

sprawność  fizyczna,  także  zmęczenie,  wyczerpanie, 

stan 

po 

spożyciu 

używek. 

Do 

czynników 

stan 

po 

spożyciu 

używek. 

Do 

czynników 

psychologicznych  zaliczymy  takie  cechy  jak: 

psychologicznych  zaliczymy  takie  cechy  jak: 

nadwrażliwość, 

uzależnienie 

od 

innych, 

nadwrażliwość, 

uzależnienie 

od 

innych, 

hipochondria

hipochondria

[to przekonanie o chorobie, nadmierna 

[to przekonanie o chorobie, nadmierna 

troska o własne zdrowie]

troska o własne zdrowie]

.

.

background image

                         j/w             
      

N

N

iektórzy  ludzie  przejawiają  nadmierną  ruchliwość, 

iektórzy  ludzie  przejawiają  nadmierną  ruchliwość, 

inni  rozładowują  własne  napięcia  poprzez  żywe, 

inni  rozładowują  własne  napięcia  poprzez  żywe, 

impulsywne  mówienie,  u  innych  pojawi  się 

impulsywne  mówienie,  u  innych  pojawi  się 

zahamowanie  ruchowe  itp.  Niektóre  z  zachowań 

zahamowanie  ruchowe  itp.  Niektóre  z  zachowań 

nie  wywierają  istotnego  wpływu  na  przebieg 

nie  wywierają  istotnego  wpływu  na  przebieg 

działań  ratowniczych,  inne  wywierać  będą  wpływ 

działań  ratowniczych,  inne  wywierać  będą  wpływ 

zdecydowanie

zdecydowanie

 

 

szkodliwy. 

szkodliwy. 

N

N

ie możemy przewidzieć 

ie możemy przewidzieć 

tego: jakie zachowania przejawią ludzie zagrożeni, 

tego: jakie zachowania przejawią ludzie zagrożeni, 

z  jaką  siłą  te  zachowania  będą  manifestowane,  w 

z  jaką  siłą  te  zachowania  będą  manifestowane,  w 

jakim  stopniu  stanowić  mogą  utrudnienia  w 

jakim  stopniu  stanowić  mogą  utrudnienia  w 

działaniach,  czy  wystąpi  groźba  przeniesienia 

działaniach,  czy  wystąpi  groźba  przeniesienia 

zachowań niekorzystnych na inne jednostki itp.

zachowań niekorzystnych na inne jednostki itp.

background image

                j/w

 

 

Z

Z

achowania  instynktowne,

achowania  instynktowne,

  to

  to

  chowanie  się  dzieci 

  chowanie  się  dzieci 

podczas  pożaru  w  różnego  rodzaju  ukryciach            (w 

podczas  pożaru  w  różnego  rodzaju  ukryciach            (w 

szafach,  pod  łóżkami,  w  łóżkach  itp.),  szukanie 

szafach,  pod  łóżkami,  w  łóżkach  itp.),  szukanie 

fizycznej  bliskości  drugiego  człowieka,  otaczanie 

fizycznej  bliskości  drugiego  człowieka,  otaczanie 

troską  osób  bliskich  (np.  osłanianie  własnym  ciałem), 

troską  osób  bliskich  (np.  osłanianie  własnym  ciałem), 

szukanie  także  przez  dorosłych  schronienia  w 

szukanie  także  przez  dorosłych  schronienia  w 

otoczeniu, (np. chowanie się w toaletach, w piwnicach 

otoczeniu, (np. chowanie się w toaletach, w piwnicach 

itp

itp

.

.

  stających  się  śmiertelną  pułapką).  Obserwować 

  stających  się  śmiertelną  pułapką).  Obserwować 

możemy także powroty ludzi do palących się obiektów, 

możemy także powroty ludzi do palących się obiektów, 

chęcią  zabrania  czegoś,  co  przedstawia  dla  nich  w 

chęcią  zabrania  czegoś,  co  przedstawia  dla  nich  w 

danej  chwili  znaczną  wartość,  lub  też  powracających 

danej  chwili  znaczną  wartość,  lub  też  powracających 

do miejsca, które dotychczas było dla nich ostoją.

do miejsca, które dotychczas było dla nich ostoją.

 

 

background image

                     j/w

W  sytuacji  zagrożenia  wyróżnia  się  dwie 

W  sytuacji  zagrożenia  wyróżnia  się  dwie 

zasadnicze 

postacie 

emocji 

lękowych, 

zasadnicze 

postacie 

emocji 

lękowych, 

mianowicie:

mianowicie:

   

   

-

-

   lęk  spowodowany  określonym  przedmiotem, 

   lęk  spowodowany  określonym  przedmiotem, 

wydarzeniem,  sytuacją,  będących  czynnikami 

wydarzeniem,  sytuacją,  będących  czynnikami 

obiektywnego 

zagrożenia, 

co 

nazywamy 

obiektywnego 

zagrożenia, 

co 

nazywamy 

strachem

strachem

,

,

     

     

-

-

  lęk, którego źródło jest nieznane lub nie daje 

  lęk, którego źródło jest nieznane lub nie daje 

się 

obiektywnie 

określić 

jako 

się 

obiektywnie 

określić 

jako 

niebezpieczeństwo.  Ten  rodzaj  lęku  nazywany 

niebezpieczeństwo.  Ten  rodzaj  lęku  nazywany 

jest 

jest 

lękiem  nerwicowym  lub  lękiem  nie

lękiem  nerwicowym  lub  lękiem  nie

 

 

umotywowanym.

umotywowanym.

background image

                j\w

Przy 

dużym 

zagrożeniu 

może 

Przy 

dużym 

zagrożeniu 

może 

następować  utrata  poczucia  czasu. 

następować  utrata  poczucia  czasu. 

Człowiekowi oczekującemu na ratunek 

Człowiekowi oczekującemu na ratunek 

czas 

upływa 

niezmiernie 

szybko. 

czas 

upływa 

niezmiernie 

szybko. 

Przeżywanie  silnego  strachu  osłabia 

Przeżywanie  silnego  strachu  osłabia 

procesy 

pamięci, 

ogranicza 

pole

procesy 

pamięci, 

ogranicza 

pole

 

 

świadomości 

zdolność 

świadomości 

zdolność 

koncentrowania uwagi.

koncentrowania uwagi.

 

 

background image

                  j\w

Cechą  charakterystyczną  paniki  jest  zdolność 

Cechą  charakterystyczną  paniki  jest  zdolność 

do  rozszerzania  się  nastroju.  Ludzie  nie 

do  rozszerzania  się  nastroju.  Ludzie  nie 

potrafią wówczas prawidłowo ocenić sytuacji. 

potrafią wówczas prawidłowo ocenić sytuacji. 

Pojawia  się  silne  podniecenie  ruchowe  z 

Pojawia  się  silne  podniecenie  ruchowe  z 

przejawianymi  zachowaniami  irracjonalnymi, 

przejawianymi  zachowaniami  irracjonalnymi, 

co objawiać się może np. bezładnym i często 

co objawiać się może np. bezładnym i często 

niepotrzebnym  wyrzucaniem  mienia  przez 

niepotrzebnym  wyrzucaniem  mienia  przez 

okna  nie  licząc  się  z  jego  całkowitym 

okna  nie  licząc  się  z  jego  całkowitym 

zniszczeniem, wyciąganiem ciężkich mebli na 

zniszczeniem, wyciąganiem ciężkich mebli na 

korytarze  i  klatki  schodowe  powodując  ich 

korytarze  i  klatki  schodowe  powodując  ich 

zablokowanie itp. 

zablokowanie itp. 

background image

                     j\w

 

 

Zatracone  zostają  potrzeby  przestrzegania  zasad  i 

Zatracone  zostają  potrzeby  przestrzegania  zasad  i 

norm społecznych. Ratujących się nie interesuje los 

norm społecznych. Ratujących się nie interesuje los 

innych  ludzi,  toczą  walkę  o  własne  życie,  zdarza 

innych  ludzi,  toczą  walkę  o  własne  życie,  zdarza 

się,  że  w  sposób  bezpardonowy  traktować  będą 

się,  że  w  sposób  bezpardonowy  traktować  będą 

słabszych,  spychając  ich  z  dróg  ewaku-cyjnych,  z 

słabszych,  spychając  ich  z  dróg  ewaku-cyjnych,  z 

drabin,  z  okien.  Niekiedy  skaczą  ze  znacznych 

drabin,  z  okien.  Niekiedy  skaczą  ze  znacznych 

wysokości  ponosząc  śmierć  lub  doznając  ciężkich 

wysokości  ponosząc  śmierć  lub  doznając  ciężkich 

okaleczeń. 

Bywa, 

iż 

zagrożeni 

przejawiają 

okaleczeń. 

Bywa, 

iż 

zagrożeni 

przejawiają 

zachowania 

agresywne 

skierowane 

nawet 

zachowania 

agresywne 

skierowane 

nawet 

przeciwko  ratownikom.  Rozmiary  paniki  są 

przeciwko  ratownikom.  Rozmiary  paniki  są 

proporcjonalne  nie  tylko  do  rzeczywistego  bądź 

proporcjonalne  nie  tylko  do  rzeczywistego  bądź 

urojonego zagrożenia, ale też do stanu zmęczenia i 

urojonego zagrożenia, ale też do stanu zmęczenia i 

do przestrzennego skupienia tłumu

do przestrzennego skupienia tłumu

.

.

background image

Ratownictwo ludzi 
powinno być rozpoczęte 
natychmiast gdy:

 

 

-

-

 rozszerzający  się  pożar  zagraża  bezpośrednio 

 rozszerzający  się  pożar  zagraża  bezpośrednio 

ludziom  lub  pomieszczeniom  w  którym  ludzie 

ludziom  lub  pomieszczeniom  w  którym  ludzie 

się  znajdują,

się  znajdują,

  oraz

  oraz

  gdy  pomieszczenia  „tylko” 

  gdy  pomieszczenia  „tylko” 

wypełniają się dymem,   

wypełniają się dymem,   

                                

                                

-

-

  

  

   

   

ludziom  zagraża  wybuch,  zawalenie  się 

ludziom  zagraża  wybuch,  zawalenie  się 

obiektu lub jego części,

obiektu lub jego części,

 

 

-

-

  ludzie  nie  mogą  samodzielnie  wydostać  się  z 

  ludzie  nie  mogą  samodzielnie  wydostać  się  z 

obiektu wskutek utraty przytomności, orientacji, 

obiektu wskutek utraty przytomności, orientacji, 

przerażenia czy zablokowania przejść,

przerażenia czy zablokowania przejść,

   

   

-

-

 drogi  wyjścia  zostały  odcięte  przez  płomienie 

 drogi  wyjścia  zostały  odcięte  przez  płomienie 

bądź dym.

bądź dym.

background image

 W rozpoznaniu musimy 
ustalić:

- ile osób znajduje się w niebezpieczeństwie,

- ile osób znajduje się w niebezpieczeństwie,

-          w  jakim  są  wieku  i  jaki  jest  ich  stan 

-          w  jakim  są  wieku  i  jaki  jest  ich  stan 

psychofizyczny,

psychofizyczny,

-

-

 

 

gdzie  się  znajdują  (lub  gdzie  mogą  się 

gdzie  się  znajdują  (lub  gdzie  mogą  się 

znajdować,  jeżeli  nie  mamy  żadnych 

znajdować,  jeżeli  nie  mamy  żadnych 

sygnałów od zagrożonych),

sygnałów od zagrożonych),

-   jaki jest rodzaj zagrożenia,

-   jaki jest rodzaj zagrożenia,

-

-

 

 

jakimi  drogami  możemy  dostać  się  do 

jakimi  drogami  możemy  dostać  się  do 

zagrożonych.

zagrożonych.

background image

 Bezpośrednio 
zagrożony człowiek
 

 

 

Gdy 

Gdy 

zapali  się  odzież  na  człowieku  to 

zapali  się  odzież  na  człowieku  to 

musimy  go 

musimy  go 

szybko 

szybko 

położyć

położyć

  twarzą  zwróconą  do  podłoża 

  twarzą  zwróconą  do  podłoża 

(gdyby  się  miotał  w  panice  nawet  podstawiając 

(gdyby  się  miotał  w  panice  nawet  podstawiając 

mu  nogę,  używając  przemocy)  a 

mu  nogę,  używając  przemocy)  a 

następnie 

następnie 

tłumić 

płomienie 

dowolnym 

okryciem

tłumić 

płomienie 

dowolnym 

okryciem

chociażby  własną  garderobą.  Doskonale  jeżeli 

chociażby  własną  garderobą.  Doskonale  jeżeli 

moglibyśmy  posłużyć  się  wodą.  I  jest  to  jedyny 

moglibyśmy  posłużyć  się  wodą.  I  jest  to  jedyny 

środek  gaśniczy  możliwy  do  zastosowania

środek  gaśniczy  możliwy  do  zastosowania

.

.

 

 

Każdemu  poszkodowanemu  należy  udzielić 

Każdemu  poszkodowanemu  należy  udzielić 

natychmiast niezbędnej pomocy medycznej.

natychmiast niezbędnej pomocy medycznej.

 

 

background image

Podstawowe wskazówki 
dla ratowników 

 

 

S

S

zczegółowo rozpoznać stopień 

zczegółowo rozpoznać stopień 

zagrożenia, warunki w jakich 

zagrożenia, warunki w jakich 

znajdują się poszkodowani, jaki 

znajdują się poszkodowani, jaki 

jest ich stan psychofizyczny i jakie 

jest ich stan psychofizyczny i jakie 

przejawiają zachowania

przejawiają zachowania

 

 

background image

            j\w

     

     

Starać się rozładować napięcia psychiczne 

Starać się rozładować napięcia psychiczne 

już w pierwszej fazie powstawania paniki. W 

już w pierwszej fazie powstawania paniki. W 

tym  celu  należy  nawiązać  kontakt  słowny  z 

tym  celu  należy  nawiązać  kontakt  słowny  z 

osobami  zagrożonymi  (także  wówczas  gdy 

osobami  zagrożonymi  (także  wówczas  gdy 

ludzi  nie  widać,  lecz  dają  znać  o  swojej 

ludzi  nie  widać,  lecz  dają  znać  o  swojej 

obecności np. podczas zawaleń konstrukcji). 

obecności np. podczas zawaleń konstrukcji). 

Ukazać szansę ratowania, pobudzić wiarę w 

Ukazać szansę ratowania, pobudzić wiarę w 

skuteczność działań poprzez informowanie o 

skuteczność działań poprzez informowanie o 

już 

podjętych 

czynnościach 

celu 

już 

podjętych 

czynnościach 

celu 

udzielenia  pomocy.  Kontakt  musi  być 

udzielenia  pomocy.  Kontakt  musi  być 

utrzymany przez cały czas trwania akcji.  

utrzymany przez cały czas trwania akcji.  

background image

            j\w

 

 

     

     

Nakazać wykonanie nawet prostych czynności 

Nakazać wykonanie nawet prostych czynności 

pozwalających  na  odwrócenie  uwagi  od  zdarzeń 

pozwalających  na  odwrócenie  uwagi  od  zdarzeń 

i  zjawisk  będących  przyczyną  strachu.  Śledzić 

i  zjawisk  będących  przyczyną  strachu.  Śledzić 

dalsze  zachowanie  się  zagrożonych,  by  w  porę 

dalsze  zachowanie  się  zagrożonych,  by  w  porę 

przeciwdziałać eskalacji napięcia.

przeciwdziałać eskalacji napięcia.

 

 

    

    

Udzielić niezbędnych wskazówek co do sposobu 

Udzielić niezbędnych wskazówek co do sposobu 

postępowania prowadzącego do uratowania się.

postępowania prowadzącego do uratowania się.

 

 

background image

               j\w

    

    

-

-

  W  przypadku  zagrożenia  grupowego  nawiązać 

  W  przypadku  zagrożenia  grupowego  nawiązać 

kontakt  z  osobą,  która  swym  autorytetem  bądź 

kontakt  z  osobą,  która  swym  autorytetem  bądź 

postawą  może  przyczynić  się  do  stonowania 

postawą  może  przyczynić  się  do  stonowania 

napięcia i pomoże w organizacji akcji ratowniczej.

napięcia i pomoże w organizacji akcji ratowniczej.

-

-

 Zmobilizować  do  współpracy  osoby  będące  w 

 Zmobilizować  do  współpracy  osoby  będące  w 

miejscu  zdarzenia,  tworzące  zbiegowisko  lub  tłum, 

miejscu  zdarzenia,  tworzące  zbiegowisko  lub  tłum, 

w  celu  odwrócenia  ich  uwagi  od  czynników 

w  celu  odwrócenia  ich  uwagi  od  czynników 

rodzących  napięcia.  Osobom  tym  zapewnić  należy 

rodzących  napięcia.  Osobom  tym  zapewnić  należy 

sprawne kierownictwo. W przypadku większej liczby 

sprawne kierownictwo. W przypadku większej liczby 

osób,  lub  gdy  obecność  ich  utrudnia  prowadzenie 

osób,  lub  gdy  obecność  ich  utrudnia  prowadzenie 

akcji zbiegowisko (tłum) należy usunąć.

akcji zbiegowisko (tłum) należy usunąć.

 

 

background image

             j\w

     

     

W  obiektach  w  których  znajduje  się 

W  obiektach  w  których  znajduje  się 

większa  grupa  ludzi  otworzyć  wszystkie 

większa  grupa  ludzi  otworzyć  wszystkie 

możliwe  wyjścia  i  skierować  ich  na 

możliwe  wyjścia  i  skierować  ich  na 

właściwą  drogę  ewakuacji.  Ratownicy 

właściwą  drogę  ewakuacji.  Ratownicy 

muszą  usunąć  się  z  przejść,  z  wyjątkiem 

muszą  usunąć  się  z  przejść,  z  wyjątkiem 

stanowisk  gaśniczych  ochraniających  je.  Z 

stanowisk  gaśniczych  ochraniających  je.  Z 

tłumu 

cisnącego 

się 

przy 

wyjściu 

tłumu 

cisnącego 

się 

przy 

wyjściu 

wyłuskiwać 

pojedynczych 

osobników 

wyłuskiwać 

pojedynczych 

osobników 

wskazując  im  inną  bezpieczną  drogę,  co 

wskazując  im  inną  bezpieczną  drogę,  co 

pozwoli na jego rozgęszczenie.

pozwoli na jego rozgęszczenie.

 

 

background image

              j\w

    

    

Izolować 

grupy 

osoby 

Izolować 

grupy 

osoby 

opanowane  paniką,  być  może 

opanowane  paniką,  być  może 

ratując  je  w  pierwszej  kolejności, 

ratując  je  w  pierwszej  kolejności, 

aby  zapobiec  przenoszeniu  się 

aby  zapobiec  przenoszeniu  się 

nastroju. 

przypadkach 

nastroju. 

przypadkach 

szczególnie  trudnych  wobec  osób 

szczególnie  trudnych  wobec  osób 

opanowanych  paniką  zastosować 

opanowanych  paniką  zastosować 

trzeba będzie przemoc fizyczną.

trzeba będzie przemoc fizyczną.

background image

           j\w

     

     

Ratownicy  zachować  muszą  spokój, 

Ratownicy  zachować  muszą  spokój, 

rozwagę i takt ale i zdecydowanie, co 

rozwagę i takt ale i zdecydowanie, co 

wywiera 

korzystny 

wpływ 

na 

wywiera 

korzystny 

wpływ 

na 

zachowanie się osób zagrożonych jak i 

zachowanie się osób zagrożonych jak i 

grupujących się na miejscu zdarzenia. 

grupujących się na miejscu zdarzenia. 

Ratownicy  powinni  wyróżniać  się 

Ratownicy  powinni  wyróżniać  się 

także swym ubiorem i wyposażeniem.

także swym ubiorem i wyposażeniem.

 

 

background image

               j\w

    

    

Dowódcy pamiętać muszą, że i ratownicy nie są 

Dowódcy pamiętać muszą, że i ratownicy nie są 

wolni  od  strachu  i  także  mogą  poddać  się 

wolni  od  strachu  i  także  mogą  poddać  się 

emocjom  grupy.  Aby  temu  zapobiec  rozkazy 

emocjom  grupy.  Aby  temu  zapobiec  rozkazy 

muszą 

być 

precyzyjne 

stanowcze. 

muszą 

być 

precyzyjne 

stanowcze. 

przypadkach  gdy  liczymy  się  z  możliwością 

przypadkach  gdy  liczymy  się  z  możliwością 

gwałtownej  zmiany  sytuacji  (wybuchy,  zawalenia 

gwałtownej  zmiany  sytuacji  (wybuchy,  zawalenia 

itp.)  wyraźnie  określone  muszą  być  sygnały 

itp.)  wyraźnie  określone  muszą  być  sygnały 

nakazujące odwrót i wskazane miejsca, w których 

nakazujące odwrót i wskazane miejsca, w których 

należy  szukać  schronienia  doraźnie,  a  następnie 

należy  szukać  schronienia  doraźnie,  a  następnie 

w  których  będziemy  się  grupować.   Ratowników, 

w  których  będziemy  się  grupować.   Ratowników, 

którzy przejawiają zachowania zdezorganizowane 

którzy przejawiają zachowania zdezorganizowane 

najlepiej doraźnie wyłączyć z akcji.

najlepiej doraźnie wyłączyć z akcji.

background image

     j\w

 

 

     

     

Podczas  akcji  prowadzonej  w 

Podczas  akcji  prowadzonej  w 

trudnych  warunkach  (znacznego 

trudnych  warunkach  (znacznego 

obciążenia 

fizycznego 

obciążenia 

fizycznego 

psychicznego)  należy  zabezpieczyć 

psychicznego)  należy  zabezpieczyć 

ratownikom 

możliwość 

ratownikom 

możliwość 

wypoczynku.

wypoczynku.

 

 

background image

Podstawowe sposoby 
postępowania ratowników

         

         

Z

Z

  osobami  znajdującymi  się  w 

  osobami  znajdującymi  się  w 

zagrożeniu  należy  nawiązać  kontakt  i 

zagrożeniu  należy  nawiązać  kontakt  i 

uspokoić je.

uspokoić je.

 

 

  

  

   

   

Osobom  mogącym  poruszać  się 

Osobom  mogącym  poruszać  się 

samodzielnie można wskazać bezpieczną 

samodzielnie można wskazać bezpieczną 

drogę,  przez  wolną  od  dymów  część 

drogę,  przez  wolną  od  dymów  część 

obiektu lub wyjścia zapasowe.

obiektu lub wyjścia zapasowe.

 

 

background image

        j\w

 

 

       

       

W  przypadku  konieczności  przeprowadzania 

W  przypadku  konieczności  przeprowadzania 

ludzi  przez  przestrzeń  zadymioną  powinni 

ludzi  przez  przestrzeń  zadymioną  powinni 

zrobić  to  strażacy.  Ratowanym  należy  polecić 

zrobić  to  strażacy.  Ratowanym  należy  polecić 

zasłonięcie  dróg  oddechowych  tamponem 

zasłonięcie  dróg  oddechowych  tamponem 

wykonanym  ze  zwilżonej  chusteczki,  ręcznika. 

wykonanym  ze  zwilżonej  chusteczki,  ręcznika. 

Przemieszczać  się  w  pozycji  pochylonej, 

Przemieszczać  się  w  pozycji  pochylonej, 

możliwie  najbliżej  podłoża.  Przy  dłuższych 

możliwie  najbliżej  podłoża.  Przy  dłuższych 

drogach  wyjścia,  lub  dłuższym  pobycie  w 

drogach  wyjścia,  lub  dłuższym  pobycie  w 

strefie  zadymionej  ratowanym  należy  podać 

strefie  zadymionej  ratowanym  należy  podać 

powietrze  (tlen)  z  aparatów  ochronnych 

powietrze  (tlen)  z  aparatów  ochronnych 

ratowników. 

ratowników. 

background image

          j\w

Każde napotkane po drodze okno należy 

Każde napotkane po drodze okno należy 

wykorzystać do przewentylowania 

wykorzystać do przewentylowania 

płuc osoby ratowanej. Pokonując  

płuc osoby ratowanej. Pokonując  

przestrzeń promieniowania cieplnego 

przestrzeń promieniowania cieplnego 

ratowanych należy okryć dowolnym 

ratowanych należy okryć dowolnym 

przykryciem, które natychmiast w 

przykryciem, które natychmiast w 

strefie bezpiecznej można będzie 

strefie bezpiecznej można będzie 

odrzucić. Małe dzieci wynosić należy 

odrzucić. Małe dzieci wynosić należy 

na rękach

na rękach

.

.

background image

                j\w

         

         

Grupa 

ludzi 

poruszających 

się 

Grupa 

ludzi 

poruszających 

się 

samodzielnie  musi  być  eskortowana  przez 

samodzielnie  musi  być  eskortowana  przez 

strażaków.  Ratowaną  grupę  poprzedza 

strażaków.  Ratowaną  grupę  poprzedza 

strażak wyposażony w latarkę i linkę. Osoby 

strażak wyposażony w latarkę i linkę. Osoby 

ratowane  podążają  za  nim  (bywa,  że  trzeba 

ratowane  podążają  za  nim  (bywa,  że  trzeba 

będzie  iść  w  pozycji  pochylonej,  a  nawet 

będzie  iść  w  pozycji  pochylonej,  a  nawet 

czołgając się) trzymając się rozwiniętej linki, 

czołgając się) trzymając się rozwiniętej linki, 

której 

koniec 

przytrzymuje 

strażak 

której 

koniec 

przytrzymuje 

strażak 

zamykający  kolumnę.  Zamiast  linki  można 

zamykający  kolumnę.  Zamiast  linki  można 

wykorzystać też odcinek węża.

wykorzystać też odcinek węża.

 

 

background image

        j\w

Osoby znajdujące się w stanie szoku nerwowego 

Osoby znajdujące się w stanie szoku nerwowego 

lub opanowane histerią należy uspokoić. Ważna 

lub opanowane histerią należy uspokoić. Ważna 

jest tutaj taktowna lecz zdecydowana postawa 

jest tutaj taktowna lecz zdecydowana postawa 

ratowników. Ukazując szansę uratowania 

ratowników. Ukazując szansę uratowania 

mobilizować należy zagrożonych do współpracy, 

mobilizować należy zagrożonych do współpracy, 

co pozwoli też na odwrócenie uwagi od 

co pozwoli też na odwrócenie uwagi od 

czynników rodzących napięcia. W ostateczności 

czynników rodzących napięcia. W ostateczności 

zmuszeni będziemy zastosować środki przymusu 

zmuszeni będziemy zastosować środki przymusu 

bezpośredniego. Pamiętać musimy, że osobnik 

bezpośredniego. Pamiętać musimy, że osobnik 

niezrównoważony może być groźny dla ratownika 

niezrównoważony może być groźny dla ratownika 

spychając go np. z drabiny bądź okna, może też 

spychając go np. z drabiny bądź okna, może też 

oddać skok z piętra bez względu na następstwa

oddać skok z piętra bez względu na następstwa

.

.

background image

            j\w

 

 

         

         

Gdy  mamy  do  czynienia  z  grupami  ludzi 

Gdy  mamy  do  czynienia  z  grupami  ludzi 

zwrócić  uwagę  na  rozładowanie  napięcia  w 

zwrócić  uwagę  na  rozładowanie  napięcia  w 

pierwszej  fazie  zdarzenia,  gdy  wytwarza  się 

pierwszej  fazie  zdarzenia,  gdy  wytwarza  się 

nastrój paniczny. Nakazać należy zachowanie 

nastrój paniczny. Nakazać należy zachowanie 

spokoju  i  zorganizować  w  miarę  sprawne 

spokoju  i  zorganizować  w  miarę  sprawne 

opuszczenie  pomieszczeń.  Otworzyć  należy 

opuszczenie  pomieszczeń.  Otworzyć  należy 

wszystkie istniejące wyjścia. Gdyby nastąpiło 

wszystkie istniejące wyjścia. Gdyby nastąpiło 

stłoczenie  się  ludzi  przy  jednym  z  nich, 

stłoczenie  się  ludzi  przy  jednym  z  nich, 

należy  odciągać  pojedyncze  osoby  z  tyłu 

należy  odciągać  pojedyncze  osoby  z  tyłu 

tłoku i kierować je do innych wyjść.  

tłoku i kierować je do innych wyjść.  

background image

          j\w

         

         

W grupach zorganizowanych nawiązać 

W grupach zorganizowanych nawiązać 

należy  kontakt  z  przywódcą  (nawet 

należy  kontakt  z  przywódcą  (nawet 

wyłonionym 

samoistnie 

– 

będą 

to 

wyłonionym 

samoistnie 

– 

będą 

to 

osobnicy,  którzy  zachowali  przytomność 

osobnicy,  którzy  zachowali  przytomność 

umysłu,  zapanowali  nad  grupą  i  są  w 

umysłu,  zapanowali  nad  grupą  i  są  w 

stanie  kierować  postępowaniem  innych), 

stanie  kierować  postępowaniem  innych), 

osobą  cieszącą  się  w  grupie  autorytetem, 

osobą  cieszącą  się  w  grupie  autorytetem, 

by z ich strony uzyskać dodatkową pomoc.

by z ich strony uzyskać dodatkową pomoc.

 

 

background image

               j\w

 

 

Osoby nie mogące poruszać się o 

Osoby nie mogące poruszać się o 

własnych siłach (nieprzytomne, 

własnych siłach (nieprzytomne, 

chore) należy wynosić i kierować w 

chore) należy wynosić i kierować w 

miejsca bezpieczne. W przypadku 

miejsca bezpieczne. W przypadku 

korzystania ze sprzętu ratowniczego 

korzystania ze sprzętu ratowniczego 

szczególną uwagę zwracać na 

szczególną uwagę zwracać na 

warunki bezpieczeństwa pracy

warunki bezpieczeństwa pracy

 

 

background image

         j\w

 

 

     

     

N

N

ie 

wolno 

korzystać 

dźwigów 

ie 

wolno 

korzystać 

dźwigów 

przystosowanych  do  warunków  ewakuacji. 

przystosowanych  do  warunków  ewakuacji. 

Zdarzają  się  jednak  sytuacje  gdy  wystąpi 

Zdarzają  się  jednak  sytuacje  gdy  wystąpi 

konieczność  skorzystania  z  nich.  Wówczas 

konieczność  skorzystania  z  nich.  Wówczas 

należy  uzyskać  zgodę  kierownika  akcji

należy  uzyskać  zgodę  kierownika  akcji

,

,

 

 

który  poleci  lub  podejmie  śledzenie  pracy 

który  poleci  lub  podejmie  śledzenie  pracy 

urządzenia. Do windy powinien wejść także 

urządzenia. Do windy powinien wejść także 

strażak 

przygotowując 

dźwig 

do 

strażak 

przygotowując 

dźwig 

do 

ewentualnego awaryjnego opuszczenia go i 

ewentualnego awaryjnego opuszczenia go i 

utrzymując spokój wśród ratowanych.

utrzymując spokój wśród ratowanych.

background image

               j\w

        

        

Wobec  faktu,  że  ludzie  mogą  pozostawać  w 

Wobec  faktu,  że  ludzie  mogą  pozostawać  w 

pomieszczeniach  koniecznością  jest  zwrócenie 

pomieszczeniach  koniecznością  jest  zwrócenie 

uwagi na oddymianie pomieszczeń. Wybór sposobu 

uwagi na oddymianie pomieszczeń. Wybór sposobu 

musi być dostosowany do wytworzonej sytuacji.

musi być dostosowany do wytworzonej sytuacji.

 

 

Posługując  się  drabinami  mechanicznymi  lub 

Posługując  się  drabinami  mechanicznymi  lub 

podnośnikami  należy  zapewnić  łagodne  przejście 

podnośnikami  należy  zapewnić  łagodne  przejście 

do  kosza  lub  na  platformę.  W  koszu  (platformie) 

do  kosza  lub  na  platformę.  W  koszu  (platformie) 

musi znajdować się ratownik. Na dole powinna być 

musi znajdować się ratownik. Na dole powinna być 

przygotowana  obsługa,  która  zaopiekuje  się 

przygotowana  obsługa,  która  zaopiekuje  się 

ratowanymi.  W  każdym  momencie  akcji  człowiek 

ratowanymi.  W  każdym  momencie  akcji  człowiek 

musi czuć się bezpiecznie pod opieką ratownika.

musi czuć się bezpiecznie pod opieką ratownika.

 

 

background image

              j\w

         

         

Drogi ratownictwa i ewakuacji nie mogą 

Drogi ratownictwa i ewakuacji nie mogą 

być  niczym  zastawione  (także  sprzętem 

być  niczym  zastawione  (także  sprzętem 

pożarniczym).  Nie  zajmujemy  tam  także 

pożarniczym).  Nie  zajmujemy  tam  także 

stanowisk bojowych,        z wyjątkiem tych, 

stanowisk bojowych,        z wyjątkiem tych, 

które  mają  je  ochraniać  np.  stanowiska 

które  mają  je  ochraniać  np.  stanowiska 

gaśnicze

gaśnicze

P

P

rzyjąć 

musimy 

zasadę: 

rzyjąć 

musimy 

zasadę: 

rozwinięcie  do  działań  gaśniczych 

rozwinięcie  do  działań  gaśniczych 

powinno  przebiegać  innymi  drogami 

powinno  przebiegać  innymi  drogami 

niż akcja ratownicza.

niż akcja ratownicza.

 

 

background image

                    j\w

 

 

 

 

Wszystkie pomieszczenia po zakończeniu ewakuacji 

Wszystkie pomieszczenia po zakończeniu ewakuacji 

bądź 

ratownictwa 

powinny 

być 

ponownie 

bądź 

ratownictwa 

powinny 

być 

ponownie 

starannie  przejrzane.  W  przypadku  pracy  kilku 

starannie  przejrzane.  W  przypadku  pracy  kilku 

patroli 

(rot) 

powinny 

się 

one 

wzajemnie 

patroli 

(rot) 

powinny 

się 

one 

wzajemnie 

informować  o  miejscach  już  spenetrowanych. 

informować  o  miejscach  już  spenetrowanych. 

Wskazane  byłoby  wyraźne  i  czytelne  oznakowanie 

Wskazane  byłoby  wyraźne  i  czytelne  oznakowanie 

tych  pomieszczeń,  co  pozwoli  na  zaoszczędzenie 

tych  pomieszczeń,  co  pozwoli  na  zaoszczędzenie 

czasu.  Obiekty  muszą  być  zabezpieczone  przed 

czasu.  Obiekty  muszą  być  zabezpieczone  przed 

możliwym powrotem ludzi wyprowadzonych z nich 

możliwym powrotem ludzi wyprowadzonych z nich 

lub wtargnięciem do wnętrza ludzi z zewnątrz.

lub wtargnięciem do wnętrza ludzi z zewnątrz.

 

 

background image

              j\w

     

     

Należy  zwrócić  uwagę  na  stan  zdrowia 

Należy  zwrócić  uwagę  na  stan  zdrowia 

ratowanych  i  ewakuowanych.  Potrzebującym 

ratowanych  i  ewakuowanych.  Potrzebującym 

udzielić  niezbędnej  pomocy  medycznej.  Karetki 

udzielić  niezbędnej  pomocy  medycznej.  Karetki 

pogotowia  należy  dysponować  na  miejsce  akcji 

pogotowia  należy  dysponować  na  miejsce  akcji 

już  w  momencie  podjęcia  informacji          o 

już  w  momencie  podjęcia  informacji          o 

zagrożeniu dla ludzi.

zagrożeniu dla ludzi.

  

  

W  przypadku  zagrożenia  masowego  muszą  być 

W  przypadku  zagrożenia  masowego  muszą  być 

zabezpieczone środki transportu do przewożenia 

zabezpieczone środki transportu do przewożenia 

ewakuowanych 

ratowanych 

miejsca 

ewakuowanych 

ratowanych 

miejsca 

bezpieczne.  Kierownik  akcji  lub  administrator 

bezpieczne.  Kierownik  akcji  lub  administrator 

obiektu  muszą  posiadać  informacje,  do  których 

obiektu  muszą  posiadać  informacje,  do  których 

miejsc ludzie zostali skierowani.

miejsc ludzie zostali skierowani.

background image

  Sposoby ewakuacji ludzi

1.

1.

Przy użyciu sprzętu

Przy użyciu sprzętu

2.

2.

Przez wynoszenie

Przez wynoszenie

a. dwóch ratowników

a. dwóch ratowników

 

 

b. jednego ratownik

b. jednego ratownik

3. Przez wyprowadzanie

3. Przez wyprowadzanie

a.

a.

jednego ratownika

jednego ratownika

b.

b.

dwóch ratowników

dwóch ratowników

background image

Przy użyciu sprzętu 

-

drabiny, podnośniki,

drabiny, podnośniki,

-

nosze, linki,

nosze, linki,

-

aparaty linkowe,

aparaty linkowe,

-

koce, drzwi, krzesła, fotele

koce, drzwi, krzesła, fotele

background image

 Wynoszenie przez 
jednego ratownika - 
sposoby

-

kołyskowy,

kołyskowy,

-

tłumokowy,

tłumokowy,

-

na barana,

na barana,

-

strażacki,

strażacki,

-

biodrowy,

biodrowy,

-

ciągniony.

ciągniony.

background image

Wynoszenie przez dwóch 
ratowników - sposoby

-chwyt kończynowy,

-chwyt kończynowy,

-stołeczka ręcznego,

-stołeczka ręcznego,

-chwyt huśtawkowy.

-chwyt huśtawkowy.

background image

Ratownictwo zwierząt - 
psy

Pies

Pies

  potrafi odebrać stan psychiczny człowieka,    

  potrafi odebrać stan psychiczny człowieka,    

demonstrowany, ale także skrywany. Pies okazuje 

demonstrowany, ale także skrywany. Pies okazuje 

także 

także 

swój  stan  emocjonalny

swój  stan  emocjonalny

,

,

  który  moż

  który  moż

na

na

 

 

odczyta

odczyta

ć. W

ć. W

ysoko postawione

ysoko postawione

 uszy oznaczają, że 

 uszy oznaczają, że 

 

 

zwierzę jest w stanie napięcia, gdy są skulone lub 

zwierzę jest w stanie napięcia, gdy są skulone lub 

opuszczone  jest  to  objaw  uległości  lub  strachu. 

opuszczone  jest  to  objaw  uległości  lub  strachu. 

Wiele  można  poznać  z  położenia  ogona,  który 

Wiele  można  poznać  z  położenia  ogona,  który 

jeżeli 

jest 

wysoko 

uniesiony 

sygnalizuje 

jeżeli 

jest 

wysoko 

uniesiony 

sygnalizuje 

pobudzenie,  gdy  jest  opuszczony  oznacza 

pobudzenie,  gdy  jest  opuszczony  oznacza 

poddanie  się,  schowany  pod  brzuch  ,  że  zwierzę 

poddanie  się,  schowany  pod  brzuch  ,  że  zwierzę 

się  boi  lub  że  jest  uległe.  Machanie  ogonem 

się  boi  lub  że  jest  uległe.  Machanie  ogonem 

oznaczać może zainteresowanie.

oznaczać może zainteresowanie.

background image

                      Psy

W

W

skazówki  postępowania  wobec  psa, 

skazówki  postępowania  wobec  psa, 

także i własnego, takie jak: nie drażnić 

także i własnego, takie jak: nie drażnić 

go,  nie  zabierać  mu  przedmiotów, 

go,  nie  zabierać  mu  przedmiotów, 

którymi  się  bawi  ani  jedzenia,  nie 

którymi  się  bawi  ani  jedzenia,  nie 

karmić psa nieznajomego i nie dotykać 

karmić psa nieznajomego i nie dotykać 

go, 

szczególnie 

pod 

nieobecność 

go, 

szczególnie 

pod 

nieobecność 

właściciela.  Nie  wchodzić  na  teren 

właściciela.  Nie  wchodzić  na  teren 

posesji 

po 

którym 

biegają 

psy, 

posesji 

po 

którym 

biegają 

psy, 

szczególnie gdy nie widać gospodarza. 

szczególnie gdy nie widać gospodarza. 

Nie zbliżać się do psa uwiązanego.

Nie zbliżać się do psa uwiązanego.

background image

     Psy - postępowanie        
            

W  przypadku  kontaktu  z  psem  nie  wolno: 

W  przypadku  kontaktu  z  psem  nie  wolno: 

okazywać  strachu,  wykonywać  gwałtownych 

okazywać  strachu,  wykonywać  gwałtownych 

ruchów  i  odchodzić  odwracając  się  tyłem, 

ruchów  i  odchodzić  odwracając  się  tyłem, 

uciekać  (zostaniemy  zaatakowani  z  tyłu,  stając 

uciekać  (zostaniemy  zaatakowani  z  tyłu,  stając 

się łatwą zdobyczą). Należy stanowczym głosem 

się łatwą zdobyczą). Należy stanowczym głosem 

spróbować  osadzić  psa  na  miejscu  podając 

spróbować  osadzić  psa  na  miejscu  podając 

komendę  „siad”,  „do  budy”,  stój”,  lub  uspokoić 

komendę  „siad”,  „do  budy”,  stój”,  lub  uspokoić 

go  „dobry  pies”.  Starać  się  unikać  kontaktu 

go  „dobry  pies”.  Starać  się  unikać  kontaktu 

wzrokowego

wzrokowego

.

.

  W  razie  ataku  rzucić  w  zwierzę 

  W  razie  ataku  rzucić  w  zwierzę 

czymkolwiek  by  zyskać  na  czasie,  bronić  się 

czymkolwiek  by  zyskać  na  czasie,  bronić  się 

kijem,  osłaniać  twarz  i  gardło.  Skuteczne  może 

kijem,  osłaniać  twarz  i  gardło.  Skuteczne  może 

być uderzenie w czuły punkt jakim jest nos. 

być uderzenie w czuły punkt jakim jest nos. 

background image

Podstawowych 
wskazówek dla 
ratowników ratujących 
zwierzęta

       

       

1.

1.

  

  

E

E

wakuacja  zwierząt  musi  być 

wakuacja  zwierząt  musi  być 

rozpoczęta  już  w  chwili  gdy  istnieje 

rozpoczęta  już  w  chwili  gdy  istnieje 

przypuszczalne 

niebezpieczeństwo 

przypuszczalne 

niebezpieczeństwo 

zadymienia  obiektu.  Ewakuacja  z  reguły 

zadymienia  obiektu.  Ewakuacja  z  reguły 

powinna 

być 

zakończona 

do 

czasu 

powinna 

być 

zakończona 

do 

czasu 

przybycia  jednostek  straży  pożarnych. 

przybycia  jednostek  straży  pożarnych. 

Jeżeli  z  jakichkolwiek  powodów  została 

Jeżeli  z  jakichkolwiek  powodów  została 

spóźniona  –  pomieszczenia  należy  jak 

spóźniona  –  pomieszczenia  należy  jak 

najszybciej oddymić i przewietrzyć.

najszybciej oddymić i przewietrzyć.

 

 

background image

                     j/w

 

 

 

 

     

     

2.

2.

   Akcję ratowniczą powinny podjąć 

   Akcję ratowniczą powinny podjąć 

w  miarę  możliwości  te  osoby,  które 

w  miarę  możliwości  te  osoby,  które 

normalnie  opiekują  się  zwierzętami. 

normalnie  opiekują  się  zwierzętami. 

Jeżeli  jest  to  możliwe  do  akcji 

Jeżeli  jest  to  możliwe  do  akcji 

wyznacza  się  strażaków  potrafiących 

wyznacza  się  strażaków  potrafiących 

obchodzić się ze zwierzętami.

obchodzić się ze zwierzętami.

 

 

background image

                    j\w

 

 

     

     

3.

3.

   Ważne jest rozpoznanie sposobu lokowania 

   Ważne jest rozpoznanie sposobu lokowania 

zwierząt  i  ich  wiązania.  W  przypadku  wiązania 

zwierząt  i  ich  wiązania.  W  przypadku  wiązania 

grupowego  zwalniamy  łańcuchy  starając  się 

grupowego  zwalniamy  łańcuchy  starając  się 

natychmiast 

wypędzić 

zwierzęta 

natychmiast 

wypędzić 

zwierzęta 

pomieszczenia, zapobiegając ich rozejściu się po 

pomieszczenia, zapobiegając ich rozejściu się po 

obiekcie.  Jeżeli  w  stadzie  wykształtował  się 

obiekcie.  Jeżeli  w  stadzie  wykształtował  się 

porządek  pierwszeństwa,  powinien  on  być 

porządek  pierwszeństwa,  powinien  on  być 

uwzględniony  podczas  prac  ratowniczych,  by 

uwzględniony  podczas  prac  ratowniczych,  by 

nie  stwarzać  wśród  zwierząt  dodatkowego 

nie  stwarzać  wśród  zwierząt  dodatkowego 

niepokoju.

niepokoju.

 

 

background image

                   j\w

 

 

    

    

4.

4.

     Do  zwierząt  podchodzimy 

     Do  zwierząt  podchodzimy 

ostrożnie  i  spokojnie,  łagodnie 

ostrożnie  i  spokojnie,  łagodnie 

przemawiając.  Nie  jest  istotne  co 

przemawiając.  Nie  jest  istotne  co 

mówimy,  ważny  jest  sam  głos  i  jego 

mówimy,  ważny  jest  sam  głos  i  jego 

intonacja, bowiem pamiętać musimy, 

intonacja, bowiem pamiętać musimy, 

że 

zdenerwowanie 

ratownika 

że 

zdenerwowanie 

ratownika 

udziela się zwierzęciu.

udziela się zwierzęciu.

 

 

background image

              j\w

    

    

5.

5.

 Zwierzęta 

wyprowadzone 

ze 

strefy 

 Zwierzęta 

wyprowadzone 

ze 

strefy 

zagrożonej  muszą  być  przeprowadzone      w 

zagrożonej  muszą  być  przeprowadzone      w 

miejsca  bezpieczne,  z  których  nie  będą  mogły 

miejsca  bezpieczne,  z  których  nie  będą  mogły 

wydostać się, Przy niespełnieniu tego warunku 

wydostać się, Przy niespełnieniu tego warunku 

powrócą do swych stałych miejsc przebywania, 

powrócą do swych stałych miejsc przebywania, 

często nie dając już możliwości ponownego ich 

często nie dając już możliwości ponownego ich 

ratowania.  W  razie  potrzeby  zabezpieczyć 

ratowania.  W  razie  potrzeby  zabezpieczyć 

należy zwierzętom pomoc weterynaryjną.

należy zwierzętom pomoc weterynaryjną.

    

    

 

 

background image

                j\w

  

  

6.

6.

 Ratując  konie  i  inne  duże  zwierzęta  należy 

 Ratując  konie  i  inne  duże  zwierzęta  należy 

zwracać  uwagę  by  nie  podchodzić    od  tyłu,  a 

zwracać  uwagę  by  nie  podchodzić    od  tyłu,  a 

także by nie znaleźć się między zwierzęciem a 

także by nie znaleźć się między zwierzęciem a 

korytem

korytem

.

.

  Sztuki  silne  powinno  wyprowadzać 

  Sztuki  silne  powinno  wyprowadzać 

dwóch  ratowników.  Koniom  przywykłym  do 

dwóch  ratowników.  Koniom  przywykłym  do 

ciężkiej  pracy  można  założyć  uprząż  i 

ciężkiej  pracy  można  założyć  uprząż  i 

spokojnie  wyprowadzić.  Jeżeli  zwierzę  musi 

spokojnie  wyprowadzić.  Jeżeli  zwierzę  musi 

przechodzić w pobliżu miejsca pożaru, na jego 

przechodzić w pobliżu miejsca pożaru, na jego 

głowę  narzuca  się  worki  lub  inne  płachty 

głowę  narzuca  się  worki  lub  inne  płachty 

zakrywające 

oczy. 

Do 

nozdrzy 

można 

zakrywające 

oczy. 

Do 

nozdrzy 

można 

przytknąć  trochę  obornika  by  wyeliminować 

przytknąć  trochę  obornika  by  wyeliminować 

zapach dymu.

zapach dymu.

background image

               j\w

7. 

7. 

Ratowanie buhajów powinna podjąć 

Ratowanie buhajów powinna podjąć 

własna obsługa, bowiem przy 

własna obsługa, bowiem przy 

zbliżaniu się osób obcych zajmą one 

zbliżaniu się osób obcych zajmą one 

postawę obronną. Sztuki rozpłodowe 

postawę obronną. Sztuki rozpłodowe 

można wyprowadzić mocując drąg

można wyprowadzić mocując drąg

bosak

bosak

 do kółka nosowego. 

 do kółka nosowego. 

Przeprowadzamy zwierzęta szybko, 

Przeprowadzamy zwierzęta szybko, 

ale bez  nadmiernego pośpiechu. 

ale bez  nadmiernego pośpiechu. 

Cielęta wynosi się oddzielnie

Cielęta wynosi się oddzielnie

 

 

background image

                     j\w

8. 

8. 

Tuczniki i warchlaki opuszczają chlew zazwyczaj 

Tuczniki i warchlaki opuszczają chlew zazwyczaj 

bez  większego  oporu.  Maciory  natomiast 

bez  większego  oporu.  Maciory  natomiast 

pozostają  przy  swoich  prosiętach  co  utrudnia 

pozostają  przy  swoich  prosiętach  co  utrudnia 

ratowanie  ich. 

ratowanie  ich. 

P

P

rosięta  zbierać  do  worków  lub 

rosięta  zbierać  do  worków  lub 

koszy i przenosić je, wówczas maciory wychodzą 

koszy i przenosić je, wówczas maciory wychodzą 

już  bez  trudności.  Knury  wyprowadza  się 

już  bez  trudności.  Knury  wyprowadza  się 

oddzielnie  od  świń.  Zwrócić  należy  uwagę  na  to, 

oddzielnie  od  świń.  Zwrócić  należy  uwagę  na  to, 

że  świnie  gdy  tylko  opuszczą  chlew  usiłują 

że  świnie  gdy  tylko  opuszczą  chlew  usiłują 

rozbiec  się  w  różne  strony,  bądź  powrócić  do 

rozbiec  się  w  różne  strony,  bądź  powrócić  do 

pomieszczenia.  Ratowanie  świń  powinno  być 

pomieszczenia.  Ratowanie  świń  powinno  być 

także  prowadzone  przez  ich  własną  obsługę,  z 

także  prowadzone  przez  ich  własną  obsługę,  z 

ewentualną pomocą innych osób.

ewentualną pomocą innych osób.

background image

              j\w

 

 

9. 

9. 

Owce i barany skupiają się w kącie 

Owce i barany skupiają się w kącie 

owczarni, stłaczając się w kłąb. 

owczarni, stłaczając się w kłąb. 

Wypędzone z owczarni biegną w 

Wypędzone z owczarni biegną w 

ogień. Zaleca się wyprowadzenie w 

ogień. Zaleca się wyprowadzenie w 

pierwszej kolejności barana-

pierwszej kolejności barana-

przewodnika (zawiązując mu ślepia), a 

przewodnika (zawiązując mu ślepia), a 

inne zwierzęta powinny wyjść za nim 

inne zwierzęta powinny wyjść za nim 

spokojnie. Sztuki małe należy 

spokojnie. Sztuki małe należy 

wy

wy

nosić

nosić

 

 

background image

                j\w

 

 

   

   

10. 

10. 

Bezradne  mogą  być  psy  uwiązane 

Bezradne  mogą  być  psy  uwiązane 

przy  obiektach  gospodarskich.  Psa 

przy  obiektach  gospodarskich.  Psa 

powinien  zabrać  ktoś  z  domowników, 

powinien  zabrać  ktoś  z  domowników, 

jeżeli tak się nie stało należy za pomocą 

jeżeli tak się nie stało należy za pomocą 

bosaka  zerwać  łańcuch  i  odprowadzić 

bosaka  zerwać  łańcuch  i  odprowadzić 

psa w bezpieczne miejsce, gdzie na czas 

psa w bezpieczne miejsce, gdzie na czas 

akcji pozostanie uwiązany lub zamknięty.

akcji pozostanie uwiązany lub zamknięty.

 

 

background image

                   j\w

    

    

11.

11.

     Drób  przenosi  się  w 

     Drób  przenosi  się  w 

workach  lub  koszach.  Ratowanie 

workach  lub  koszach.  Ratowanie 

musi  być  prowadzone  szybko, 

musi  być  prowadzone  szybko, 

bowiem ptactwo może się podusić. 

bowiem ptactwo może się podusić. 

miejscach 

bezpiecznych 

miejscach 

bezpiecznych 

natychmiast  wypuszczamy  je  z 

natychmiast  wypuszczamy  je  z 

pojemnika.

pojemnika.

background image

                     j\w

 

 

12. 

12. 

Pszczoły ratuje się wraz z ulami, 

Pszczoły ratuje się wraz z ulami, 

zatykając otwór ula wynosząc go do 

zatykając otwór ula wynosząc go do 

ciemnego pomieszczenia, po czym ul 

ciemnego pomieszczenia, po czym ul 

otwieramy. Gdy pszczoły są niespokojne 

otwieramy. Gdy pszczoły są niespokojne 

zapędza je się do ula wykorzystując 

zapędza je się do ula wykorzystując 

rozproszone prądy wody. W okresie 

rozproszone prądy wody. W okresie 

zimowym ul należy przenosić bardzo 

zimowym ul należy przenosić bardzo 

ostrożnie, bez wstrząsów i uderzeń, gdyż 

ostrożnie, bez wstrząsów i uderzeń, gdyż 

pszczoły po przebudzeniu mogą zginąć

pszczoły po przebudzeniu mogą zginąć

 

 

background image

                   j\w

 

 

   

   

13. 

13. 

   W  przypadku  pożaru  zaistniałego  w 

   W  przypadku  pożaru  zaistniałego  w 

obiektach, w których przebywają zwierzęta dzikie 

obiektach, w których przebywają zwierzęta dzikie 

(ogrody  zoologiczne,  cyrki),  zadbać  należy  o  ich 

(ogrody  zoologiczne,  cyrki),  zadbać  należy  o  ich 

ochronę,  zabezpieczając  przed  oddziaływaniem 

ochronę,  zabezpieczając  przed  oddziaływaniem 

wysokich  temperatur  i  dymów.  Wozy  cyrkowe,  ze 

wysokich  temperatur  i  dymów.  Wozy  cyrkowe,  ze 

zwierzętami  muszą  zostać  odciągnięte  w  miejsca 

zwierzętami  muszą  zostać  odciągnięte  w  miejsca 

bezpieczne.  Przy  zwierzętach  powinni  znajdować 

bezpieczne.  Przy  zwierzętach  powinni  znajdować 

się  ich  opiekunowie.  W  sytuacjach  gdy  zwierzęta 

się  ich  opiekunowie.  W  sytuacjach  gdy  zwierzęta 

przyjmują  postawę  agresywną,  na  żądanie 

przyjmują  postawę  agresywną,  na  żądanie 

opiekunów, 

dla 

ich 

uspokojenia 

można 

opiekunów, 

dla 

ich 

uspokojenia 

można 

wykorzystać prądy wody.  

wykorzystać prądy wody.  

background image

  Ewakuacja i ratowanie 
mienia ruchomego
 

 

 

Ewakuację podejmuje się gdy:

Ewakuację podejmuje się gdy:

    

    

-

-

    istnieje  obawa  zniszczenia  mienia  o  znacznej 

    istnieje  obawa  zniszczenia  mienia  o  znacznej 

wartości,   

wartości,   

                                                               

                                                               

-

-

 występuje bezpośrednie zagrożenie mienia, którego 

 występuje bezpośrednie zagrożenie mienia, którego 

nie można obronić,

nie można obronić,

    

    

-

-

   ruchomości utrudniają dostęp do ogniska pożaru 

   ruchomości utrudniają dostęp do ogniska pożaru 

lub  wyraźnie  przeszkadzają

lub  wyraźnie  przeszkadzają

,

,

      

      

-

-

    ruchomości 

    ruchomości 

stwarzają groźbę rozszerzenia się pożaru,

stwarzają groźbę rozszerzenia się pożaru,

-     

-     

-

-

    ze  względu  na  ciężar  mienia  występuje  groźba 

    ze  względu  na  ciężar  mienia  występuje  groźba 

zawalenia  się  stropów,  nadwątlonych  w  wyniku 

zawalenia  się  stropów,  nadwątlonych  w  wyniku 

oddziaływania ciepła.

oddziaływania ciepła.

 

 

background image

 Kolejność ratowania 
mienia

         

         

W

W

  pierwszej  kolejności  ratujemy  materiały, 

  pierwszej  kolejności  ratujemy  materiały, 

które  pod  wpływem  wysokiej  temperatury  lub  w 

które  pod  wpływem  wysokiej  temperatury  lub  w 

wyniku  kontaktu  z  wodą  grożą  gwałtownym 

wyniku  kontaktu  z  wodą  grożą  gwałtownym 

rozszerzeniem  się  pożaru  lub  wybuchem. 

rozszerzeniem  się  pożaru  lub  wybuchem. 

Następnie  materiały  i  przedmioty  stanowiące 

Następnie  materiały  i  przedmioty  stanowiące 

wysoką wartość kulturową, a w dalszej kolejności 

wysoką wartość kulturową, a w dalszej kolejności 

unikalną  dokumentację  techniczną  i  dokumenty. 

unikalną  dokumentację  techniczną  i  dokumenty. 

W  budynkach  mieszkalnych,  poza  kosztow-

W  budynkach  mieszkalnych,  poza  kosztow-

nościami,  ratuje  się  głównie  pościel  i  odzież 

nościami,  ratuje  się  głównie  pościel  i  odzież 

(także  ze  względu  na  wydzielające  się  w  czasie 

(także  ze  względu  na  wydzielające  się  w  czasie 

ich  spalania  gazy),  a  następnie  umeblowanie  i 

ich  spalania  gazy),  a  następnie  umeblowanie  i 

drobne, a cenne sprzęty domowe.

drobne, a cenne sprzęty domowe.

background image

Sposoby ewakuacji mienia

      

      

systemem  potokowym

systemem  potokowym

,  co  polega  na 

,  co  polega  na 

rozstawieniu  łańcucha  ludzi  przekazujących 

rozstawieniu  łańcucha  ludzi  przekazujących 

sobie  wzajemnie  ewakuowane  (ratowane) 

sobie  wzajemnie  ewakuowane  (ratowane) 

mienie, bądź 

mienie, bądź 

    

    

systemem brygadowym

systemem brygadowym

, czyli 

, czyli 

przy  podziale  ludzi  na  grupy  wynoszących 

przy  podziale  ludzi  na  grupy  wynoszących 

poszczególne 

ruchomości. 

poszczególne 

ruchomości. 

system 

system 

indywidualnego  transportu 

indywidualnego  transportu 

(wynoszenie, 

(wynoszenie, 

przetaczanie,  przesuwanie,  wyciąganie),  gdy 

przetaczanie,  przesuwanie,  wyciąganie),  gdy 

każdy  z  ratowników  przenosi  poszczególne 

każdy  z  ratowników  przenosi  poszczególne 

przed-mioty do wskazanego miejsca.

przed-mioty do wskazanego miejsca.

background image

 Zabezpieczenie mienia

 

 

Ruchomości wynoszone należy pozostawiać pod 

Ruchomości wynoszone należy pozostawiać pod 

nadzorem kierownictwa zakładu pracy, 

nadzorem kierownictwa zakładu pracy, 

właścicieli prawnych lub funkcjonariuszy 

właścicieli prawnych lub funkcjonariuszy 

policji. W przy-padku

policji. W przy-padku

,

,

 gdy nie ma osób 

 gdy nie ma osób 

mogących przejąć opiekę nad mieniem, 

mogących przejąć opiekę nad mieniem, 

kierownik akcji (lub dowódca pododdziału 

kierownik akcji (lub dowódca pododdziału 

skierowanego do tych działań) do jego 

skierowanego do tych działań) do jego 

zabezpieczenia może wyznaczyć jednego lub 

zabezpieczenia może wyznaczyć jednego lub 

więcej strażaków. Ratownicy  w miarę 

więcej strażaków. Ratownicy  w miarę 

możliwości powinni pamiętać jakie przedmioty 

możliwości powinni pamiętać jakie przedmioty 

były wynoszone

były wynoszone


Document Outline